40 nam va su sup do cua nhung hoc thuyet kinh te

Tags: Lien Xo, hoc thuyet kinh te, mo hinh kinh te, chu ky kinh te, su sup do, nen kinh te, dac biet la, khong phai la, co the, 40 nam, dien ra, khung hoang, the gioi, co nhieu, dieu


Chu ky kinh te khong phai la dieu moi me voi con nguoi, boi da co khong it nen kinh te cua chung ta thinh roi lai suy. Va cai chu ky ay co ve dang dien ra deu dan hon trong may thap ky tro lai day. The nhung, dieu dac biet la moi chu ky ay lai co nhieu dieu khac biet.

May chuc nam quan, cac ly thuyet kinh te van chua the giai quyet duoc nhung con di xuong cua kinh te the gioi (Anh: project-syndicate)
May chuc nam qua, cac ly thuyet kinh te van chua the giai quyet duoc nhung con di xuong cua kinh te the gioi. (Anh: project-syndicate)

The gioi trong the ky 19, con nguoi da nhanh chong tu vuc minh day sau moi con suy thoai va tro lai voi hoat dong kinh te nhu binh thuong. Cu the, hien tuong chu ky kinh doanh khien nguoi ta co cam giac no la vinh vien va khong the thay doi. Tuy nhien, ngay nay, su sup do mang tinh chu ky du biet la co the dien ra nhung lai cu nhu mot bat ngo lon, de roi sau do, chung ta bat dau nghi ra nhung quan diem moi ve kinh te hoc. Cu khoang 10 nam, chung ta lai nghi rang, mot mo hinh tang truong nao do nhieu khiem khuyet den muc khong the phuc hoi. Va nay, da den luc ngam lai the gioi trong nhung nam 1979, 1989, 1998 va 2008.

Hoc thuyet Keynes co the noi da hoan toan cham dut vao nam 1979, sau cu soc gia dau lan thu hai cua thap ky. Su xay ra trung hop giua cuoc bau cu cua ba Margaret Thatcher tai Anh va cu soc lai suat cua chu tich Cuc Du tru Lien bang Paul Volcker thang 10/1979 da cham dut ky nguyen, trong do lam phat luon duoc coi la giai phap cho cac van de xa hoi. O My, hanh dong cua nha nuoc va su mo rong tien te nhu la mot cong cu "mua chuoc" su bat binh da bi dat dau hoi lon. Va o nha nuoc Tay Au phuc loi cung vay.

Nguoi khoi xuong lon nhat quan diem Keynes la vi tong thong dang Cong hoa My Richard Nixon. Nhung bien co chinh tri nam 1979-1980 da dan toi su phan doi thi truong tu do moi va cach tan sang chu nghia hop tac va on hoa dan chu xa hoi.

Muoi nam sau do, nam 1989, mo hinh kinh te ke hoach hoa va hien dai hoa cua Lien Xo thong qua tang truong nho chi dao tap trung trung uong cung bi mat long tin nghiem trong. Trong giai doan cuoi, Lien Xo da phai dua vao luong no nuoc ngoai lon, va qua nhieu no cuoi cung lai nhan chim ca mo hinh kinh te.

Y tuong tuong chung tot hon sau do roi cung that bai trong nam 1997-1998, la quan diem ve "su than ky chau A" (theo ten goi ma chinh Ngan hang The gioi dat cho). Cac nen kinh te chau A duoc cho la da phoi hop tot hon nho su can thiep chien luoc cua chinh phu, tuong tu nhu cach lam trong giai doan dau sau chien tranh cua Bo Thuong mai va Cong nghiep quoc te Nhat Ban. Nhung, giong nhu Lien Xo, cac nen kinh te chau A nho hon va nang dong cuoi cung cung bi ngap trong ganh nang no qua lon.

Giai phap cho cuoc khung hoang kinh te tai Thai Lan va Han Quoc cuoi nhung nam 1990 la su vuot troi von co cua mo hinh kinh te voi ten goi Anglo-Saxon (mo hinh kinh te vi mo tu ban chu nghia pho bien o cac nuoc noi tieng Anh, trong do, muc do dieu tiet va thue rat thap, dong thoi chinh phu cung cap tuong doi it cac dich vu). Nhung cach nhin nay cung da tro nen co van de, va the hien su cao lui ro rang nhat vao nam 2007-2008, khi chau A va chau Au van dang cuoi ngao nghe.

Sau do, cuoc khung hoang lan ra va phan con lai cua the gioi cung bi anh huong mot cach te hai tu cuoc khung hoang tai chinh, va su can thiep ngay cang pho bien hon. Moi nuoc lai bat dau tim ra con duong di cua minh cho mot chu ky moi.

Su bung no cua cac thi truong moi noi von duoc danh gia la co nhieu trien vong co ve se la "bien phap" tiep theo sap bi bo vao thung rac lich su. Co quan xep hang Moody’s dang chuan bi cac canh bao ve muc do va so luong no tu nhan cua An Do. Cac nha dau tu Trung Quoc dang lo ngai ve lam phat qua nong.

O mot khia canh khac, moi lan song sup do dien ra lai lam tang them muc do "vo mong" cua cac the che cu the nao do, bi "quy toi" gay ra hau qua. Do co the la nha nuoc phuc loi trong nhung nam 1970, cac bo truong thuong mai va cong nghiep chau A trong nhung nam 1990, hay moi lien he giua Bo Tai chinh My va Pho Wall nhung nam 2000.

Khi moi the che bi xoi mon, thi co ngay cang it hon nhung su lua chon khac. Dieu nay cung dung voi truong hop tien te.

Dong dola da bi danh bat khoi be dung sau cuoc khung hoang, nhung bat cu su thay the nao co the chap nhan duoc tham chi con thieu sot va co nhieu van de hon. Euro la dong tien chung cua mot khu vuc voi tang truong ngheo nan ky luc va mot su phan ung khong du manh doi voi cuoc khung hoang kinh te. Nhan dan te thi van chua the chuyen doi. Vi the van chua co dong tien chu chot nao co the duoc lua chon de thay the.

Se con bao nhieu chu ky kinh doanh nua va bao nhieu ly thuyet kinh te nua duoc dua ra moi co the dem con nguoi den voi mot nen kinh te on dinh va mot ly thuyet co the duoc lua chon lau dai? Cac nha kinh te se van con nhieu viec phai lam de kham pha ra mot "bi kip", it nhat cung co the giup cho cai chu ky do keo dai hon va anh huong cua moi lan sup do sao cho nho nhat.

  • Dinh Ngan (Theo project-syndicate.org)

Viet Bao
Thích và chia sẻ bài viết này trên facebook Theo dõi vietbao.vn trên facebook

TIN Thế Giới NỔI BẬT

Trung Quốc đã biến đá Chữ Thập thành “đảo” lớn nhất Trường Sa

Giới phân tích cảnh báo hoạt động bồi đắp đất hiện nay của Trung Quốc đã biến bãi đá Chữ Thập thành đảo nhân tạo lớn nhất Trường Sa và việc mở rộng này vẫn chưa dừng lại, có thể biến nơi đây thành một tiền đồn quan trọng cho các hoạt động quân sự cũng như thương mại của Trung Quốc.

Tìm hiểu: Lien Xo, hoc thuyet kinh te, mo hinh kinh te, chu ky kinh te, su sup do, nen kinh te, dac biet la, khong phai la, co the, 40 nam, dien ra, khung hoang, the gioi, co nhieu, dieu

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: 40 năm và sự sụp đổ của những học thuyết kinh tế

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet 40 năm và sự sụp đổ của những học thuyết kinh tế bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin 40 nam va su sup do cua nhung hoc thuyet kinh te

Nhan xet, hay lien he ve tin 40 nam va su sup do cua nhung hoc thuyet kinh te co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet 40 nam va su sup do cua nhung hoc thuyet kinh te de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Tin the gioi trong chuyen muc The gioi.

Cac tin khac:

Xem tiep ... Tin the gioi
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0