Ai huyt coi khi hien phap bi xam pham

Tags: Vu Mao, toa an nhan dan toi cao, uy ban giam sat, bat kha xam pham, quyen luc nha nuoc, cua Quoc hoi, dang lanh dao, so ho khau, dang cong san, hien phap, co quan, phap luat, doc lap, co che, tinh


Ai huyt coi khi hien phap bi xam pham
TTCN - “Tinh toi cao va bat kha xam pham cua Hien phap” tren thuc te da xuat hien mot so tinh huong duoc cho la bi xam pham (dang nong la van de quan ly bang so ho khau) nhung co che xu ly van con “trong”.

TTCN trao doi voi ong Vu Mao - Chu nhiem Uy ban Doi ngoai cua Quoc hoi - ve mot co che bao hien (bao ve hien phap). Ong cho biet:

Cac nuoc tren the gioi deu co co che bao hien cu the, ca ve to chuc de dam bao tinh chat chat che trong thuc thi va tuan thu hien phap, xu ly nhung vi pham hien phap. Khong chi o cap co so va nguoi dan ma chinh tu cap co tham quyen, ngay tu hoat dong lap phap cua Quoc hoi.

Ve nguyen ly, nguoi ta phan biet Quoc hoi lap hien, Quoc hoi lap phap. Hien phap la dao luat co ban, thieng lieng, con duoc goi la “than linh phap quyen”. Quoc hoi lap hien hoan thanh su menh thi bau Quoc hoi lap phap de xay dung, hoan chinh phap luat tren nen tang dao luat co ban la hien phap. Quoc hoi lap phap khong duoc “dung” den hien phap. Ai muon thay doi phai trung cau y dan!

Co quan bao hien co trach nhiem giam sat, theo doi, khong cho ai “dung” den hien phap. Ai muon ra mot dao luat, quyet dinh gi do trai voi hien phap la khong duoc phep. Co nuoc co quan nay o vi tri rat cao, do quoc hoi lap hien bau ra, doc lap voi Quoc hoi lap phap. Co nuoc co quan nay nhu mot uy ban thuoc quoc hoi. Cung co nuoc trao quyen bao hien cho toa an, goi la toa an hien phap.

* Voi Viet Nam, viec thiet lap mo hinh co quan bao hien nhu the nao la phu hop, thua ong?

- Qua nghien cuu, chung ta cang nhan thuc ro rang can phai co co che bao hien. Nhung ap dung cai gi, van dung cai gi phai tinh rat ky, nghien cuu rat sau chu khong van dung may moc. Vi moi nuoc mot kieu, co hinh thuc khac nhau. Ta tham khao vi ho di truoc nhung phai xuat phat tu thuc tien cua ta.

Chung ta co du dinh lap co quan bao hien doc lap voi Quoc hoi? Ta khong co Quoc hoi lap hien rieng nhung Quoc hoi co the lap ra mot co quan bao hien. Quoc hoi bau ra nhung co quan nay co chuc nang doc lap. Quoc hoi giam sat co quan hanh phap, tu phap, vay ai giam sat Quoc hoi? Bay gio Quoc hoi co nhung qui dinh khong phu hop voi hien phap thi sao? Thi chinh co quan bao hien giam sat Quoc hoi.

Dong thoi, nhung hoat dong cua Chinh phu, cac bo, nganh, co quan tu phap co cho khong phu hop voi hien phap, tham chi cua nguoi dung dau co quan, ke ca cao nhat cua Nha nuoc, co quan bao hien cung co quyen xem xet.

* Neu co quan bao hien do Quoc hoi bau ra, sau do tro lai giam sat Quoc hoi e rang khong khach quan?

- Dat ra mo hinh nhu vay ro rang co tinh hop ly nay lai khong co tinh hop ly kia. Nhung theo toi, Quoc hoi bau ra co quan bao hien nhung co quan nay doc lap voi Quoc hoi trong nhung y kien cua ho. Nhu vay khi ho neu y kien ra, Quoc hoi se thao luan. Neu Quoc hoi khong dong y voi co quan bao hien, can thiet phai trung cau y dan.

* Nhung neu thanh lap co quan bao hien du thuoc hay doc lap voi Quoc hoi cung anh huong den quyen giam sat toi cao cua Quoc hoi?

- Van de do phai thao luan. That ra ma noi, giao cho co quan bao hien chuc nang nhiem vu gi, ho co quyen lam nhu the. Tuy la co quan cua Quoc hoi nhung ho duoc lam nhung chuc nang doc lap. Quoc hoi va cac co quan khac cua Quoc hoi cung phai tuan thu.

Vi du Uy ban Phap luat co chuc nang, nhiem vu bao dam tinh hop hien, hop phap cua cac van ban luat. Tuc la khi trinh luat ra truoc Quoc hoi thi phai hoi y kien cua Uy ban Phap luat ve tinh hop hien, hop phap cua van ban. Neu bay gio co co quan bao hien, Quoc hoi khi lam luat phai hoi y kien co quan nay.

* Cung co y kien cho rang voi mo hinh “tam quyen phan lap” se giai quyet on thoa ve co che bao hien va bao dam kiem che, giam sat lan nhau giua ba nhanh quyen luc la lap phap, hanh phap va tu phap?

- Cho nay cung phai thao luan. That ra chung ta khong cong nhan “tam quyen phan lap” vao the che cua minh. Cung co nhung nha ly luan, nghien cuu hoc gia phan tich sau ve linh vuc nay. Nhung tren thuc tien, day deu la nhung van de moi, chua ai co the noi “toi qua quyet the nay, qua quyet the kia”.

* Theo ong, den bao gio chung ta co the thanh lap duoc co quan bao hien?

- Da dua vao du thao bao cao chinh tri, se thanh nghi quyet cua Dai hoi Dang, duong nhien muc tieu thuc hien trong nam nam toi.

* Trong khi cho mot co che bao hien thi ai se bao ve hien phap?

- Hien nay, Uy ban Phap luat co chuc nang dam bao tinh thong nhat cua he thong phap luat Viet Nam, tinh hop hien va hop phap. Ve mat nao do, ta chua co co quan bao hien doc lap thi ve co ban Uy ban Phap luat co trach nhiem, quyen han de thuc hien phan nao. Nhung that ra chuc nang nay cung chua ro! Trong khi Uy ban Phap luat qua ban ron xay dung luat va thuc hien giam sat.

* Gan day, co nguoi cho rang so ho khau voi nhieu rang buoc dang gay kho de cho nguoi dan la han che quyen tu do di lai, cu tru cua cong dan, la trai voi hien phap. Uy ban Phap luat se phai “ganh” de xu ly van de nay?

- Day la van de “trong”, chua that chat che hien nay. Hien phap ghi nhan cong dan Viet Nam co quyen tu do di lai, cu tru... Tren thuc tien, van ban duoi luat cua Chinh phu, bo nganh hoac dia phuong nao do qui dinh rang buoc phai the nay, the kia khong phu hop voi hien phap, noi trang ra la vi hien!

Ai la nguoi giam sat, phan tich, ai la nguoi “huyt coi”, “thoi coi” cai nay. Bay gio chua co ai thi la Uy ban Phap luat. Nhung ly do khac ve mat phap ly thi ho bao “chung toi chua duoc giao ro rang, cu the nhiem vu nay”.

* Nha nuoc phap quyen doi hoi quan triet va tuan thu nguyen tac tinh toi cao va bat kha xam pham cua hien phap. Lau nay chung ta thuong noi moi hoat dong cua Nha nuoc va xa hoi, ke ca cua Dang cung phai tuan thu hien phap?

- Dieu 4 cua hien phap noi la “Dang Cong san la luc luong lanh dao nha nuoc va toan the xa hoi”. Nhung dong thoi “cham xuong dong” co cho “moi to chuc cua Dang hoat dong trong khuon kho hien phap va phap luat”. Nghia la Dang lanh dao nhung phai tuan theo phap luat!

Bay gio lam mot so luat co y kien de nghi phai dua Dang vao. Vai tro Dang lanh dao the nao, dam bao su lanh dao cua Dang ra sao? Nhung mot loai y kien khac: “Dua vao nghe buon cuoi! Khong nen dua vao!”. Nhung co nguoi bao la ne tranh! “That su Dang lanh dao! Chung ta la nhung nguoi duy vat bien chung, thuc te co mot co che, to chuc lanh dao nhu the, bay gio phai cu the hoa! Nha nuoc phap quyen la phai cu the hoa! Phai ro rang, minh bach Dang lanh dao cai gi?”.

Cho nen co nguoi nghi toi viec cung phai co luat ve Dang do Quoc hoi thong qua. Dang lanh dao Quoc hoi nhung Quoc hoi thong qua luat ve Dang de the che hoa. Tat nhien cung co nguoi hoi: “Nhu vay Quoc hoi tren Dang a?”. Quoc hoi khong tren Dang! Dang lanh dao Quoc hoi nhung phai tuan thu dao luat do.

Bay gio bao ai giam sat Dang? Bao la nhan dan giam sat Dang. Nhung nhan dan giam sat bang co che nao? Co phai chang khi da co mot luat ve Dang va Dang lanh dao thi nhan dan giam sat can cu vao day? (Ma thay mat cho nhan dan la Quoc hoi).

* Quan diem cua ong ve van de nay?

- Toi ung ho xu huong phai ro rang. Ma can thiet ro rang de moi nguoi tuan thu!

Ba phuong an lap co quan bao hien

- Phuong an 1: Quoc hoi thanh lap uy ban giam sat hien phap truc thuoc Quoc hoi de giup Quoc hoi thuc hien viec bao hien doi voi cac van ban phap luat do Chu tich nuoc, Chinh phu, Thu tuong Chinh phu, Toa an nhan dan toi cao, Vien kiem sat nhan dan toi cao, chinh quyen dia phuong ban hanh.

Thanh vien cua uy ban giam sat hien phap phai la cac dai bieu Quoc hoi duoc bau theo thu tuc thong thuong. Uy ban giam sat hien phap co trach nhiem trinh bao cao ket qua giam sat cua minh de Quoc hoi xem xet va quyet dinh.

Voi mo hinh uy ban giam sat hien phap nay, Quoc hoi tiep tuc duoc khang dinh la co quan quyen luc nha nuoc cao nhat. Ve thuc chat uy ban giam sat hien phap chi la mot co quan thuoc Quoc hoi, mot co cau mang tinh giup viec chu khong the tro thanh mot co cau co quyen quyet dinh ve tinh hop hien cua cac van ban phap luat duoc giam sat. Doi tuong giam sat cua uy ban giam sat hien phap cung chi la cac van ban phap luat tu phap lenh tro xuong. Nhu vay cac dao luat van nam ngoai su giam sat tinh hop hien cua chung. Do vay hoat dong thuc hien quyen lap phap cua Quoc hoi ve co ban van khong phai la doi tuong giam sat nhin tu yeu cau doi hoi cua nguyen tac ve tinh toi cao va bat kha xam pham cua hien phap.

- Phuong an 2: Thanh lap co quan bao hien doc lap khong thuoc Quoc hoi, thuc hien doc lap cac hoat dong giam sat tinh hop hien cua cac hoat dong nha nuoc, ca hoat dong lap phap cua Quoc hoi. Day la mot phuong an kha pho bien trong nhieu mo hinh nha nuoc phap quyen tren the gioi. Tinh doc lap cua co quan bao ve hien phap (co the la hoi dong bao hien, toa an hien phap...) duoc dam bao boi tinh can bang trong quan he quyen luc giua cac co quan thuc hien quyen lap phap, quyen hanh phap va quyen tu phap.

Trong dieu kien cu the o nuoc ta, mo hinh co quan bao hien doc lap nay con phai gan lien voi vai tro giam sat viec thuc hien quyen luc nha nuoc tu phia Dang cam quyen - Dang Cong san VN. Neu phuong an nay duoc xay dung thi kha nang doc lap va suc manh tai phan cua co quan bao hien nay duoc dam bao truoc het boi Dang Cong san VN.

Voi mo hinh nay, nguoi dung dau co quan bao hien (co the la toa an hien phap) se do Quoc hoi bau ra trong so cac dai bieu Quoc hoi, cac thanh vien cua cac co quan nay co the do Quoc hoi hoac Uy ban Thuong vu Quoc hoi phe chuan theo de nghi cua Chu tich nuoc.

Co che bao hien voi mo hinh co quan bao hien doc lap tat yeu se lam thay doi cac quan he to chuc quyen luc nha nuoc, trong do vai tro cua Quoc hoi la co quan quyen luc nha nuoc cao nhat se phai duoc nhan thuc lai.

- Phuong an 3: Co cau lai to chuc va tham quyen cua Toa an nhan dan toi cao, theo do Toa an nhan dan toi cao duoc trao quyen bao ve hien phap.

De thuc hien duoc tham quyen bao ve hien phap, Toa an nhan dan toi cao can duoc qui dinh lai ve vi tri, chuc nang trong bo may nha nuoc, bo bot mot so chuc nang hien hanh de tap trung vao chuc nang bao ve hien phap; co cau lai so luong, chat luong, thanh phan va phuong thuc bo nhiem dac biet doi voi cac tham phan Toa an nhan dan toi cao, de dam bao nang luc, trinh do, pham chat chinh tri va dao duc nghe nghiep cua moi mot tham phan Toa an nhan dan toi cao trong viec thuc hien nhiem vu, trach nhiem thieng lieng la bao ve hien phap truoc moi su xam hai co the xay ra.

Du co quan bao hien se duoc thiet lap theo mo hinh nao chang nua, thi viec xuat hien mot co quan bao hien se lam thay doi noi dung va phuong thuc thuc hien quyen giam sat toi cao cua Quoc hoi trong nha nuoc phap quyen xa hoi chu nghia cua dan, do dan va vi dan o nuoc ta.

(De xuat cua Vien Khoa hoc to chuc thuoc Ban To chuc trung uong)

TRAN DUC BINH thuc hien

Viet Bao
Thích và chia sẻ bài viết này trên facebook Theo dõi vietbao.vn trên facebook

TIN Xã Hội NỔI BẬT

Nghìn lẻ chuyện tuần qua (16/11 - 22/11)

Nghị trường QH nóng chuyện chạy chức, chạy quyền; Ước vọng của Hai lúa được phong Đại tướng quân; Sách Luật in hình nghệ sỹ Công Lý: Luật pháp không phải trò hề; Làm khu nghỉ dưỡng trên núi Hải Vân: Quá nhạy cảm quốc phòng!; Phát phim phản cảm,VTV nên có lời với các thầy cô giáo ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

Tìm hiểu: Vu Mao, toa an nhan dan toi cao, uy ban giam sat, bat kha xam pham, quyen luc nha nuoc, cua Quoc hoi, dang lanh dao, so ho khau, dang cong san, hien phap, co quan, phap luat, doc lap, co che, tinh

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: Ai “huýt còi” khi hiến pháp bị xâm phạm?

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet Ai “huýt còi” khi hiến pháp bị xâm phạm? bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin Ai huyt coi khi hien phap bi xam pham

Nhan xet, hay lien he ve tin Ai huyt coi khi hien phap bi xam pham co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet Ai huyt coi khi hien phap bi xam pham de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Tin xa hoi trong chuyen muc Xa hoi.

Cac tin khac:

Xem tiep ... Tin xa hoi
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0