Than trong khi dung thuoc loi tieu

Tags: thuoc loi tieu, tang kali huyet, dai thao duong, mat can bang, loi nieu, co the, lam tang, nguoi benh, tiet kiem, bai tiet, dung, lieu, tim, cao, suy


Thuoc loi tieu khong chi chua trieu chung ma con dung dac tri mot so benh. Neu thieu su than trong can thiet chang nhung hieu qua bi han che ma con gay tac hai toan than.

Theo co che tac dung, co the chia thuoc loi tieu ra nhieu nhom: uc che anhydrase carbonic, tac dong tren quai Henle, tac dong o ong luon xa, doi khang voi aldosteron. Chi dung rieng o tinh bai tiet kali, co the chia thuoc loi tieu ra nhom bai tiet kali va nhom giu hay tiet kiem kali...

Tac hai chung

Thuoc loi tieu co loi la lam bai tiet cac ion natri va nuoc, dong thoi do mat nuoc (va do cac co che khac) ma lam ha huyet ap. Khi dung khong dung thi hai tinh nang nay se gay hai: lam mat can bang nuoc - dien giai, gay ha huyet ap dot ngot. Dieu nay phu thuoc vao loai, lieu dung. Vi du, truoc khi toi ong luon xa co toi 90% ion natri da duoc tai hap thu o ong luon gan. Hydroclorothiazid chi uc che tai hap thu ion  natri o ong luon xa, nen kha nang bai tiet ion natri va nuoc, kha nang ha huyet ap se chi o muc vua phai, nhung neu dung lieu cao thi  cac tinh nang nay tang manh, gay tai bien.

Tac hai rieng

Lam giam kali huyet: Furosemid, hydrochlorothiazid deu la dan chat sulfonamid, gay bai tiet kali nhung furosemid xay ra tai quai Henle, hydrochlorothiazid xay ra tai ong luon xa va furosemid manh hon. Voi lieu cao chung co the lam ha kali huyet xuong duoi muc 3,5mol/lit. Dieu nay thuong xay ra o nhung nguoi gia va/hoac suy dinh duong va/hoac dang dung cung luc nhieu thuoc; xo gan kem phu co truong; bi benh mach vanh; suy tim. Voi nhung nguoi nay, can kiem tra deu dan kali huyet ngay trong tuan bat dau dieu tri. Neu can, phoi hop cac chat bo sung kali hay cac thuoc loi tieu tiet kiem kali.

Lam tang tiet kali huyet: Voi lieu cao, cac thuoc loi tieu tiet kiem kali  (spironolacton, amilorid, triamteren) co the lam tang kali huyet. Dau hieu canh bao hoi chung kali huyet tang gom: di cam, suy yeu co, met moi, liet mem cac chi, cham nhip tim, soc va  EGC (dien tam do) bat thuong. Dieu nay thuong xay ra o nguoi cao tuoi, dai thao duong, nguoi benh xo gan hoac phu tim (ma biet la co suy than, co tien luong xau) hoac da dung loi nieu manh. Voi nhung nguoi nay, can phai  kiem tra can than ve lam sang, xet nghiem, dien tam do (EGC), di nhien can kiem tra ca ve muc kali huyet tang, nhiem acid. Viec kiem tra kali huyet la quan trong boi vi kali huyet tang khong luon luon di doi voi EGC bat thuong.

Ngoai ra, mot so thuoc loi nieu con lam giam magie huyet, giam calci huyet gop phan lam roi loan can bang cac ion, tao nen cac trieu chung bat thuong do thieu cac chat nay; lam tang acid uric huyet dan toi benh gut.

Than trong khi dung thuoc loi tieu
 Hinh anh co quan tiet nieu.

Tac hai khi dung phoi hop     

Ket hop hai thuoc loi nieu: Thuong ket hop mot thuoc loi nieu "bai tiet" kali voi mot loi nieu "tiet kiem" kali nhu cap hydrochlorothiazid + amilorid hoac cap  methyllothiazid + triamteren. Su ket hop nay se la lam tang tinh loi nieu va lam giam su mat can bang kali (do su bu tru giua  "bai tiet" va "tiet kiem" kali cua cac thanh phan). Tuy theo trang thai tang hay giam kali huyet cua nguoi benh ma chon cach phoi hop thich hop.

Ket hop voi thuoc khac: Thuoc ha huyet ap uc che men chuyen (ACEI) von lam tang kali huyet; khi phoi hop voi thuoc loi nieu tiet kiem kali (spironolacton, triamteren, amilorid) se lam tang kali huyet. Can tranh su phoi hop nay, truong hop can va co the phoi hop duoc (nhu nguoi co trang thai giam kali huyet) thi phai can trong. Thuoc chua tieu duong thuoc nhom sulfonylure, von  lam tang bai tiet natri; khi phoi hop voi cac thuoc loi nieu se lam giam natri huyet; can tranh su phoi hop nay nhung neu can va co the phoi hop duoc thi phai tinh lieu de khoi lam can kiet natri.

Tac hai khi dung trong mot so benh

Voi nguoi benh tim mach: Loi tieu la thuoc dieu tri  buoc dau va co ban trong suy tim. Song chung cung gay ra tac dung phu co hai cho tim: Hydochlorothiazid, furosemid lam giam kali huyet, giam magie huyet dan toi loan nhip tim. De tranh tac dung phu nay co the dung cac chat bo sung kalium hay phoi hop tuong thich voi thuoc loi nieu tiet kiem kalium. Loi tieu tiet kiem kalium nhu spironolacton khi dung don doc, hieu qua yeu, nhung neu tang len lieu cao co the gay tang kali huyet. Thong thuong hay dung lieu thap neu can phoi hop voi hydrochlorothiazid, hay furosemid nhung can co su tuong thich de tranh tac dung phu do su phoi hop gay ra.

Voi nguoi benh xo gan: Nguoi benh co xo gan va co truong khong chiu duoc su mat can bang dien giai dot ngot. Hau het thuoc loi tieu voi lieu cao co the gay mat can bang dien giai. Rieng thuoc loi nieu lam giam kali huyet (nhu hydrochlorothioazid, furosemid) se dan den tang aldosteron thu cap. Khi dung thuoc loi nieu nay can kiem tra kali huyet, can bang dien giai va cho loi tieu dan dan. Mot so thuoc loi nieu cung co the gay nen cac benh nao do gan, neu co bieu hien benh nay (run, roi loan, hon me)  can ngung thuoc ngay.

Voi nguoi benh dai thao duong: Tren nguoi benh dai thao duong, dac biet nguoi dai thao duong co benh than man hoac tien nito huyet than thi viec dung thuoc loi nieu tiet kiem kali de lam tang kali huyet; dan toi  hau qua la lam tang glucose huyet. Vi vay neu can dung thuoc loi nieu tiet kiem kali thi phai can trong tren nguoi dai thao duong hoac nghi ngo dai thao duong; chi duoc dung sau khi da xac dinh tinh trang chuc nang than, trong suot qua trinh dung phai kiem tra chu dao kali huyet.

 Vi vay thuoc loi nieu tuy da so van duoc dung trong cac benh tren (nhu phu do suy tim, do gan, do than) nhung thay thuoc se can cu vao benh, tinh trang tung nguoi ma chon lua thuoc, lieu luong, cach dung phu hop. Nguoi benh khong nen don gian chi biet den tinh chong phu ma tuy tien dung, quen mat cac tac hai khac co the xay ra.

DS. Bui Van Uy

Viet Bao (Theo SK&DS)

Thích và chia sẻ bài viết này trên facebook Theo dõi vietbao.vn trên facebook

TIN Sức Khỏe NỔI BẬT

“Tuyệt đối không chích, rạch vết thương khi bị rắn lục đuôi đỏ cắn”

Tuyệt đối không được chích, rạch vết thương khi bị rắn lục đuôi đỏ cắn, bởi việc này khiến bệnh nhân càng gặp nguy hiểm, do nọc rắn lục gây rối loạn cơ chế đông máu dẫn đến mất máu.

Tìm hiểu: thuoc loi tieu, tang kali huyet, dai thao duong, mat can bang, loi nieu, co the, lam tang, nguoi benh, tiet kiem, bai tiet, dung, lieu, tim, cao, suy

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: Thận trọng khi dùng thuốc lợi tiểu

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet Thận trọng khi dùng thuốc lợi tiểu bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin Than trong khi dung thuoc loi tieu

Nhan xet, hay lien he ve tin Than trong khi dung thuoc loi tieu co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet Than trong khi dung thuoc loi tieu de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Nhung dieu nen biet trong chuyen muc Suc khoe.

Cac tin khac:

Xem tiep ... Nhung dieu nen biet
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0