Tieu chay cap

Tags: benh tieu chay, di dai tien, duong tieu hoa, Vi khuan ta, co the, trieu chung, nguoi benh, ve sinh, bi benh, bieu hien, phan, nuoc, uong, cap, sot


Tieu chay cap la mot trong nhung bieu hien benh ly duong tieu hoa hay gap trong doi song hang ngay.

>> Cac bien phap phong chong benh tieu chay cap

>> Nguy co bung phat dich tieu chay cap va sot xuat huyet

Nguyen nhan do vi khuan, virus, ky sinh vat hoac do nhiem khuan cac chat hoa hoc bao quan thuc pham. Ben canh mot so bieu hien giong nhau ve so lan di dai tien nhieu, phan long, song phan, tuy thuoc nguyen nhan khac nhau ma tinh chat phan cung nhu cac dau hieu kem theo cung khac nhau.

Tieu chay do vi khuan

Trong cac nguyen nhan gay ra benh tieu chay cap nguy hiem vi khuan ta duoc coi la nguy hiem nhat, vi khuan ta co the song duoc mot tuan trong nuoc, trong thuc pham va ky sinh nhieu nam trong cac loai than mem, lay lan qua tay nguoi, qua thuc pham nuoc uong. Noi tru an cua vi khuan ta la trong phan nguoi bi benh vi the bon cau nha ve sinh la noi u benh. Khi bi benh ta nguoi benh se co nguy co tu vong cao neu khong duoc cuu chua kip thoi. Dac biet nhung noi co nguoi bi benh ta co the lay lan am tham nhanh chong qua nhieu con duong. Tat ca moi nguoi khong phan biet nam nu tuoi tac deu co the co nguy co bi benh neu khong tuan thu hanh vi loi song lanh manh ve sinh.

 Bu nuoc va dien giai cho benh nhan mac tieu chay cap.

Ly truc khuan

Benh thuong xay ra vao mua nong nuc do an hoac uong phai cac do an hay do uong bi nhiem mot loai vi khuan goi la truc khuan ly. Vat truyen benh trung gian nguy hiem nhat la ruoi nhang. Ruoi dau vao phan nguoi bi benh phong ue bua bai hoac khong duoc xu ly kip thoi, dung cach roi dau vao thuc an do uong khac lam lay benh. Uong nuoc khong dun soi, lay tu cac nguon nuoc khong hop ve sinh cung la mot duong lay benh quan trong va thuong gay ra nhung vu dich nho trong cong dong.

Vai ba ngay sau khi an hoac uong phai vi khuan ly tu cac nguon lay, benh khoi phat mot cach dot ngot gom cac trieu chung pho bien la: sot, dau quan bung, mot ran, di dai tien nhieu lan nhung moi lan chi co it phan lan voi nhay, dac biet la phan co lan mau kieu nho nho nhu mau ca. Sau moi lan di dai tien nguoi benh thay de chiu hon nhung cac  lan di thuong rat gan nhau, co the 15, 20 lan den hang tram lan trong ngay. O tre em duoi 5 tuoi, nguoi gia nhieu khi benh bieu hien rat nang duoi dang nhiem doc tieu chay dam de, phan nhu nuoc rua thit, li bi, kiet nuoc, mach nhanh nho, sot cao, doi khi co giat, hon me va co the tu vong sau vai gio hoac vai ngay neu khong di kham va chua tri kip thoi.

Ly amip

Benh do mot loai ky sinh vat don bao amip ton tai trong phan hoac trong nuoc nhiem phan cua nguoi bi benh. Do loai don bao nay co the ton tai rat lau trong moi truong duoi dang cac ken nen benh co the lay lan rat lau va rat xa neu nguon nuoc o nhiem hoac cac vat trung gian truyen benh nhu ruoi nhang, gian tiep tuc ton tai.

Khac voi benh ly truc khuan benh ly amip thuong xuat hien tu tu, khong ram ro, khong sot. Nguoi benh di ngoai nhieu lan, cung dau quan, mot ran moi khi di dai tien va phan cung co nhay lan mau nhung so lan di  it hon, so luong cung it hon (khoang 5-15 lan moi ngay). Benh co the giam mot cach tu phat hoac sau khi uong mot vai thu thuoc. Nhung thuong benh khong khoi ma van am i, keo dai dan dan chuyen sang the man tinh (tai phat tung dot dau bung, dau quan, mot ran phan nhieu nhay co the xen ke lan mau moi khi co the yeu, khi lam viec qua suc hoac khi an thuc an la, co vi tanh hoac nhieu mo). Mot trong nhung bien chung nguy hiem nhat cua benh la apxe gan.

Neu khi moi bi benh (di ngoai dau quan, mot ran, phan co lan nhay, mau) nen den vien som khong chua tri vong vo bang cac kieu dan gian. Cac thay thuoc tai co so y te se lay phan de soi tuoi, cay phan tim vi khuan, don bao amip va xem loai thuoc nao co tac dung nhat, y hoc goi la lam khang sinh do va lam xet nghiem can thiet khac. Nguoi benh se duoc chua tri day du bang cac loai khang sinh co hieu qua nhat, dung thuoc giam dau, bu dich va chat dien giai, an thuc an de tieu va nhieu chat dinh duong. Nguoi benh se khoi sau 5-7 ngay dieu tri dung.

Tieu chay do virus

Hay gap nhat o tre nho la do Rotavirus, la mot loai sieu vi khuan duoc phat hien tu nam 1972. Khi mac benh tieu chay do Rotavirus thuong co cac bieu hien:

- Non: la mot trieu chung hay gap nhat truoc khi co trieu chung tieu chay va cac trieu chung khac kem theo. Tuy vay trong mot so truong hop non co the cung xay ra dong thoi voi trieu chung tieu chay. Trieu chung non co the keo dai mot vai ngay va co the xuat hien sau an.

- Dau bung: La trieu chung de biet nhat, dau thuong o vung quanh ron hoac tren ron.

- Dau hieu mat nuoc va chat dien giai: moi kho, mat trung, da nhan nheo.

- Sot: Sot khong phai la trieu chung gap o hau het cac truong hop tieu chay do rotavirus ma chi gap o mot ty le nhat dinh. Sot co the len toi 40oC, sot co the la phan xa cua co the, cung  co the la boi nhiem them vi khuan khac.

- Viem duong ho hap tren kem theo tieu chay. Cac trieu chung di kem nhu ho, so mui… Trong mot so ngay dau cua benh tieu chay.

Do can nguyen cua tieu chay xay ra rat da dang nen khi bi tieu chay cap bien phap tot nhat la di kham benh cang som cang tot vi de muon co the co mot so bien chung xay ra. Trong khi cho de kham benh can cho nguoi benh, dac biet la tre em uong dung dich orezol (ORS). Uong ORS co the bu duoc tren 95% so nuoc, dien giai bi mat do tieu chay hoac sot. Ngoai ra, ORS con chua duong glucoza la loai duong don rat de hap thu va cung khong so bi anh huong cua su thieu hut men tieu hoa duong ruot.

Benh tieu chay do bat cu nguyen nhan gi (vi khuan, ky sinh vat, virus) benh co kha nang lay lan manh nen can quan ly phan, cac chat thai cua nguoi benh that tot, khong de vuong vai, nhat la o cac vung nong thon. Dac biet luu y trong khau an uong phai dam bao ve sinh. Tieu chay do Rotavirut chua co thuoc dieu tri dac hieu. Neu nguoi benh khong bi sot (khong bi boi nhiem vi khuan khac) thi khong dung khang sinh vi neu dung se co nguy co gay loan khuan duong tieu hoa. Doi voi tre co boi nhiem, co sot cao tren 38oC can de phong len con co giat. Voi tre nho khong nen dung vien ha nhiet dat hau mon vi tre dang tieu chay se tong thuoc ra ngoai lam mat tac dung cua thuoc ha nhiet. Thong thuong khi bi tieu chay nhieu lan trong ngay, lo hau mon co the bi ham, do, dau rat, vi vay sau moi lan di dai tien nen lau bang giay that mem hoac khan, tot nhat la rua hau mon bang nuoc am co xa phong. Luu y khi rua can cho nuoc  chay vao ho xi, tranh vuong vai ra xung quanh. Tay cua nguoi cham soc benh nhan, cua nguoi me… sau khi rua cho nguoi benh can duoc rua sach bang xa phong va tot nhat van la duoc sat khuan lai bang con 70oC.

Tieu chay cap
 Rua tay bang xa phong la bien phap phong benh hieu qua.

Phong benh

Phong benh tieu chay can thuc hien tot khuyen cao cua Bo Y te.

- Ve sinh ca nhan, ve sinh moi truong. Rua tay xa phong truoc khi an va sau khi di ve sinh, cam di tieu bua bai, tranh tap trung an uong dong nguoi, han che nguoi ra vao vung co dich.

- An toan ve sinh thuc pham. Thuc hien an chin uong soi, khong an rau song, uong nuoc la, khong an cac thuc an de bi nhiem khuan.

- Bao ve nguon nuoc va dung nuoc sach.

- Khi co nguoi bi tieu chay phai nhanh chong dua ngay den co so y te gan nhat de duoc dieu tri kip thoi.
Viet Bao (Theo SK&DS)
Thích và chia sẻ bài viết này trên facebook Theo dõi vietbao.vn trên facebook

TIN Sức Khỏe NỔI BẬT

Cẩn thận với những thực phẩm phổ biến dễ gây dị ứng

Đối với người bình thường, những thực phẩm này hầu như là vô hại đến sức khỏe, nhưng với nhiều người có hệ miễn dịch yếu và cơ địa không hợp với thức ăn đó thì việc dị ứng là hoàn toàn có thể.

Tìm hiểu: benh tieu chay, di dai tien, duong tieu hoa, Vi khuan ta, co the, trieu chung, nguoi benh, ve sinh, bi benh, bieu hien, phan, nuoc, uong, cap, sot

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: Tiêu chảy cấp

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet Tiêu chảy cấp bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin Tieu chay cap

Nhan xet, hay lien he ve tin Tieu chay cap co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet Tieu chay cap de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Tin suc khoe trong chuyen muc Suc khoe.

Cac tin khac:

Xem tiep ... Tin suc khoe
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0