Suy nghi tu nhung tieu thuyet mang chu de lich su

Tags: Viet Nam, Ho Quy Ly, Bao Ninh, Man Chau, Nguyen Xuan Khanh, Nguyen Binh Phuong, lap truong tu tuong, nhung van de, cai goi la, Tinh Chan Thuc, moi quan he, tieu thuyet, lich su, nha van, duong dai, cuon


Da thanh mot tien le, khi ban den mot tu su (khong chi la tieu thyet) ve de tai lich su, trong tam don doi cua cong chung van hoc (chuyen nghiep, gioi phe binh, va khong chuyen, nguoi doc) o Viet Nam, nguoi ta van thuong noi den cai goi la "su that lich su", "tinh chan thuc lich su".

Suy nghi tu nhung tieu thuyet mang chu de lich su

Pham Xuan Thach

Neu can lua chon mot hien tuong tieu bieu nhat cua tieu thuyet Viet Nam duong dai, uu tien so mot chac chan se la nhung sang tac cua Nguyen Binh Phuong. La san pham thanh cong nhat cua truong viet van Nguyen Du, kien dinh trong nhung y tuong nghe thuat, cac sang tac cua anh ket tu nhieu van de co y nghia tieu bieu cho tieu thuyet Viet Nam thoi ky hau chien ca tren binh dien my hoc lan ky thuat sang tac va mo hinh tieu thuyet. Dai dien cho mot no luc vuot thoat khoi quan niem gian don ve my hoc phan anh luan, da dien ra mot su thay doi ve ban chat trong moi quan he hien thuc - sang tac van hoc trong nhung tieu thuyet cua Nguyen Binh Phuong.

The gioi nghe thuat trong tac pham cua anh vua mang dau an the gioi hien ton cua con nguoi duong dai vua giong nhu mot the gioi khong co o dau ca (nowhere land) voi su mu mo cua nhung ten dia danh va su bien mat cua nhung ky hieu chi thoi gian. Co mot cong thuc chi phoi phuong thuc cau truc cua mot loat tieu thuyet quan trong cua Nguyen Binh Phuong (Nguoi di vang, Nhung dua tre chet gia, Thoat ky thuy): su dan xen dong thoi cua cac khong - thoi gian (chronotope). Tieu thuyet Nguoi di vang cua anh la mot trong nhung mau tieu bieu cho loi ket cau nay. Nhan vat chinh trong tieu thuyet la mot cuu chien binh thuong xuyen bi am anh boi cai chet cua mot nguoi linh doi phuong do anh gay ra trong chien tranh chong My. Khong gian cua thien truyen dien ra o thanh pho Thai Nguyen va thoi gian co the duoc hieu nhu la xa hoi Viet Nam duong dai. Tuy vay, dan xen the gioi cua cai duong dai tam thuong ay la nhung trang viet ve cuoc khoi nghia Thai Nguyen do Doi Can lanh dao chong lai nguoi Phap, mot bien co xay ra cach thoi diem do nhieu thap nien.

Co the khang dinh rang cau truc tieu thuyet cua Nguyen Binh Phuong giong nhu mot an du tuyet dep ve moi quan he giua lich su va van chuong Viet Nam duong dai. Lich su khong thoi la mot am anh doi voi cac nha van Viet Nam duong dai. Co nhung nguoi tro thanh tu nhan cua de tai qua khu ma tieu bieu la nha van Bao Ninh - mot Marcel Proust Viet Nam. Cuon tieu thuyet quan trong nhat cua Bao Ninh, Noi buon chien tranh, la mot cuoc hanh trinh khong ngung nghi tro ve qua khu voi hinh bong cua nhung con nguoi tan tich cua thoi thuoc dia - the he cha me anh - va tuoi tre buon ba, dau thuong, trong treo va cuc do anh hung cua chinh anh trong nhung nam thang chien tranh chong My.

Nha van Ta Duy Anh cung la mot truong hop tuong tu, cuoc Cai cach ruong dat da tro thanh mot am anh toan bo su nghiep sang tac cua anh tu truyen ngan dau tay Buoc qua loi nguyen den cuon tieu thuyet Di tim nhan vat. Doi voi nhieu nha van khac, de tai lich su luon chap chon suot cuoc doi cam but va nhieu khi da lam nen nhung sang tac quan trong trong su nghiep van chuong cua ho. Nam 2003, giai thuong tieu thuyet cua Hoi nha van Viet Nam duoc trao cho cuon tieu thuyet Ho Quy Ly cua nha van Nguyen Xuan Khanh. Duoc khoi thao tu nhung thap nien 60 va viet lai trong thap nien 90, cuon sach cua Nguyen Xuan Khanh viet ve trieu Ho, mot trong nhung trieu dai ngan ngui nhat trong lich su Viet Nam nhung cung la trieu dai thi hanh nhung chinh sach cai cach xa hoi tao bao va gay ra nhung bien doi quan trong trong xa hoi Viet Nam. Chi mot nam sau do, giai thuong Hoi nha van duoc trao cho cuon tieu thuyet Gian thieu cua nha van Vo Thi Hao, mot cuon tieu thuyet ma chat lieu lich su lay tu nguon su lieu ve cac trieu Ly Nhan Tong, Ly Than Tong va nhung huyen tich ve nha su Tu Dao Hanh.

Tu mot cai nhin rong hon, nhung tieu thuyet de cap den chu de lich su luon nam o trung tam moi quan tam cua doi song van hoc o Viet Nam. Trong nhung nam dau cua thoi ky Doi moi, nhung tac pham cuoi cung co gia tri nhu nhung di chuc tinh than cua nha van Nguyen Minh Chau la nhung truyen ngan duoc sang tac nhu nhung tieu thuyet co dong trong tinh the chay dua voi thoi gian de chien thang cai chet: Phien cho Giat va Co lau. Chua dung suy tu cua nha van ve lich su Viet Nam hien dai, cung voi bai tieu luan Hay viet loi ai dieu cho mot giai doan van nghe minh hoa, nhung tac pham nay danh dau lua chon dut khoat cua mot nha van quan doi dai dien tieu bieu cua van hoc hien thuc xa hoi chu nghia 1965 - 1975 ve phia mot thay doi triet de cua doi song van hoc.

Chi vai nam sau nhung sang tac cua Nguyen Minh Chau, sau khi duoc xuat ban, tai ban va duoc giai thuong cua Hoi nha van Viet Nam, cuon tieu thuyet cua Bao Ninh da gay len mot lan song du luan. Nhieu to bao lon dang tai cac bai viet phe phan cuon tieu thuyet cua anh la "dien loan, roi boi", va nhung am anh ve chien tranh cua nhan vat chinh la "boi nho quan doi" va cuoc chien tranh giai phong dan toc. Cuon tieu thuyet roi vao lang le o Viet Nam de roi sau do hon muoi nam, no lai duoc lang le tai ban va luon nam trong danh sach nhung cuon sach ban chay.

Co the doc duoc dieu gi dang sau nhung hien tuong xa hoi - van hoc nay?

Da thanh mot tien le, khi ban den mot tu su (khong chi la tieu thyet) ve de tai lich su, trong tam don doi cua cong chung van hoc (chuyen nghiep, gioi phe binh, va khong chuyen, nguoi doc) o Viet Nam, nguoi ta van thuong noi den cai goi la "su that lich su", "tinh chan thuc lich su". Dieu nay tuong nhu la tu nhien va hop ly, nhung ngay khi xuat hien yeu cau ve "su that" va "tinh chan thuc", mot cau hoi se xuat hien: "su that" va "tinh chan thuc" nao? Noi cach khac, do chinh la cau hoi ve ban chat moi quan he giua Lich su va su hu cau. Chinh viec phan tich ban chat ket cau hinh thuc cua tac pham se cho phep tra loi cau hoi noi tren.

Quan sat tieu thuyet duong dai ve de tai lich su o Viet Nam, co the nhan ra mot hien tuong co tinh chat pho quat: qua trinh ca nhan hoa hu cau. Tren binh dien ket cau, hien tuong nay truoc het duoc bieu hien o su phan ra cua cot truyen. Doi voi nguoi viet tieu thuyet, mot "cuoc phieu luu cua nhan vat" (Jean Ricardou) voi su phong phu va phuc tap cua nhung bien co la mot chat lieu day quyen ru. No hua hen mang lai su hap dan cho thien truyen. Tuy vay, mien man trong nhung duong dic dac cua bien co cung chinh la con duong nhanh nhat giet chet tieu thuyet.

No lam cho van ban tha hoa tro thanh mot chuyen ke dai. Hien thuc sang tac cho thay nha van Viet Nam duong dai y thuc ve su nguy hiem cua "cai bay cot truyen" nay. Co nhieu phuong cach lam chu "su trao tro" cua cot truyen. Hoac ho pha vo trat tu cot truyen bang cac ky thuat xao tron thoi gian tu su, dieu ma nha van Vo Thi Hao da lam mot cach thanh cong trong cuon tieu thuyet Gian thieu khi chi phoi hop nhung ky thuat nay voi cau chuyen ve su hoa than cua nha su Tu Dao Hanh.

Hoac ho gioi han thoi gian cot truyen trong nhung thoi diem khung hoang ma tieu bieu la su lua chon cua nha van Nguyen Quang Than trong tieu thuyet Con ngua Man Chau. Tuy vay, suy cho cung, nhung su lua chon nay deu chi la mot su thoa hiep voi cot truyen. Cach hanh xu voi cot truyen tao bao nhat dien ra trong tieu thuyet Noi buon chien tranh cua nha van Bao Ninh khi anh chu dong tu bo tinh trong sang cua cot truyen bang cach pha vo tinh lien tuc ve thoi gian va nhan qua cua cac bien co trong cot truyen. Trong cuon tieu thuyet cua anh, tu su tro thanh su lap ghep cac phan doan trong cuoc doi va cac trang thai tam ly cua nhan vat protagoniste.

Tinh phuc tap cua cac ky thuat tieu thuyet duong dai con duoc gia co them bang su linh hoat trong viec luan chuyen giua tran thuat tu ngoi thu nhat va tran thuat tu ngoi thu ba. Dieu nay keo theo su da dang ve giong tran thuat voi su hien dien dong thoi cua cac loai loi cua nguoi tran thuat, nhan vat va loi gian tiep tu do - su pha tron giua loi cua nguoi tran thuat va loi nhan vat. Khong don thuan la van de ky thuat, dieu nay lien quan den nhung nguyen tac xay dung hinh tuong nhan vat. Tu goc do loai hinh, ben canh kieu nhan vat so phan - tinh cach, xuat hien mot cach day dac kieu nhan vat nhu la nhung lap truong tu tuong (he thong nhan vat chinh trong tieu thuyet Ho Quy Ly cua Nguyen Xuan Khanh va Con ngua Man Chau cua Nguyen Quang Than) hoac nhan vat tam ly (cuu chien binh Kien trong Noi buon chien tranh).

Nhin tu goc do ngu nghia, xuat hien dong thoi trong cac tieu thuyet lich su ca ba dang nhan vat: nhan vat - chu the cua tien trinh lich su, nhan vat nan nhan cua lich su va nhan vat - ke quan sat lich su. Nhan vat cuu chien binh Kien trong tieu thuyet Noi buon chien tranh cua nha van Bao Ninh la mot hien tuong dac biet co y nghia tieu bieu. Tren mot phuong dien, Kien mang nhung dac diem cua kieu nhan vat - chu the cua tien trinh lich su (nguoi tinh nguyen tham gia chien tranh chong My), o mot phia khac, anh ta la nan nhan cua lich su (trong chieu kich cua nhung mat mat khong gi bu dap duoc cua con nguoi di qua chien tranh) va o mot binh dien khac, trong cai dang ve dung dung, lanh dam cua mot "ke xa la" tham gia chien tranh, la ke hiem hoi di qua toan bo cuoc chien voi mot so phan ky la duoc tu y thuc, anh la ke quan sat - chung nhan cua lich su, dieu duoc anh tu lanh nhan nhu mot "thien menh thieng lieng".

The gioi tinh than cua Kien la su hoa tron giua nhung trang thai tam ly va nhung suy tuong va chu am "noi buon chien tranh" cua cuon tieu thuyet vua la hinh chieu cua nhung vet thuong tinh than cua con nguoi trong chien tranh vua la tam trang bang bac trong nhung suy tu ve chien tranh va lich su. O day, ro rang mot mat con nguoi duoc soi sang tu ben trong thong qua nhung ky thuat mo ta doi song tam ly, mat khac duoc phan anh tu nhieu goc do de neu bat duoc nhung khia canh phuc tap cua con nguoi trong nhung tinh the va hoan canh lich su - mot khuynh huong tieu bieu cua tieu thuyet duong dai o Viet Nam ve de tai lich su.

Nhung hien tuong hinh thuc noi tren phan chieu mot su thay doi trong ban chat cua tieu thuyet Viet Nam duong dai ve de tai lich su. Ca nhan tro thanh pham tru trung tam cua tu su: hoac nha van lam mot thu "khao co hoc" dau vet cua lich su de lai tren moi so phan ca nhan, hoac phan chieu lich su tu "tam guong" y thuc ca nhan. Khong phai vo ly khi mot trong nhung motip duoc su dung trong tu su (tu An may di vang cua Chu Lai den Noi buon chien tranh cua Bao Ninh) la con nguoi song lai khong gian qua khu, di tim lai "thoi gian da mat" cua cuoc doi minh va su phan ra cot truyen tro thanh mot hien tuong pho bien. Lich su tan vo thanh nhung manh vun y thuc ca nhan va nha van tro thanh nguoi di gom nhat nhung manh vun y thuc do tu bong toi cua cac than phan.

O day, co le chung ta da cham toi van de co tinh ban chat cua nhung tieu thuyet ve de tai lich su: cau hoi ve cai goi la "su that lich su". Co hay khong cai "su that lich su", "tinh chan thuc lich su" cua tieu thuyet? Cau tra loi se la vua co vua khong. No phu thuoc vao chinh quan niem ve cai goi la su that lich su. Neu su thuc lich su duoc quan niem nhu la tinh xac thuc o muc co the kiem chung cua nhung tu lieu lich su, chi it, nguoi ta co the thoa man yeu cau ve "tinh chan thuc" trong mot hinh thuc tieu thuyet: tieu thuyet tu lieu (roman documentaire).

Trong the ky XX, hinh thuc tieu thuyet nay da dua mot nha van den voi giai Nobel: A. Solzhenitsyn. Va duong nhien, khong it nha van tim cach thoa hiep voi quan niem nay. Ho Quy Ly la mot cuon tieu thuyet nhu vay. Tu nhung ghi chep trong chinh su va cuon truyen ky Nam ong mong luc, Nguyen Xuan Khanh da dung lai mot buc tranh ve mot giai doan lich su voi tat ca tinh phuc tap cua mot tinh the lich su: mot trieu dai cu ton tai mot cach bac nhuoc voi nhung ong vua dam chim trong nhung suy nghi sieu hinh cua Phat Giao va Dao Giao, trong anh hao quang thang loi trong nhung cuoc chien tranh qua khu; mot xa hoi roi loan va dau kho vi su hu hoai cua nhung ke cam quyen; nhung tang lop xa hoi moi hinh thanh muon duoc giu vai tro lich su (nho si); nhung toan tinh cai cach xa hoi va nhung can tro cua nen van hoa; nhung co hoi bi bo lo cua dan toc Viet Nam; nhung xung dot giua ly tuong va su thuc hanh, giua muc dich va thu doan...

Tieu thuyet tro thanh dap an, thanh gia thuyet ve mot khoang toi cua lich su va khi do, van ban van hoc duoc tiep nhan va phan xet nhu mot van ban su hoc. Nguoi ta ban ve tinh hop ly cua mot gia thuyet dua tren su kiem chung cac bang chung lich su. Tren mot phuong dien, nhung tieu thuyet nhu Ho Quy Ly (co mot hoi thao khoa hoc ve cuon tieu thuyet nay voi su tham gia cua cac nha su hoc) hay Noi buon chien tranh da duoc doc nhu vay.

Den day xuat hien mot van de. Thu nhat, nhung tu lieu ve lich su luon luon chi la cai phan qua khu hien dien ra truoc nhan thuc cua hien tai. No luon luon la mot cai gi khong day du. Ngay den mot nha su hoc dich thuc thi suy dien nhieu khi van la mot thao tac bat buoc. Va chinh cai duoc goi la "tinh than thoi dai" thuc chat cung chi la mot suy dien duoc dong thuan thanh mot thu thoa uoc cong dong tren nhung du lieu co tinh bo phan ve qua khu.

Trong truong hop nay, nhung tranh cai ve tinh chan thuc cua mot cuon tieu thuyet ve de tai qua khu thuc chat chi la su xung dot giua cai nhin ca nhan va nhung gia tri cong dong (thai do len an Nguy trieu Ho Quy Ly, su ca ngoi den muc than thanh hoa Hoang De Quang Trung,…). Day chinh la dieu da dien ra voi cuon tieu thuyet Noi buon chien tranh. Hon nua, vay thi phai chang, tieu thuyet se tro thanh mot phu pham cua lich su hoac mot ke canh tranh cua su hoc?

Nhu da trinh bay trong nhung phan tren, nhung tieu thuyet duong dai viet ve de tai lich su o Viet Nam duoc xay dung tren mot mo thuc chu quan hoa triet de. Hoac no tro thanh "cuoc phieu luu cua cai viet" (Jean Ricardou) trong the gioi noi tam cua nhan vat (Noi buon chien tranh), hoac no tro thanh su xung dot giua cac lap truong tu tuong (Ho Quy Ly, Con ngua Man Chau). Khi do, truoc het, tieu thuyet la nhung an tuong va nhung suy tu ca nhan ve cac van de cua lich su, no neu ra cac van de lich su va phan chieu nhung suy tu ca nhan ve nhung van de do. Se la sai lam va dai dot neu di tim trong Con ngua Man Chau mot su xac thuc co tinh tu lieu nao do ve nan doi va cong cuoc cuop chinh quyen o tinh Nghe An.

Gioi han thoi gian cot truyen trong khoang mot nam tu khi dien ra nan doi nam 1945 qua bien co nuoc Viet Nam dot lap ra doi cho den khi nguoi Phap tro lai Viet Nam, nha van mo ta nhung chia re trong mot gia dinh tri thuc (mot san pham hu cau) truoc con bao cua lich su: nguoi tro thanh can bo cua Viet Nam Quoc dan dang, nguoi tro thanh lanh dao Cong san, nguoi di theo cuoc khang chien do nhung nguoi Viet Minh lanh dao nhung voi mot tam trang chua day nhung ban khoan. Qua so phan cua nhung ca nhan, ong noi ve nhung dan vat tinh than trong lua chon lich su cua tang lop tri thuc o Viet Nam trong cuoc cach mang thang Tam.

Ke thua mot truyen thong Nho hoc, duoc thu huong nen giao duc va van hoa phuong Tay va song trong mot xa hoi thuoc dia, nhung con nguoi nay thau hieu khat vong cua ca mot dan toc ve doc lap, tu do, ve su doi doi cho nhung nguoi lao kho. Ho y thuc luon ca ve nhung bac nhuoc, uon hen cua chinh tang lop minh. Lua chon di ve phia dan toc, ve phia nhan dan la mot tat yeu. Nhung do la mot con duong dau kho boi truoc mat ho la nhung chia re giua nhung nguoi vo san va nhung nguoi tri thuc.

Nhung nghi ky, nhung khac biet van hoa, nhung van de cua lich su ma de giai quyet khong don gian chi la su “lot xac”, “tim duong” cua nhung nguoi tri thuc. Voi nhung tieu thuyet nhu Noi buon chien tranh, Con ngua Man Chau hay Ho Quy Ly, van de ve tinh chan thuc lich su, neu co, can phai duoc xac dinh trong nhung van de ve lich su ma nha van dat ra trong tieu thuyet, nhung van de ma doi khi, chinh ban than anh ta cung khong the dua ra loi giai dap. Tinh xac thuc cua nhung chi tiet o day khong the duoc dat ra. Truoc het, chi tiet la san pham cua hu cau. Thu hai, no thuoc ve nhung trai nghiem ca nhan va co tinh ca biet. Nhung cau hoi ve tinh xac thuc cua nhung trai nghiem ca nhan va nhung hien tuong ca biet se luon luon la nhung cau hoi kho co the co duoc su tra loi xac quyet.

Lac loi trong nhung cau hoi ve tinh "co thuc" cua nhung chi tiet ve nhung hanh vi bao hanh cua bo doi hay cuoc tinh bat chinh cua nhung nguoi linh quan doi nhan dan va nhung nu thanh nien xung phong, nguoi ta se khong the nhin thay gia tri that cua Noi buon chien tranh: suy tu ve nhung vet thuong tinh than ma chien tranh de lai cho mot dan toc, ve cai anh hung, ve cai suc manh tinh than thuc su cua mot dan toc trong chien tranh, ve so phan con nguoi trong chien tranh.

Cao hon het, se phai thua nhan rang lich su nhieu khi khong phai la cai dich cuoi cung cua mot tieu thuyet. Diem cuoi cung cua mot tieu thuyet nhu Ho Quy Ly se khong phai la mot dap an cho mot nghi an lich su. Day la mot tieu thuyet day dac nhung nhan vat voi tu cach la nhung lap truong tu tuong, nhung an du tu tuong: nhung ke “bi quy am” (khong khoi lam lien tuong toi tieu thuyet Lu nguoi quy am cua dai van hao F. Dostoievski) bi am anh boi nhung ly tuong cuong vong (Nguyen Can, Ho Han Thuong, Tran Khat Chan); nhung lanh tu chinh tri theo duoi nhung ly tuong cong chinh (nhan danh su doi moi, nhan danh su bac ai) nhung bi giang xe giua muc dich va phuong tien de roi cuoi cung roi vao mot trang thai phi nhan (nhung thu doan chinh tri phi nhan - kieu Ho Quy Ly va su bac nhuoc truoc cai ac hoanh hanh - qua hinh tuong nhung hoang de cuoi cung cua trieu dai nha Tran) va ke si, nhung nguoi thao thuc vi so phan ca dan toc va nhan dan, nhung ke lua chon “con duong kho ai” (ten mot tieu thuyet cua van hao Xo-viet A. Tonxtoi) di ve phia nhan dan.

Hinh thuc ket cau do mang thong diep cua mot ngu ngon luon luon co y nghia thoi su: ban khoan ve mot nen chinh tri cong chinh va cho dung cua nguoi tri thuc trong con bao lich su. Se "nhan thuc" duoc dieu gi day ve trieu dai tri vi cua nhung vi vua Ly Nhan Tong, Ly Than Tong va nhung nhan vat lich su nhu Tu Dao Hanh hay Nguyen Phi Y Lan? Co le khong nhieu. Van de la tu mot hu cau, tieu thuyet buoc nguoi doc phai suy tu ve su giai thoat, ve niem tin ton giao, ve nhung tham vong va hanh phuc, ve quyen luc va than phan con nguoi.

Nhu da trinh bay, lich su la mot am anh doi voi nha van Viet Nam duong dai. Doi nguoi Viet Nam, the ky XX la mot the ky cua chien tranh va nhung cuoc cach mang. Trong the ky nay, nguoi Viet Nam khong chi tien hanh nhung cuoc chien tranh keo dai va khoc liet de bao ve nen doc lap cua dan toc va su toan ven cua lanh tho ma con tien hanh nhung cuoc cach mang xa hoi voi nhung bien co lon lao nhu cong cuoc cai cach ruong dat, cuoc cai tao tu san, hop tac hoa nong nghiep va xay dung chu nghia xa hoi o mien Bac sau 1954 va tren toan quoc sau 1975.

Mot lich su voi nhung bien co nhu vay chat chua nhung bi an ma su hoc va khoa hoc xa hoi khong de gi giai quyet trong mot som mot chieu. Mac khac, nhung cuoc chien tranh va nhung bien co xa hoi do da gay ra nhung van de nghiem trong doi voi so phan cua tung ca nhan nguoi Viet Nam noi rieng cung nhu so phan cua ca dan toc trong thoi hien tai. Mot di san qua khu nhu vay tro thanh noi am anh doi voi nha van Viet Nam duong dai cung la dieu de hieu.

Nhung tieu thuyet viet ve qua khu luon luon luon o trong tam diem cua doi song van chuong va la bo phan dat duoc nhieu thanh tuu nhat cua van chuong Viet Nam duong dai. Quay ve voi de tai lich su, bang cach dao sau nhung tim toi ca nhan va theo duoi cac sang tao ca nhan, nha van Viet Nam la ke noi len duoc nhung van de ma lich su dat ra voi dan toc cua anh ta (toi van khong tin nha van la nguoi co the giai quyet duoc cac van de nhan sinh). Tuy nhien, dieu quan trong la dang sau mot hien tuong van chuong co y nghia cuc bo do, an chua mot cuoc cach mang trong moi quan he giua lich su va van chuong.

Nha van co the la ke tai hien lai nhung phan khuat lap cua lich su (nhu truong hop cac tieu thuyet tu lieu kieu Ong co van, Ho so mot diep vien hay, tren mot phuong dien, Ho Quy Ly). Anh ta co the la ke suy tu ve cac van de lich su, dac biet lich su duong dai (truong hop cua Bao Ninh, Nguyen Quang Than hay Ta Duy Anh). Va hon het, anh ta co the giai phong khoi su sung bai lich su. Doi voi anh ta, suy cho cung, lich su cung chi la mot chat lieu de phan chieu nhung van de cua Con Nguoi o tam pho quat (Nguyen Xuan Khanh hay Vo Thi Hao). Dieu nay phan chieu nhung thay doi trong moi quan he giua van hoc va hien thuc. Vuot thoat khoi mot quan niem may moc va don gian ve cai goi la phan anh hien thuc ma thuc chat la su le thuoc vao nhung hinh dung co tinh cong dong ve hien thuc co le chinh la khuynh huong van dong quan trong nhat cua tieu thuyet Viet Nam duong dai.

Tieu thuyet Viet Nam dang o dau? Toi khong phai la nguoi theo chu nghia de tai den muc cho rang quay tro ve voi lich su la loi thoat duy nhat cho nha van duong dai. Nha van co the viet ve bat cu dieu gi. Toi cung khong phai la nguoi sung bai hinh thuc va nhung "cach tan", hay "doi moi" "tao bao", "moi me". Thuc ra thi sau Tieu thuyet moi thi co tim toi hinh thuc nao la "moi" nua dau! Nhung, tu nhung thanh cong cua mot nhom sang tac, nguoi ta co the nhan thay rang thoat khoi nhung gong cum cua my hoc phan anh luan dung tuc, quay tro ve "thuong doc hanh, thuong doc bo" voi nhung y tuong nghe thuat va sang tao ca nhan, vuot ra khoi nhung am anh cong dong, co doc doi dien voi nhung van de cua Dan toc va Nhan loai chinh la "niet ban lo" cua tieu thuyet duong dai o Viet Nam.

  • Pham Xuan Thach (giang vien khoa Van Truong DH Khoa hoc Xa hoi & Nhan van)

Tieu thuyet Viet Nam dang o dau?

Tieu thuyet: Khoang cach giua khat vong va kha nang....

Su de dang da bop chet nha van

Viet Bao
Thích và chia sẻ bài viết này trên facebook Theo dõi vietbao.vn trên facebook

TIN Văn Hóa NỔI BẬT

Nữ sinh cấp 2 dùng guốc đánh bạn đến chết

Chỉ vì mâu thuẫn nhỏ, nhóm nữ sinh quây đánh bạn đồng lứa. Thấy cô gái 15 tuổi gục xuống, chân tay co giật, nhóm nữ sinh cuống cuồng đưa bạn đi cấp cứu, nhưng đã muộn.

Tìm hiểu: Viet Nam, Ho Quy Ly, Bao Ninh, Man Chau, Nguyen Xuan Khanh, Nguyen Binh Phuong, lap truong tu tuong, nhung van de, cai goi la, Tinh Chan Thuc, moi quan he, tieu thuyet, lich su, nha van, duong dai, cuon

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: Suy nghĩ từ những tiểu thuyết mang chủ đề lịch sử

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet Suy nghĩ từ những tiểu thuyết mang chủ đề lịch sử bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin Suy nghi tu nhung tieu thuyet mang chu de lich su

Nhan xet, hay lien he ve tin Suy nghi tu nhung tieu thuyet mang chu de lich su co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet Suy nghi tu nhung tieu thuyet mang chu de lich su de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Chuyen de trong chuyen muc Van hoa.

Cac tin khac:

Xem tiep ... Chuyen de
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0