Khong nen tuy tien uong Aspirin de khoe tim ngua ung thu

Tags: nhoi mau co tim, co tac dung, dac biet la, de bao ve, nguoi cao tuoi, tim mach, nghien cuu, ung thu, nguy co, co the, benh ly, Aspirin, uong, thuoc, lieu


Hien nay co kha nhieu nguoi, dac biet la nguoi cao tuoi, nghe noi aspirin co the phong ngua cac benh ly tim mach nen tu y dung aspirin goi la de bo tim, khoe tim ma khong thong qua y kien bac si. Dung  nhu the la viec khong dung. Gan day, lai co thong tin cho rang uong 1 lieu nho aspirin hang ngay se giup giam nguy co mac nhieu loai ung thu vi co cac bang chung khoa hoc du manh de khang dinh rang nhung nguoi ngoai 40 tuoi nen uong aspirin hang ngay de bao ve minh. Su thuc co dung nhu vay khong?

Nhung tac dung chinh cua aspirin Truoc het xin noi ve tac dung cua aspirin. Ngoai 3 tac dung ha sot, chong viem, giam dau, aspirin con co tac dung thu 4 la chong ket tap tieu cau (tuc lam cho tieu cau khong tu hop lai gay dong mau) do uc che tong hop trong co the thromboxane A2 va prostacyclin la hai chat can cho su dong mau, tuc la aspirin chong lai su dong mau hay con goi ngua huyet khoi. Chinh tac dung chong ket tap tieu cau lam cho viec su dung aspirin phai than trong (chong chi dinh trong cac benh ly gay xuat huyet nhu bi sot xuat huyet hay doi voi phu nu co thai vao 3 thang cuoi vi nguy co bang huyet khi sinh). Nhung cung chinh nho co tac dung chong ket tap tieu cau ma aspirin tro thanh thuoc rat quy, co the dung ngan ngua su hinh thanh cuc huyet khoi gay nghen mach dan den nhieu benh ly tim mach, trong do co viec giup mau khong dong cuc gay nghen dong mach vanh. Da co nhieu cong trinh nghien cuu ap dung tinh chat chong ket tap tieu cau cua aspirin vao dieu tri va da co de xuat chi dinh aspirin trong mot so benh tim mach nhu sau:

- Chong tai phat nhoi mau co tim voi lieu dung aspirin 75 - 325mg moi ngay. Co the ket hop them dipyridamole (thuoc gian mach vanh) hoac streptokinase (thuoc lam tan huyet khoi).

- Du phong cac tai bien mach mau nao: aspirin chung to lam giam nguy co dot quy (stroke) va cac con thieu mau cuc bo thoang qua (trasient ischaemic attacks) dua den tai bien mach mau nao do huyet khoi.

- Du phong tai bien huyet khoi gay tac mach trong phau thuat dat van tim nhan tao hoac lam cau noi mach vanh: thuong ket hop aspirin voi dipyridamole.

Khong nen tuy tien uong Aspirin de khoe tim ngua ung thu

Uong aspirin keo dai gay anh huong den niem mac da day

Nhu vay, aspirin da duoc su dung trong linh vuc benh ly tim mach nhung chu yeu la phong ngua va phai dung trong thoi gian dai. Tuy nhien, cac nha nghien cuu va dieu tri co canh cao la khong duoc tu y su dung thuoc goi la phong ngua tien phat (primary prevention, tuc la ngua truoc khi co benh tim mach) doi voi nhung nguoi khong co dau hieu ro rang ve benh tim mach. Khuyen cao moi day cua Hoi Tim mach Hoa Ky la khong khuyen khich cac bac si ke don aspirin thoai mai de phong ngua tien phat cho nhung nguoi that su khong co benh tim mach. Doi voi nguoi chua co nguy co that su ve benh tim mach thi viec dung aspirin dai han de phong ngua la co hai hon la co loi, boi vi de bi cac tac dung phu cua aspirin, trong do co nguy co bi xuat huyet. Doi voi nguoi da bi nhoi mau co tim hay dot quy do huyet khoi, co nguy co tai phat thi viec dung aspirin dai han, mac du la dung lieu thap 75 - 81mg/ngay nhung phai dung lien tuc trong nhieu nam, van phai can co su theo doi cua bac si dieu tri. Tac dung co hai cua aspirin bao gom chung kho tieu, buon non, dau bung, tieu chay, loet da day ta trang va xuat huyet tieu hoa. Nguoi bi hen suyen nen than trong, dung tuy tien aspirin co the lam khoi phat con hen va lam con hen tro nen tram trong. Nhu vay hoan toan khong nen tu y uong aspirin goi la de bo tim, khoe tim, neu nghi ngo co nguy co bi benh ly tim mach nen di kham va hoi y kien bac si.

Mot so luu y khi dung aspirin

Khi da duoc bac si chi dinh dung aspirin de ngua benh tim mach cung can luu y ve cach uong thuoc loai nay. Khi su dung aspirin nguoi ta thuong luu y nhat tac dung phu gay ton hai niem mac da day cua no va co khuyen cao nen uong vao luc bung no, tuc la uong ngay sau khi an de nho thuc an lam chat don ngan khong cho aspirin voi ban chat acid (aspirin chinh la acid acetylsalicylic) tiep xuc truc tiep gay hai niem mac da day. Co mot so nguoi chuong cach uong vao buoi toi truoc khi ngu nhung vao thoi diem nay e rang khong tien vi bung bat dau trong. Can chon thoi diem nhat dinh nhu sau: bua an sang hoac trua de uong thuoc de thanh thoi quen khong bi quen. Can dac biet luu y, hien nay co biet duoc Aspirin pH8 duoc bao tan o ruot co the uong vao luc bung trong nhung lai chua lieu cao 500mg hoat chat trong moi vien, va Aspirin pH8 do lieu cao chi dung de giam dau, ha nhiet (dung trong truong hop bi cam sot), chong viem (dung trong cac benh ve co xuong khop) chu khong duoc dung trong benh ly tim mach (ngua dau that nguc, ngua nhoi mau co tim, dot quy tai phat). Vi vay, khong nen chia nho vien thuoc Aspirin pH8 de dung lieu thap hon (nhu chia lam 5 de dung lieu 100mg) de dung phong ngua benh ly tim mach. Chia nho hoac nghien vien thuoc nhu the la lam hong hoan toan dang thuoc bao tan o ruot va thuong la phan lieu khong chinh xac. Nen dung loai thuoc chua lieu thap trong truong hop can dung lieu thap, nhu dung goi dang bot hoa tan aspirin (chua 75mg hoac chua 81mg aspirin) va nho uong vao luc bung no nhu da noi o tren.

Con ve tac dung ngua ung thu cua aspirin thi nhu the nao? Cach day nhieu nam da co nhieu nghien cuu tim hieu xem aspirin va ca nhom thuoc goi la thuoc chong viem khong steroid (viet tat NSAID) co tac dung ngua ung thu dai truc trang (UTDTT) hay khong. Boi vi aspirin va NSAID noi chung co tac dung uc che enzyme co ten cyclo – oxygenase 2 (viet tat COX-2), do do uc che su tao thanh chat sinh hoc prostaglandin trong co the. Prostaglandin do COX-2 kich thich tao ra co tac dung gay viem (vi the aspirin va NSAID chong viem tot) va trong mot so truong hop nao do co the kich thich su phan chia te bao ac tinh gay UTDTT, nhat la nguoi benh da mac san polype ruot gia (aspirin va NSAID vi the duoc huong den nghien cuu ngua UTDTT). Tuy nhien, cac nghien cuu cho den nay chia ra lam 2 loai: co nghien cuu cho thay aspirin va NSAID khong co tinh bao ve tuc khong lam giam ty le mac UTDTT, co mot so nghien cuu thay co bao ve nhung ty le ngua UTDTT chi vao khoang 30 - 60%. Gan day, van de dung aspirin ngua UTDTT lai noi ro len vi co bai bao nghien cuu dang trong tap chi y khoa The Lancet. Bai bao nay tuong trinh nghien cuu voi 8 cuoc khao sat tren 25.000 benh nhan, cac nha nghien cuu nhan thay ti le tu vong do ung thu o nhung nguoi uong aspirin lieu thap 75mg/ngay giam 21% trong suot qua trinh nghien cuu va 34% sau 5 nam. Nhu vay, ty le ngua cung thuoc loai thap, chi khoang 21 - 34% va phai uong aspirin deu dan hang ngay it nhat la 5 nam. Nen luu y, bat cu nghien cuu nao cung deu de cap den nguy co dung aspirin dai han tuy voi lieu thap dua den viem loet duong tieu hoa, dac biet la xuyet huyet da day. Bai bao dang tren tap chi The Lancet that ra chi tiep them viec tranh luan ve viec co nen uong aspirin ngua UTDTT hay khong boi vi co khi “loi bat cap hai”, chinh aspirin lam tang nguy co chay mau da day o 1/1.000 benh nhan tren toan the gioi moi nam. Chu cho den nay van chua co huong dan chinh thuc ve viec dung aspirin ngua UTDTT, tat ca van trong vong nghien cuu. Chung ta hay doi khi nao tren bao bi hoac ban huong dan su dung thuoc aspirin co ghi: “co the dung aspirin ngua UTDTT”, khi do hay dung de ngua. Con hien nay, xin dung dua vao thong tin khong dang tin cay, dung thuoc bua bai se chiu canh “tien mat tat mang”.

PGS.TS. NGUYEN HUU DUC

Viet Bao (Theo SK&DS)

Thích và chia sẻ bài viết này trên facebook Theo dõi vietbao.vn trên facebook

TIN Sức Khỏe NỔI BẬT

Tìm hiểu: nhoi mau co tim, co tac dung, dac biet la, de bao ve, nguoi cao tuoi, tim mach, nghien cuu, ung thu, nguy co, co the, benh ly, Aspirin, uong, thuoc, lieu

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: Không nên tùy tiện uống Aspirin để khỏe tim, ngừa ung thư

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet Không nên tùy tiện uống Aspirin để khỏe tim, ngừa ung thư bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin Khong nen tuy tien uong Aspirin de khoe tim ngua ung thu

Nhan xet, hay lien he ve tin Khong nen tuy tien uong Aspirin de khoe tim ngua ung thu co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet Khong nen tuy tien uong Aspirin de khoe tim ngua ung thu de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Nhung dieu nen biet trong chuyen muc Suc khoe.

Cac tin khac:

Xem tiep ... Nhung dieu nen biet
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0