Tai sao nguoi gia de gap tac dung phu cua thuoc

Tags: Thuoc chong tram cam, tac dung co hai, khoang cach an toan, nguoi cao tuoi, tac dung phu, thuoc an than, lieu dieu tri, roi loan, xay ra, hai cua, su dung, phan ung, mot so, gay, dung


Tai sao nguoi gia de gap tac dung phu cua thuocNguoi cao tuoi thuong mac cac benh man tinh (nhu benh tim mach) doi hoi su dung thuoc co hoat tinh manh, khoang cach an toan hep, nghia la khoang cach giua lieu dieu tri va lieu doc rat gan nhau. Vi vay, tac dung co hai cua thuoc rat de xay ra cho ho.

Phan ung co hai cua thuoc (con goi la tac dung phu, tac dung ngoai y) duoc dinh nghia nhu sau: “La phan ung kho chiu hay doc hai cua thuoc, xay ra ngoai y muon, xuat hien khi dung lieu thong thuong nham muc dich dieu tri, phong benh, chan doan”. Phan ung co hai cua thuoc duoc goi tat la ADR (do cum tu tieng Anh la Adverse Drug Reactions). No rat de xuat hien o nguoi cao tuoi do nhieu nguyen nhan:

Nguoi cao tuoi yeu suc, hay dau om nen thuong dung nhieu thuoc hon nguoi tre. Chang han, nguoi tren 65 tuoi thuong phai dung 5,6 loai thuoc moi ngay, ma so luong thuoc dung cang nhieu thi cang de xay ra ADR.

Nguoi cao tuoi hay lo lang ve suc khoe ban than, thuong tu y dung them thuoc ngoai thu da duoc chi dinh, tham chi con dung thuoc de phong benh, nhu uong thuoc giam dau ha sot de ngua cam cum!.

Do tri nho sut giam, nhin kem, nghe khong ro, nguoi cao tuoi thuong hay nham lan trong su dung thuoc, dac biet ve lieu luong (nhu uong qua lieu); ve so lan dung trong ngay (uong thuoc roi nhung khong nho, tuong chua uong nen dung them). Vi vay, nguoi cao tuoi can co nguoi than theo doi sat viec dung thuoc.

Do qua trinh lao hoa nen lam qua trinh hap thu, phan bo, chuyen hoa, bai tiet thuoc tro nen bat thuong, nguoi cao tuoi de bi nhung phan ung bat ngo va co hai cua thuoc.

O nguoi cao tuoi, bieu hien ADR de bi nham la do roi loan, benh tat. Chang han, co kha nhieu thuoc gay tac dung phu la tao bon, nhung ho cu dinh ninh la minh bi benh tao.

Mot so bieu hien lam sang thuong gap do tac dung phu cua thuoc:

Buon ngu: Cac thuoc co tac dung uc che he than kinh trung uong deu gay buon ngu (kieu ngu ga ngu gat). Do la thuoc an than gay ngu, thuoc khang histamin tri di ung (nhieu biet duoc tri cam - so mui co chat nay); thuoc chong tram cam, tri cao huyet ap, tri dai thao duong dang vien uong… Neu nguoi cao tuoi dung thuoc vao luc can co su tap trung tri oc, phan ung nhanh nhay (nhu lai xe, van hanh may moc) thi tac dung gay buon ngu co khi rat nguy hiem do tai nan xay ra.

Roi loan giac ngu: Thuoc gian phe quan tri hen suyen gay kho ngu. Mot so thuoc loi tieu gay mat ngu do phai di tieu vao ban dem. Dac biet, thuoc tri tang huyet ap co the gay ac mong, thuoc glucocorticoid dung lau ngay co the gay chung ngung tho khi ngu. Tham chi thuoc an than nhom benzodiazepin nhu diazepam dung tri mat ngu cung gay ngu chap chon, khong sau.

Roi loan nhan thuc: Mot so thuoc gay roi loan nhan thuc (lu lan, mat tri nho) nhu thuoc chong tram cam, chong co giat, thuoc chong co that, tri cao huyet ap (nhu clonidin, methyldopa), thuoc tri benh parkinson la levodopa, thuoc tri suy tim digitalin. Tham chi mot so thuoc khang sinh cung gay lu lan, mat tri nho. O nguoi cao tuoi, day la roi loan rat de nham lan voi hien tuong lao suy gay sa sut tri tue.

Tao bon: Co kha nhieu thuoc gay tao bon cho moi lua tuoi. Rieng nguoi cao tuoi do dung nhieu thuoc nen ty le bi tac dung phu nay rat cao. Do la thuoc chong co that, thuoc an than, thuoc chong tram cam, mot so thuoc tri loet da day - ta trang.

Roi loan tieu tien: Cac thuoc chong tram cam, chong co that, khang histamin tri di ung, an than kinh, thuoc tri benh Parkinson co the gay kho tieu hoac gay chung tieu tien khong kiem soat (tuc khong nin tieu duoc theo y muon).

Roi loan duong tieu hoa: O nguoi cao tuoi, do chat nhay bao ve niem mac da day it di, giam su tuoi mau o da day, ruot nen de bi tac dung phu cua thuoc tri viem khop (goi la thuoc chong viem khong steroid). Muc do nhe la gay kho tieu, day bung; nang la gay loet, xuat huyet duong tieu hoa.

Te nga: Thuoc tri tang huyet ap de lam nguoi cao tuoi ha huyet ap tu the dung. Cac thuoc an than, thuoc chong tram cam gay roi loan su giu thang bang, lam nguoi cao tuoi de bi te nga. Nguoi cao tuoi (ca nam lan nu) thuong bi loang xuong nen khi te nga se de bi gay xuong, phai nam bat dong lau va anh huong rat nhieu den chat luong song.

Roi loan hoat dong tinh duc: Khong chi do qua trinh tich tuoi ma nhieu loai thuoc trong thoi gian su dung se anh huong, lam giam ham muon, dac biet gay “bat luc” o nam gioi cao tuoi.

Nhu vay, nguoi cao tuoi can than trong toi da trong su dung thuoc, vi de bi nguy co tac dung phu cua thuoc anh huong den suc khoe. Tuy nhien, khong phai luc nao ADR cung xay ra; ma con tuy thuoc vao co dia moi nguoi (co the xay ra hoac khong va muc do bieu hien se khac nhau o tung nguoi).

De phat huy cao nhat tac dung dieu tri cua thuoc va han che thap nhat ADR do thuoc gay ra, nguoi cao tuoi can luu y: khong tu y su dung thuoc bua bai, tot nhat la dung thuoc theo chi dan cua bac si, duoc si, khong duoc tu y dung them thuoc khi chua co y kien cua bac si dieu tri. Khi dang dung thuoc, neu xay ra nhung roi loan, phan ung bat thuong thi khong nen tu y bo, ngung thuoc hoac thay the thuoc khac, ma nen tro lai kham bac si da chi dinh thuoc de co huong xu tri phu hop. Doi voi mot so tac dung phu thuoc loai gay kho chiu, co the ap dung cac bien phap dieu chinh sinh hoat, an uong de khac phuc nhu: khong lam nhung cong viec doi hoi su tap trung tinh tao neu thuoc gay buon ngu; an nhieu rau qua, uong nhieu thuoc gay tao bon...

(Theo Suc Khoe & Doi Song)

Viet Bao
Thích và chia sẻ bài viết này trên facebook Theo dõi vietbao.vn trên facebook

Tìm hiểu: Thuoc chong tram cam, tac dung co hai, khoang cach an toan, nguoi cao tuoi, tac dung phu, thuoc an than, lieu dieu tri, roi loan, xay ra, hai cua, su dung, phan ung, mot so, gay, dung

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: Tại sao người già dễ gặp tác dụng phụ của thuốc?

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet Tại sao người già dễ gặp tác dụng phụ của thuốc? bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin Tai sao nguoi gia de gap tac dung phu cua thuoc

Nhan xet, hay lien he ve tin Tai sao nguoi gia de gap tac dung phu cua thuoc co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet Tai sao nguoi gia de gap tac dung phu cua thuoc de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Tin suc khoe trong chuyen muc Suc khoe.

Cac tin khac:

Xem tiep ... Tin suc khoe
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0