 |
| Bac si Nguyen Dang Quang dang theo doi suc khoe benh nhi N.N.T. (3 tuoi) bi lao mang nao cap tinh - Anh: L.TH.H. |
Chi can mot mui vacxin BCG la co the phong ngua phan lon benh lao cap tinh nang cho tre. The nhung o khoa nhi Benh vien Pham Ngoc Thach luc nao cung co tre bi lao nam dieu tri. Nhieu tre da tu vong va mang di chung nang ne vi lao cap tinh. PV TT da trao doi voi bac si Nguyen Dang Quang - khoa nhi Benh vien Pham Ngoc Thach TP.HCM - xung quanh van de lao o tre em. Bac si cho biet:
- Thong thuong benh lao tre em duoc phan thanh bon loai can phai dieu tri la lao so nhiem hay con goi la lao khoi dau; lao cap tinh: co lao mang nao va lao ke; lao ho hap sau so nhiem: gom lao phoi va lao mang phoi; lao ngoai phoi: co nhieu loai nhu lao hach, lao xuong khop, lao cot song, lao mang bung, mang tim, lao nieu - sinh duc, lao ruot...
Tre bi so nhiem lao thuong co bieu hien met moi, chan an, sut can, sot nhe ve chieu, thinh thoang co sot cao. Ngoai ra con co the co ho khan, khac dam, dau nguc, kho tho. Tuy theo tre mac loai lao gi ma benh canh con co them nhung trieu chung dien hinh khac.
+ Viec chan doan va dieu tri lao o tre em hien nay ra sao, thua bac si?
- O tre em viec chan doan lao, tim ra vi trung lao thuong kho hon so voi nguoi lon. Ngay ca ban than tre bi lao phoi cung kho tim ra vi trung lao vi tre chua hoac khong biet khac dam. Doi voi lao so nhiem tre co nhung trieu chung, bieu hien giong nhu benh canh viem duong ho hap nen rat kho chan doan.
O Benh vien Pham Ngoc Thach, de chan doan lao so nhiem cho tre em thuong chung toi cho chup X - quang phoi, thu phan ung lao to, thu BK trong nuoc bao tu, hoi co nguon lay lao hay khong de co huong chan doan xac dinh.
Ve dieu tri lao o tre em cung giong nhu cua nguoi lon. Tuy nhien, phu huynh phai tuan thu dieu tri cho con em minh dung voi huong dan cua thay thuoc, dieu tri du thoi gian (6-9 thang), du lieu luong thuoc, dung phac do thi benh moi on dinh.
+ Xin bac si cho loi khuyen ve viec phong ngua lao o tre em?
- Cac bac phu huynh hay dua con em di tiem phong vacxin BCG theo chuong trinh tiem chung mo rong; phat hien va dieu tri som nhung nguoi trong gia dinh bi benh lao, tranh cho tre tiep xuc voi nguon lay lao; giu gin suc khoe cho tre, cho tre an du chat de chong suy dinh duong; giu gin moi truong song tot, nha cua thoang dang, sach se...
Trong gia dinh co nguoi bi lao thi cach ly tre, khong nen tiep xuc gan gui (hon hit) voi tre... Khi tre co trieu chung nghi bi lao (ho sot keo dai, sut can hoac khong len can, ra mo hoi trom...) can dua ngay den co so y te chuyen khoa de kham va dieu tri dung theo cong thuc cua chuong trinh chong lao quoc gia, dam bao theo nguyen tac DOST (hoa tri lieu ngan ngay co kiem soat).
LE THANH HA thuc hien
|
Trieu chung dien hinh cua cac loai lao va di chung
|
|
+ Lao khoi dau (lao so nhiem): thuong gap nhieu nhat, co the xay ra o tre tu duoi 14 tuoi, nhung thong thuong xay ra o tre duoi 5 tuoi va chua duoc chung ngua BCG. Khi bi so nhiem lao thuong tre khong co trieu chung, hoac co trieu chung cua cam cum thoang qua, hay nong sot met moi... Mot so truong hop dien tien nhe va tu khoi neu tre co suc de khang tot.
+ Lao cap tinh: lao mang nao, lao ke cap tinh la hai bien chung nang va som cua so nhiem lao, de dua den tu vong neu khong biet va de lai di chung tram trong neu chan doan tre. Benh xay ra o cac lua tuoi, nhung nhieu nhat o tre khong chung ngua BCG, truoc 2 tuoi.
+ Lao mang nao: xay ra tu 2-12 thang sau so nhiem lao, bao hieu voi trieu chung sot nhe, thay doi tinh net. Sau do mot tuan sot 380C, nhuc dau, oi mua, kham thay co cung co va doi khi co dau hieu ton thuong than kinh, co giat, hon me, le mat, dong kinh, sup mi mat. Neu chan doan cham dua den di chung nang nhu di chung tam than (thieu nang tri tue, roi loan tinh tinh, dong kinh); yeu liet nua nguoi, tay chan co rut, mu mat, diec...
+ Lao ke: la lao cap o phoi, xuat hien trong nhung tuan le dau sau so nhiem lao voi trieu chung sot cao, mach nhanh, oi mua, dau bung, tieu chay, khong co not hong ban tren bung (khac thuong han) va luon luon co dau hieu ho hap kho tho, tim tai. Tre bi lao ke thuong de dan den lao mang nao.
+ Lao duong ho hap: lao mang phoi va phoi thuong gap o tre lon, gan tuoi day thi hon la tre nho. Thuong co trieu chung ho keo dai, sot nhe, sut can, an uong kem...
+ Lao ngoai phoi: thuong la bien chung cham hon sau so nhiem lao. Co nhieu dang lao ngoai phoi nhu lao cot song: giai doan dau thuong tre co bieu hien dau vung cot song roi tu tu gu lung; lao xuong, khop: tre bi sung dau khop va chay mu o xuong khop ro ra ngoai da; lao he nieu: tre co trieu chung di tieu ra mau, thuong co kem theo sung tinh hoan - neu la be trai; lao hach: noi hach thuong tung chum, dinh neu de tre se gay ro mu lam seo xau; lao ruot: di tieu long hoac di tieu ra dam, mau keo dai.
L.TH.H. ghi
|
|
