So phan bi tu choi

Tags: Frank Snepp, Sai Gon, Mai Ly, Decent Interval, Hoa Ky, toi cao phap vien, bi tu choi, chua tung thay, co the la, quyen sach, so phan, co ay, co ta, dai su, xuat ban, nam


Frank Snepp, tac gia cua Cuoc thao chay tan loan:

So phan bi tu choi

Hai me con, canh trong nhac kich Miss SaiGon

TTCN - Quyen sach nay, ngay tu khi moi con la mot y tuong, da gay tai hoa cho Frank Snepp, va sau khi duoc xuat ban no da dem den mot tran don thu chua tung thay cua CIA danh cho Frank Snepp.

Don thu cua CIA

Mua thu nam 1977, Bo Tu phap Hoa Ky da nhan danh CIA dua Frank Snepp ra toa ve toi viet va xuat ban mot quyen sach ve ngay tan cua Sai Gon ma khong duoc phep cua CIA, qua do tiet lo bi mat quoc gia.

Toa lien bang o Bac Virginia dua ra ban an: tich thu moi tien nhuan but, ban quyen, tac quyen cho quyen sach nay, phat bi cao phai nop 144.931 USD vao ngan kho Hoa Ky. James Bamford, trong “Spy vs. Spies” (Diep vien doi dau be lu diep vien), mo ta: “Muc dich (cua ban an nay) la nham dua Frank Snepp den cho kiet que ve tai chinh va de khoa mieng va troi tay Frank Snepp bang lop “keo sieu dinh” cua luat phap. Truoc toa, chinh phu doi phai lot sach Snepp moi thu nhap tu quyen sach nay, hau nhu lot den tung dong xu ma Frank da kiem duoc trong gan hai nam hi hoay viet cho xong cuon sach, cung nhu moi thu nhap trong tuong lai...”.

Theo James Bamford, Frank Snepp con bi buoc suot doi nop cho CIA kiem duyet moi “viet lach cua minh, tu bai bao, ban ghi chep, truyen, dien van..., hu cau hay viec that”. Frank Snepp kien len toa thuong tham, roi den Toi cao phap vien Hoa Ky song lai bi toa an nay tuyen y an vao ngay 19-2-1980. Binh but Nat Hentoff cua nhat bao New York Times goi day la “mot cuoc bo phieu chua tung thay cho che do kiem duyet. Trong lich su chung ta, chua toa an nao da tung ra phan quyet nhu the”.

Cha cua Frank Snepp cung bi va lay. Tren website cua Frank Snepp, bai “Hoa Ky chong lai Snepp” (United States vs. Snepp) co doan: “Cha cua Snepp, mot tham phan tieu bang, muon duoc nang ngach len tham phan lien bang da vap phai phan ung cua quoc hoi, khien ong cu doi dai co”.

Trong nhung nam lam viec tai Sai Gon, Frank Snepp dung la hinh anh cua mot diep vien thu thiet: lung lan khau Colt 45, mat deo kinh ram. Vua tot nghiep quan he quoc te Dai hoc Columbia nam 1968 thi Frank Snepp duoc CIA tuyen dung va sau mot nam huan luyen duoc cu sang VN. Nhung nam dau tien, Frank Snepp song trong khach san “Duc Hotel” (nay la khach san Thang Loi), an “com tay” (theo nghia den) trong khach san: “Nguoi dan ong lon tuoi dang kinh quan ly cai restaurant o tang tret chua tung hoc cach nuong (xuc xich) lam mon hot dogs hay thit bam lam mon hamburgers. Banh (mi) Tay ma ong ta mua ve tu cho thi cu luon co vai con mot ben trong”.

Nho kha nang phan tich tinh hinh cuc ky nhay ben, lai duoc ca dai su Graham Martin lan truong chi nhanh CIA tai Sai Gon Tom Polgar tin cay, Frank Snepp nhanh chong thang quan tien chuc, duoc bo nhiem lam phan tich gia truong cua chi nhanh CIA tai Sai Gon. Tu do, Frank Snepp don ve mot can ho trong toa nha so 6 Cong truong Chien Si (ho Con Rua).

Trong chuc vu phan tich gia truong, Frank Snepp thuong xuyen “so gay” cap tren, ke ca ngoai truong Henry Kissinger ma nhung ke chu chien nhu Frank Snepp khong the nao tan thanh chu truong “hoa binh bang moi gia”, hoac kieu ao tuong cua dai su Martin va truong chi nhanh CIA Polgar ve mot giai phap thuong thuyet vao gio thu 25 lay “luc luong thu ba” huu danh vo thuc lam nen tang.

The nhung, chinh hanh dong viet va xuat ban quyen hoi ky nay da khien Frank Snepp bi don thu. Frank con thuat lai chi tiet viec ca dai su Martin sau nay se bao chua cho that bai cua minh nhu the nao: “Ngay 27-1-1976, dai su Martin ra truoc Tieu ban doi ngoai Ha vien dieu tran... Chang he chi tay diem mat mot ai, song cung du mo mo ao ao de che day cac sai lam cua minh va am chi rang Kissinger, Polgar va ca quoc hoi, thay deu phai chiu trach nhiem ve su sup do cua Sai Gon cung nhung roi ren cua cuoc di tan”.

Frank cung da thuat lai nhung no luc cua Chinh phu My “trong mua thu va mua dong nam 1975 nham xoa sach VN ra khoi ky uc cua cong chung”. Ke ca viec “CIA tim cach triet ha uy tin cua toi noi cac dong nghiep cua toi, tung ra trong khap co quan dau nao cua CIA nhung van ban khuyen cao moi nguoi dung noi chuyen voi toi, tuong nhu toi dang phan boi cac bi mat quoc gia den noi roi” (nguon: Postscript, Decent Interval).

Boi the ban an cua Toi cao phap vien My moi phan rang viec lam cua Frank Snepp da gay ton hai khong the nao han gan lai duoc cho nuoc My. Frank Snepp ben dung lai cum tu nay, ton hai khong tai nao han gan (irreparable harm) de lam tua de cho quyen sach thu nhi cua minh.

Mon no tinh

So phan bi tu choi So phan bi tu choi

Frank Snepp truoc 30-4-1975 tai Sai Gon va nay

Trong Decent Interval, Frank Snepp ghi von ven de tang “Sep va Mai Ly, de tuong nho” o dau quyen sach. “Sep va Mai Ly” la ai? Trong ca quyen sach tuyet nhien khong nhac den. Dau sao cung co the doan rang do la hai “nguoi than” cua Frank Snepp khi con o VN.

“Sep” co the la ten rut ngan cua mot nguoi con roi cua Frank Snepp, Mai Ly co the la ten mot nguoi vo ho hay nguoi tinh chung song voi Frank Snepp tai toa nha so 6 Cong truong Chien Si (ngay ho Con Rua).

Trong ca cuon sach co mot doan hoi la:

“Khoang chung giua buoi sang, mot co gai nguoi Hoa, mot nguoi quen cu, goi dien thoai khoc loc nho toi giup do. Anh chong nguoi My cua co da bo me con co. Co chang con biet cau den ai ngoai toi. Toi hung ho bao rang ngay luc nay toi chang co the lam gi duoc cho co ta. Toi dang ket cung o ban giay. Song toi cung bao co: “Mot tieng nua hay goi lai cho toi, de xem co lam gi duoc cho co hay khong”.

So phan bi tu choi
Mot thoang im lang. Ben kia dau day noi, roi thi giong co nhu lac di, lanh lung, xa cach: “Neu anh khong giup toi, me con toi se tu van. Toi da mua thuoc doc san roi”. Toi liec nhin dong giay to chat ngon ngon truoc mat. Toi khong the bo ra duoc: “Mot tieng nua goi lai cho anh. Luc do anh se giup”. Dung hen, mot gio sau co ta goi lai. Luc do, toi lai ra ngoai van phong. Co ta de lai mot loi nhan cho si quan truc: “Vay ma toi da mong mot cai gi tot dep hon tu noi anh. Thoi chia tay anh”. Do la lan cuoi toi nghe noi den co ta”. (Decent Interval, tr.453-454)

Co vo ho nao cua mot dong doi cua Frank Snepp lai chua chat chia tay Frank nhu the va buoc Frank phai nhac lai trong hoi ky cua minh? Tai sao Frank Snepp lai de tua “Sep va Mai Ly, de tuong nho”?

25 nam sau, thang 4-2000, phong vien BBC thoi 1975 Brian Barron da thuat lai tam su sau nay cua Frank Snepp trong bai bao “The Fall of Saigon” (Sai Gon that thu): “Snepp nho lai co nhan mot cu dien thoai trong nhung gio phut cuoi cung cua mot phu nu nguoi Viet cu nhat dinh rang Snepp la cha cua con co ta: “Co ay bao can phai chay ra khoi dat nuoc bang khong se tu van cung dua con trai. Toi bao Mai Ly a, anh khong the dua em di luc nay duoc. Sang hom do la buoi sang cuoi cung. Khi co ay goi lai cho toi thi toi dang trong phong lam viec cua dai su va co ay da tu van cung voi dua be trai ay. Toi chang the den duoc cho ho”.

Tren website cua Frank Snepp co mot bai viet “Frank Snepp va Toi cao phap vien” (Frank Snepp & the Supreme Court) ghi lai cau chuyen nay, cach thuat lai co khac: “Mot phu nu nguoi Viet vat va noi rang da co con trai voi Snepp va goi dien cho Snepp nai ni anh ta giup dua me con co ta di. Song Snepp qua ban cho du chi de giup ho... Co ta goi lai, Snepp luc do dang o duoi lau, trong phong cua dai su. Co ta tu van cung voi con trai”. Duong nhu Snepp muon thanh minh cho minh.

Hai nam sau “cuoc thao chay tan loan” cua nguoi My khoi Sai Gon, Frank Snepp - chuyen vien phan tich truong kiem chuyen vien tham van cua chi nhanh CIA tai Sai Gon - da cong bo ban phuc trinh - hoi ky cua minh ve nhung ngay cuoi cung tan tac cua cuoc chien tranh VN, mang tua de Decent Interval (co tac gia dich la Cuoc thao chay tan loan).

So phan cua Frank Snepp gan lien voi quyen sach nay: cho den nay Frank Snepp van khong duoc Chinh phu Hoa Ky va CIA chap nhan. Trong quyen sach nay con co mot so phan kep khac: nguoi vo ho va dua con roi cua Frank Snepp, ma vao nhung ngay cuoi cung cua Sai Gon, Frank Snepp da ngoanh mat bo mac nen da phai tu van.

So phan cua Frank Snepp va vo con ho nay khong khac gi so phan cua mot che do, ma tu khi khai sinh den khi cao chung, thay deu khong tu dinh doat duoc gi.

Mai den sau nay, trong quyen sach thu nhi xuat ban, Ton that khong den bu noi (Irreparable Harm), Frank Snepp moi thuat lai cau chuyen mot cach ro ret rang nguoi phu nu do von la mot co bai ban bar ma Frank Snepp da quan he vao dau nam 1973: “Gan hai nam sau toi moi lai nghe noi den co ay, vao cuoi nam 1974. Co ay tuoi cuoi xuat hien truoc cua phong toi voi mot dua be mot tuoi trong tay. Co ay van to ra rut re nhu thuong le. Thoat dau co bao rang do la chau co ta, sau do lai bao la con cua co voi mot kep “Meo” cua co.

Cuoi cung, co ay gay soc cho toi khi bao rang “kep Meo” do chinh la toi. Toi van con giu mot buc anh chup bo ba chung toi lan ay, sau nam ngay doan tu chong vanh khien toi ca doi se phai vuong mac mai. Ngay sau khi chup buc anh do, co ay va dua be lai bo di mat tam, mai den truoc ngay di tan moi lai xuat hien.

Lay Chua! Co that la me con co ay da chet roi khong? Ten nhan vien canh sat nguoi Viet hom ay leo buc tuong toa dai su vao bao tin cho toi luc do cu ap a ap ung, hoang hot. Lieu anh ta co duoc tin xac thuc khong?”.

Qua Irreparable Harm, Frank Snepp da tu thu ngay truoc o Sai Gon anh ta cung luc co hai co bo ngoai co vo ho kia: “Ho chia se moi thu toi dem ve cho ho, ngoai tru con tim toi ma toi da danh cho nguoi tinh that su cua toi”. The nhung, Frank Snepp nay song voi nhung an han: “Quyen sach nay chinh la de tay rua toi”.

Giao su David J. Garrow, Truong dai hoc luat Emory, phan tich qua trinh tu hoi cua Frank Snepp nhu sau: “Vao nam 1975, co the la ca trong nam 1977 khi viet quyen Decent Interval, Snepp co the con chua tin rang minh chinh la cha dua con cua co gai ten Mai Ly. Nam thang qua di, nhung nghi ngo tan bien. Mot nguoi ban cua Snepp hieu chuyen khuyen Snepp “quen VN di”. Song Snepp khong tai nao quen. Va roi nam 1991, lan dau tro lai tham Sai Gon, Snepp tim cach den gan can nha ba tang lau ma Mai Ly da tung co lan song chung voi Snepp cung dua tre ma nay Snepp tin chac la con minh”.

Snepp muon dung lai, hoi tham xem biet dau co ta va dua be chua chet, song khong dam. Snepp cung da tham lai noi xua kia la van phong cua minh trong toa dai su bo trong. Tai Sai Gon, Snepp nhan ra rang “ke thu that su duy nhat cua toi chinh la ky uc cua toi”. Va Snepp than: “Neu con trai toi con song, nam nay no cung duoc 18 tuoi roi. The nhung, dieu can rut hon ca la so phan buoc Snepp nay cu phai song trong tam trang da bo be Mai Ly va con trai minh”.

Frank Snepp cung nhu nuoc My con “no” nhieu lam de co the thanh than xoa tay.

Tua de Decent Interval, ham y rang hai nam du de la mot khoang cach thoi gian lich su cho mot tuong trinh phe phan dieu ma chinh tac gia goi la “cai ket cuoc coi khong duoc cua Sai Gon” (“Saigon’s indecent end”, tua de phu cua quyen sach).

HOANG NGOC

Viet Bao

TIN Thế Giới NỔI BẬT

Ngoại trưởng Mỹ bị gọi là 'con sói .. gớm ghiếc'

Trong vụ công kích cá nhân mới nhất nhằm vào một quan chức tiếng tăm của một quốc gia đối địch, ngày 20/8, Triều Tiên đã gọi Ngoại trưởng Mỹ John Kerry là một con sói có "bộ hàm gớm ghiếc."

Tìm hiểu: Frank Snepp, Sai Gon, Mai Ly, Decent Interval, Hoa Ky, toi cao phap vien, bi tu choi, chua tung thay, co the la, quyen sach, so phan, co ay, co ta, dai su, xuat ban, nam

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: Số phận bị từ chối

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet Số phận bị từ chối bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin So phan bi tu choi

Nhan xet, hay lien he ve tin So phan bi tu choi co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet So phan bi tu choi de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Tin the gioi trong chuyen muc The gioi.

Cac tin khac:

Xem tiep ... Tin the gioi
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0