Kho vang Sam Son phan 11

Tags: Chieu Thong, Sam Son, Can Long, Bac Ha, An Nam, Kinh Bac, Vua Quang Trung, Ton Si Nghi, Quan Tay Son, Dong Tam Thanh, ni co, Thang Long, ngoi chua, trang si, nha Thanh, den


Tchya

Trong mot ngoi chua co o gan dong Tam Thanh xu Lan, tu dam sau thang nay, nguoi ta thay den tu hanh mot vi ni co con tre va co nhan sac, dem ngay cham chi tung kinh go mo va den nhang o chon Phat dai.

Vi ni co do an mac rat nha dam, tua ho co y lam cho minh gia xau di, de thien ha dung de y den minh, ngo hau duoc yen on trong coi doi thanh tinh. Qua nhien, muon sao duoc vay: quang mat, vi qua thuc dem, khoc loc hay tu tu, cha bao lau da tim bam; nuoc da, truoc kia trang do hong hao, bay gio cung xanh bung, tai met. Net mat ni co dan dan hoc hac, hinh dung nang dan dan tieu tuy; ma co le bau tam suu nang deo nang trong long, cang vi su kham kho cua xac thit, cang tang phan chua xot tham thuong.

Ni co dau don bao nhieu, bay nhieu, nang dinh vui lap nhung tuc luy tran duyen trong su nau song kho hanh. Dem nao, sau khi thanh kinh tung niem tren tam bao, nang cung chong den ngoi khoc loc tho than. Nhu the khong biet bao ngay, chut lua long cua nang van khong lay giot le tuoi cho tat duoc. Nang han bi mot moi that vong gi sau xa can rut, hoac bi noi that tinh gi nhuc nha giay vo.

Om khoi han truong, nang quyet song mot cuoc doi d5m bac, hoa may mui muoi dua se, nhu nuoc cam lo, co manh luc han dan nhung vet tu thuong. Boi the, tu mot thieu phu yeu ot nhu mi, nang hoa thanh mot dao nhan can dam.

Ni co song mot minh, voi mot hoan canh ton nghiem cung mot gam di vang. Nhung viec vat trong chua, cho den su den huong tung niem, nhat nhat nang lam lay ca, chi dung mot tieu con de nam ngu cho co ban ma thoi. Dua con gai nho ay, nang nan niu yeu qui cha khac gi con nang vay.

Chua xay o mot cho heo lanh, gan nui ma xa thanh thi, hoa nen nhung khach den van chua cha co mot ai. Hoa chang co mot vai ke nhan du di xem phong canh, thi ho toan vao dong Tam Thanh xem tuong nang To Thi, hoac tim nhung noi son thuy huu tinh. Khong nguoi nao doai hoai den ngoi chua cu con con, dung khuat o ben suon nui troc, giua mot chon tieu dieu, te lanh, ma got chan nguoi it de vet lai tu xua.

Chua ay la mot co am bo hoang vang da lau ngay; vi dao nhan tru tri trong am, ke co nam sau nam nay, da tu thieu di theo Phat to ve coi hu linh, huyen ao. Khi ni co di qua Tam Thanh, dinh tam tam su hoc dao, nang bong thay noi hoang vu tinh mac, ben dung chan vao ngu trong chua. Chua khong co chu, ni co mot minh sua sang quet tuoc lai, mat den nua thang troi moi giu sach duoc nhung vet bui bam, reu co, ma thoi gian phu tren mot canh dieu tan. Nha cua, Phat dien, mot som duoc sach se quang dang, ni co tu nghi minh co cong don dep, ben dung ngoi chua lam cho tu hanh.

Roi tu do, nang o day, mua kinh ve tung niem, khong tim thay, cung khong di dau nua.

Nang den o chua duoc non hai thang thi mot hom vao khoang trung tuan qui xuan, mot thieu nien trang si, khong biet tu dau di den, ghe vao chua van canh, nhu chang da to mo xem xet khap mat cac sa mon o vung xu Lang. Khi nhan ro mat ni co, trang si bong to y mung ro cuong quyt roi qui rap xuong lay nang, ke le, nhung chuyen gi khong ro. Ni co moi trang si dung day, nhu chang vao phuong truong, phan ngoi chu khach ngoi dam dao hoi lau, trong khi tieu ty dang tra hong mai dung trong mot bo chen sanh.

Mot vai gio sau, truoc khi mat troi lan, thieu nien tu ta ra di. Tu buoi ay, khong ai thay chang tro lai ngoi chua co nua. Mai den ha tuan thang mot nam Qui Suu, nghia la cach day non nam nam nguoi ta moi gap trang si tro ve. Lan nay, chang o lai chua non nua ngay, ma trong non nua ngay ay, chang cung ni co vat va khoc loc mot cach rat tham thuong bi thiet.

Xong buoi khoc loc ay, trang si lai ra di, roi tu do, chang di mat tich.

Trang si khong phai nguoi dau xa la, chinh la cong tu Anh Te. Con ni co, nang la mot nguoi trong qui toc cua hoang gia: nang tuc la Hoang phi vo vua Le Chieu Thong do.

Tu ngay thua tran Muc Son, sau khi cha con Nguyen Huu Chinh bi giet, vua Le chay tron sang Bao Loc, roi nay Hai Duong, mai Son Nam, dem ngay cung may ke be toi trung nghia lo be khoi phuc. Khon noi the luc mot ngay mot kem, cac trieu than deu la ta moi nguoi tron tranh mot noi, khong con ai du co tri va hung tai giup nha vua gay lai co do cu nua. Khi Nguyen Huu Chinh bi bat roi, Chieu Thong khong biet nuong tua vao ai. May thay luc do co ke tho hao la Duong Dinh Tuan dem tho binh ra ho gia, bat dan phu phai canh giu dont rai o bo song Nguyet Duc, Vo Van Nham ra bat vua khong duoc, ben dung ke phan gian, lam cho Chieu Thong ngo vuc Dinh Tuan, bo Tuan chay ra huyen Chi Linh. Lieu trung hau Dinh Tich Nhuong luc ay da theo hang Tay Son, ben dem quan ra Chi Linh duoi bat vua, may sao co hai trang si trung than la Tran Dinh va Hoang Xuan Tu ho ve dung luong binh chong cu voi Dinh Tich Nhuong, danh Nhuong thua chay. Nhuong thua roi, vua di sang huyen Thuy Duong, toi noi moi duoc tin rang quan cuu than la Hoang Nhat Tuyen danh duoc quan Tay Son o cua Luc. Dong thoi lai co ong Dinh Nha Hanh dem quan den hoi, vua cung duoc yen long.

Bong co tin Nguyen Hue ra Bac Ha, sap dem quan den duoi, vua Chieu Thong dinh tron ve Thanh Hoa dem thuy quan dong o Quan Anh cung lu Hoang Nhat Tuyen va Dinh Nha Hanh. Khong may nua dem bi gio bao noi len, thoi bat thuyen rong vua ngua vao Thanh Hoa, va troi thuyen Hoang Nhat Tuyen ra cua Can Hai.

Tuyen thay quan tinh rac roi, lai lam the co quan, danh phai ra hang Nguyen Hue, bi Hue bat dem giet di.

Vua Le tu bat vao Thanh, lai cung vai nguoi be toi trung nghia tron ra Bac, an nap o may tran Son Nam, Kinh Bac, lo su gay dung lai co do. Khon thay, mot minh khong duong noi dai su, va cung khong co nguoi hao kiet nao ra suc giup do, nen may phen muu mo dinh khoi nghia deu bi that bai ca. Tung the, sau cung, vua phai dem Hoang gia len nuong nau o Lang Giang.

Trong khi ay o Thang Long, Bac binh vuong Nguyen Hue, giet xong Vo Van Nham, cho goi tat ca cac quan van vo nha Le vao yet kien, dat quan tran thu va quan luc bo, giu Sung nhuong cong Duy Can lam Giam quoc de coi viec te le cho tien trieu. Truoc khi ve Nam, Hue lai sai bon Ngo Van So o lai giu dat Bac.

Vua Chieu Thong o lau o Lang Giang, nong long sot ruot, ben cho Hoang thai hau dem Hoang Phi va Hoang tu sang Long Chhau keu van voi quan Tau, xin binh cuu vien. Vo con vua Le vao cau khan quan Tong doc Luong Quang: la Ton Si Nghi. Nghi thuong tinh ben dang bieu tau vua Can Long dai luoc noi rang:

“Nha Le xua nay von la cong than nuoc Tau, doi doi cong hien Trieu dinh; nay Tu quan bi giac xam chiem mat dat, phai me va vo sang cau cuu, xet cung nen giup, truoc cuu duoc vua Le, chiem lai duoc mien Nam, loi ca doi duong, nhat cu luong tien. Khi vua Le chiem lai duoc ngoi, ta se dong quan de giu dat nuoc, the la nuoc An Nam se ve tay nguoi Tau vay.”

Chuan loi tau Ton Si Nghi, vua Can Long giang chieu sai khoi quan Luong Quang va quan hai tinh Van Nam, Qui Chau giao cho Nghi cai quan de sang danh An Nam. Nghi chia binh la ba dao, mot dao sang Tuyen Quang, mot dao sang Cao Bang, mot dao sang Lang Giang, ca ba cung thang tien den Thang Long. Dao Tuyen Quang do tong binh Van Nam dieu khien; Dao Cao Bang do Sam Nghi Dong tri phu Dien Chau doc xuat, dao Lang Son tu Si Nghi cung de doc la Hua The Hanh chi huy.

Quan nha Thanh ram ro keo den Thang Long; bon tuong Tay Son thay uy the ba dao manh qua so suc khong dich noi, ben rut ca hai mat thuy bo ve dong giu o deo Tam Diep, roi sai nguoi ve Phu Xuan cao cap voi vua Quang Trung.

Ton Si Nghi khong gap ai can tro, cu thang duong den Kinh Bac. Vua Chieu Thong ra chao mung roi cung quan Tau cung ve Thang Long. Nghi lap hanh doanh o giua bai, ve me Nam song Nhi Ha, sai bac cau phao ngang song de tien duong di lai va chia quan ra dong giu het cac mat.

Qua ngay hom sau, Ton Si Nghi moi vua Chieu Thong ngu sang trai quan roi lai dai le tuyen doc to sac chi cua vua Can Long phong cho vua Le lam An Nam Quoc vuong. Tuy duoc thu phong, Chieu Thong van phai de nien hieu Can Long tren cac van thu, lai phai moi buoi chau xong sang don Si Nghi de hau quan tong doc xen “Ngai” co ban gi ve cac viec co mat quan quoc chang. Moi lan sang chau vua di ngua tu den Van Tho ra toi bai Co Xa, chi co muoi ten Ngu Lam quan theo hau. Vua chiu nhan nhuc bao nhieu, thi bay nhieu nghi cang ngao nghe tu dac, xu voi vua rat tan te khinh bac, lam khi khong cho vua vao yet kien, chi sai nguoi ra dung duoi gac chuong truyen lenh.

- Hom nay khong co viec gi, thinh Quoc vuong hay ve cung yen nghi, hom khac se lai hau!

Ban dan thien ha ai trong thay cung ngam ngui tuc toi, nhao nhao ban tan ve su yeu hen cua Chieu Thong, ve ve lao xuoc cua quan Tau.

Boi the, long dan xu Bac Ha da chan nan cang them chan nan hon nua.

May sao, Bac Binh vuong Nguyen Hue, khi duoc bon Ngo Van So bao ve, lap tuc hoi ca cac tuong si duoi truong de ban dinh dem quan ra danh tuong nha Thanh. Treo loi khan cau cua bach quan, Ngai truoc tien len ngoi chinh ton, de yen bung quan chung da, roi nhien hau moi te co khoi binh ra lay Bac Ha.

Ngay 25 thang mot, nam Mau than (1788) tren dan lap o suon nui Ban Son, ngai lam dai le te troi dat roi len ngoi Hoang de, lay nien hieu la Quang Trung. Xong, ngai tu thong linh thuy bo dai binh de di danh giac. Ngai ken duoc muoi van hung binh va mot tram voi, truyen tu ca vo truong trong thanh Nghe An, de nghe lenh vua nhu bao phai gang cong gang suc danh giac Thanh giup nuoc. Doan dai binh giong ruoi len duong, den ngay 29 thang chap thi ra toi deo Tam Diep.

Bon Ngo Van So, Ngo Thoi Nhiem ra lay mung va ta toi, ke chuyen quan tAu suc manh, duong khong noi nen phai lui binh. Vua Quang Trung cuoi noi:

- Chung no sang phen nay, chi la mua cai chet do thoi! Ta day da san meo muc trong tay chi trong khoang muoi ngay la dep tan lu ong kien do. Nhung chi so nuoc no lon gap muoi ta, thua phen nay tat no xau ho, the nao no cung muu su bao phuc, dan ta se bi chinh chien doa day ma kho ai vo chung. Vay, danh xong tran nay, ta phai nho Thoi Nhiem cung but thiet giup cho bai viec binh dao. Doi muoi nam nua, khi ta da duong suc hung cuong roi, thi khong can phai so quan Ngo kia nua!

Vua Quang Trung truyen cho tuong si duoc nghi ngoi an tet Nguyen Dan truoc, de toi ngay tru tich thi cat quan di, dinh den khai ha se vao Thang Long lam le an mung. Xong, ngai sai noi trong tu ca ba quan den duoi tuong dai nghe lenh.

So va Lan thi dem tien doi di tien phong, co Han ho hau di doc chien, Dai Do doc Loc va Do doc Tuyet thi chi huy doi huu quan cung thuy quan vuot qua be vao song Luc Dau: Tuyet den cua song se kinh luoc mat Hai Duong, tiep ung me Dong; Loc se sang vung Lang giang Yen The chen loi quan Tau thua chay ve. Dai Do doc Bao cung de doc Muu cai quan ta quanv a tuong ma di duong nui ra chan phia Tay: Muu phai thang ra huyen Chuong Duc, tien duong keo den huyen Thanh Tri, danh quan Dien Chau; Bao thi thong xuat voi ngua theo duong Son Lang, roi cung den Thanh Tri tiep ung cho mat ta.

The la nam mat quan deu dan xep xong ca; lan nay se vay boc quan tau nhu vay boc trong luoi sat, kho long co ten Ngo nao tron thoat tro ve. Den dung ngay 30 tet nam Mau than ba quan hung ho khua chieng giong trong, mo co dung giao, keo ua ra cac duong trong yeu xu Bac Ha.

Dau tien, toi song Gian Thuy, gap nghia quan nha Le, nghia quan chua danh da tan vo, chay ca. Vua Quang Trung than doc tuong si duoi theo den huyen Phu Xuyen, bat song duoc ca toan quan Tau dong don o day, khong mot ten nao chay thoat. Boi the, quan Tay Son hoanh hanh du doi o gan Thang Long ma bon Ton Si Nghi deu mai me che ruou, tet nhat, khong biet gi het ca, boi le khong co ten quan Tau nao tron khoi luoi de chay ve bao tin nguy cap cho chu soai hay. Tham chi den nhung top quan nha Thanh dong o lang Ha Hoi va lang Ngoc Hoi, gan Phu Xuyen, chung cung khong biet ti gi het ca.

Nua dem ngay mong 5 thang gieng nam Ky Dau (1789), quan Tay Son den vay kin don giac o Ha Hoi, bac loa len goi, hang muon nguoi huong ung da vang troi, lam nao loan han ve tinh mich cua ban dem. Quan canh don bay gio moi giat minh biet co bien, nhung tuong co dong nguoi lam nen so hai voi va xin hang vua Quang Trung thu duoc quan luong va khi gioi khong sot mot chut gi con lai.

Sang mo mo hom mong 6, quan ngai lai tien den don Ngoc Hoi, giac Tau trong thay tinh ky ban sung nhu mua. Ngai ben nghi ngay mot ke, sai lay nhung manh van, ghep ba lam mot, dung rom co giay nuoc quan o ngoai, roi truyen cho nhung binh kieu dung, lung giat san dao gam nhon sac, cu hai muoi nguoi khieng mot tam khien la lung ay, mo loi cho hai muoi nguoi nua cam khi gioi di an o me sau khien, Vua thi cuoi voi di hau tap doc chien. Quan ngai vao den gan don, bo khien rut dao, xong vao chem xa, bon co binh khi cung keo ua ca vao danh tui bui. The luc manh nhu nuoc chay, gio cuong, quan tuong nha Thanh khong dich noi, xon xao chay tan loan, mat ca doi ngu cu xeo lan len nhau chet nhu rom ra. Quan Tay Son loi thang keo tran len, tien danh mai, lay duoc ca may don, tan sat quan Tau thay chet ngon ngang khap dong, mau chay tung vung nhu ao lon.

Trong khi ay, quan cac dao Hai Duong, Yen The, Chuong Duc, Thanh Tri cung deu oan thang, danh trong khai hoan keo ca den Thang Long. giua cuoc huyet chien tui bui, de doc nha Thanh la Hua The Hanh, tien phong la Truong Si Long, ta duc la Thuong Duy Thang deu tu tran; con tri phu Dien chau la Sam Nghi Dong dong o Dong da, bi quan An Nam vay nguy cap qua, cung that co tu tan.

Sau tran khoc liet nay, quan Tau chet gan het, bao nhieu thi hai deu xep lai mot cho, chon ca vao mot ho tren mat dap thanh go cao, dinh go co dung mot ngoi den tho nhung tu si va Sam Nghi Dong. Den ay den nay van con, ai co dip di qua Thai Ha ap, gan Ha noi, nguoi ay chac da tung de y den den Trung Liet, ngat nguong dung tren mot con dat de ky niem lai ngan thu cai tai thao luoc vo song cua vua Quang Trung.

Khi cac don trai da bi pha ca roi, Ton Si Nghi moi duoc tin bao, hoang hot, so hai, dang dem khong kip mac ao giap, thang yen ngua, chi tat tuoi dem duoc may ten linh ky chay qua song Bac. Quan trong doanh khong co chu deu xon xao toan loan, tim duong chay tron, xo nhau ua ca len cau phao, cau do, deu sa ca xuong song chet duoi, thay chat day song Nhi Ha.

Trong luc hon don, vua Chieu Thong cung me, vo con va may nguoi can than dat diu nhau chay sang Tau theo Ton Si Nghi. Khong may giua duong tranh nan, lai bi lac mat Hoang Phi, chi co vua, Thai Hau va Hoang Tu tron thoat.

Vua Quang Trung vao duoc thanh Thang Long roi con cho quan di duoi quan nha Thanh; hai dao Qui Chau va Van Nam thay the duoi, cung bo Son Tay chay ve, quan An Nam duoi rat mai den Nam Quan moi chiu thoi. Nghe mien Lang Son deu khung khiep, bong be nhau tron chay; thanh ra tu cua ai sang mat Bac den hon may tram dam, tinh khong nghe tieng mot nguoi nao!

Ba Hoang phi duong that theu theo chong lan trong dam bach tinh khoc nhu di, chang may bi quan Tay Son duoi kip qua, suc yeu chay khong kip, lac mat quan vuong, danh khoc loc tron sang Kinh Bac. Ba nau o Kinh Bac it lau, nghe tin vua tron sang Tau, ben len Lang Son tam nuong than trong mot ngoi chua, tu hanh cho ven tiet nghia voi vua, cho ngay Chieu Thong tro ve, khoi phuc lai duoc giang san da mat.

Nhung ba cho mai, cho mai... Nhung gio lanh leo im lang troi chi dem lai cho ba mot noi buon tham thia, noi buon cua mot ngoc diep kim chi that the, noi buon cua mot tu mau lia con, noi buon cua mot co phu xa chong!... Xa chong ma thuuc cung nhu mat chong; mui muoi dua chay tinh cua thien mon, dao bac ai cao sieu cua Phat to co chang chi tay sach duoc trong tam hon ly phu cai moi u hoai truong han no giay vo nang dem ngay, dang dac mai... khong thoi?

Ni co co quen... Nhung nao hay, cong tu Nguyen Anh Te lai lam nhom lai trong da kho heo cua nang mot nguon hy vong dam am ma, mot som mai, su tan ac cua nhung truong hop eo le da lam cho tat han, tat vui nhu tro nguoi!...

Con tiep

Viet Bao
Thích và chia sẻ bài viết này trên facebook Theo dõi vietbao.vn trên facebook

TIN Văn Hóa NỔI BẬT

Vụ sập hầm: Phó Thủ tướng đến hiện trường chỉ đạo ứng cứu

Phó Thủ tướng Hoàng Trung Hải chỉ đạo phải nỗ lực khẩn trương tích cực hơn nữa trong công tác ứng cứu; đảm bảo an toàn cho các công nhân cũng như các lực lượng tham gia cứu hộ

Clip: Bản tin giải trí số 20

Nguyễn Thị Loan lọt top 25 Miss World 2014, Người đẹp Nam Phi đăng quang Hoa hậu Thế giới 2014, Đám cưới ngọt ngào của Huyền Lizzie, Nhật Kim Anh, Hollywood lại chấn động vì bị tin tặc tấn công, Jennifer Lawrence được tìm nhiều nhất trên Google năm 2014,... là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần.

10 ngôi sao rời M.U khiến fan tiếc nuối

Ronaldo giúp Quỷ đỏ thu về khoản tiền chuyển nhượng kỷ lục 80 triệu bảng vào năm 2009. Nhưng nếu được lựa chọn, nhiều người hâm mộ đội chủ sân Old Trafford không muốn anh rời CLB.

Tìm hiểu: Chieu Thong, Sam Son, Can Long, Bac Ha, An Nam, Kinh Bac, Vua Quang Trung, Ton Si Nghi, Quan Tay Son, Dong Tam Thanh, ni co, Thang Long, ngoi chua, trang si, nha Thanh, den

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: Kho vàng Sầm Sơn (phần 11)

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet Kho vàng Sầm Sơn (phần 11) bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin Kho vang Sam Son phan 11

Nhan xet, hay lien he ve tin Kho vang Sam Son phan 11 co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet Kho vang Sam Son phan 11 de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Tac pham trong chuyen muc Van hoa.

Cac tin khac:

Xem tiep ... Tac pham
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0