Nhung bat cap trong hoat dong tinh bao cua My

Mot so chuyen gia quan su cua My da danh gia qua cao cac vai tro cua tinh bao khoa hoc cong nghe, tham chi ho con cho rang su phat trien cua tinh bao khoa hoc cong nghe trong tuong lai se thay the hoan toan tinh bao con nguoi. Tuy nhien, su that lai hoan toan khac.

Tai sao My qua coi trong tinh bao khoa hoc cong nghe?

Trong cac cuoc chien tranh cuc bo cong nghe cao, he thong tinh bao ky thuat cong nghe tien tien cua My da cho thay ro vai tro va hieu qua cua no vuot xa tinh bao con nguoi trong rat nhieu linh vuc.

Hien nay, the che tinh bao cua My van dang ton tai kha nhieu van de. Co nha phan tich da mia mai rang, “thanh cong” lon nhat cua the che nay la moi nam tieu ton so ngan sach len den hon 40 ti USD.

Nguoi ta cho rang, chi gan 1/10 so tien nhu the de tuyen diep vien cung co the nam duoc doi phuong mot cach dang tin cay ma cac loai ve tinh dat tien khong the phat hien duoc.

Ben canh do, he thong tinh bao cua My lai luon “kien tri” voi luan dieu mang mau sac quan lieu tram trong cua minh: “Con nguoi luon co ly tri, hay noi cach khac con nguoi co the bien chinh ho thanh ly tri”, ma quen mat rang, tinh yeu, thu han co the khien ho khong con co ly tri nua.

Tu cac cuoc chien tranh o Trung Dong thoi gian vua qua co the thay, khong co bat ky co may tinh hien dai nao cua My co the mo ta het duoc tinh chat phuc tap, day bien dong cua con nguoi o day.

Tuy vay, cac co quan tinh bao My van qua y lai vao hoat dong tinh bao khoa hoc cong nghe, ma quen mat vai tro cua tinh bao con nguoi. Ho quen mat rang, moi de doa lon nhat ma ho dang phai doi mat chinh la long thu han khac cot ghi tam cua nhung con nguoi cu the, cho du may moc co hien dai, thong minh hay day dac den co nao di nua cung khong the doan ra duoc.

Gioi chuc lanh dao thuong tang cua he thong tinh bao My co niem tin tuyet doi vao khoa hoc cong nghe va cac trang thiet bi may moc, the nhung ho lai luon nghi ngo va canh giac doi voi nhung nguoi xung quanh minh. Trong cac quy tac doi voi hoat dong tinh bao, may moc la toan nang, con con nguoi la on dinh va nguy hiem.

Dieu khien cac nha quyet sach cua My luon tu hao la, ho co the su dung cac thu doan ky thuat cong nghe cao de cat chan cac duong day dien thoai bi mat cua doi phuong, hoac co the su dung he thong ve tinh day dac cua minh de theo doi va giam sat, the nhung tat ca nhung dieu nay van khong the giup My tranh duoc viec nem bom dien cuong vao cac muc tieu gia tao cua doi phuong, khong the phan doan duoc cac chuong trinh phat trien vu khi cung nhu y do tac chien cua doi phuong.

Kinh nghiem tu cuoc Chien tranh lanh da khien My luon trung thanh voi cac phuong thuc ky thuat cong nghe de giai quyet cac thach thuc tinh bao ma ho gap phai. Boi le, trong thoi ky Chien tranh lanh, moi de doa ma ho gap phai rat phu hop voi cac phuong thuc do dac cu the de doi pho.

Tham chi, Co quan Tinh bao Luc quan My tung dua ra quy che tuyen nguoi cua minh la chi tuyen nhung nhan vien da tot nghiep cac chuyen nganh khoa hoc cong nghe. Nguyen nhan cua tinh trang nay la cac co quan tinh bao da qua quen voi cach giai quyet moi van de bang trang thiet bi ky thuat.

Chon lua nhan vien tinh bao phu hop

Gan day, Chinh phu My bat dau tang cuong su quan ly hoat dong cua Cuc Tinh bao trung uong - CIA. Tuy nhien xet ve thuc chat, thi hanh dong nay chi duoc xem nhu bien phap nua voi. Mac du su van hanh cua ca mot he thong tinh bao do so nhu cua My doi hoi co su can thiep rat lon tu chinh phu, tuy nhien van de quan trong nhat doi voi cac co quan tinh bao My la lam the nao de chon lua ra duoc nhung nhan vien tinh bao phu hop nhat.

Trong khi do, dieu khien gioi tinh bao My lo ngai la hien nay khong biet lam the nao de tim kiem duoc mot nguoi nhu vay. Truoc mat, viec chieu mo, huan luyen, su dung va phat trien nhan su tinh bao cua cac co quan tinh bao My van dang duoc xay dung tren mo hinh cua thoi dai cong nghiep.

Viec “tuyen mo nhung nhan vien tinh bao gioi nhat” cua ho co ban khong xuat phat tu nhiem vu thuc te, da phan ho uu tien tuyen lua nhung sinh vien tot nghiep hang uu, dieu nay co nghia la nhung nguoi ho tuyen chon phai co thanh tich hoc tap xuat sac, nhung lai khong co kinh nghiem thuc tien.

Nhung nhung nguoi nay chi nam bat duoc cac tri thuc trong sach vo, trong khi do nen an ninh My lai dang phai doi mat voi nhung moi de doa den tu cac to chuc toi pham toan cau, Chu nghia cuc doan ton giao va long thu han chung toc.

Doi mat voi su xuat hien cua cac loai “bom nguoi”, thi nhung nguoi nhu vay khong the dap ung duoc yeu cau cua nhiem vu tinh bao.

Tu thuc te do, cac co quan tinh bao buoc phai dua nhan vien tinh bao chuyen nghiep cua minh (khong chi co cac nhan vien mat vu) ra nuoc ngoai, giup ho tham nhap vao trong co so van hoa - xa hoi cua muc tieu tinh bao, de boi duong nang luc tinh bao cho ho.

Duong nhien, cung khong the bo qua gia tri to lon cua thong tin tinh bao ky thuat cong nghe, the nhung neu nhu khong co con nguoi, thi may moc, ky thuat cong nghe co tinh vi den may thi nhung tham so ky thuat tren do cung khong co y nghia. Sai lam ma cac co quan tinh bao mac phai la do ho qua coi trong nhung tham so, so lieu tren may moc ma chua qua phan tich dong nhat voi thong tin tinh bao.

Viec thieu kinh nghiem thuc tien da khien kha nang phan tich tinh hinh cua cac nhan vien tinh bao My khong co co so. Cho du co tiep can duoc voi hang dong tai lieu quan trong thi doi voi cac nhan vien tinh bao tre cung chi la be ngoai, ma khong phai la nhung thong tin cao sau khi khong duoc phan tich danh gia dung.

Cung voi do, viec qua y lai vao tinh bao cong nghe da khien tinh bao My lac hau so voi su phat trien chung cua tinh bao the gioi. Day la van de dau dau cua chinh phu nuoc nay sau khi ca hai co quan tinh bao quan trong cua minh la CIA va FBI nam 2001 da bat luc truoc su tan cong cua luc luong khung bo.

theo Vu Anh - CAND/ National Intelligence