Nhung phong tuc dep ngay Tet

Tags: phong tuc dep, Mam ngu qua, ve huyen bi, cua gia dinh, cau doi, ngay Tet, nam moi, dan toc, nguoi ta, cha me, nha, hai, chu, xuan, Hoa


Nhung phong tuc dep ngay Tet
Moi noi tren the gioi deu co nhung phong tuc don Tet khac nhau, co phong tuc ton tai va phat trien, co phong tuc lai mat di theo da tien hoa cua xa hoi. Rieng phong tuc don Tet cua dan toc ta bat nguon tu nhung dien tich, huyen thoai xa xua xem ra co ve huyen bi. Nhung neu chung ta tim hieu ky se thay no mang nhieu y nghia thuc te.

Tuc cung Ong Tao

Thuong le vao ngay 23 thang Chap am lich, tu thanh thi den thon que, khap noi trong nuoc ta dan chung lam le tien dua Ong Tao. Nguoi xua cho rang ngay ay vua Bep len chau Troi de tau viec lam an, cu xu cua gia dinh trong nam. Qua do noi len tinh cam va ly tri cua nhan dan ta doi voi cong viec bep nuc, nham danh gia cao viec cham soc dinh duong cua doi song con nguoi va danh gia lai viec an o cua minh truoc khi buoc sang nam moi.

Tuc dung cay neu

Mot co tuc cua ngay Tet Viet Nam la tuc dung cay neu. Cay neu la mot cay tre dai chung 2,5 den 3m dung truoc san nha vao toi dem giao thua. Tren ngon neu co buoc mot cai bua bat quai ve tren giay do, mot chiec gio con dung trau cau va nhung ong sao, nhung mieng kim khi lon nho... Khi co gio va cham vao nhau chung phat ra nhung tieng leng keng nghe rat vui tai. O day chi rieng cai viec dung neu trong san de don ong ba to tien ve an Tet cung gia dinh da noi len duoc tinh dan toc, the hien tinh cam "uong nuoc nho nguon". Gio trau cau treo o cay neu noi len y nghia lan bang, tinh nghia xom lang (mieng trau la dau cau chuyen, mieng trau moi khach den tham nha) va long yeu am nhac the hien o nhung nhac cu mua vui dau xuan treo tren ngon neu.

Tuc choi hoa kieng

Hoa la linh hon, hoa la canh sac thien nhien trang diem cho doi, neu thieu hoa thi con gi la ngay Tet nua. Vi vay chung hoa kieng ngay Tet la mot nhu cau lam dep cua dan toc ta co truyen thong tu ngan xua, hon nua no con mang dam nhieu y nghia.

Tren ban tho gia tien cam nhung bong van tho, truong xanh... voi sac hoa vang ruc, da noi len duoc dieu uoc mong cua moi nguoi la nam moi khoe manh va truong tho. Chung cay hoa dao, hoa mai, voi sac do tham cua dao va nhung canh mai vang ruc la nhung uoc mo hy vong ve su doi moi cua moi nguoi, cua gia dinh, cua To quoc - the hien phong cach lac quan, tu tin.

Tuc chung mam ngu qua

Ngay Tet, ngoai cac thuc an cung ong ba to tien tren ban tho nhat thiet phai chung mam ngu qua. Chuoi la cai nen cho mam ngu qua, thu den la buoi hoac phat thu, hai loai nay bat buoc phai co. Ba loai con lai thi tuy loai qua co o moi vung khac nhau. Nhung chung lai, mam ngu qua la nhung loai trai cay chua nhieu chat dinh duong, dap ung du cho nhu cau hoat dong cua con nguoi. Vi vay, chung mam ngu qua ngay Tet la mot y nghia noi len uoc vong cua gia dinh buoc sang nam moi duoc no du.

Tuc chuc Tet

Tet Nguyen dan la nhung ngay trang trong, vui tuoi nhat cua dan toc ta. Cung la dip de moi nguoi co dieu kien tham hoi lan nhau: con chau tham hoi cha me, chu bac, ong ba; hoc tro tham hoi thay co; gap mat ban be chuc tung...

"Mong mot la Tet nha cha": Sang mong mot Tet, sau khi le gia tien, nguoi con (hoac dau hoac truong) moi cha me ngoi vao hai ghe tua o giua nha, cac con chau dung theo thu tu ngoi thu: anh chi truoc, cac em sau, sau cung la cac chau, moi nguoi deu mung tho va te song ong ba, cha me bang hai lay va hai vai (nguoi chet thi bon lay, bon vai). Ong ba cung mung tuoi cac con chau bang phong bao duoc goi bang giay hong dieu.

"Mong hai nha me": Sang mong hai Tet, cha me dan doan con chau ve que ngoai chuc tet. Tuan tu le tuong niem to tien: mung tho ong ba ngoai theo nghi thuc o nha cha, mung tuoi ba con than thich ben ngoai va duoc mung tuoi lai. Ca hai gia dinh cung chuyen ro vui ve va an co dau xuan, cang lam cho tinh nghia hai gia dinh them tham thiet.

"Mong mot la Tet nha cha, Mong hai nha me..." - dieu do chung to ong cha ta rat coi trong chu hieu, chon hai ngay dau nam de tuong nho cong on sinh thanh, duong duc cua cha me hai gia dinh noi, ngoai vi hieu thao la goc cua dao duc gia dinh.

"...Mong ba Tet thay": Cong on cha me sinh thanh, duong duc, cong on thay giao duc tu cach dao duc, mo mang tri tue cho minh, vi the "cong cha, nghia me, on thay" deu duoc nhan dan ta coi trong.

Tuc chuc Tet la mot net dep van hoa the hien duoc long quan tam lan nhau, chung vui xuan va dem tang nhau y lanh, loi ngoc va niem hy vong tot dep cho nhau.

Sau cung nhung kieng cu ngay Tet nhu: cha me nhin quo mang, anh em nhin cai nhau... la nhung y muon tot lanh, nhan ai the hien nep song van minh va gia dinh co van hoa.

Phong tuc ngay xuan la nhung net dep cua dat nuoc, cua dan toc luon song mai voi thoi gian. Ðay la nhung phong tuc dep cua nhan dan ta da coi trong an sau va thai do ung xu tinh te co nghia, co tinh trong doi song.

Xuat hanh

Dau nam moi, nguoi Viet con co tuc xuat hanh. Xuat hanh la di ra khoi nha trong ngay dau nam de di tim cai may man cho minh va gia dinh. Truoc khi xuat hanh, nguoi ta phai chon ngay, gio va cac phuong huong tot de mong gap duoc cac quy than, tai than...

Thuong thuong, nguoi ta theo cac huong tot, xuat hanh di le chua, den hoac di chuc Tet cac bac huynh truong, than quyen hay bang huu. Doi voi nha nong ngay xua, dau nam moi xuat hanh con de chiem nghiem thoi tiet. Vao nhung ngay dau nam, khi mat troi moc nguoi ta di ra khoi nha xem chieu gio thoi, nguoi ta co the doan duoc nam moi hen hay xui, chang han:
- Gio Nam: chi dai han
- Gio Tay: chi cuop boc loan lac
- Gio Tay Nam: chi benh dich ta
- Gio Bac: chi duoc mua vua phai
- Gio Tay Bac: chi duoc mua do, dau
- Gio Dong: chi co lut lon....

Neu xuat hanh ra chua hay den, sau khi le bai, nguoi minh con co tuc be lay mot "canh loc" de mang ve nha lay may, lay phuoc. Do la tuc "hai loc". Canh loc la mot canh da nho hay canh de, canh si, cay xuong rong... la nhung loai cay quanh nam tuoi tot va nay loc. Tuc hai loc o cac noi den, chua ngu y xin huong chut loc cua Than, Phat ban cho nhan nam moi. Canh loc nay thuong dem ve cam o ban tho To Tien.

Thu choi cau doi Tet

Moi nam, khi Tet den, tu thanh thi toi cac lang que, cung voi viec mua sam hang Tet, dung cay neu, nguoi ta khong quen mua dam qua cau, bao che toi xin cau doi cu Nghe, cu Cu.

Cau doi tho viet tren giay do dan o cot, o cua nha noi dung thuong bay to long biet on cua chau con doi voi tien to:

Tue huu tu thoi xuan tai thu
Nhan u bach hanh hieu vi tien
(Nam co bon mua, mo dau bang mua xuan;
Nguoi ta co tram tinh nhung tinh hieu thao la can truoc het)

O lang trang Dong Ho cau doi tren da duoc cai bien chut it va dua vao bo tranh chu treo o ban tho gia tien, hai ben la chu Phuc, chu Tho va doi cau doi:

Tu thoi xuan tai thu
Ngu phuc tho vi tien

Nhung chu Han duoc trang tri cach dieu: mot ben la con rong, mot ben la con phuong tren nen giay diem xuyet hoa, la, chim muong.

Nhung cau doi nay thuong kem theo may chu dai tu cung viet tren giay do treo thanh buc hoanh: "Am ha tu nguyen" (Uong nuoc song nho den nguon); "Ðuc luu quang" (Ðuc chan hoa anh sang).

Dip Tet con co cac cau doi tuc canh xuan cua cac bac van hay chu tot, cung duoc viet tren giay do treo o cong.

Vay tuc treo cau doi Tet co tu bao gio? Sach xua co ke phong tuc cua nguoi dan Bach Viet, trong ngay Tet Nguyen dan theo bua go co hinh hai vi than Than Ðo va Uat Luy treo hai ben cua ngo. Ðo la hai vi than song duoi goc dao lon duoi nui Ðo Soc chuyen cai quan dan quy, he quy nao "pha rao" di lam hai dan thi than hoa phep tru di. Sau nay viec treo bua go "Ðao phu" duoc thay bang cau doi hai ben cua.

Ðoi song ham kha dan, moi nguoi, tuy hoan canh, gui gam vao cau doi nhung y tu, nhung niem vui cung uoc vong vao mot nam moi dang den. Vao the ky 15, thu choi cau doi Tet da tro nen pho bien, khap Kinh ky, tu dinh thu cua quan lai toi cac tu gia, dau dau cung treo cau doi Tet. Lai co ca cau doi noi ve nghe nghiep dan o cua hang, cua hieu. Tuong truyen, vao mot nam, sap toi giao thua, vua Le Thanh Tong ra pho phuong xem dan an tet. Thay mot nha khong treo cau doi, vua vao hoi, biet do la nha mot nguoi tho nhuom vo goa, con trai di vang, vua ben lay giay but va viet.

Thien ha thanh hoang giai nga thu;
Trieu dinh chu tu tong ngo gia.
(Xanh vang thien ha deu tay to
Ðo tia trieu dinh tu cua ta)

Cung voi chu Han, nhieu danh si nuoc ta con viet cau doi Tet bang chu Nom. Ðau the ky 20, Nguyen Khuyen (1835-1909) da su dung tai tinh chu viet cua dan toc, dua ca ca dao, tuc ngu, thanh ngu vao cau doi. Trong 67 cau doi hien con cua cu thi 47 cau doi Nom. Ðay la canh Tet cua mot nha ngheo ma long van phoi phoi sac xuan khi giao thua sap den:

Chieu ba muoi, no hoi tit mu, co cang dap thang ban ra cua
Sang mong mot, ruou say tuy luy, gio tay bong ong Phuc vao nha.

Hieu ro van xoay cua tao hoa, cu uoc ao.

Co la bao, ba van sau ngan ngay, duoc tram cai
Tet uoc gi nhi, mot nam muoi hai thang, ca bon mua xuan.

+++

Gan 10 nam nay, nguoi Ha Noi da quen thuoc voi ve dep co kinh cua chu Nho, chu Nom qua but phap cua cac nha Nho: Bui Hanh Can, Le Xuan Hoa, Nguyen Van Bach, Tran Le Van... Hang ngay cung voi viec boc thuoc day hoc nghien cuu cac vi con say xua, viet chu chan, thao, le... tang cho nhung nguoi yeu Nom thu phap. Net but cua cac vi, ngay thuong da cung coi, khi phach nay giua anh xuan cua dat troi cang them mem mai, tai hoa. Va hang nam, nhu da thanh le dep vao dip Tet, tai Van Mieu - Quoc Tu Giam lai to chuc trien lam thu phap, thu hoa. Dip nay mot so nha nho lai duoc moi den viet cau doi tet. Ve xua khoi day da thu hut hang ngan nguoi trong va ngoai nuoc toi chiem nguong.

Nguoi khach dau tien buoc vao nha trong nam moi se dem lai may man hoac rui ro cho gia dinh trong ca nam do. Vi quan niem do ma nguoi ta thuong chon nguoi xong nha cho gia dinh minh, moi nhung nguoi co "via" mau man, hoac hop tuoi voi gia dinh, thuong thi la dan ong(hong hieu vi sao nua ) Xong nha vao dem giao thua, hoac sang mong mot tet. Mac cho khach ao den cai roi lai di nhung mam co de tiep khach xong nha bao gio cung duoc Mama chuan bi cuc ky thinh soan(vi la nguoi dem ca mot nam may man den cho gia dinh co ma)

Tu Lieu - VNRK

Viet Bao
Thích và chia sẻ bài viết này trên facebook Theo dõi vietbao.vn trên facebook
Tìm hiểu: phong tuc dep, Mam ngu qua, ve huyen bi, cua gia dinh, cau doi, ngay Tet, nam moi, dan toc, nguoi ta, cha me, nha, hai, chu, xuan, Hoa

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: Những phong tục đẹp ngày Tết

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet Những phong tục đẹp ngày Tết bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin Nhung phong tuc dep ngay Tet

Nhan xet, hay lien he ve tin Nhung phong tuc dep ngay Tet co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet Nhung phong tuc dep ngay Tet de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Mung xuan moi trong chuyen muc Tet.

Cac tin khac:

Xem tiep ... Mung xuan moi
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0