Chiem nguong nhung pho tuong hiem gap trong doi
|
Day la cuoc trien lam co mot khong hai ve My thuat phat giao o Viet Nam tu truoc toi nay. Khong the hinh dung duoc noi day lai co tac pham Than Siva dang nhay mua, du la ban sao va no phieu bat tu dau den di nua.
Xet ve nguyen tac sap xep mot phong trien lam my thuat thi o day rat khong on: Bo tri cac tac pham tuy tien khong theo chieu lich dai ma cung chang theo cac ton phai hay theo xuat xu. Khong co mot dong chu nao thong bao kich thuoc, chat lieu, ten tac pham v.v...Tat ca cu nhu mot loi thach do khong chi voi cong chung ma ca voi nhung nha nghien cuu my thuat ton giao! Tuy nhien, phai thua nhan ngay rang, day la cuoc trien lam co mot khong hai ve My thuat phat giao o Viet Nam tu truoc toi nay. Khong the hinh dung duoc noi day lai co tac pham Than Siva dang nhay mua, du la ban sao va no phieu bat tu dau den di nua. Gia tri cua tac pham Than Siva dang nhay mua khong nam nhieu o y nghia ton giao ma o chinh gia tri my thuat va phan nao o ky nghe duc dong cua cac nghe nhan. La mot trong ba vi than toi thuong cua An Do co xua nhung dang ve cua than Siva, vi than Sang tao va Huy diet, o tac pham nay khong he nghiem nghi mang tinh bieu tuong thuan tuy nhu van thay ma no toat len mien vui suong khoai hoat cao do.
Rat hiem nhung pho tuong ton giao co do cang trong hanh dong ma van thoai mai den nhu vay, ke ca nhung kiet tac dieu khac cua Hy Lap co dai va van minh La Ma sau do. Nuoc dong len mau nau bong, khong co vet ro du nho da cho thay trinh do duc dong dat den muc rat cao. Nhung pho tuong dong con lai hau het deu the hien ve can xung, chuan muc trong cac tu the thien. Can cu vao kieu toc, tu the cua cac ngon tay, nep ao v.v... co the suy luan gan dung goc tich cung nhu thoi gian xuat hien cua cac tong phai nhung khong the tu do ma suy ra noi che tac cung nhu thoi gian che tac duoc: Toc xoan cuon (goc An ma ta quen goi la But oc), toc bui nguoc thanh thap (goc Trung Hoa, Viet Nam, Nhat Ban...); tay bat quyet (Mat tong), cac ngon tay de tu nhien, khoan hoa (cac dong thien cong truyen); nep ao cau ky, quy phai boc lo than phan hoang toc hoac ao co nhung dinh dong vang sang noi len pham hanh vo tuong xuat gia cau dao; nep ao tieu thua trang nha hai vat khep cheo truoc nguc, nep ao dai thua ho vai voi cac song luon cong mem mai v.v ..
Day cung la diem dac biet hau nhu khong gap trong my thuat ton giao Viet Nam va no la dau chi mo ho ve xuat xu xa la cua nhung pho tuong hiem co nay. Nhung pho tuong nu o day duoc cac nghe nhan sang tao thoai mai hon, giau cam hung hon va chung khac han phong cach nghiem nghi chan phuong cua cac pho tuong nam. Chung cung khac biet mot troi mot vuc voi cac pho tuong phuong tay cung xuat hien tu the ky thu 7 den the ky thu 19 boi dac diem de nhan biet sau: cac lop ao choang che kin co the, du chung duoc lam mem hoa boi cac nep gap chay doc than hoac luon phap phoi theo huong gio hay theo cu dong cua than hinh thi cung khong he lo dang than the an sau lop ao. Nguoc lai, nhung phan co the lo ra ngoai nep ao cung chi mang tinh bieu tuong nham chuyen tai y nghia ton giao chu khong nham ton vinh ve dep cua co the nu cung nhu hanh dong cua nhan vat nay. Co nhung tuong dong nho tinh xao the hien nguoi nu gan nhu khoa than, mat hep, bung to, ron sau the hien noi ham chua va sinh thanh su song nhung ve mat lai nghiem nghi, chan phuong nham noi ro rang day khong phai la niem khoai lac tran the hay than thanh ma chi la nguyen ly sinh diet cua muon loai. Tu the ngoi cua ba cung rat la: hai dui mo rong de len ong chan, hai ban tay mo tao thanh duong truc doc phan chia can xung. Tu do co the doan dinh nien dai cua nhung pho tuong nay kha co. Voi nhung tuong nu co nien dai gan chung ta hon thi ve mat cua ho co bot nghiem nghi nhung cung khong duoc sinh dong cho lam. Rieng ve tu the thi thoai mai hon, gan voi nguoi thuc hon. Du sao thi khoang cach giua than tinh va nhan tinh o nhung pho tuong tai trien lam nay van la khoang cach su thi chu chua dat toi khoang cach cua tho ca hay tieu thuyet, bat chap lai lich cua cac pho tuong nay duoc noi ro tu the ky thu 7 den tan the ky thu 19. Trien lam mo cua cho den het 31/5/2008. Chum anh My thuat Phat giao chau A:
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
Viet Bao
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||
