So phan bai tho khoc ke thu cua co thi si Hai Bang

Tags: Hai Bang, Viet Nam, Quang Tri, Cam Lo, Van Ton, Ve Quoc Doan, Thua Thien - Hue, nu cuu thuong, the hoi vien, Tinh Quang Binh, cuu chien binh, bai tho, nha tho, thi si, ke thu, nam


Nha tho Hai Bang di vao coi vinh hang da 9 nam roi, nhung doc gia yeu tho mien Trung, nhat la ba tinh Quang Binh, Quang Tri, Thua Thien - Hue van khong ai quen “nguoi no boc tan tuy” cua tho ca, mot thi si linh da cam va boc truc nay.

So phan bai tho khoc ke thu cua co thi si Hai Bang
Nha tho Hai Bang
Nhieu bai tho cua ong van duoc nhieu nguoi thuoc long. Hai Bang ten that la Nguyen Phuoc Vinh Ton la chat noi cua vua Hiep Hoa. Ong la nha tho duy nhat o Hue co 2 tam the hoi vien trong hanh trang cua minh.

The hoi vien Hoi Van nghe Viet Nam cap nam 1957 do nha van Nguyen Tuan ky. Nam 1985, ong duoc cap lai the hoi vien Hoi Nha van Viet Nam do nha van Nguyen Dinh Thi ky.

Nam muoi bon tuoi, Hai Bang da tu bo cuoc song nhung lua giau sang cua gia dinh Hoang toc de di theo Ve Quoc Doan, tro thanh chien si Trung doan 101 noi tieng cua Ve Quoc Doan vung Tri Thien – Hue tu nam 1945.

Tu nam 1948, ong o trong doan van nghe Lien khu IV vao chi vien cho chien truong Binh Tri Thien. Thoi ky nay, Hai Bang lay ten la Van Ton, lam tho, roi doc cho bo doi nghe. Nhung bai tho cua ong lien tuc xuat hien tai chien khu Duong Hoa, Ba Long, Do Linh, Cam Lo tu do.

Trong do co bai tho noi tieng “Em nu cuu thuong nguoi Phap”. Khi con song nha tho ke rang, mua he nam 1952, ong theo bo doi Trung doan 95 ra tran phuc kich doan quan Phap tiep te cho don Nam Dong vung Cam Lo, Quang Tri tren duong 73, 74.

Trong tran danh quan ta bat duoc mot so tu binh Phap, trong do co mot nu cuu thuong Phap con rat tre. Bon Phap da ban ca-nong vao tran dia ta, lam cho nguoi nu cuu thuong Phap bi tu tran.

Nguoi ta tim thay trong tui co cuu thuong Phap co buc thu cua nguoi me tu Phap gui qua, nhan con gai hay tro ve voi me. Xuc dong truoc than phan nguoi con gai nuoc ngoai bi bon thuc dan nem vao cuoc chien tranh phi nghia o Viet Nam, nha tho tre Van Ton luc do moi 22 tuoi, xuc dong thuc suot dem, dot den dau lac, lam bai tho dai 14 kho (56 cau), nhu mot nen nhang thap cho nguoi con gai xau so:

Chieu nay tieng sung anh ngung no

Thay xac em nam giua co tranh

Anh dap cho em men tran thu

Con dau nhin thay mat xanh xanh

Ben xac con nguyen to giay mong

Ngam ngui anh nhat doc dong thu

Thu buon me nhan con ve nuoc

Anh biet nha em cung xac xo...

Lam xong bai tho, Hai Bang doc cho cac chien si trong don vi minh nghe. Bai tho tu su, dan da, ngon ngu cau tu khong cau ky, nhung lai da diet noi niem, nen lay dong long nguoi.

Bai tho lap tuc duoc chep tay, duoc hoc thuoc va lan truyen nhanh chong trong cac don vi bo doi va nhan dan tren chien truong Tri Thien luc do va gay nen su xuc dong sau sac. Mot so linh nguy o lo cot Giang-phac-ngan cung chep va thuoc bai tho.

Day la lan dau tien trong van chuong cach mang Viet Nam co mot tac pham viet ve “ke thu”, nhung khong o goc do phan khang, chong doi, ma o su “thuong xot” cho so phan con nguoi va len an chien tranh.

Vi the bai tho co tam nhin quoc te lon boi cach nhin chien tranh rat nhan van va nhan dao: Em chet, chieu nay chet o day/ Me dau thay bong buoi sau nay/ Que huong ben ay chieu xanh khoi/ Se thay ba con nuoc mat day...

Bai tho cung noi rat ro la co cuu thuong nguoi Phap bi Ve Quoc Doan bat, nhung roi co bi giet boi dan ca-nong cua chinh bon Phap, nen su cam hon cang nhan len, suc to cao chien tranh cang nhan len boi chinh bon xam luoc cung chang thiet gi mang song cua dong doi minh!

Bat em, sung anh ngung khong ban/ Nhung sung quan thu lai giet em/ Chung ban ca-nong vao giua tran/ Mat xanh nham lai xac nam im... Sau tran danh, cac chien si Viet Minh da dap cho co gai Phap nam mo dang hoang noi chien khu: “Rang cac anh la Ve Quoc doan/ Chieu nay thang tran tieng ho vang/ Em duoc dap day ngoi mo moi/ Anh ngung tay cuoc: gian... buon... thuong...”.

Do la tinh cam quoc te rong lon cua nguoi chien si Ve Quoc doan! Bai tho da duoc nha van Nguyen Khac Thu (nguoi noi tieng voi ky su Tran Thanh Huong) dich ra tieng Phap gui cho nhung nguoi linh hang binh com-mang-do doc trong thoi gian do.

Khong khi bai tho tram lang, buon thuong nho su xoay sau, khai thac nhung hinh anh cua nguoi con gai tre bi chet tren chien truong Viet Nam voi nguoi me, nguoi yeu, em tho... dang buon dau o lang que nuoc Phap xa xoi: “Con me tu nay lap bui duong...”..., “Em tho ngo ngac ngui thuong chi/ Chim o quanh vuon thoi hat ca...”.

Bai tho lam cho Van Ton noi tieng trong lang van nghe khang chien Lien khu IV luc do, dong thoi cung gay nen rac roi cho ong. Du khong duoc in sach bao nao, nhung mot so vi lanh dao cuc doan luc do cho rang “quan diem dich, ta trong bai tho khong ro rang”!

Bai tho bi “dua len ban mo”, phe phan gay gat trong cac cuoc chinh quan, dac biet tai Hoi nghi ba tinh Binh Tri Thien o Cua theo chi thi “Nang cao lap truong giai cap, xac dinh ro ban thu, tang cuong tinh chien dau sang tac”. Tac gia bi kiem thao vi da “thuong xot ke thu”.

Sinh thoi, nha tho Hai Bang ke: Trong nhung ngay chinh quan, bai tho “Em nu cuu thuong nguoi Phap” bi quy ket la “khong biet cam thu giac” va “thuong vay khoc muon”.v.v... Co y kien phan doi kich liet, nhung cung co y kien benh vuc. Nhung roi nguoi ta van doc va van ngam cho nhau nghe...”.

Vi the bai tho hay noi tieng ay da khong duoc vao cac tuyen tap tho khang chien, nen cac the he tre sau nay khong duoc doc. Sau nam 1975, dat nuoc thong nhat, tro ve Hue, nhung nam cuoi doi nha tho Hai Bang in toi 13 tap tho, nhung khong hieu sao ong khong dua bai tho ay vao tap tho nao ca! Co le ong so lai bi “kiem diem” lan nua chang? Hay ong tin chang can in bai tho van song trong long nguoi chien si?

Nhung rat nhieu cuu chien binh va nhan dan thoi chong Phap o chien truong Binh Tri Thien, dac biet la vung Cam Lo, Do Linh den nay van thuoc bai tho.

Sinh thoi nha tho Hai Bang thuong nhac lai mot ky niem, nam 1975 khi mien Nam giai phong, ong tro lai vung Cam Lo tham lai noi chien dau xua, thi gap chi Nay, mot thieu nu tre xua kia nay da gia va bi mu do bom dan My.

Nha tho cam tay chi va khi noi minh ten la Van Ton, thi chi Nay oa khoc, roi sau do doc thuoc long bai tho “Em nu cuu thuong nguoi Phap”! Trong mot dac san ky niem ngay thanh lap cuu chien binh Viet Nam cua Hoi Cuu chien binh Quang Tri gan day, da chep trong tri nho de in lai bai tho do, nho do chung ta moi duoc doc tron ven bai tho nay.

Moi hay, khi tho ca da vao long nguoi, thi khong can giay trang muc den, no van song mai voi thoi gian!

Minh Khoi

Viet Bao
Thích và chia sẻ bài viết này trên facebook Theo dõi vietbao.vn trên facebook

TIN Văn Hóa NỔI BẬT

Những thác nước hùng vĩ hút khách ở Việt Nam

Những thác nước hùng vĩ sẽ là một trong những lựa chọn tuyệt vời cho những du khách thích khám phá thiên nhiên kỳ thú. Chúng tôi sẽ cùng bạn điểm qua 5 thác nước đẹp và đặc biệt thu hút khách du lịch.

Tìm hiểu: Hai Bang, Viet Nam, Quang Tri, Cam Lo, Van Ton, Ve Quoc Doan, Thua Thien - Hue, nu cuu thuong, the hoi vien, Tinh Quang Binh, cuu chien binh, bai tho, nha tho, thi si, ke thu, nam

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: Số phận bài thơ "khóc kẻ thù" của cố thi sĩ Hải Bằng

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet Số phận bài thơ "khóc kẻ thù" của cố thi sĩ Hải Bằng bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin So phan bai tho khoc ke thu cua co thi si Hai Bang

Nhan xet, hay lien he ve tin So phan bai tho khoc ke thu cua co thi si Hai Bang co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet So phan bai tho khoc ke thu cua co thi si Hai Bang de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Tin van hoa trong chuyen muc Van hoa.

Cac tin khac:

Xem tiep ... Tin van hoa
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0