Doc lai Dat nuoc cua Nguyen Dinh Thi

Tags: Nguyen Dinh Thi, Ha Noi, Viet Nam Dan Chu Cong Hoa, nuoc Viet Nam dan chu cong, niem tu hao, chua bao gio, dat nuoc, mua thu, bai tho, chung ta, dan toc, doc lai, sang, moi


Tho va loi binh

Trong nhung ngay mua thu thang Tam ky niem 60 nam thanh lap nuoc Viet Nam Dan chu cong hoa, doc lai bai tho Dat nuoc cua Nguyen Dinh Thi, ta cam thay mot niem tu hao dan toc tu trong sau tham tam hon.

Dat nuoc

Sang mat trong nhu sang nam xua
Gio thoi mua thu huong com moi
Toi nho nhung ngay thu da xa
Sang chom lanh trong long Ha Noi
Nhung pho dai xao xac hoi may
Nguoi ra di dau khong ngoanh lai
Sau lung them nang la roi day
Mua thu nay khac roi
Toi dung vui nghe giua nui doi
Gio thoi rung tre phap phoi
Troi thu thay ao moi
Trong biec noi cuoi thiet tha!
Troi xanh day la cua chung ta
Nui rung day la cua chung ta
Nhung canh dong thom ngat
Nhung nga duong bat ngat
Nhung dong song do nang phu sa
Nuoc chung ta
Nuoc nhung nguoi chua bao gio khuat
Dem dem ri ram trong tieng dat
Nhung buoi ngay xua vong noi ve!
Oi nhung canh dong que chay mau
Day thep gai dam nat troi chieu
Nhung dem dai hanh quan nung nau
Bong bon chon nho mat nguoi yeu.
Tu nhung nam dau thuong chien dau
Da ngoi len net mat que huong
Tu goc lua bo tre hon hau
Da bat len nhung tieng cam hon
Bat com chan day nuoc mat
Bay con giang khoi mieng ta
Thang giac Tay, thang chua dat
Dua de co, dua lot da...
Xieng xich chung bay khong khoa duoc
Troi day chim va dat day hoa
Sung dan chung bay khong ban duoc
Long dan ta yeu nuoc thuong nha!
Khoi nha may cuon trong suong nui
Ken goi quan vang vang canh dong
Om dat nuoc nhung nguoi ao vai
Da dung len thanh nhung anh hung
Ngay nang dot theo dem mua doi
Moi buoc duong moi buoc hy sinh
Tran chay ruc nghi troi dat moi
Long ta bat ngat anh binh minh.
Sung no rung troi gian du
Nguoi len nhu nuoc vo bo
Nuoc Viet Nam tu mau lua
Ru bun dung day sang loa!

1948

(Rut trong tap tho Nguoi chien si, NXB Van nghe , 1956.

Loi binh cua Trinh Thanh Son:

Doc lai Dat nuoc cua Nguyen Dinh Thi
Nha tho Nguyen Dinh Thi
Bai tho Dat nuoc duoc Nguyen Dinh Thi sang tac vao cuoi nam 1948 (theo hoi uc cua nha van To Hoai) tai chien khu Viet Bac, ma cu the la o vung rung nui Tuyen Quang. Luc do, ong dang la Uy vien Ban Chap hanh Hoi Van nghe VN.

Dat nuoc ra doi sau bai hat Nguoi Ha Noi chua day mot nam, vi vay khong khi truong ca van con tham dam. Co the coi Dat nuoc cua Nguyen Dinh Thi la mot truong ca thu nho, boi no mang trong minh day du nhung pham chat cot loi cua mot truong ca.

Chinh vi vay, bai tho Dat nuoc da la mot goi y cho rat nhieu nhung truong ca sau nay, xuat hien trong thoi chong My. Toi noi la nhung "goi y", nhung thuc chat do la nhung bai hoc ve phuong phap tu tuong, phong cach nghe thuat, va ca thu phap nghe thuat khi tien hanh mot truong ca.

Tuy nhien, bai tho Dat nuoc van nguyen ven va mai nguyen ven la mot bai tho tru tinh hoanh trang va long lay. Nha tho sang tac bai tho nay o tuoi 24, o tuoi ay ma viet nhu the, chi co nhung thien tai moi lam noi, chi co dan toc va cach mang moi lam noi.

Tai nang cua Nguyen Dinh Thi da gap duoc thien thoi - dia loi - nhan hoa, gap duoc ngon gio lon ma ta van quen goi la "bao tap Cach mang", vi the ma vut len, vi the ma ben lau, vi the ma cach tan va hien dai.

Noi "hien dai" la ngam so sanh voi cai gi truoc do la "chua hien dai". O day toi muon dung lai o mot so sanh nho nho, rang Dat nuoc cua Nguyen Dinh Thi hien dai hon Tho moi truoc do khong bao lau.

Ong mo dau bai tho bang viec ta mua thu, mot mua thu nhu bao mua thu trong cach nhin cua mua thu thu nhat, mua thu dau tien:

Sang mat trong nhu sang nam xua
Gio thoi mua thu huong com moi
Ta nho nhung ngay thu da xa...

"Nhung ngay thu da xa" la nhung ngay thu nao vay? Phai chang, do la mot noi buon trong tho Bich Khe:

O hay! Buon vuong cay ngo dong
Vang roi, vang roi... thu menh mong!

Hay trong tho Che Lan Vien truoc do:

Thu den day, chu biet noi rang
Chu day buon gian biet sao ngan
Tim trong nhung sac hoa dang rung
Ta kiem trong hoa chut sac tan!

Khong phai vay, noi nho mua thu nam xua la mot mua thu rat khac. Do la mua thu nam 1946, dat nuoc sau bao co gang cua Bac Ho, van phai mot lan nua dung len danh Phap, day la mua thu nha tho tre phai roi Thu do Ha Noi than yeu mot lan nua de tro lai chien khu Viet Bac, voi niem tin "Khang chien truong ky nhat dinh thang loi". Phut chia tay voi Thu do yeu dau chua day mot tuoi Dan chu Cong hoa, tam trang nha tho moi boi hoi, xao xuyen, xa xot lam sao:

Sang chom lanh trong long Ha Noi
Nhung pho dai xao xac hoi may
Nguoi ra di dau khong ngoanh lai
Sau lung them nang la roi day!

Tho ay co nhac va co hoa. Giai dieu da san trong giai dieu va tiet tau cua tho roi, con ve mot buc tranh lua hay son dau thi sao? Kho nhat la ta cho duoc cai buoi sang "chom lanh", va nhung duong pho dai "xao xac hoi may". Con "nguoi ra di dau khong ngoanh lai" va "sau lung them nang la roi day" chac chan la "nhin duoc" bang duong net, bo cuc va mau sac.

Nhung khong phai vay dau, ta duoc cai tinh rung rung nuoc mat cua nguoi "ra di dau khong ngoanh lai" kia moi la that kho. Cai ay, cai dieu chiem cam ay, chi co tho moi lam duoc!

Va tho cung lam duoc mot dieu hon the, rang chi sau hai kho tho dau voi luu luyen, buon thuong, dau xot tien dua, mua thu bong khac han, sang bung len voi mot mau sac khac, boi tam trang cua nguoi tho da khac, khoe manh, tu tin va sang bung len:

Mua thu nay khac roi!

Chi voi nam chu mo dau cua kho tho thu ba "Mua thu nay khac roi" ta thay tam the cua nguoi tho da chuyen, da vuon toi mot vi the cao hon, tu tin va sung man hon trong tam voc cua mot noi luc lon. Hinh tuong cua nha tho bong cao sung sung:

Ta dung vui nghe giua nui doi
Gio thoi rung tre phap phoi
Troi thu thay ao moi
Trong biec, noi cuoi, thiet tha...

Nhan thuc ve "noi ham" cua mot mua thu moi la vo cung sang ro va cach tan, boi day la mua thu khac, mua thu cua nhung nguoi da co quyen lam chu nui doi, lam chu nhung rung tre phap phoi, va la mot "mua thu thay ao moi", mot mua thu "trong biec, noi cuoi, thiet tha!".

Cau cuoi cua kho tho nay that tai hoa, va no la dac san cua thi tai Nguyen Dinh Thi.

Su ket hop cua nhung tinh tu - dong tu - trang tu, bat ngo den noi lam ta phai sung so trong chiem cam mot ve dep ngon ngu Viet ma truoc day chua bao gio co. Ai trong biec? Ai noi cuoi? Ai thiet tha? Chinh la hon cua mua thu moi, hon cua dan toc vay!

Mot cau tho ma lam sang ca non song, dat nuoc va lam cho chung ta tu hao, tu tin biet bao. Mot dat nuoc, voi nhung ngay thu ay, se mai mai truong ton. Do la chu quyen cua nguoi Viet, cua giong noi dan Viet. Trong cam hung hao sang ay ong viet tiep:

Troi xanh day la cua chung ta
Nui rung day la cua chung ta
Nhung canh dong thom ngat
Nhung nga duong bat ngat
Nhung dong song chay nang phu sa...

De roi, vang vong nhung cau tho hao sang nhat ve giong noi:

Nuoc chung ta
Nuoc nhung nguoi chua bao gio khuat
Dem dem ri ram trong tieng dat
Nhung buoi ngay xua vong noi ve

Ngay xua noi ve gi vay?
Nhung buoi ngay xua noi gi day?

Va ong tra loi nhu mot bich hoa tham do mau xuong, rang:

Oi! Nhung canh dong que chay mau
Day thep gai xe nat troi chieu

Va: Nhung dem dai hanh quan nung nau
Bong bon chon nho mat nguoi yeu

Toi goi nhung cau tho nay la nhung cau tho thang hoa nhat cua nguoi chien si - nghe si Nguyen Dinh Thi. Ngoai nhung gi hay va dep nhat ma ong da dang hien cho nen thi ca hien dai Viet Nam, nhung cau tho tren, ong da tu khiem nhuong boc lo mot thien tai thi ca, it ai sanh noi:

Cam hung rong dai dat nuoc, dan toc va ca nhan nguoi chien si da gang quen vao nhau, hoa dong trong nhau, de ban than nguoi nghe si bong tro thanh mot te bao cua dat nuoc. Mot dat nuoc tung Ngoi len net mat que huong/ Moi goc lua, bo tre hon hau/ Cung bat len nhung tieng cam hon! Roi ong noi, nhu hai trieu nguoi dan chet doi noi, nhu tieng vong cua nhung am hon:

Bat com chan day nuoc mat
Bay con giang khoi mieng ta
Thang giac Tay, thang chua dat
Dua de co, dua lot da...

Dau buon ay la dau buon ky su, dau buon nhiep anh, dau buon hoi hoa. Con dau buon va phan khang tho phai cao but len nhu the nay, sau tham va triet luan trong mot so sanh va phuong phap tu tuong day nghich ly, minh triet nhu the nay:

Xieng xich chung bay khong khoa duoc
Troi day chim va dat day hoa
Sung dan chung bay khong ban duoc
Long dan ta yeu nuoc thuong nha...

Nhung cau tho tuong nhu mot loi dai ngon ay, bong lam nguoi doc xuc dong va tham thau mot y nghia quan trong trong triet hoc ve le song. Ai giet noi chim va hoa? Ai ban duoc "long dan ta yeu nuoc thuong nha!" Ay la su ban vao hu khong, ay la su tan sat trong vo vong. He qua cuoi cung, chi la su that bai ma thoi!

Chu nghia thuc dan cu tren toan cau da that bai hoan toan vi chan ly gian di ay, va Nguyen Dinh Thi - voi mot chiem cam lon, da tong ket qua tho.

Cang doc Dat nuoc, chung ta cang cam nhan va thau suot, do la mot bai tho lon, duoc viet tu mot tam hon, tam hon cua mot nghe si dong hanh voi long dan, biet ton vinh mot gia tri vinh hang, do la tam long cua nguoi dan voi que huong, dat nuoc. Non song nuoc Viet van truong ton, da truong ton, dang truong ton va se truong ton boi mot gia tri van hoa vinh hang, do chinh la: "Long dan ta yeu nuoc, thuong nha!

Trong nhung ngay mua thu thang Tam, ky niem 60 nam thanh lap nuoc Viet Nam dan chu cong hoa, doc lai bai tho Dat nuoc cua Nguyen Dinh Thi, chung ta cam thay mot niem tu hao dan toc tu trong sau tham tam hon:

Sung no rung troi gian du
Nguoi len nhu nuoc vo bo
Nuoc Viet Nam tu mau lua
Ru bun, dung day sang loa!

Nhung cau tho ay cho ta gap lai mot mua thu nam xua, mot mua thu dinh menh cua toan dan toc, va bong cam thay tam hon thanh than, sach trong "mat trong nhu sang nam xua".

Viet ve bai tho Dat nuoc, toi ngo nhu duoc gap lai ong - mot Nguyen Dinh Thi an tinh va coi mo, thuong gat dau hien hau khi gap toi o san 51 Tran Hung Dao, doi khi vay tay goi loi len phong cua ong, tang toi mot tap tho vua xuat ban. Trong toi, Nguyen Dinh Thi vinh hang la mot nha van lon, mot nghe si lon va doc dao cua dan toc Viet.

Cung voi nhung ban nhac Diet phat xit, Nguoi Ha Noi, bai tho Dat nuoc cua Nguyen Dinh Thi mai mai song cung non song dat nuoc.

Theo Van nghe

Viet Bao
Thích và chia sẻ bài viết này trên facebook Theo dõi vietbao.vn trên facebook

Tìm hiểu: Nguyen Dinh Thi, Ha Noi, Viet Nam Dan Chu Cong Hoa, nuoc Viet Nam dan chu cong, niem tu hao, chua bao gio, dat nuoc, mua thu, bai tho, chung ta, dan toc, doc lai, sang, moi

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: Đọc lại Đất nước của Nguyễn Đình Thi

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet Đọc lại Đất nước của Nguyễn Đình Thi bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin Doc lai Dat nuoc cua Nguyen Dinh Thi

Nhan xet, hay lien he ve tin Doc lai Dat nuoc cua Nguyen Dinh Thi co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet Doc lai Dat nuoc cua Nguyen Dinh Thi de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Tho ca trong chuyen muc Van hoa.

Cac tin khac:

Xem tiep ... Tho ca
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0