Dau that nguc on dinh Moi nguy hiem cua trai tim

Tags: William Heberden, Benh tim thieu mau cuc bo, cac nuoc dang phat trien, Benh dong mach vanh, Con Dau That Nguc, cac nuoc phat trien, dien tam do, moi nguy hiem, chup cat lop, cac yeu to, co tim, on dinh, dieu tri, nguy co, co the, lam


Dau that nguc on dinh Moi nguy hiem cua trai tim

Dau that nguc on dinh con duoc goi la benh tim thieu mau cuc bo man tinh, duoc William Heberden mo ta lan dau tien vao nam 1789 voi thuat ngu “dau that nguc”. Day la benh thuong gap nhat o cac nuoc phat trien va co xu huong gia tang nhanh o cac nuoc dang phat trien trong do co VN.

The nao la dau that nguc on dinh?

Mau duoc cung cap cho co tim qua he thong dong mach vanh. Cac nhanh dong mach vanh xuat phat tu goc dong mach chu. He dong mach vanh gom co dong mach vanh trai va dong mach vanh phai. Cac dong mach nay chia ra cac nhanh nho hon toi nuoi tung vung co tim. Benh dong mach vanh xuat hien khi mot hoac nhieu nhanh dong mach nay bi tac nghen mot phan hay hoan toan (thuong la do cac mang xo vua). Thong thuong con dau that nguc co the xay ra khi dong mach vanh bi hep tren 50% khau kinh cua long mach.

Khi hoat dong the luc, co the can nhieu oxy hon nen co tim phai lam viec nhieu hon nhu: tang co bop, tang tan so tim, huyet ap tang... do do nhu cau oxy cua co tim cung tang len. Neu mot nhanh dong mach vanh bi hep, su cung cap mau cho vung co tim tuong ung tro nen khong day du. Co tim bi thieu mau va thieu oxy gay con dau that nguc. Con dau that nguc nay thuong xay ra khi gang suc va giam di khi benh nhan duoc nghi ngoi, nen nguoi ta goi la con dau that nguc on dinh.

Dau thuong o vung giua nguc, sau xuong uc hay vung truoc tim. Dau co the lan len co, ra ham, ra canh tay, thuong gap nhat la lan ra ben trai. Doi khi dau o vung thuong vi. Cam giac bo chat, that nghet, de ep, doi khi chi la cam giac kho chiu trong nguc. Co truong hop dau lan ra sau lung, ra vung cot song lam nguoi benh tuong lam la dau do thoai hoa cot song that lung.

Dau that nguc on dinh thuong tu het tu 1-5 phut sau khi ngung gang suc. Doi khi dau that nguc co the tham lang (khong dau hoac dau nguc khong dien hinh) goi la thieu mau co tim tham lang.

Nguyen nhan gay dau that nguc on dinh

Benh tim mach thuong do nhieu nguyen nhan phoi hop gay nen. Cac yeu to nguy co phoi hop voi nhau de tao ra cac mang xo vua. Co 4 loai chat beo chu yeu ton tai trong mau: LDL-Cholesterol (duoc biet la mot loai cholesterol co hai), HDL-Cholesterol (duoc biet la mot loai cholesterol co ich), cholesterol toan phan va triglycerides. Khi cac chi so do o muc do khong binh thuong co the gay ra benh vua xo dong mach, trong do co vua xo dong mach vanh.

Mang xo vua chu yeu la do cac chat mo lang dong tren thanh mach mau, co cau tao boi mot nhan lipid va mot vo xo. Mang xo vua lam giam khau kinh long mach va dan dan gay tac mach.

Cac yeu to nguy co cua dau that nguc on dinh, co 2 loai:

- Cac yeu to nguy co khong the thay doi duoc: Tuoi: tuoi cang cao cang co nhieu nguy co bi benh dong mach vanh; Nu gioi: nu gioi co nguy co bi benh dong mach vanh cao hon sau khi man kinh; Tien su gia dinh: neu bo me, ong ba hay anh chi cua ban bi cac tai bien tim mach khi con tuong doi tre tuoi (nam gioi < 55 tuoi, nu gioi < 65 tuoi), thi ban co nguy co bi benh dong mach vanh cao hon.

- Cac yeu to nguy co co the thay doi duoc:

Hut thuoc la: Hut thuoc lam tang nguy co bi benh, khong chi cac benh tim mach ma con cac benh khac nhu ung thu phoi, ung thu vom hong... Hut thuoc la lam nguy co mac benh dong mach vanh tang len gap 2 lan. Khi ngung hut thuoc la thi nguy co nay se giam dan.

Loi song it van dong: Nhung nguoi khong luyen tap the duc thuong xuyen se co tuoi tho thap hon nhung nguoi co luyen tap thuong xuyen.

Cac benh nhu tang huyet ap, tieu duong, beo phi, roi loan lipid mau cung la nhung nguyen nhan gay ra dau that nguc on dinh. O nguoi truong thanh, neu nong do cholesterol tang cao qua 10% gia tri binh thuong, nguy co bi cac bien chung tim mach se tang them 30%. Dieu quan trong hon la phai phan tich cac thanh phan khac nhau cua cholesterol o trong mau: LDL-C, HDL-C...

Uong qua nhieu ruou, bia cung la mot nguyen nhan quan trong gay ra thieu mau man tinh cuc bo o co tim, lam xuat hien nhung con dau that nguc on dinh.

Nhung bien phap quan trong de phat hien benh

De xac dinh xem dau hieu dau nguc co phai la do benh dong mach vanh hay khong, bac si co the phai tien hanh mot so tham do co ban.

Dien tam do luc nghi: la mot tham do sang loc trong benh dong mach vanh. Khoang hon 60% benh nhan dau nguc on dinh co dien tam do luc nghi binh thuong. Mot so benh nhan co the co song Q (chung to co nhoi mau co tim cu), doan ST chenh xuong, cung, thang duon. Ngoai ra dien tam do con giup phat hien cac ton thuong khac nhu phi dai that trai, bloc nhanh, hoi chung tien kich thich... Dien tam do trong con dau co the thay su thay doi cua song T, doan ST (doan ST chenh xuong, T am). Tuy nhien, neu dien tam do trong con dau binh thuong cung khong loai tru duoc chan doan.

Nghiem phap gang suc: la nghiem phap ma dien tam do duoc ghi trong khi nguoi benh gang suc (bang tham chay hay xe dap luc ke). Muc do gang suc duoc tang len tu tu den khi tan so tim dat den tan so tim toi da theo ly thuyet (tan so tim toi da theo ly thuyet = 220 - tuoi cua nguoi benh) hay den khi xuat hien dau nguc hoac co bieu hien bat thuong tren dien tam do. Ngoai gia tri chan doan benh, nghiem phap gang suc con giup danh gia duoc cac benh nhan bi benh mach vanh co nguy co cao.

Xa hinh co tim: De khang dinh chan doan, bac si phai tiem vao tinh mach mot chat dong vi phong xa (Thalium 201 hay Technectium 99m) co kha nang tu gan vao co tim khoe manh o giai doan cuoi cua trac nghiem gang suc. Sau do nguoi benh duoc dat duoi mot may do hoat tinh phong xa va hinh anh cua co tim se duoc ghi lai, do la xa hinh co tim. Hinh thu hai duoc ghi vai gio sau khi nghi ngoi. Vung co tim thieu oxy do nhanh dong mach vanh tuong ung bi hep hay tac se khong duoc gan cac chat dong vi phong xa va tao ra mot “khuyet xa” tren hinh anh xa hinh co tim ngay sau khi gang suc. Tren hinh anh chup khi nghi ngoi, hinh “khuyet xa” se hien dien neu nhu nguoi benh bi nhoi mau co tim.

Sieu am tim gang suc: Bao gom phan tich su dap ung cua tam that trai trong dieu kien phai lam viec nhieu hon. De lam duoc dieu do, mot loai thuoc dac biet duoc tiem hoac truyen qua duong tinh mach de lam tang tan so tim. Neu dong mach vanh binh thuong, su co bop cua tam that tro nen manh hon va dong deu. Neu dong mach vanh bi hep, su co bop cua vung co tim tuong ung do se bi giam di. Mot vung co tim bi giam hoac mat van dong, neu khoi phuc duoc kha nang co bop binh thuong voi mot lieu thuoc nhat dinh se chung to “kha nang song” cua vung co tim do.

Dien tam do 24 gio (Holter dien do): Mot may ghi dien tam do nho duoc gan tren nguoi benh. Benh nhan co the di lai va lam viec binh thuong. May se tu dong ghi lai moi hoat dong cua tim lien tuc trong 24 gio. Bac si se phan tich cac hinh anh dien tam do duoc ghi lai tren may xem benh nhan co bi roi loan nhip tim hay bi benh dong mach vanh hay khong.

Chup cat lop dong mach vanh (Multislices CT scanner): May chup cat lop co toc do rat nhanh cho phep chup duoc hinh anh dong mach vanh. May se tu dong dung lai hinh anh he dong mach vanh theo khong gian 3 chieu. Bac si se phan tich cac hinh anh chup cat lop he dong mach vanh xem co bi voi hoa, bi hep, tac hay khong.

Chup dong mach vanh chon loc: Giup chan doan xac dinh benh, danh gia chinh xac muc do ton thuong cua he dong mach vanh, va giup lua chon phuong phap dieu tri thich hop nhat: dieu tri noi khoa, can thiep dong mach vanh qua da hay phau thuat bac cau noi chu-vanh.

Dieu tri dau that nguc on dinh

Co 3 phuong phap dieu tri chinh la:

Dau that nguc on dinh Moi nguy hiem cua trai tim
Hinh anh chup cat lop dong mach vanh
Dieu tri noi khoa: dieu tri bang thuoc, co the dung mot hoac nhieu loai thuoc ket hop voi nhau. Phuong phap nay lam giam duoc trieu chung nhung khong giai quyet duoc nguyen nhan la hep long dong mach vanh.

Phau thuat bac cau noi chu-vanh: vung co tim bi thieu mau se duoc cung cap mau boi mot mach mau khac vong qua cho dong mach vanh bi hep hoac tac.

Can thiep dong mach vanh qua da: day la phuong phap hien dai dang duoc ung dung dieu tri hieu qua o nuoc ta, khong phai mo xe nhung vua lam giam trieu chung, vua giai quyet duoc nguyen nhan la hep long dong mach vanh.

Co the tom tat viec dieu tri lau dai dau that nguc on dinh nhu sau:

A (aspirin and anti-anginals): dung thuoc aspirin va cac thuoc chong dau that nguc.

B (beta blocker and blood pressure): dung thuoc chen beta giao cam va dieu tri benh tang huyet ap.

C (cholesterol and cigarettes): dieu tri roi loan cholesterol mau va cai thuoc la.

D (diet and diabetes): an kieng va dieu tri benh tieu duong.

E (education and exercise): tap luyen the duc deu dan.

Phong benh

Cho du nguoi benh da duoc dieu tri bang phuong phap ngoai khoa hay tim mach can thiep thi viec thay doi loi song, dieu tri mot so benh co lien quan va tiep tuc su dung lau dai mot so thuoc la het suc can thiet de dieu tri va phong ngua dau that nguc.

Thay doi loi song: hut thuoc la la nguyen nhan hang dau cua benh, do vay khong hut thuoc la la yeu cau quan trong. Xay dung mot loi song thanh than, vui ve, tranh cang thang qua muc, nhat la tinh trang stress.

Han che toi da an mo, an nhieu rau xanh, trai cay, an it duong, bo, pho-mat, khong nen an man, nhung mon dua, ca cang han che. dac biet, khong nen khoai khau voi cac mon phu tang dong vat, nhieu nguoi cho rang “an gi bo nay” cho nen mac benh tim mach roi lai hay an tim dong vat, dieu nay chang nhung khong bo duong cho tim ma con lam gia tang nhung yeu to nguy hiem cho tim, do chinh la su gia tang cua cholesterol co hai. Khong uong nhieu ruou, bia va nhung chat kich thich khac.

Tap the duc thuong xuyen, dac biet la di bo hang ngay, tot nhat la 30 phut/ngay vao buoi sang hoac buoi toi.

Doi voi nhung nguoi da co con dau that nguc on dinh, tat ca nhung yeu cau tren cang can phai kieng va thuc hien triet de, dong thoi can phat hien va dieu tri nhung benh lien quan den benh mach vanh nhu tieu duong, roi loan mo mau, tang huyet ap, beo phi, thua can.

Theo TS.BS. Nguyen Quang Tuan (Giang vien tim mach, DH y Ha Noi)
Bao Suc khoe & doi song

Viet Bao
Thích và chia sẻ bài viết này trên facebook Theo dõi vietbao.vn trên facebook

TIN Sức Khỏe NỔI BẬT

Nguy hại chết người của cà phê với phụ nữ

Theo nghiên cứu của các nhà khoa học, phụ nữ uống nhiều cà phê mỗi ngày sẽ khiến nguy cơ nhồi máu cơ tim của phụ nữ tăng khoảng 70%, uống càng nhiều nguy cơ mắc bệnh càng cao.

Tìm hiểu: William Heberden, Benh tim thieu mau cuc bo, cac nuoc dang phat trien, Benh dong mach vanh, Con Dau That Nguc, cac nuoc phat trien, dien tam do, moi nguy hiem, chup cat lop, cac yeu to, co tim, on dinh, dieu tri, nguy co, co the, lam

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: Đau thắt ngực ổn định - Mối nguy hiểm của trái tim

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet Đau thắt ngực ổn định - Mối nguy hiểm của trái tim bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin Dau that nguc on dinh Moi nguy hiem cua trai tim

Nhan xet, hay lien he ve tin Dau that nguc on dinh Moi nguy hiem cua trai tim co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet Dau that nguc on dinh Moi nguy hiem cua trai tim de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Tin suc khoe trong chuyen muc Suc khoe.

Cac tin khac:

Xem tiep ... Tin suc khoe
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0