Ba Trieu va con voi trang

Tags: Ba Trieu, Dong Ho, Thanh Hoa, tranh dan gian, Con Voi, hinh anh, sang tao, xung tran, tro thanh, mach nguon, trang, cuoi, quan, nguoi, tuong


Hinh anh Ba Trieu cuoi voi trang xung tran khong chi tro thanh huyen thoai ma con la mach nguon sang tao cua nghe thuat…

alt
Tuong voi o den tho Ba Trieu.                                                                            Anh: TAN VINH
Huyen thoai

Trong dan gian cung nhu trong su sach thuong noi den Ba Trieu cuoi con voi trang. Tuong truyen rang, Ba Trieu da khuat phuc con voi trang hoang da mot nga rat hung du de tro thanh nguoi ban chien dau.

Ba Trieu, ten that la Trieu Thi Trinh, con duoc goi la Le Hai Ba Vuong, nguoi vung Quan Yen (Dinh Cong, Yen Dinh, Thanh Hoa), thu linh nghia quan chong quan Ngo the ky thu III. Nam 248, Ba Trieu cung anh la Trieu Quoc Dat khoi nghia, lay nui Tung (Ha Trung, Thanh Hoa) lam noi xuat phat va tien quan ve cac thanh ap. Nghia quan danh dau thang do, cac huyen o Cuu Chan lan luot duoc giai phong. Khoi nghia cua Ba Trieu da lam cho chinh quyen Dong Ngo lo so. Ngo vuong da cu Luc Dan dem quan sang dan ap. Lieu the chong khong noi, Ba Trieu da len nui Tung tu van. Ba Trieu mat di nhung hinh anh nguoi nu anh hung van con song mai trong long nguoi dan nuoc Viet. Ly Nam De khi qua nui Tung vao tham mieu Ba Trieu da ban sac phong “Gian chinh phu nhan”, cac trieu Ly-Tran phong “Gian chinh, anh liet, hung tai Trinh nhat phu nhan”.
alt
Tranh Ba Trieu cuoi voi trang trong den tho Ba Trieu, tinh Thanh Hoa.
Cuoc khoi nghia cua Ba Trieu da gay chan dong ca Giao Chau. Khoang 100 nam sau, sach su Trung Quoc nhac den Ba Trieu nhu mot nhan vat than ky cua nuoc Nam. Sach Viet dien u linh cua Ly Te Xuyen dau the ky XIII mieu ta Ba Trieu khi ra tran nhu sau: “Vu vat sau vai dung lua quan chat, mac ao vang, di guoc nga dung tren dau voi, thanh the am am. Chang co ke nao dam chong lai, trong quan dat ten la Nhuy Kieu tuong quan”. Vua Le Thanh Tong co bai tho vinh ve Ba Trieu va cuoc khoi nghia nam 248 chong quan Ngo bang 8 cau tho Duong luat, trong do co nhac ve con voi trang da tung xong pha tran mac voi nguoi nu anh hung:

“Cao mot truong ca muoi vung
Bo toc ngang lung vu cham sung
Hop chung rung xanh oai nao nuc
Cuoi dau voi trang tieng vang lung.
Mac dai tro vay tan dan giac
Ngoi ca lam le hoc ho Trung
Vi biet anh hung duyen dinh may
Thi chi Dong Han dam hung hang”
Mach nguon sang tao
alt
alt
Ba Trieu cuoi voi trang - Tranh dan gian Dong Ho.
Ba Trieu cuoi voi den - Tranh dan gian Dong Ho.

Dan gian truyen tung Ba Trieu la thien tuong giang tran giup dan cuu nuoc: Co Ba Trieu tuong/ Vang lenh troi ta/ Tri voi mot nga/Dung co giu nuoc/ Lenh truyen sau truoc/ Theo got Ba Vuong. Nho niem tin do nen hang ngu nghia quan them lon, thanh the them to. Tranh, tuong dan gian khac hoa hinh anh Ba Trieu voi duong net nghe thuat kha doc dao, nhat la tranh dan gian Dong Ho. Dong tranh nay co it nhat 2 buc tranh ve ve Ba Trieu. Mot buc ve Ba Trieu cuoi tren lung con voi den voi tong mau nong, hai tay cam hai kiem dai, phia sau la nhung mui giao chia len troi. Con voi mac dau duoc mac chiec yem truoc co, phu dem tren lung, deo chuong, trang tri nhieu hoa van tren tran, hong, chan nhung trong rat hung du, y muon noi chu va voi trong tu the dang xong tran. Con buc khac thi nguoc lai, ve Ba Trieu nhu mot nang tien hien len cuoi tren mot con voi trang. La nu tuong nhung trong tranh khong thay ba cam guom, giao ma hai tay chi cam hai dai ao.  Nguoi dan xu Thanh con mai luu truyen rat nhieu cau chuyen dep ve Ba Trieu cuoi voi xung tran voi tieng cong, chieng thuc giuc ba quan. Hinh anh do da duoc khac hoa trong tho ca dan gian:

“Ru con con ngu cho lanh
De me ganh nuoc rua banh ong voi
Muon coi, len nui ma coi

Coi Ba Trieu tuong cuoi voi, danh cong”

Den tho Ba Trieu o xu Thanh la ngoi den co canh quan dep, kien truc be the voi tuong voi chau o cong, truoc san den, dac biet la co hai buc tranh Ba cuoi voi trang duoc trang tri tren ben ta huu cua chinh dien. Hinh anh Ba Trieu voi con voi trang duoc khac hoa sau dam hon trong cac truyen tranh lich su, tranh ve va phu dieu, tuong cua cac hoa si, nha dieu khac duong dai, tham chi tren tranh theu cua cac tho thu cong lang nghe o que huong Ba Trieu hay khap moi mien dat nuoc. Nhung loi tuong truyen, cac trang huyen su, tranh dan gian va ca nhung sang tac hien dai khi mieu ta ve vi nu anh hung deu khong xa roi hinh anh con voi, mot con vat khong lo tuong trung cho suc manh, gan voi bieu tuong nu quyen. Do cung la net tinh tuy cua di san van hoa dan toc, la sang tao cua nguoi doi nham ca ngoi, to diem cho su ky vi, khi phach lon lao, tieu bieu cho suc voc vi dai cua nguoi phu nu Viet Nam.

Viet Bao (Theo Bao Quang Nam)

Thích và chia sẻ bài viết này trên facebook Theo dõi vietbao.vn trên facebook

Tìm hiểu: Ba Trieu, Dong Ho, Thanh Hoa, tranh dan gian, Con Voi, hinh anh, sang tao, xung tran, tro thanh, mach nguon, trang, cuoi, quan, nguoi, tuong

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: Bà Triệu và con voi trắng

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet Bà Triệu và con voi trắng bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin Ba Trieu va con voi trang

Nhan xet, hay lien he ve tin Ba Trieu va con voi trang co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet Ba Trieu va con voi trang de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Ban sac trong chuyen muc Van hoa.

Cac tin khac:

Xem tiep ... Ban sac
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0