50 nam lich su giai dau cua nhung nha vo dich chau Au

Tags: Champions League, Cup C1, AC Milan, Real Madrid, mon an tinh than, nha vo dich, chuc vo dich, tran chung ket, The ky 20, bong da, chau Au, doi bong, 50 nam, lich su, sau do, giai


Champions League (truoc day la Cup C1) dang ngay cang chung to vi the cua dau truong bong da hang dau the gioi. Hoi tu nhung ngoi sao sang nhat, nhung CLB ten tuoi nhat, giai dau co 50 nam tuoi nay da tro thanh mon an tinh than khong the thieu cua nguoi ham mo.

Khi ma vong dau bang cua mua giai thu 51 vua moi bat dau, chung ta hay cung nhin lai nhung net not bat cua dau truong nay trong suot nhung nam qua:

Ra doi

Y tuong to chuc cuoc thi tai danh cho nhung CLB manh tren khap chau Au da duoc nung nau tu nhung nam 20 cua the ky truoc, nhung no luon vap phai su phan doi quyet liet cua nhieu nguoi. Nam 1955, cuoc hop cua UEFA tai Vienna cung khong the thu du da so phieu de khai sinh giai dau mang day tham vong.

Nhung co nhung nguoi khong chiu bo tay truoc cac tro ngai. Cung trong nam 1955, duong kim vo dich nuoc Anh, Wolverhampton Wanderers da di tien phong voi viec to chuc thi dau giao huu voi nhung doi bong hang dau chau Au. Nha vo dich cua nuoc Anh da de bep Spartak Moscow tai san nha Molineux. Sau do, ho gianh chien thang truoc duong kim vo dich Hungary - Honved luc do rat manh voi huyen thoai Ferenc Puskas, cung nhieu thanh vien trong the he vang cua bong da Hungary thap nien 50. Day cung chinh la ly do, den gio Wolves van luon tu hao khang dinh, ho moi la nhung nha vo dich dau tien cua bong da chau Au (cap CLB).

Nhung phan con lai cua chau luc nay khong bao gio dong y voi luan dieu cua nguoi Anh, boi theo ho giai dau dau tien la san pham cua L"Equipe - to bao the thao day uy tin cua nuoc Phap. Chinh L"Equipe da dung ra moi 18 CLB hang dau chau Au den Paris hop ban ve giai. 16/18 vi khach co mat, dang chu y la co ca Chelsea, doi khi do vua gianh duoc chuc vo dich nuoc Anh sau Wolves. Cuoc hop da di den su dong thuan ve viec to chuc giai bong da cua nhung CLB vo dich cac quoc gia chau Au, voi the thuc thi dau luot di luot ve. Tuy nhien, FIFA yeu cau tat ca nhung doi bong tham gia phai co duoc su chap thuan cua lien doan bong da nuoc minh. Day chinh la ly do khien Chelsea khong the gop mat trong lan dau giai to chuc. Nhung nguoi Anh bao thu cho rang, viec doi vo dich cua ho tham gia mot giai dau ben ngoai co the se lam anh huong den vi the cua giai quoc noi. Va ho da phai hoi han. Nhung giai bong da cua cac nuoc khac van phat trien, du nhung nha vo dich cua ho di chinh chien khap chau Au. Tham chi nhung khoan tien thuong, cung kha nang quang ba rong rai da khien bong da o chau Au dat duoc mot tam cao moi.

Nhung nha vo dich dau tien

50 nam lich su giai dau cua nhung nha vo dich chau Au
Doi hinh Real gianh chuc vo dich o Cup C1 lan dau tien.

Mua giai dau tien (1955-1956) ton vinh Real Madrid cua chu tich Santiago Bernabeu vi dai. Tung la mot trung phong cua Real trong nhung nam dau the ky 20, chu tich hoi do cua doi bong Tay Ban Nha la mot trong nhung nguoi ung ho manh me nhat cho y tuong ve mot giai bong da cho cac CLB chau Au. Tran chung ket dau tien cua giai dau nay la mot bua tiec bong da thuc su. Real Madrid danh bai doi bong Phap - Reims: 4-3 ngay tai Paris voi phong do choi sang cua huyen thoai Alfredo di Stefano (gop cong vao ca 4 ban).

Lien sau do la mot ky nguyen thanh cong cua “nhung chu ken ken trang”. Bon tran chung ket tiep theo luon ket thuc voi hinh anh dang quang cua mot Real huyen thoai. Nan nhan cua doi bong nay lan luot la Fiorentina (2-0, nam 1957, tai Madrid voi 124.000 khan gia); AC Milan (3-2 voi ban thang o hiep phu, nam 1958, tai Brussels, 67.000 khan gia), Reims (2-0, 1959, tai Stuttgart, 80.000 khan gia), va Eintracht Frankfurt (7-3, 1960, Glasgow, 135.000 khan gia).

Ke tuc Real la Benfica cua HLV tai nang Bela Guttman, voi chu luc la “bao den” – Eusebio. Doi bong Bo Dao Nha danh bai mot doi bong Tay Ban Nha khac la Barcelona bang ty so 2-1 trong tran chung ket nam 1961. Mot nam sau, lai chinh la Benfica de bep “tien boi” Real Madrid 5-3 o tran cuoi cung cua giai. Chuoi chien thang cua doi bong nay bi cham dut sau do boi mot trong nhung cai ten thanh cong nhat trong lich su giai dau nay - AC Milan. Doi truong Cesare Maldini (bo cua Paolo Maldini, doi truong hien nay cua Milan) cung huyen thoai Gianni Rivera da dan dat doi bong soc do den vuot qua nhung nha duong kim vo dich luc do voi ty so 2-1. Nam 1966, chien thang tro lai voi nhung nguoi chu dau tien cua no – Real Madrid.

Ky nguyen cua nhung cuoc cach mang bong da

Hai nam sau thanh cong cua AC Milan, mot doi bong khac cua thanh Milan la Inter tiep buoc de thong tri giai dau. Duoc dan dat boi HLV Argentina - Helenio Herrera, di tien phong voi he thong phong ngu catenaccio noi tieng, Inter da vuot len tat ca de dang quang. Tiep do la thoi ky thanh cong cua loi choi “chay va sut” kieu Anh, voi chuc vo dich cua Celtic (1967) va MU (1968).

Nhung nam sau do chung kien su thang hoa cua bong da tan cong voi no luc vuon len tu mot nen bong da con it ten tuoi luc do - Ha Lan. Mo dau cho thoi ky nay la that bai 1-4 cua Ajax truoc AC Milan. Khong thanh cong nhung nhung chang trai Ajax tre trung cung da trinh lang loi choi tan cong tong luc, mot trong nhung thanh tuu lon nhat cua lich su bong da hien dai. Chung kien CLB dong huong Feyenoord dang quang mot nam sau, Johan Cruyff cung dong doi o Ajax duoi su dan dat cua “tuong quan” Rinus Michels , HLV hay nhat the ky 20, da chinh phuc ca chau Au bang mot loi choi quyen ru cung ba ngoi quan quan lien tiep. Khai niem vi tri hau nhu khong co trong dau, su di chuyen nhip nhang cua ca tap the, len cong ve thu - nhung net dac trung doc dao cua phong cach bong da tong luc da duoc nhung chang trai Ajax dua len den dinh cao. Ba chien thang lien tiep (1971, 1972, 1973) da luu danh ho nhu mot trong nhung doi bong vi dai nhat trong lich su Champions League, con nhac truong Cruyff, tro thanh ten tuoi lon cua bong da the gioi.

Khong an tuong bang, nhung quyen luc cua bong da Duc - Bayern Munich cung tai lap duoc thanh tich cua doi bong nuoc lang gieng. Khong manh me trong tan cong nhu Ajax, nhung Bayern da dat den dinh cao voi so do phong ngu libero. Trong 3 nam tu 1974 den 1976, Franz Beckenbauer, Gerd Muller da cung dong doi cuon phang moi vat can tren dau truong chau Au.

Nhung nam cuoi thap nien 70 dau 80 cua the ky truoc la giai doan cuc thinh cua bong da Anh. Ngon co dau Liverpool gianh 4 chuc vo dich (1977, 1978, 1981, 1984), Nottingham Forest hai lan (1979, 1980), va 1 danh cho Aston Villa (1982). Loi choi ruc lua, dua nhieu vao the luc va nhung pha xuong bien tat canh danh dau ma cac doi bong den tu cai noi cua nen bong da ap dung to ra hoan toan vuot troi. Du lua cau thu nay khong dua doi tuyen quoc gia Anh thanh cong tai World Cup hay Euro, nhung tren binh dien CLB, ho da thuc su la nhung nha vo dich tuyet doi.

Thoi cua nguoi Italy

Sau tham hoa Heysel nam 1985, cac doi bong Anh bi cam thi dau tai chau Au trong 5 nam, mo ra giai doan bong da Italy len ngoi. AC Milan cuoi thap nien 80, dau 90 va sau do la Juventus da chinh phuc chau Au bang nhung phong cach rat rieng. Milan chien thang voi “nhung nguoi Ha Lan bay” Ruud Gullit, Frank Rijkaard va Marco van Basten trong doi hinh; cung cau noi noi tieng cua Chu tich dong thoi la ty phu truyen hinh Silvio Berlusconi (hien nay la thu tuong Italy): “Neu khong the thang ho, toi se mua ho”. Chinh voi chien luoc nay, Milan da quy tu duoc mot doi hinh hung manh, gom nhung hao thu noi dia cung nhu nuoc ngoai. CLB nay cung la noi nhung chien luoc gia xuat chung de lai dau an khong phai mo. Do la Arrigo Sacchi , cha de cua loi choi phong ngu khu vuc, roi nguoi hoc tro Capello voi chien thang de doi 4-0 truoc “dream team” Barcelona cua Johan Cruyff.

Con Juventus, khong thanh cong bang nguoi dong huong, nhung cung lam ca chau Au nga mu boi nhung dot tan cong nhanh den chong mat. Ho chi gianh mot Champions League (1996), nhung da chung to vi the voi viec co mat trong 3 tran chung ket lien tiep.

Real Madrid, doi bong hay nhat the ky 20, tiep tuc khang dinh vi the doc ton cua giai dau voi 3 chien thang gan day (1998, 2000, 2002). Sau do lan luot la nhung lan len ngoi cua Milan (2003), Porto (2004) va Liverpool trong mua bong truoc.

Nhung vet den

Tham hoa Heysel.
Tham hoa Heysel.

Thanh cong cua giai dau nay la khong phai ban cai, nhung no cung de lai nhung ky niem dau xot cho nguoi ham mo. Tran chung ket Cup C1 mua bong 1984-1985, dien ra tai SVD Heysel giua Liverpool va Juventus, tro thanh mot trong nhung su kien den toi nhat trong lich su bong da. 39 nguoi chet 376 nguoi bi thuong khi cac co dong vien qua khich nuoc Anh tan cong cac tifosi Italy truoc gio khai cuoc. Tran dau van dien ra va phan thang thuoc ve Juventus, nguoi Anh sau do bi loai khoi cac Cup bong da chau Au trong 5 nam roi tro lai, nhung cai chet cua co dong vien xau so van mai mai nhac nho moi nguoi, can dau tranh chong lai nan holigan trong bong da.

Mot noi buon khac nhung don thuan ve mat thanh tich the thao la scandal cua nha vo dich nam 1993 - Marseille. Ngay sau khi gianh duoc chuc vo dich lan dau tien cho nuoc Phap, doi bong nay bi phat hien mua chuoc doi thu trong mot tran dau tai giai quoc noi. Marseille bi tuoc chuc vo dich quoc gia Phap dong thoi bi giang xuong hang 2. Sau do la nhieu an phat tu, tham chi danh cho ca chu tich Bernard Tapie. Du chuc vo dich Champions League cua CLB nay khong bi tuoc, nhung gia tri cua no luon bi dat dau hoi. Day cung la mot don manh, giang vao uy tin cua giai dau.

Champions League - dau truong so mot

Nhung dieu dang buon da den va de lai nhieu nuoi tiec, nhung khong the can duoc buoc tien vuot bac ve chat luong cung nhu quy mo cua giai. Cac thay doi quan trong da lien tuc duoc dua vao ap dung trong suot 50 nam qua. Mot trong nhung cot moc dang chu y nhat la viec Champions League chinh thuc ra doi tu mua bong 1992-1993, voi the thuc thi dau gom vong dau bang, va sau do la nhung tran dau loai truc tiep. So luong cac doi tham gia cung khong con bi bo hep trong nhom nhung doi vo dich quoc gia, ma mo rong cho nhung doi bong trong top dau o cac giai vo dich danh gia.

Kluivert don Cup nam 1995.
Kluivert don Cup nam 1995.

Chinh nhung thay doi tren da lam tang tinh hap dan cho giai dau cua nhung nha vo dich. Hien tai, tien thuong hang nam cua Champions League da len toi con so ky luc 415 trieu euro (mua bong 2004-2005). Do la chua ke khoan tien ban quyen truyen hinh kech xu, voi con so lon gap nhieu lan. Day cung la "san khau" ly tuong de nhung CLB danh bong ten tuoi cua minh, dong thoi thu hut khong it co dong vien cung tien cua tu nhung manh dat xa xoi.

Moi day, nhung HLV hang dau nhu Mourinho va Alex Ferguson da cung chia se nhan dinh, Champions League moi la giai dau so mot the gioi chu khong phai World Cup. Dieu do khang dinh, qua 50 nam phat trien, giai bong da cua cac CLB hang dau chau Au da vuon len tro thanh dau truong dinh cao cua lang tuc cau the gioi.

* Cac doi doat Cup C1/Champions League

T. Long

Viet Bao
Thích và chia sẻ bài viết này trên facebook Theo dõi vietbao.vn trên facebook
Chủ đề liên quan

TIN Thể Thao NỔI BẬT

Sự cố hàng không ở Tân Sơn Nhất: Uẩn khúc đằng sau những con số

Ngoài việc mất điện "hi hữu" và "cực kỳ nguy hiểm" thì về sự cố một máy bay dân sự và một máy bay quân sự suýt đụng nhau trên vùng trời sân bay quốc tế Tân Sơn Nhất cũng làm nhiều người "choáng". Nhưng một số chuyên gia cho rằng, những con số trong báo cáo của các bên liên quan là chưa trung thực.

Tìm hiểu: Champions League, Cup C1, AC Milan, Real Madrid, mon an tinh than, nha vo dich, chuc vo dich, tran chung ket, The ky 20, bong da, chau Au, doi bong, 50 nam, lich su, sau do, giai

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: 50 năm lịch sử giải đấu của những nhà vô địch châu Âu

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet 50 năm lịch sử giải đấu của những nhà vô địch châu Âu bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin 50 nam lich su giai dau cua nhung nha vo dich chau Au

Nhan xet, hay lien he ve tin 50 nam lich su giai dau cua nhung nha vo dich chau Au co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet 50 nam lich su giai dau cua nhung nha vo dich chau Au de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de The thao tong hop trong chuyen muc The thao.

Cac tin khac:

Xem tiep ... The thao tong hop
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0