Nha nuoc trong thoi toan cau hoa

Tags: Trung Quoc, cong an viec lam, toan cau hoa, cua nha nuoc, nen kinh te, vai tro, nguoi dan, nuoc trong, chinh sach, qua trinh, co the, quan, WTO, VN, den

Nha nuoc trong thoi toan cau hoa
Cung voi lan song toan cau hoa va cac dinh che nhu WTO, nhieu nguoi cho rang vai tro nha nuoc da khac truoc.

Tuy nhien, khac nhu the nao thi tuy quan diem cua tung nguoi boi nguoi ung ho toan cau hoa se nhin nhan vai tro cua nha nuoc khac voi nguoi chong doi toan cau hoa - nguoi truoc se chon va nhan manh nhung vai tro nao ho cho la co loi cho qua trinh nay, tham chi se thich thu truoc nhan dinh “nha nuoc quoc gia se mat di nang luc dieu hanh”; nguoi sau se muon nha nuoc “manh hon” theo nghia, noi mot cach cuc doan, la “thanh tri cuoi cung bao ve ban sac dan toc va loi ich dan toc”.

De co cai nhin tuong doi khach quan, co le nen tu mot xuat phat diem: toan cau hoa la mot qua trinh phat trien (cho den nay la) khong cuong lai duoc, vua co the dem lai su tang truong kinh te, su phon vinh cho nhieu noi, nhieu nguoi nhung lai vua gay ra nhung xao dong to lon trong loi song cua nhieu nguoi khac. Vi the, van de la lam sao nha nuoc dong mot vai tro co the tan dung tot nhat nhung co hoi ma toan cau hoa dem lai, dong thoi han che mat trai cua no.

Vai tro cua nha nuoc dang bi thu hep?

Dung la toan cau hoa voi nhung dinh che nhu WTO da han che nang luc dieu hanh cua nha nuoc, khong chi trong quan he voi ben ngoai ma con o cac chinh sach trong nuoc. Hau het cac dao luat chung ta thong qua trong nhung nam gan day la nham sua doi cach dieu hanh dat nuoc phu hop voi thong le quoc te - tuc la theo khuon mau chung, khong duoc quyen co ngoai le.

Ban bao cao cua Ban cong tac WTO ve viec VN gia nhap WTO liet ke rat ro, rat chi tiet cac cam ket cua VN ma nhin o mot goc do nao do, la su thu hep viec can thiep cua nha nuoc vao hoat dong kinh doanh. Vi du, sau cuoc khung hoang kinh te chau A nam 1997, VN bat dau yeu cau doanh nghiep phai ban doanh thu bang ngoai te cho nha nuoc tu nam 1998 nhung sau do phai ha dan ti le nay xuong, con 50% nam 1999, 40% nam 2001, 30% nam 2002 va con 0% ke tu nam 2003. Trong dam phan, da co nuoc nhac lai chuyen nay va yeu cau VN cam ket khong lam trai voi cac qui dinh cua WTO va IMF. Day, cac nha dam phan cac nuoc, xuat phat tu loi ich cua dong chay tai chinh tu do cua cac cong ty da thu hep kha nang chong do cua nha nuoc, tung phat huy tac dung trong cuoc khung hoang tai chinh chau A.

Tham chi, co nhung cam ket ma de thuc hien phai sua doi nhieu luat le. Vi du dieu 52 va 104 cua Luat doanh nghiep qui dinh mot so van de quan trong co lien quan den hoat dong cua doanh nghiep chi duoc phep thong qua khi co so phieu dai dien it nhat la 65% hoac 75% cua cac ben gop von. Mot so thanh vien WTO cho rang qui dinh nhu the co the vo hieu hoa quyen cua ben gop von da so trong lien doanh khi ho chi chiem 60% chang han. VN da phai cam ket cho phep cac ben tham gia lien doanh duoc thoa thuan van de nay trong dieu le cong ty chu khong can ap dung Luat doanh nghiep va dieu nay se co gia tri phap ly, tuc Quoc hoi se phai cong nhan gia tri phap ly cua cac cam ket WTO cao hon luat hoac phai sua luat.

Co hang loat vi du nong hoi nhu the tu viec VN gia nhap WTO. Nhung nen nho hien tuong thu hep vai tro nha nuoc trong dieu hanh kinh te khong chi xay ra o nhung nuoc chuyen doi nhu VN ma con o cac nuoc phat trien.

Trong mot bai bao mang tua de “Co ai leo lai nen kinh te nay duoc khong?” dang tren to BusinessWeek ra ngay 9-11-2006, tac gia khang dinh: “Toan cau hoa da che ngu kha nang kiem soat nen kinh te cua Washington” vi cac bien phap tai chinh cua nha nuoc duong nhu khong con hieu qua. Nhu chung ta da biet tu 2004 den nay, My da 17 lan nang lai suat ngan han, tong cong tren bon diem phan tram nhung cho den nay trai phieu chinh phu My van co lai suat 4,6%, chang khac gi hoi nam 2004!

Nang lai suat la de that chat nguon cung tien trong nuoc nhung bu lai tien cua nha dau tu nuoc ngoai van do vao nen hoa ra moi chinh sach cua nha nuoc khong co tac dung gi ca. Day la vi hien nay, dong tai chinh nuoc ngoai chiem den 32% von dau tu o nuoc My so voi chi chung 7% vao nam 1995. Nhu vay tac dong len thi truong tai chinh My nay dau chi con la Cuc Du tru Lien bang My ma con la cac trung tam tai chinh o Bac Kinh, London hay Mexico.

Mo rong vai tro nha nuoc

Bat ke nhung dieu vua trinh bay o tren, chung ta luon nghe nhung loi keu goi nha nuoc phai lam dieu nay, nha nuoc phai thuc hien dieu kia. Khong phai nhung nguoi dua ra nhung loi keu goi nay khong hieu thuc te cua toan cau hoa nhung ho muon nha nuoc hoat dong manh o nhung khia canh khac voi khia canh chung ta da phan tich.

Co le tot nhat la xem nguoi dan o cac nuoc phat trien muon nha nuoc ho lam dieu gi. Trong mot bai viet gan day, Lawrence H. Summers, cuu hieu truong Dai hoc Harvard, cho rang toan cau hoa da lam nguoi giau cang giau them va giup nhung nguoi ngheo o cac nuoc dang phat trien nang cao muc song mot cach dang ke.

Tuy nhien, theo ong, dai da so nguoi dan trung binh o cac nuoc lai thay toan cau hoa dang bo roi ho dang sau, thu nhap giam sut, cong an viec lam ngay cang kho giu hon va chat luong cuoc song ngay cang thap hon. Dieu dang chu y hon la ong keu goi Chinh phu My phai co vai tro tich cuc hon trong viec chia deu mieng banh toan cau hoa cho moi nguoi, ke ca nhung nguoi khong co loi the canh tranh trong toan cau hoa bang cac chuong trinh tuong tu chuong trinh Marshall thoi hau chien.

Cay but noi tieng Thomas Friedman - tac gia cua cac cuon sach ung ho het long toan cau hoa nhu Chiec Lexus va cay oliu hay The gioi phang - cung phai thua nhan tren bai viet dang tren to New York Times ngay 10-11-2006 rang viec troi day cua kinh te Trung Quoc va An Do dang tac dong manh len nuoc My hon ca cuoc chien o Iraq.

Ong thua nhan viec Dang Dan chu o My quay lai nam Quoc hoi My se co tac dong lon den chinh sach cua nuoc My lien quan den toan cau hoa va tien doan cac chinh khach tu Dang Dan chu se co nhieu va cham voi Trung Quoc de bao ve cong an viec lam o My - tuc la giam bot toan cau hoa va quay ve chu nghia bao ho. Chinh ong cung dat ra van de: lieu trong tinh hinh do, nuoc My se hoac do het moi kho khan cua nguoi dan My len Trung Quoc hay xem day la mot thach thuc tuong tu luc Lien Xo phong con tau Sputnik len vu tru de co the de ra hang loat bien phap cai thien cuoc song nguoi dan.

Nhu vay ca hai tac gia deu mac nhien thua nhan mot vai tro quan trong cua nha nuoc: khong phai nguoi dan nao cung co nhung ky nang hay cong cu can thiet de tan dung toan cau hoa cho nen vai tro cua nha nuoc la trang bi cho ho nhung ky nang hay cong cu nay. Toan cau hoa bo qua mot so linh vuc thiet yeu cho cuoc song nhu y te, huu tri, giao duc, vi the vai tro cua nha nuoc trong cac linh vuc nay cang quan trong hon bao gio het.

Va o Viet Nam?

Voi dac diem van dang con trong qua trinh chuyen doi sang nen kinh te thi truong va tham gia ngay cang sau vao qua trinh toan cau hoa, vai tro cua nha nuoc o VN khac nhieu so voi vai tro cua nha nuoc o nhung nuoc phat trien. Neu thua nhan ve thu nhat rang toan cau hoa la mot tat yeu khach quan, ma nuoc ta khong the khong tham gia thi dau tien vai tro cua nha nuoc la phai lam sao de qua trinh nay dem lai loi ich nhieu nhat cho nguoi dan trong nuoc. Con qua nhieu viec phai lam de sao cho bo may nha nuoc van hanh theo dung thong le quoc te nham tao dieu kien thuan loi cho VN tham gia toan cau hoa.

Nguoi dan nuoc ta khi nghi den nha nuoc thuong nay sinh suy nghi “doi pho” truoc tien. Tu chuyen hanh chinh, thue ma, den cac moi quan he giua nha nuoc va cong dan theo kieu than quen, tat ca toat len mot thuc te nha nuoc chua phai la cho dua cho nguoi dan de dinh hinh cach hanh xu cua minh. Muc dich phai dat la chuyen tam ly nay sang thanh mot thai do “tuan thu” - tuc ai cung phai lam theo nhung qui dinh chung, mang tinh binh dang de nha nuoc tro thanh mot cong cu cho nguoi dan trong dieu chinh quan he voi nhau. Day chinh la qua trinh xay dung mot nha nuoc phap quyen va mot xa hoi dan su o VN.

Tien them mot nac nua la vai tro nha nuoc trong canh tranh. Canh tranh dau chi dien ra o muc do doanh nghiep ma con giua cac nha nuoc trong viec dinh ra chien luoc phat trien phu hop voi loi the canh tranh cua mot nuoc.

Toan cau hoa la mot qua trinh phuc tap, mot minh nguoi dan hay doanh nghiep kho long tim duoc cho minh con duong di phu hop nhat trong mot the gioi day bien dong. Nha nuoc trong vai tro dong hanh voi doanh nghiep co the vuon anh huong cua minh ra ben ngoai de “mac ca” cho duoc nhung mieng banh ngon nhat cua toan cau hoa. Mot chien luoc dung dan se dem lai cong an viec lam cho nhieu nguoi trong khi mot chien luoc sai lam co the bien mot bo phan dan cu thanh co may lam tien cho cac cong ty da quoc gia.

Bai hoc loai nay co rat nhieu tu chinh sach thu hut cong nghe cao cua Malaysia, thu hut dich vu cao cua Singapore den that bai cua Mexico trong hop tac thuong mai song phuong voi My... Cac ly thuyet kinh te cung dang theo huong nay.

Thuan loi cua nha nuoc o VN la khong bi chi phoi nhieu boi cac cuoc tranh cu ma trong nhieu truong hop cac chinh khach hanh dong de chieu theo y muon ngan han cua nguoi dan, bo lo co hoi dai han cua toan cau hoa. Tuy nhien, de chinh sach cua minh chiu tac dong boi nhung yeu to khac nhu loi ich cuc bo cua tung dia phuong, tung tong cong ty nha nuoc thi khong bao gio chung ta co the cham dut hien tuong dau tu dan trai, lang phi - la moi truong tot cho tham nhung phat trien.

Cuoi cung, vai tro nha nuoc la thay cai duoc va cai khong duoc cua toan cau hoa de khong chay theo tang truong bang moi gia. Day la mau thuan kho giai quyet vi khong canh tranh voi nuoc khac thi khong tan dung duoc qua trinh toan cau hoa, con lam theo se tra gia bang moi truong, bang su xao dong cuoc song nong thon.

O day, truoc mat, vai tro cua nha nuoc la lam sao hoa giai su mat quan binh trong phan phoi loi ich cua toan cau hoa. Nhung chinh sach phuc loi, an sinh xa hoi, chinh sach giao duc, y te dung dan doi hoi nha nuoc phai co tam nhin dai han, tong the va de lam duoc dieu nay, vai tro cua nha nuoc la lam sao bao dam tieng noi cua nguoi nong dan, nguoi dan ngheo duoc phan anh trong chinh sach va, doi voi nhung loi ich chung cua toan dan nhung kho thay cu the nhu van de bao ve moi truong, su dung hieu qua tai nguyen thien nhien dat nuoc cang phai la trach nhiem cua nha nuoc.

NGUYEN VAN PHU

Viet Bao

Tìm hiểu: Trung Quoc, cong an viec lam, toan cau hoa, cua nha nuoc, nen kinh te, vai tro, nguoi dan, nuoc trong, chinh sach, qua trinh, co the, quan, WTO, VN, den

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: Nhà nước trong thời toàn cầu hóa

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet Nhà nước trong thời toàn cầu hóa bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin Nha nuoc trong thoi toan cau hoa

Nhan xet, hay lien he ve tin Nha nuoc trong thoi toan cau hoa co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet Nha nuoc trong thoi toan cau hoa de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Tin xa hoi trong chuyen muc Xa hoi.

Cac tin khac:

Xem tiep ... Tin xa hoi
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0