Nguoi thua ke su noi tieng cua Tan Da

Tags: Tan Da, Nguyen Khac Xuong, Nguyen Huu Nhan, Ha Noi, Ngo Quy Tiep, Tan Da Nguyen Khac Hieu, Thi xa Phu Tho, su noi tieng, nguoi thua ke, nguoi dan ong, nha nghien cuu, nha tho, van hoa, khong the, nguoi ta, minh


Chuyen cong vu cach day hon hai muoi nam, buoi sang mua thu, khi ngang qua thi xa Phu Tho 100 tuoi, thi sep Nguyen Huu Nhan sau khi khut khit ngoay mui hat ham hoi toi : - Nay, may co thich vao nha ong Nguyen Khac Thit khong? Con truong cu Tan Da.

Nguoi thua ke su noi tieng cua Tan Da
Nha nghien cuu Nguyen Khac Xuong va vo

Nua the ky phuc hoi di san cua cha

Toi thac mac ve cai ten nong mui thuc pham ay thi Nguyen Huu Nhan tung tung, rang do chi la teu danh cua truong nam Tan Da Nguyen Khac Hieu ten la Nguyen Khac Xuong, nguoi duoc thua ke su noi tieng cua bo, nhung van tao lap duoc danh tieng rieng bang thuc tai o linh vuc nghien cuu van hoa dan gian.

Ngoi nha tranh tham mua, vach trat vua voi len khung tre ken nua, chim lim giua mau xanh cay vuon vuon cao. Bao nhieu la hoa nhai, hoa hue, hoa soi, hoa ngau moc xen ke dau do noi goc cay an trai luu nien noi goc tuong nha be nuoc.

Va kha nhieu cay ca phe che qua sai nhu chuoi hat. Ngoi nha nep ben ria san bay quan su cu nguoi Phap da lam trong chien tranh Dong Duong, tuy o vi tri trung thap nhung truoc nha la hun hut duong bang hoang phe pho pho co may duoi mua xien.

- Ong Xuong, ong Xuong co nha thi lieu ma ra don khach van den vat nha ong day nay...- Nguyen Huu Nhan goi.

Co tieng radio. Co tieng nguoi ho khan. Tieng buoc chan thinh thich. Mot nguoi dan ong dep, ma cai dep troi cho ong duoc dep bat ky o do tuoi nao. Nhung la mot cai dep bi bua vay vo hinh, gioi han nao do toi khong the goi ra duoc. Nguoi dan ong so mi trang co lon, quan nau that dai rut cui xuong that thap, hai huoc.

- Xin duoc chao cac van nhan…

Nhanh, hoat va coi mo nhung Nguyen Khac Xuong van cu khien cho toi mot cam giac la mot ong giao cap III bat dac chi hay mot truong phong van hoa thi xa ve huu som. Va toi bong ay nay ve khoang lang trong vang, xa cach ben trong con nguoi ong voi su dinh khuon cua tinh than. Thi ra hau sinh cua Tan Da la the nay day.

Nguyen Khac Xuong sot sang don xap ban thao dang o cong doan sua loi truoc khi in. Ban thao ve Tan Da tren mat ban giua nha, chiec kinh lup chen ngang.

- Cac ong dung ca phe nhe? Tra nhe? Nha co banh gai, va ca banh tai ba nha toi truoc khi xuoi Ha Noi tham chau da kip mua ve.

Banh tai, banh gai, caphe roi ca che tat ca deu duoc chung toi chieu co. Hai nguoi lon chuyen van. Toi nhin len ban bat huong lua thua chan nhang, nhich cao phia tren buc chan dung Tan Da ve chi than nga mau. Thap hon mot chut, tam anh Nguyen Tat Hien liet si chong My chau trai dich ton cua Tan Da. Bong Nguyen Khac Xuong keo toi ra khoi nhung suy tu van vo.

Nguoi thua ke su noi tieng cua Tan Da
Nha tho Tan Da thoi tre
- The cai ong tre tre nay lam gi ma xanh muot the nay?

Nguyen Khac Xuong quan sat toi hoi lau, hoi tuoi roi phan xanh ron nhu mot nha chiem tinh boi toan co hang.

- Dung khi thoat thi tuoi lau thi tram. Sau cung noi co do nhung kien tao viec lon khong bao gio mot lan ma duoc. Gioi ket giao. Duoc nguoi hon tuoi qui men. Choi ca voi nguoi chi rinh dap vao dau minh.

Than tu lap than. Cang o xa que xa bo me anh em ruot thit thi cang tot. Ngoai ba muoi tuoi moi on dinh… Ong lam re toi thi tot cho ca ong lan con gai toi. Nhung con cai duyen cai phan ghe gom lam…

La con cua nha tho noi tieng Tan Da duoc du da sung suong ve tinh than la duong nhien. Nhung voi ao com thi sang cao lau tuu quan toi da nhin meo nam khan. Co nhung lan het tien Tan Da bao vo con di giat nong, ra pho gap ban quen ru di choi, Tan Da di lien 3 thang moi ve nha.

Cau be Nguyen Khac Xuong khong it lan trang dem ngoi trong em cho me chiu tien xich lo di don bo say ruou cong keo o dau do. Len 9 tuoi Nguyen Khac Xuong ve o voi ong bac Nguyen Manh Bong, Tan Da luc do da lo van phai mo cua hang xem tu vi, mo lop Han van dien giang, Quoc van ham thu.

Nhung phuong thuc muu sinh nay deu duoc Tan Da cho quang cao tren bao Ngay nay cua Tu Luc Van doan. Nam 1939, Nguyen Khac Xuong 17 tuoi, Tan Da mat dem ngay 7/6 (ngay 20/4 Ky Mao) tai noi thue tro 71 duong Cau Moi, Nga Tu So. Nguyen Khac Xuong da nam ben cai xac lanh cung cua Tan Da. Luc do trong nha con khong day 2 kilogam gao, muoi dong bac le.

Cho den bay gio, ca mot doi da gan xong Nguyen Khac Xuong 85 tuoi va Nguyen Khac Xuong thuo 17 van han nguyen cai cam giac xac nguoi cha nguoi dan, nguoi dan va cong lanh.

Ong khong the roi xa cha, ma co muon roi cung khong the vi khong co cho nao khac. Boi vi gian buong trong chat hep cung chi mot chiec giuong thi me va 3 em nho da nam.

Chien cuoc day dua Nguyen Khac Xuong ve Phu Tho. Voi y thuc tu than va su tac dong qua lai cua nhung nguoi ban vong nien cua cha, Nguyen Khac Xuong da tinh den cong trinh tap hop bien tap lai toan bo tac pham va di cao Tan Da.

Nhung nam 1956 - 1958 Nguyen Khac Xuong ve Ha Noi tham ho hang, co dip tim den cu Ngo Quy Tiep mot thoi la thu ky toa soan An Nam tap chi cua Tan Da. Nguoi thu ky nam xua lon lao thu phong bui bam dua cho Nguyen Khac Xuong hai tap vo viet tay cua Tan Da.

Trong do Tan Da ghi ro day la nhung bai viet do ong moi hoc quoc ngu ma viet nen. Qua nhien Nguyen Khac Xuong run run lan doc thi thay qua nhieu loi chinh ta trong moi trang dong. Nhin Nguyen Khac Xuong, cu Ngo Quy Tiep tram giong:

Nguyen Khac Xuong sinh nam 1922 tai Ha Noi, truong nam cua Tan Da Nguyen Khac Hieu, nguyen quan Khe Thuong - Ba Vi - Ha Tay. Tu tai toan phan.

Tung phu trach bo phan Van nghe cua Doan Tuyen truyen xung phong do Nguyen Huu Dang to chuc, can bo Cong an tai Hai Phong, can bo So Van hoa - Thong tin Vinh Phu (Phu Tho), Truong phong Thu vien, Truong phong Bao tang… Sang lap vien Hoi VNDG Vinh Phu.

Tac pham chinh: Tuyen tap Tan Da, Ong than ngong, Tan Da tho va doi, Tan Da, mot doi van, Tan Da trong long thoi dai, Truyen thuyet Hung Vuong, Nu tuong thoi Trung Vuong… va mot so cong trinh nghien cuu ve van hoa dan gian mien dat To.

- La truong nam cua Tien sinh, thua ke su noi tieng cua Tien sinh thi anh phai co trach nhiem lam cho nhung thu nay- cu Tiep chi vao hai tap vo o vang - la thu cao thom nay sang trong tro lai…

So di Ngo Quy Tiep noi vay, vi thoi ky nay co mot so y kien ve tho van Tan Da la thu phu phiem hao huyen , ngong ngao, keu goi su hoi co huong lac kieu phong kien.

Ve nhan cach thi nhan su bo thi cua Bao Dai, khen Tay. Nhung may man, giua luc linh sinh thi co nhung nha van, nha tho noi tieng cong khai bay to quan diem ung ho Nguyen Khac Xuong nghien cuu phuc hoi nhung dong gop co gia tri cua Tan Da cho van hoc Viet.

Hon ai het Nguyen Cong Hoan la nguoi sot sang thuc Nguyen Khac Xuong bat tay ngay vao viec. Cuoc gap o tu gia Nguyen Cong Hoan co Nguyen Tuan, Tu Mo. Ruou mo Huong Tich, com vong, chuoi tieu, lac rang ca vo, lam nhip cho cau chuyen.

Nguyen Tuan nang chen ruou lao mo xoay xoay top mui hit huong ruou ban.

- Chinh nha tho phai len tieng benh vuc nha tho truoc tien. Do la cach dep nhat lam trong sach va tra lai tieng thom cho Tan Da va cho cac nha mang danh nha tho Viet Nam.

Nha tho trao phung Tu Mo cuoi khay nhay nhay cap kinh thuoc noi song mui.

- Mot nguoi yeu tieng Viet, khai sang ra tho tieng Viet hien dai coi ca doi la mot cuoc choi rong, coi danh tieng tien nghin bac van nhu gio thoang. Mot nguoi nhu the ma dam bao nguoi ta ninh Tay u ?...

Nguyen Khac Xuong tim den Xuan Dieu. Nha tho vung ca hai tay chem chem vao khoang khong truoc mat.

- Nguoi ta nghien cuu Tan Da chi bang tri tue, nhung minh voi Xuong nghien cuu Tan Da thi bang ca tam hon va tri tue...

Duong nhu linh hon Tan Da va tam tinh tri ngo cua ban be ong gio cung la nguoi the gioi vo anh da truyen cho Nguyen Khac Xuong mot suc ben, mot nhan chiu va nhieu khuoc tu cong danh lam tron vai tro nguoi thua ke di san la su noi tieng.

Gan nua the ky, Nguyen Khac Xuong da hoan thanh duoc tam nguyen cua minh, va cua nhung dang bac sang trong trong van nghe nuoc nha ve viec phuc hoi tai ban toan bo tac pham Tan Da gom 5 tap gan 3.000 trang. Tra lai vi tri xung dang cua Tan Da cho van hoc su...

Tu nhan minh chi la anh sang que diem

Bay gio Nguyen Khac Xuong da 85 tuoi, toi chi can bam phim dien thoai. Chuong do hoi. Roach.

- A lo, kinh chao nha nghien cuu Nguyen Khac Xuong, truong nam cua Tan Da Nguyen Khac Hieu kiem nha Tan Da hoc a.

- A, lai ong ha, qui hoa qua, dat bai hay tra nhuan but cho toi day?

Lap tuc phia ben kia vui ve ngay. Nhung neu toi ma khong goi du ba cai chuc danh noi tieng kia thi thai do nguoi nghe se nhat nhu nuoc mia non.

Toi tiep tuc om o:

- Da thua hom nay thi co ca hai a. Vua tra nhuan but vua kinh moi dat nha Tan Da hoc so nhat Viet Nam mot bai cho so Tet a.

- Bao nhieu chu va tra bao nhieu tien…

Toi kinh can bam bao. Khong day mot giay Nguyen Khac Xuong OK ngay. Nhung con mot dieu toi khong duoc quen la phai noi ngay gio lay bai, ngay gio gui tien va yeu cau ong phai ghi lai vao lich ban.

Dung hen, truoc 10 phut toi da co mat truoc cua nha ong ma dung. Dau ong co nhin thay tha thiet moi vao nha thi toi cung nhat quyet day day tu choi. Phai dung gio hen khong thua khong thieu mot phut thi toi moi buoc vao nha.

Luc nay thi lai khong the goi la nha nghien cuu hay nha Tan Da hoc duoc nua ma la phai doi ngay cach xung ho sao cho tre trung rom ra.

- Em chao anh, hom nay than sac anh trong that tuoi nhuan. Bo pijama nay mau sac trong sang trong qua…

Nguyen Khac Xuong hoi ha quay vao nha goi oi oi ba vo da hoi nghenh ngang ra don khach cung chong bang duoc. Nguoi dan ba phuc hau, toc cuoc kep ngang lung kieu nhung nam 50 the ky truoc, khe khang buoc ra mim cuoi. Nguyen Khac Xuong lien om lay vai ba thom chut mot cai len go ma nhan nheo nhung van kip ung len mau hong. Toi cui minh thi le nghiem can.

- Ong xem chung toi co dep doi khong? - Nguyen Khac Xuong hoi vay nhung lai nguon co len hat ham - Nay, ong co mang xin den cho toi khong doi?

Nan nan chiec phong bi, gio len cao nhung Nguyen Khac Xuong nhat quyet khong mo ra ngay ma lep xep le dep vao buong van. Tren quang duong khong day 6 met ong da kip he mieng phong bi, da kip dem tien.

Tieng tu ket mo nhanh, khep nhanh. Nhung co dieu la tien dua du hay dua thieu thi ong cung khong de y. Dem chi de ma dem nhu kieu thay tien vao tui thi dem choi. Tu trong buong ong vong ra:

- The ong san chung tu de toi ky cop chu nhi.

Toi khong the gap Tan Da, nhung qua Nguyen Khac Xuong nguoi con truong cua thi nhan thi cung hinh dung duoc mot phan con nguoi Nguyen Khac Hieu hang ngay the nao.

Denh doang, riet rong, nhung thoai mai, luon luon dua ra nhung yeu cau nay no, nhung chi can co vay, chi can nguoi ta dong y mieng voi minh la khong doi hoi gi them, hay kiem tra lai nhung yeu cau cua minh xem nguoi ta da thuc hien hay chua.

Nhan duoc ban thao dung thoi gian cua Nguyen Khac Xuong khong co nghia la toi nhan duoc nhung thu minh can. Toi can phai doc lai ngay, neu co gi khong on thi con phai dieu chinh.

Neu nhu dieu chinh sau thi se bi Nguyen Khac Xuong doa kien. Nhung may la ong chua bao gio thuc su kien vi ly do bai vo bi cat cup theo yeu cau thuc te. Nhung muon doc ngay tai cho thi toi cung khong duoc suong sa doc ma khong xin phep mot cach dac biet.

- Liec qua vai chu da biet la chat luong bai viet cao ngat nguong. Nhung de lau ma khong thuong lam ang van chuong long long nay thi kho chiu lam thay. Em xin phep anh a.

Nguyen Khac Xuong liem moi cuoi.

- Hu ong noi hay nhu tuong tuong rap Quang Lac, rap Thang Y…

Chang le ong da thau tam can toi, hay la ong chi nhac den hay cai ten rap hat ngay xua da dung dien tuong cua Tan Da soan vo. Nhung van con cach de co bai viet ve Tan Da khong phai dung den tien tuoi ma van hieu qua.

Tat nhien la phai meo muc voi mot nua su that. Mot la phai nho nguoi goi dien kiem tra xem Nguyen Khac Xuong chac chan o nha. Nguoi can dat bai phong xe xong den voi dieu bo voi va gap gap, go cua don dap. Nguyen Khac Xuong ra mo cua thi phai noi lien thoang…

- Gay qua, co may ong giao su tien sy Vien X o duoi Ha Noi dot ngot ghe qua. Ho noi rang muon toi chao anh mot tieng nhung khong kip vi ben tinh moi com than mat. Choi khong duoc, ho ben nho tinh, tinh lai lenh cho em den anh xin mot bai viet cho tap chi Y.

Em cung dinh nhac den nhuan but cho anh, nhung ngat noi dang o cho long trong mu cao ao dai nen khong the ha mieng ra duoc. Nhuan but tra sau nhung se kha cao… Anh xem the nao, neu khong on de em bao cao tinh…

Nguoi noi cau ay lam dieu bo se quanh xe may di ngay, ve ve con nhay nhay ga lam tang. Chan chu. Nguyen Khac Xuong cung chan chu. Nhung khong qua nua phut. Vo tran danh tet, ong lao kien quyet di vao nha.

- Duoc, de toi cho ong cai nay bon trang thoi.

Va cach cuoi cung thi goi la kho nhuc ke. Nguoi dat bai u ru ngoi truoc cua nha, doi Nguyen Khac Xuong ra mo cua thi cau khan.

- Bao cao anh, chuyen nay anh ma khong cuu em thi em se bi duoi viec.

- Vi sao ho duoi ong. Ong nang luc nang no den the kia ma…

Liec quanh, thi thao ve xau ho.

- Chang giau gi anh, em moi co mot dam sac nuoc huong troi khong chiu duoc, nen da quen mat la phai dat bai anh. Em va nguoi dep vua moi di bien ve den day thi nhan duoc mat bao tinh hinh. Anh phai cuu em phen nay…

Dang ngap van dai Nguyen Khac Xuong thung cau chuyen lien to ve lo lang nhu chinh viec cua minh. Lom khom, ong cui xuong.

- Nghiem trong den the kia a. U, cai vu nay khong dua duoc. Duoc, to se giai thoat cho cau tai nan nay. Nguoi ta ma mang nguyen tac hanh chinh ra la ong no don roi. Ngay xua toi cung tam phen tu phen mac toi khi co quan. May ma lanh dao nganh ta bao gio cung biet dung nhung nguoi luon biet lam viec hieu qua...

Nhung ngay dau nganh Van hoa Phu Tho da co nhung nguoi lanh dao thuc su co tam nhin chien luoc nhu ong Tran Van Liu, But Tre Dang Van Dang. Ho de Nguyen Khac Xuong tu do lap ke hoach, tu suu tam dien da khap cac vung mien trong tinh, khong vuong vao ba cai chuyen hanh chinh.

Khong it lan Van phong Ty Van hoa Phu Tho cu phai bo tri phong khach tiep don nhung co giao, ky su nong nghiep, lam nghiep tu nhan la co quan he voi con trai truong nha tho Tan Da va dang bi hau qua nghiem trong. Nguoi ta cho goi Nguyen Khac Xuong den doi chat.

Nhieu co vua nhin thay Nguyen Khac Xuong da om cham lay ma khoc nuc no. Nhung thuc ra chi vi Nguyen Khac Xuong qua dep trai, qua hao hoa, chi vi cac co qua me tho Tan Da...

Nhieu dip hau tra Nguyen Khac Xuong, va toi thuong phai nghe cau chuyen hay duoc ong hoi co nhat, do chinh la cai tai nan dau tien doi cong chuc.

- Ke tu lan 1952 minh hoi cung nghi can diep bao cua Phap. Mot co gai tu san, hoc thuc, sanh piano, me van chuong, thuoc Tan Da lan Xuan Dieu, Huy Can. Dang le can van truy tim chung cu pham toi thi minh lai quay sang dam dao tho van Tan Da voi co ta.

Mot my nhan ma lai bi he tu tuong lam ho sau ngan cach. Minh bi kiem diem la dang thoi, nhung tu do buoc phai dan long, phai vat lon voi chinh minh ma gin giu de co duoc su trung thanh va chung thuy. Nhung doi luc cuoc doi suyt day minh truot nga, thi minh lai nho lai chuyen hoi cung no. The la tinh tao.

Va, la lung. Khong, khong nen cho la la lung moi phai. Toi da thay Nguyen Khac Xuong o tuoi 60, tuoi 70, tuoi 80. Du o tuoi nao Nguyen Khac Xuong van la nguoi dan ong dep. Trong bat ky hoi nghi hay dam dong, vay quanh nguoi dan ong toc cuoc van la nhung chi nhung em nhan sac. Hai ben tu dung cu bi hut lai gan nhau. Chang biet ho noi voi nhau chuyen gi, nhung thi thoang lai cu toa len cuoi vui. To y than phuc thi ong cuoi buon.

- Toi bay gio thi nuoc non gi. Chi keo phao vao lai keo phao ra… So toi no the, cung la anh sang nhung chi la anh sang cua que diem chu khong phai hoa diem son nhu ong cu toi. Ong cu dam cuoc nen phong khach gach men nhap khau tu Phap nha nguoi trong rau thom.

Toi chi dam cuoc dat vuon nha trong san khoai. Ong cu bo nha di hoang con co nguoi bieu tien ruou, tien hat co dau. Toi bo nha ba ngay thi vo toi om, con toi doi, co quan duoi viec. Ca mot thoi dai nhung kieu dan ong nhu toi luon bi the troc tu phoc (vo troi con buoc) lai con gao tem cui phieu thi lam duoc tung ay da la may...

Moi day toi mang it nhuan but com cua co quan tra ong. Van hai huoc. Van bat toi goi bang anh. Van xa vang va khuon dinh nhu thuo nao toi gap. Van che sen. Banh gai. Banh tai Phu Tho gui xuong.

Van chuyen the ky truoc, khong buon phien ma cung khong dung dung. Deu deu tham ngam vao dau do. Hom do toi bong bao dan hoi ong, rang lam con cua nguoi noi tieng thi the nao. Lang di, ong vuot mai toc bat chot xoa truoc mat.

- Cung tu hao. Dang tu hao. Nhung khong nen dua vao danh tieng cu de an theo. Co the van lam moi cach de lam sang hon nua, vang hon nua danh tieng co san do, nhung minh phai dung ngoai danh tieng do. Tot nhat la tim kiem duoc mot danh tieng doc lap. Lon, be thi cung la cua minh...

7/2007

Nguyen Tham Thien Ke

Viet Bao
Thích và chia sẻ bài viết này trên facebook Theo dõi vietbao.vn trên facebook

TIN Văn Hóa NỔI BẬT

Bi kịch của những kẻ thích “tình ngoài luồng”

Mối tình của một nữ sinh xinh đẹp và người đàn ông có vợ chấm dứt bằng cái kết không có hậu. Chỉ vì muốn níu kéo cuộc tình ngoài luồng, đôi nam nữ đã tìm đến cái chết. Vụ việc là lời cảnh tỉnh cho ai thích tình ngoài luồng để rồi phải chịu hậu quả đau lòng.

Tìm hiểu: Tan Da, Nguyen Khac Xuong, Nguyen Huu Nhan, Ha Noi, Ngo Quy Tiep, Tan Da Nguyen Khac Hieu, Thi xa Phu Tho, su noi tieng, nguoi thua ke, nguoi dan ong, nha nghien cuu, nha tho, van hoa, khong the, nguoi ta, minh

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: Người thừa kế sự nổi tiếng của Tản Đà

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet Người thừa kế sự nổi tiếng của Tản Đà bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin Nguoi thua ke su noi tieng cua Tan Da

Nhan xet, hay lien he ve tin Nguoi thua ke su noi tieng cua Tan Da co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet Nguoi thua ke su noi tieng cua Tan Da de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Tin van hoa trong chuyen muc Van hoa.

Cac tin khac:

Xem tiep ... Tin van hoa
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0