De nhi the chien Dien bien tren cac mat tran chinh

Tags: Lien Xo, Thai Binh Duong, Ba Lan, Bac Phi, Na Uy, Hy Lap, de nhi the chien, Mat tran phia Dong, cuoc tan cong, quan dong minh, nuoc dong minh, cho den khi, luc luong, chien tranh, toan bo, duc


De nhi the chien (1939-1945) da dien ra tren nhieu mat tran: mat tran Tay Au (mat tran phia Tay); mat tran XoDuc (mat tran phia Dong); mat tran Bac phi; mat tran chau A – Thai Binh Duong va mat tran trong long dich cua nhan dan cac nuoc bi phat xit chiem dong, trong do, mat tran chu yeu, quyet dinh doi voi toan bo tien trinh cua De nhi the chien la Mat tran Xo - Duc.

De nhi the chien - Dien bien tren cac mat tran chinh
Mat tran chu yeu, quyet dinh doi voi toan bo tien trinh cua De nhi the chien la Mat tran Xo - Duc.

Chien truong chau Au


Duc banh truong va su ngan chan cua Lien Xo
Ngay 1/9/1939, chi mot tuan sau khi Hiep uoc Molotov-Ribbentrop duoc ky ket, Duc xam luoc Ba Lan, khien Anh va Phap phai tuyen chien voi Duc de lam tron bon phan theo hiep uoc voi Ba Lan. Ngay 17/9, luc luong Lien Xo tien vao Ba Lan tu phia Dong, voi ly do bao ve. Su xam nhap tu phia Dong cua mot nuoc manh khien chinh phu Ba Lan phai ra lenh quan doi rut khoi dat nuoc va to chuc lai o Phap. Den ngay 6/10, Ba Lan da bi Duc, Lien Xo va cac dong minh cua cac nuoc nay chiem giu hoan toan.

Ngay sau do, luc luong Lien Xo bat dau tien quan vao nham giai phong cac nuoc cong hoa gan Bien Ban-tich. Cung vao luc nay, Duc va cac nuoc Dong Minh phuong Tay dang trai qua mot su yen tinh buon cuoi, khong mot phia nao chiu ra tay truoc. Su yen tinh nay ket thuc khi ca hai ben deu tinh gianh cac nuoc Scandinavi con lai va cac khu mo quang sat quy gia o Thuy Dien.

Thang 4/1940, hai phia ngau nhien bat dau hanh quan cung luc va ket qua la Duc chiem dong duoc Dan Mach trong khi mot cuoc xung dot xay ra tai Na Uy (xung dot dau tien giua quan Dong Minh phuong Tay va cac Truc quoc). Cuoc xung dot tai Na Uy cho thay luc luong hai phia la can bang, dien bien nghieng ve phia Duc khi nuoc nay khoi su mot cuoc tan cong vao Phap Ngay 10 thang 5, bat buoc cac luc luong Anh va Phap dang o Na Uy phai rut lui.

Cuoc tan cong vao Phap va cac nuoc Ha Lan, Bi va Luxembourg dien ra rat nhanh chong va hieu qua. Trong vong mot thang luc luong Anh phai rut khoi luc dia. Y, voi y dinh thau chiem lanh tho, tuyen chien voi Phap (nay da te liet). Den cuoi thang 6/1940, Phap da dau hang, bi luc luong Duc chiem dong hau het phan lon cac lanh tho, phan con lai do chinh quyen bu nhin Vichy dieu hanh.

Sau khi Phap sup do, chi con nuoc Anh chong lai Duc. Duc khoi dau mot cuoc tan cong hai nhanh vao Anh. Nhanh thu nhat la nhung cuoc hai chien tren Dai Tay Duong giua cac tau ngam U-Boot nay co the su dung cac cang Phap va Hai quan hoang gia Anh. Cac tau ngam duoc dung de can tro viec dua hang hoa vao theo duong bien. Nhanh thu hai la mot cuoc khong chien tren bau troi Anh dung khong quan Luftwaffe de tieu diet Khong quan hoang gia cua Anh, voi y dinh su dung uu the khong gian de do bo. Den nam 1941, khi Anh van con dung vung va vi mot so noi lo au khac noi len, Duc rut luc luong khong quan ra khoi nuoc Anh.

Mat tran phia dong
Cuoc tan cong kich liet nhat trong chien tranh nay xay ra thang 6 nam 1941, khi Duc cat dut thoa thuan khong xam luoc voi Lien Xo va tien hanh chien dich Barbarossa, mot ke hoach tan cong khong lo de chiem dong Moscow truoc cuoi nam. Cac luc luong Duc tien len nhanh chong, bat giu duoc hang trieu va tieu diet vo so quan Xo Viet. Ho tien duoc mot khoang cach kha xa, nhung cuoi cung khong chay dua duoc voi thoi gian, cho nen khong hoan thanh muc tieu. Khi mua dong den, Lien Xo phan cong, bat Duc phai dung lai ngay tai ngoai o Moscow.

Tuy bi nhieu that bai vao cuoi nam 1941 nhung Duc tai tan cong vao nam 1942, tien den sat day nui Caucasus, nhung cung bi Lien Xo phan cong vao mua dong, lam nhieu quan Duc chet, phan anh qua viec tap doan quan so 6 Duc bi tieu diet tai Stalingrad. Trong mua he nam 1943, tran chien vong cung Kursk da tieu diet nhieu don vi Duc khong the thay duoc, nhat la cac don vi tang thiet giap.

Tu do cho den khi het chien tranh, quan Lien Xo co the hanh quan tan cong tai mat tran phia Dong suot nam. Den cuoi nam 1944, quan Lien Xo da gianh lai duoc phan lon so lanh tho bi Duc chiem dong va ngay cang day lui luc luong ngay cang suy yeu cua Duc ve phia tay, cho den khi cuoi cung xuyen qua Dong Au va ngay ca Duc khi chien tranh sap ket thuc. Nhieu dong minh cua Duc bi sup do khi luc luong Lien Xo tien vao Rumani, Hungari, va khu vuc Balkan. Sau cung quan Lien Xo da khong che duoc Berlin vao nam 1945.

Chien tran tai phia Dong co su tham gia cua nhieu nhan luc va vat luc hon bat cu mat tran nao khac trong chien tranh. Cac cuoc tan cong va phan cong bao phu hang van kilomet vuong, dua day mat tran qua hai phia dong tay trong suot ba nam. Tinh het, Duc danh 80% phi ton chien tranh vao mat tran phia Dong. Hau het cac luc luong cua Lien Xo cung nhu cac vien tro quan su cac nuoc Dong Minh gui den Lien Xo duoc don vao mat tran phia Dong.

Mat tran phia Tay
Ngay 6 thang 6 nam 1944 cac luc luong Dong Minh phuong Tay do bo vao bo bien Normandy, mot lanh tho cua Phap dang bi Duc chiem dong. Khi chien dich nay thanh cong, ho tien sau vao Phap, duoi quan Duc ra khoi Phap, nhung thuong bi thieu tiep te cung nhu bi quan Duc dang rut lui can tro. Cac cuoc do bo khac tai mien nam Phap cuoi cung giai phong nuoc nay.

Khi tien den ranh gioi Duc, luc luong Dong Minh phai dung lai de cho tiep te. Viec nay tao mot co hoi cho luc luong Duc cung co phong thu chong lai cuoc tan cong ke tiep. Viec nay dan den Chien thuat Vuon Cho, khi quan Dong Minh co gang xuyen thung Ha Lan va qua song Rhine de ket thuc chien tranh vao nam 1944. Chien thuat nay bi that bai va luc luong Dong Minh tien den Duc cham hon da du kien.

Luc luong phe Truc thua cuoc tai chau Au
Tinh hinh Duc cuoi nam 1944 la vo vong. Cac Dong Minh phuong Tay dang tien vao bien gioi Duc tu phia tay, chi tan cong them mot lan nua la chiem duoc khu vuc cong nghiep Rhineland. Lien Xo cung dang o mot vi tri tuong tu o phia dong, khong lau se vao den tan Berlin. Cac tran danh bom hang loat tu Anh va My da bien nhieu khu vuc Duc thanh gach vun, khien nganh cong nghiep phai giai tan.

Dang bi bao vay tu cac phia dong, tay va tren cao, Hitler danh canh bac cuoi cung de hy vong khong thua cuoc. De tai tao lai chien thuat thanh cong vao nam 1940 doi voi cac nuoc Ha Lan, Bi va Luxembourg, cac luc luong Duc tan cong vao giua mua dong de chia se cac luc luong Dong Minh o Bi. Phong tuyen Dong Minh bi uon cong, nhung khong bi pha vo va cuoi cung phe Dong Minh gianh thang loi trong cuoc tan cong Ardennes.

Tai phia Dong, Duc gianh het moi no luc cuoi cung de phong thu thu do. Viec nay cung bi that bai va luc luong Lien Xo chiem dong Berlin vao cuoi thang 4 nam 1945. Sau khi Berlin sup do va Hitler tu tu, Duc chi con lai la mot manh dat nho tai chau Au tu mui bac Na Uy cho den phan tren cua Y. Ngay 8/5/1945, cac luc luong Duc dau hang vo dieu kien.

Chien truong chau A-Thai Binh Duong

Chien truong chau A-Thai Binh Duong khac voi chien truong chau Au rat nhieu. Chien truong nay hau het duoc danh tai cac dao Nhat Ban da chiem dong trong khu vuc Tay Thai Binh Duong va Dong A cho nen hai chien va cac tran danh gan bien xay ra nhieu lan hon cac tran danh tren dat lien nhu o chau Au.

Qua trinh banh truong cua Nhat Ban
Chien tranh Trung-Nhat da dang tiep dien tai Dong A khi De nhi the chien bat dau tai chau Au, cho nen mot vai su gia cho rang ngay Nhat xam lang Trung Quoc (ngay 7/7/1937) la ngay bat dau chien tranh tai chien truong Thai Binh Duong. Tuy nhien, neu tinh la mot phan cua De nhi the chien, thi ngay 7/12/1941 thuong duoc nhac den nhu la ngay bat dau, khi Nhat tuyen chien voi My va cac nuoc Dong Minh bang cach tan cong bat ngo vao Tran Chau Cang (Pearl Harbor), Phillipines va mot so thuoc dia cua cac cuong quoc chau Au tai Dong A va Tay Thai Binh Duong.

Nhat hanh dong nhanh chong de chiem cac dao o Thai Binh Duong co gia tri phong thu nham lam can y chi chien dau cua My. Tai Trung Quoc va Dong Nam A, Nhat tiep tuc banh truong cac khu vuc duoc no cai quan nham kip khai thac tai nguyen de su dung.

Sau thang sau khi giao chien, cac ham doi Nhat va My danh nhau giua Thai Binh Duong. Sau Tran chien Midway, nong cot ham doi tau san bay cua Nhat da bi tan pha, va quan Nhat khong tien duoc nua tren Thai Binh Duong. Nhat tiep tuc tim cach tra dua, nhung quan My dung bien phap danh theo vong ngoai cua Nhat, cung luc nhay tu dao nay qua dao no de day Nhat phai lui lai.

Nhat Ban thua cuoc
Khi Nhat banh truong, ho de lai nhieu tien don phong thu tai moi hon dao ho kiem soat tren Thai Binh Duong. Ke hoach cua My de doi pho voi cac dao nay la chiem nhung dao cot yeu cho viec tien den Nhat, trong khi lam giu vung cac dao khac khong bi chiem. Hai quan luc chien My phai danh nhieu tran dau dam mau tren nhung hon dao nay de chiem giu nhung dao va san bay ma quan doi co the tien toi.

Tai phia nam cua cuoc banh truong cua quan doi Nhan Ban, tren dao New Guinea, Nhat da bi quan Australia chan lai, khong chiem giu noi toan bo dao. Hai luc luong nay danh nhau trong cac khu rung trong nhung hoan canh khoc liet de gianh giat dao nay. Trong khi New Guinea khong quan trong lam, nhung quan Australia so sau khi Nhat chiem giu dao nay, ho se bi de doa.

Tai Dong Nam A, Nhat da tien nhanh trong cac thuoc dia cua Anh cho den khi bi khang cu manh liet tai Myanmar. Quan Anh, trong do co nhieu don vi nguoi An Do, da duoi lui quan Nhat tai tran danh Kohima-Imphal va vi the Nhat khong de doa duoc An Do va cac duong tiep te can thiet cho quan Trung Quoc dang danh cac luc luong Nhat tai do.

Den gan cuoi chien tranh, My chiem duoc cac can cu gan Nhat va bat dau nem bom vao cac dao nuoc nay. Tuy khong manh me nhu tai Duc, viec nem bom rat co hieu qua tai vi nha cua o Nhat de sap hon va nguoi Nhat it chuan bi truoc hon voi moi de doa nay. Them vao do, viec mat cac thuoc dia va quan trong hon la viec mat hang hai da lam te liet kha nang thu thap tai nguyen can thiet. Vi the, nganh cong nghiep Nhat khong the san xuat bang muc ma Duc co the duy tri duoc vao luc chien tranh sap cham dut.

Quan doi Lien Xo sau khi ket thuc chien tranh o Duc da tuyen bo chien tranh voi Nhat va nhanh chong danh bai tap doan quan Quan Dong cua Nhat dang dong o Man Chau, Trung Quoc. Quan Dong Minh co ke hoach do bo vao Nhat, nhung su phat trien bom nguyen tu tai My da thay doi ke hoach. Hai qua bom nay da duoc tha xuong hai thanh pho Nagasaki va Hiroshima tai Nhat.

Thay ro khong the thang duoc, quan Nhat da phai dau hang quan Dong Minh vao ngay 2/9/1945sau nam va mot ngay sau khi Duc xam luoc vao Ba Lan. Tuy nhien hau qua cua hai vu nem bom nay thi cho den gan day, nhung nguoi dan Nhat van phai ganh chiu.

Chien truong Dia Trung Hai

Trong khi Duc dang tap trung luc luong danh Anh thi Y mo cuoc tan cong Hy Lap Ngay 28 thang 10 nam 1940. Cuoc xam luoc nay hoan toan that bai: Hy Lap chang nhung danh duoi Y den Anbani, ma con tham chien theo phia Dong Minh (truoc do Hy Lap trung lap), cho phep Anh do bo tai nuoc nay de vien tro va phong thu. Trong khi Y dang duong dau voi Hy Lap, nuoc Nam Tu lang gieng bi mot cuoc dao chinh ngay 27/3/1941, dong thoi truc xuat chinh quyen da ky Hiep uoc Ba Ben chi ba ngay truoc.

Trong khi bi bat phan thang bai voi Anh tren bau troi dao nay, Duc cho mot so quan di de lam on dinh khu Balkan. Ke hoach duoc dat ra, va Duc mo cuoc tan cong ca hai nuoc Nam Tu va Hy Lap Ngay 6 thang 4, quet sanh va chiem giu khu vuc nay sau tran danh tai Crete.

Chien dich Bac Phi

Thang 8 nam 1940, voi luc luong lon cua Phap tai Bac Phi chinh thuc trung lap trong cuoc chien, Y mo mot cuoc tan cong vao thuoc dia Somali cua Anh tai Dong Phi. Thang 9 xam luoc vao Ai Cap (cung dang duoi su kiem soat cua Anh). Ca hai cuoc xam luoc nay deu that bai sau khi luc luong Anh duoi Y ra khoi ca hai khu vuc va chiem duoc nhieu thuoc dia Y, trong do co Dong Phi cua Y va Lybia.

Voi su that bai cua Y, va thay phe Truc co nguy co bi duoi khoi toan bo Phi Chau, Duc gui mot so don vi cua Deutsches Afrikakorps duoi su chi huy cua Erwin Rommel den Lybia de tang vien cho dong minh cua minh Thang 2 nam 1941. Don vi nay, cung voi quan Y, da danh mot tran danh ac liet ven bo bien Cyrenaica voi luc luong Anh vao nam 1941 va 1942. Cung voi tran chien nay, Hai quan hoang gia Anh va Regia Maria cua Y cung danh nhau de gianh tuyen duong tiep te tren Dia Trung Hai, dien hinh la tran dau tai can cu quan trong tai Malta.

Vao dau nam 1942, viec Anh thang loi trong cuoc danh bai luc luong Regia Maria khien phia Dong Minh them quan nhu va vat chat. Viec nay cho phep cac luc luong Anh day manh sau Tran chien El Alamein, chiem gan het toan bo Lybia va duoi quan Truc vao Tunisia. Thang 11 nam 1942, tinh trang cang te hon cho quan Truc khi My thuc hien Chien dich Bo Duoc, do bo vao Marocco, bao vay cac luc luong phe Truc. Cho den thang 5 nam 1943, toan bo cac luc luong phe Truc tai Bac Phi da bi danh bai sau Chien dich Tunisia.

Trong luc do, tai Trung Dong, luc luong Dong Minh tan cong vao Syria va Lebanon, hai khu vuc dang duoi su kiem soat cua Phap, cung nhu Iraq, noi chinh quyen co thien cam voi Duc. Viec nay giup luc luong Dong Minh cung co quyen luc trong khu vuc nay.

Chien dich Y

Voi khu Bac Phi duoc cung co, cac luc luong Anh-My do bo vao dao Sicily trong nam 1943, bat dau mot cuoc tan cong vao phan "bung mem phia duoi cua chau Au". Cuoc tan cong vao Sicily thanh cong, khien chinh quyen cua Mussolini sup do va chinh phu moi cua Y ky hiep dinh dinh chien voi quan Dong Minh. Cac luc luong Duc can thiep de quan Dong Minh khong gianh duoc toan bo Y. Sau cuoc do bo tai Salerno, tien trinh hanh quan cua Dong Minh bi cham lai boi dia the kho khan dang duoc quan Duc co kinh nghiem hon chong giu.

Cac giai doan chinh cua De nhi the chien (1939-1945)

Tu 1939 den 1945, De nhi the chien dai de da trai qua 5 giai doan:
1-
Giai doan thu nhat: tu 1/9/1939 (ngay Duc tan cong Ba Lan, mo dau dai chien) den 22/6/1941 (ngay phat xit Duc tan cong Lien Xo).
2-
Giai doan thu hai: Tu ngay 22/6/1941 den ngay 19/11/1942 (ngay mo dau cuoc phan cong o Stalingrad).
3-
Giai doan thu ba: Tu 19/11/1942 den ngay 24/12/1943 (ngay mo dau cuoc tong phan cong cua Hong quan Lien Xo tren khap cac mat tran).
4-
Giai doan thu tu: Tu 24/12/1943 den ngay 9/5/1945 (ngay phat xit Duc dau hang, chien tranh ket thuc o chau Au).
5-
Giai doan thu nam: Tu 9/5/1945 den ngay 14/8/1945 ( ngay phat xit Nhat dau hang, De nhi the chien cham dut).

(NHQ - Theo Wikemedia, LSTG-NXBGD)

Viet Bao

Tìm hiểu: Lien Xo, Thai Binh Duong, Ba Lan, Bac Phi, Na Uy, Hy Lap, de nhi the chien, Mat tran phia Dong, cuoc tan cong, quan dong minh, nuoc dong minh, cho den khi, luc luong, chien tranh, toan bo, duc
Tim hieu
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0