Chu nghia thuc dung va nganh su pham

Tags: chu nghia thuc dung, nguoi theo chu nghia, Chu nghia lang man, khong phai la, su truong thanh, tam ly hoc, nhung van de, nhung nguoi, hoat dong, tri thuc, tre em, giao vien, chuong trinh, Dewey, viec

Chu nghia thuc dung va nganh su pham

Trong nhung nam 1890, Dewey dan dan chuyen tu chu nghia ly tuong tuyet doi sang chu nghia thuc dung va chu nghia tu nhien cua hoc thuyet hoan thien cua minh.

Dua tren mon tam ly hoc chuc nang chiu anh huong boi thuyet tien hoa sinh hoc cua Darwin va tu tuong cua mot nguoi theo chu nghia thuc dung cung thoi la William James, Dewey bat dau phat trien mot ly thuyet ve tri thuc thach thuc thuyet nhi nguyen cua y thuc va the gioi, ve tu duy va hanh dong, va ve nhung ly thuyet co ban cua triet hoc phuong Tay tu the ky XVII.

Ong ly luan rang, tu duy khong phai la mot loat nhung an tuong cua tri giac hay mot “do tao tac” tu cai goi la “y thuc”, cung khong phai la bieu hien cua Tri tue Tuyet doi, ma dung hon la mot phuong tien trung gian duoc phat trien nham phuc vu loi ich cua su song con va loi ich cua con nguoi.

Ly thuyet ve tri thuc nay nhan manh “su can thiet phai dung hanh dong de thu nghiem y nghi de bien y tuong thanh tri thuc”, va Dewey cong nhan rang, chinh ly thuyet ve tri thuc cung khong nam ngoai pham vi cua chinh ly thuyet do. Hoat dong cua Dewey trong linh vuc giao duc, mot phan, nham khao sat nhung he qua sau xa cua thuyet giao duc hoc chuc nang cua ong va de kiem nghiem no bang thuc nghiem.

Dewey tin chac rang, rat nhieu van de ma thuc tien giao duc duong thoi vuong phai, phat sinh tu ban chat nhan thuc nhi nguyen luan sai lam cua nhung thuc tien do. Ong cong kich nhan thuc luan nay trong nhung bai viet ve tam ly hoc va logic hoc vao nhung nam 1890, va bat dau xay dung nganh su pham dua tren thuyet giao duc hoc chuc nang cua chinh minh. Sau khi danh nhieu thoi gian quan sat su truong thanh cua chinh nhung dua con cua ong, Dewey tin chac rang, giua nhung dong luc cua qua trinh thuc nghiem o tre em hay nguoi lon khong he co su khac biet. Ca hai doi tuong nay deu la nhung ca the tich cuc hoc hoi bang cach duong dau voi nhung tinh huong rac roi nay sinh trong nhung hoat dong cua minh. Doi voi ca tre em va nguoi lon, tu duy la mot phuong tien nham giai quyet nhung van de trong thuc nghiem, va tri thuc duoc tich luy thong qua chinh qua trinh giai quyet nhung van de do. Dang tiec la cho toi thoi diem ay, nhung y tuong sau xa cua thuyet chuc nang nay khong co nhieu anh huong den nganh su pham, va vi the da khong duoc quan tam trong truong hoc.

Dewey cho rang, khi toi truong hoc, tre em khong phai la nhung to giay trang de giao vien co the ghi len do nhung bai hoc ve van minh. Cho den thoi diem mot dua tre di hoc, no “da het suc nhanh nhen, va nhiem vu cua giao duc la nam bat nhung hoat dong cua tre va dinh huong nhung hoat dong do”. Khi tre em bat dau toi truong, chung dem theo minh bon “nhu cau bam sinh” co ban - “nhu cau giao tiep, nhu cau xay dung, nhu cau tim toi va nhu cau bieu lo theo nhung hinh thuc tinh te hon”. Day la nhung “nguon tai nguyen tu nhien, nguon von chua duoc dau tu, khi dua vao su dung se phu thuoc vao su truong thanh tich cuc cua tre”. Tre em cung mang den truong nhung moi quan tam va nhung sinh hoat trong gia dinh, va nhiem vu cua giao vien la phai tan dung duoc “nguyen lieu tho” nay, bang cach huong cac hoat dong trong truong hoc cua chung den nhung “ket qua co gia tri”.

Lap luan nay da khien Dewey tro nen mau thuan doi voi ca nhung nguoi ung ho phuong phap giao duc truyen thong “lay noi dung giang day lam trung tam”, lan nhung nha cai cach lang man tan thanh phuong thuc giao duc “lay tre lam trung tam”. Nhung nguoi theo chu nghia truyen thong, dung dau la William Torrey Harris - Uy vien Giao duc Quoc gia Hoa Ky, de cao tinh ky luat, va su huong dan theo trinh tu trong viec boi dap tri thuc san co. Quan diem truyen thong cho rang, ket qua cung nhu phuong phap giao duc deu phu thuoc vao noi dung mon hoc. Tre don gian chi co viec “tiep thu va thua nhan”. Viec giao duc tre duoc coi la hoan thanh khi tre tro nen de sai khien va de uon nan”. Tuy nhien, nhung nguoi ung ho tu tuong giao duc “lay tre lam trung tam” nhu G. Stanley Hall ( ) va cac thanh vien noi bat cua Hiep hoi Herbart Quoc gia ly luan rang, phuong phap huong dan theo chu de phai tuan theo su phat trien tu nhien, khong bi go ep cua tre. Theo ho, bieu hien cua nhung thoi thuc ban nang cua dua tre la “diem khoi dau, diem trong tam va diem ket thuc”. Hai truong phai tu tuong giao duc nay da tham gia vao mot cuoc xung dot gay gat ve triet hoc vao nhung nam 1890. Nhung nguoi theo chu nghia truyen thong bao ve nhung kien thuc, ma nhan loai da tao dung nen qua hang the ky dau tranh tren mat tran tri thuc, va nhin nhan giao duc lay tre em lam trung tam nhu su dau hang vo to chuc cua quyen luc nguoi lon. Tuy nhien, nhung nguoi theo chu nghia lang man lai de cao tinh tu phat va su bien doi, va buoc toi nhung nguoi doi lap la dan ap tinh ca nhan cua tre bang mot phuong phap giao duc te nhat, cung nhac va ap dat.

Dewey da quyet tam phan bac va noi rang, cuoc tranh chap nay chi co the duoc giai quyet neu ca hai ben “tu bo dinh kien cho rang, co su khac biet nao do ve chat (chu khong phai ve luong) giua qua trinh thuc nghiem cua tre va nhung mon hoc da dang cau thanh chuong trinh hoc. Ve phia tre, van de la lam sao nam bat duoc qua trinh thuc nghiem cua tre da chua san trong do nhung yeu to - nhung thuc te va chan ly – chinh la cac yeu to cau thanh chuong trinh hoc theo he thong; va dieu quan trong hon la phuong thuc, ma cac yeu to nhu thai do, dong luc va hung thu cua tre duoc ket hop va phat huy trong qua trinh thuc hanh. Chinh nhung yeu to do co vai tro trong viec phat trien va to chuc chu de mon hoc trong pham tru thuc hanh do. Xet ve viec hoc, can coi do la san pham tu nhien cua nhung tac nhan van dong xuyen suot quang doi cua nguoi hoc, va can phat hien nhung giai doan xen giua qua trinh tu thuc nghiem hien tai den su truong thanh cua tre sau nay.”

Nguoi ta thuong biet nhieu den nhung phe phan cua Dewey doi voi nhung nguoi theo loi giao duc truyen thong vi su that bai cua ho trong viec gan ket chuong trinh hoc voi nhung hung thu va hoat dong cua tre em. Tuy nhien, it ai nhan thay rang, Dewey con cong kich nhung nguoi theo chu truong giao duc lay tre em lam trung tam do ho khong gan ket duoc nhung hung thu va hoat dong cua tre voi chuong trinh hoc. Mot so nhung phe binh doi voi thuyet giao duc cua Dewey da nham lan quan diem cua ong voi quan diem cua nhung nguoi theo chu nghia lang man, trong khi thuyet giao duc hoc cua Dewey co nhung khac biet ro ret so voi hoc thuyet nay. Theo Dewey, chu nghia lang man nguy hiem o cho no cho rang, “chinh nang luc va y thich tuc thoi cua dua tre la co tam quan trong lon”. Tuy nhien, neu nhu dieu nay tuong duong voi viec coi giao duc chi la qua trinh vun dap nhung muc dich va y thich so khai cua dua tre, thi qua la sai lam.

De viec giao duc co hieu qua, nhung muc tieu hung thu nay can phai duoc giao vien su dung de huong dan dua tre tim hieu khoa hoc, lich su va nghe thuat. “Tren thuc te, hung thu chinh la thai do doi voi nhung thuc nghiem co the xay ra; chung khong phai la thanh qua; gia tri cua chung nam o anh huong chung tao ra, chu khong phai o thanh qua chung the hien”. Chuong trinh hoc dua tren nhung trai nghiem cua con nguoi va vi the, duoc tao ra de khuyen khich tre thu nghiem trong cac hoat dong cua minh.

Hoc thuyet giao duc cua Dewey yeu cau giao vien thuc hien mot nhiem vu vo cung kho khan la “dua chu de cua chuong trinh hoc vao kinh nghiem thuc te”. Nhu moi tri thuc cua loai nguoi, chu de nay la san pham cua nhung no luc cua con nguoi trong viec giai quyet nhung van de phai doi mat trong thuc te. Tuy nhien, khi coi chu de do nhu mot chu the tri thuc chuan muc, can phai duoc tach ra va truu tuong hoa tu nhung tinh huong phuc tap phat sinh ra no. Nhung nguoi theo duong loi giao duc truyen thong ly luan rang, co the ap dat tri thuc nay don gian bang mot loat cac buoc lien tiep dua tren logic cua chu the da duoc truu tuong hoa nay. Tuy nhien, cach trinh bay nay it gay cho tre hung thu doi voi chu de. Hon the nua, no con khong cho phep tre tu minh kham pha tri thuc thong qua nhung hoat dong doi hoi tre phai van dung mot kien thuc nao do. Theo mo hinh nay, tre duoc chi cho cach lam mot viec gi do hon la duoc tu do truc tiep kham pha cach lam viec do. Hau qua la giao vien phai dua vao nhung dieu khac nhu noi so hai truoc su dau don hay xuc pham, va menh lenh de truyen dat kien thuc. Thay vi ap dat kien thuc cho tre theo cach nay (hay don gian la de cho chung tu xoay xo lay theo nhu loi khuyen cua nhung nguoi theo chu nghia lang man), ong keu goi giao vien “tam ly hoa” chuong trinh hoc bang cach tao ra mot moi truong, trong do nhung hoat dong cua tre co the chua dung ca nhung tinh huong kho giai quyet. De co the giai quyet nhung van de nay, tre phai van dung den kien thuc va ky nang ve khoa hoc, lich su va nghe thuat. Tren thuc te, chuong trinh hoc chi cho giao vien “dau la kha nang, dau la su hoan thien trong chan ly, trong cai dep va trong cach cu xu mo ra cho nhung dua tre nay. Tiep do, can dam bao nhung dieu kien sao cho chinh nhung hoat dong rieng cua tre cung dan dan tien theo huong neu tren cho toi cuc diem.”

Dewey cong nhan rang, de giao vien co the day theo phuong phap nay, de chi phoi su phat trien cua tre mot cach gian tiep, truoc tien ho phai la nhung nguoi co ky nang chuyen mon cao, hieu biet thau dao chu de ho giang day, duoc dao tao ve tam ly hoc tre em, va kheo leo trong ky thuat dua ra nhung tac nhan kich thich can thiet de chu de giang day tro thanh mot phan trong su trai nghiem ngay cang mo rong cua tre. Mot nguoi thay nhu vay phai co kha nang nhin nhan the gioi theo cach nhin cua ca tre em lan nguoi lon. “Giong nhu co be Alice, nguoi thay ay phai buoc cung nhung hoc tro nho cua minh ve phia sau tam guong soi, va qua lang kinh tuong tuong nay, nhin moi thu bang con mat cua tre tho, gioi han boi kinh nghiem it oi cua tre; nhung dong thoi, khi can thiet, nguoi thay cung phai co kha nang lay lai tam nhin cua mot nguoi co kinh nghiem song, va duoi goc nhin thuc te cua mot nguoi lon, cung cap nhung tru cot kien thuc va ky nang de dan duong cho tre.” Dewey thua nhan rang, hau het cac giao vien khong co duoc kien thuc va ky nang can thiet de day hoc theo phuong phap nay, nhung ong tin chac rang, ho co the hoc de lam duoc dieu nay.

Chu nghia thuc dung va nganh su pham
Viet Bao

Tìm hiểu: chu nghia thuc dung, nguoi theo chu nghia, Chu nghia lang man, khong phai la, su truong thanh, tam ly hoc, nhung van de, nhung nguoi, hoat dong, tri thuc, tre em, giao vien, chuong trinh, Dewey, viec

Chu de lien quan: Chu nghia thuc dung va nganh su pham

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: Chủ nghĩa thực dụng và ngành sư phạm

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet Chủ nghĩa thực dụng và ngành sư phạm bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin Chu nghia thuc dung va nganh su pham

Nhan xet, hay lien he ve tin Chu nghia thuc dung va nganh su pham co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet Chu nghia thuc dung va nganh su pham de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Tac pham trong chuyen muc Van hoa.

Cac tin khac:

Xem tiep ... Tac pham
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0