Lich su xung dot giua Israel va cac quoc gia Arap phan II

Tags: Ai Cap, Trung Dong, Do Thai, Tel Aviv, Ai Cap Gamal Abdel, Lien Xo, chu nghia quoc gia, Quan he quoc te, Kenh dao Suez, cac quoc gia, quoc huu hoa, chien tranh lanh, xung dot, tong thong, cuoc chien, Israel


Lich su xung dot giua Israel va cac quoc gia Arap phan II
Kenh Suez dac biet quan trong trong viec van chuyen dau mo tu Trung Dong toi cac nen kinh te phat trien.

Nam 1956, 3 trong so nhung dac diem chi phoi quan he quoc te the ky 20 tap trung trong mot cuoc dung do ngan o Trung Dong: chu nghia quoc gia, chien tranh lanh va moi han thu Arap - Israel. Xung dot duoc khoi nguon tu quyet dinh quoc huu hoa kenh dao Suez cua tong thong Ai Cap Gamal Abdel-Nasser, thang 7/1956.

Ky II: Cuoc chien kenh dao Suez nam 1956

Suez dai tren 150 km, noi lien Dia Trung Hai va Hong Hai, la con duong bien quan trong dac biet ve mat giao thuong va ca ve quan su.

Lich su xung dot giua Israel va cac quoc gia Arap phan II
Cuu tong thong Ai Cap Gamal Abdel-Nasser.

Anh va Phap, hai co dong lon trong cong ty xay dung kenh dao, se chiu thiet thoi nhieu nhat khi Ai Cap gianh lai quyen kiem soat Suez. Mot ke hoach can thiep va lat do tong thong Nasser lap tuc duoc vach ra. Tel Aviv, kinh dich cua Cairo, cung duoc keo vao cuoc.

Israel co nhieu ly do de tham gia cuoc chien nam 1956. Nhung nam dau thap ky 50, quan he giua quoc gia Do Thai va cac lang gieng Arap cang ngay cang cang thang.

Sau khi Israel lap quoc, hon 900.000 nguoi ti nan da tap trung o bien gioi cua nuoc nay, doi quyen doi voi vung dat Palestine. Day chinh la co so hinh thanh cac nhom du kich Hoi giao. Nhung hoat dong noi day khien nguoi Israel khong co luc nao duoc yen on. Quan he giua quoc gia Do Thai va cac nuoc lang gieng Jordan, Ai Cap, dac biet la Syria, moi luc mot te hon. Damacus chong lai du an nan dong song Jordan de lay nuoc tuoi tieu. Nguoi Syria cung tan cong cao nguyen Golan tu phia dong bac. Trong nam 1955, dung do Israel - Arap xay ra tren hau khap bien gioi. Chay dua vu trang bat dau o Trung Dong voi viec khoi Arap ra suc mua quan bi tu Lien Xo cu va cac nuoc xa hoi chu nghia, va Israel khong ngung nhan vien tro quan su cua My.

Nam 1956, cung voi viec quoc huu hoa kenh dao, tong thong Nasser con lenh cho hai quan phong toa eo Tiran - con duong ra Hong Hai duy nhat cua Israel. Mat khac, mot luong lon quan doi Ai Cap cung don tru tren ban dao Sinai, ngay sat nach quoc gia Do Thai. Voi Israel, can cu quan su nay nhu cay giao thinh thoang lai thuc vao mang suon ho dau dieng, va Tel Aviv rat mong co co hoi dap tan no.

Co hoi do den cung voi ke hoach uy hiep Cairo do Paris va London chu xuong.

Click vao anh
Cac mui tien cong cua quan Israel.

Ngay 29/10/1956, theo dung kich ban, Israel bat ngo tan cong vao ao at quan Ai Cap tren khap cac mat tran. Sau 5 ngay, quan Do Thai da chiem gan het ban dao Sinai, Dai Gaza va cac muc tieu khac.

Phap va Anh can thiep. Hai nuoc trao cho ca Cairo va Tel Aviv mot toi hau thu, trong do de nghi cho Anh, Phap dua quan vao chiem dong kenh Suez va thiet lap vung dem 16 km o hai bo, de ngan cach luc luong Ai Cap va Israel. Nguoi Do Thai chap thuan ngay, con Ai Cap thi bac bo thang thung.

Lich su xung dot giua Israel va cac quoc gia Arap phan II
Linh Anh o kenh dao Suez

Vay la da co co. May bay nem bom Anh va Phap lap tuc quan dao bau troi Ai Cap. Ngay 31/10/1956, hai nuoc gui quan toi kenh Suez, uy hiep chinh quyen Cairo. Hanh dong nay cua London va Paris bi len an manh me o Dai hoi dong Lien Hop Quoc. Matxcova de doa se can thiep nhan danh nhan dan Ai Cap. My, hoan toan bi bat ngo truoc hanh dong cua cac nuoc dong minh, cung khong ung ho.

Luc nay, Chien tranh Lanh dang o cao trao. My co nhieu van de khac de lo trong cuoc dau voi Lien Xo (dac biet viec Matxcova can thiep vao Hungary) hon la nhung loi ich cua Anh va Phap o Suez. Tong thong Eisenhower khong co ly do gi de mong muon chien su lan rong o Trung Dong.

Lich su xung dot giua Israel va cac quoc gia Arap phan II
Cuoc chien gianh giat kenh dao.

Truoc suc ep cua Washington, London va Paris danh chiu thuc thu. Tren thuc te, dinh chien bat dau tu 23h45" ngay 7/11 doi voi lien quan Anh-Phap. Den ngay 22/12 nam do, toan bo luc luong cua hai nuoc da rut het khoi Ai Cap. Ve phan Israel, ngay 8/3/1957, nguoi linh Do Thai cuoi cung da roi Sinai. My cung buoc Tel Aviv tra lai Dai Gaza cho Ai Cap. Dong thoi, Luc luong Khan cap cua Lien Hop Quoc duoc gui toi de dam bao hoa binh.

Nhin lai, cuoc xung dot Suez nam 1956 la mot thoi diem ban le o Trung Dong.

Mac du day la mot chien dich it ton kem mau xuong - nguoi Anh chi thiet mat 20 quan nhan, Phap 10, nhung cuoc chien da bao hieu su suy giam anh huong trong khu vuc cua hai nuoc de quoc gia coi, dong thoi boi them mot qua dam manh vao hy vong von da xa voi cho mot giai phap hoa binh o Trung Dong.

Moi han thu Arap - Israel cang sau sac them. Ai Cap chiu nhieu ton that nhat voi co so ha tang bi hu hai va tong cong 921 nguoi thiet mang trong cuoc xung dot. Tuy nhien, ket thuc chien tranh, Cairo da dat duoc muc tieu de ra ban dau: gianh quyen kiem soat hoan toan doi voi kenh dao Suez. Uy tin cua tong thong Nasser trong nuoc va trong khoi Arap tang dot bien. Chu nghia quoc gia cung co co hoi lan manh tren toan khu vuc. Ve phan minh, Israel tuy thiet hai 200 binh linh nhung da dat duoc muc tieu pha huy can cu quan su tren ban dao Sinai.

Lich su xung dot giua Israel va cac quoc gia Arap phan II
Tong thong My Eisenhower va nguoi dung dau Lien Xo Nikita Khrushchev.

Chi co Anh va Phap la that bai. Hai nuoc nay da gui tong cong 22.000 quan toi khu vuc kenh dao nhung cuoi cung lai phai som cuon goi. Chien dich cua London va Paris khong thanh cong chu yeu la do su phan doi cua Washington va Matxcova. Sau xung dot Suez, Ai Cap tro nen than thiet voi Lien Xo hon. Vai tro to lon cua My cung duoc thua nhan lan dau tien. Dieu nay tao co so cho hoc thuyet Eisenhower, trong do Nha Trang quyet tam tro giup bat ky nuoc Trung Dong nao "bi cong san de doa".

Phan I: Chien tranh gianh doc lap cua nguoi Do Thai nam 1948

Phan III: Cuoc chien Sau Ngay

Phan IV: Cuoc chien Sau Ngay (phan tiep)

H.F.

Viet Bao
Thích và chia sẻ bài viết này trên facebook Theo dõi vietbao.vn trên facebook

Chủ đề liên quan
Tìm hiểu: Ai Cap, Trung Dong, Do Thai, Tel Aviv, Ai Cap Gamal Abdel, Lien Xo, chu nghia quoc gia, Quan he quoc te, Kenh dao Suez, cac quoc gia, quoc huu hoa, chien tranh lanh, xung dot, tong thong, cuoc chien, Israel

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: Lịch sử xung đột giữa Israel và các quốc gia Ảrập (phần II)

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet Lịch sử xung đột giữa Israel và các quốc gia Ảrập (phần II) bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin Lich su xung dot giua Israel va cac quoc gia Arap phan II

Nhan xet, hay lien he ve tin Lich su xung dot giua Israel va cac quoc gia Arap phan II co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet Lich su xung dot giua Israel va cac quoc gia Arap phan II de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Tim hieu trong chuyen muc The gioi.

Cac tin khac:

Xem tiep ... Tim hieu
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0