So sanh ve dep thien nhien ky dieu o ghenh da dia Phu Yen voi 3 ghenh da dia o Ireland, Tay Ban Nha va Scotland.
So huu hien tuong dia chat ky la, cac dia danh ghenh da dia duoi day se khien cho bat cu ai cung phai tram tro truoc nhung tac pham tuyet voi ma khong mot con nguoi nao co the "bien hoa" duoc.

1. Ghenh da dia Phu Yen, Viet Nam

Viet Nam tuyet dep trong chum anh ghenh da dia vong quanh the gioi 1

Ghenh da dia nam cach thanh pho Tuy Hoa, Phu Yen hon 40km ve phia Nam, voi mau den tuyen cua nhieu khoi da hinh luc giac nam sat nhau nhu nhung chong dia lon, doc dao.

Viet Nam tuyet dep trong chum anh ghenh da dia vong quanh the gioi 2

Viet Nam tuyet dep trong chum anh ghenh da dia vong quanh the gioi 3

Cach day hang trieu nam, nhung dong nham thach nong chay da gap nuoc bien lanh, sau do bi dong cung lai va ran nut, tao thanh nhung cot dung dung hoac xien. Ket qua cua qua trinh do la ghenh da dia nhu ngay nay.

Viet Nam tuyet dep trong chum anh ghenh da dia vong quanh the gioi 4

Nhin tu xa trong noi day khong khac nao mot to ong khong lo, trai dai khoang 1km2, nua chim nua noi tren mat bien.

Viet Nam tuyet dep trong chum anh ghenh da dia vong quanh the gioi 5

Viet Nam tuyet dep trong chum anh ghenh da dia vong quanh the gioi 6

Da o day thuoc loai da bazan co mau den huyen va mau vang sang. Da co hon nang den hang ta, co hon nho nho xinh xinh voi nhung hinh dang khac nhau - tron, ngu giac, da giac… duoc dung dung theo cot hoac xep len nhau giong nhu nhung chong dia lon.

Viet Nam tuyet dep trong chum anh ghenh da dia vong quanh the gioi 7

Viet Nam tuyet dep trong chum anh ghenh da dia vong quanh the gioi 8

2. Ghenh da dia Giant"s Causeway, Ireland

Toa lac tai vung County Antrim, bo bien thuoc khu vuc Dong Bac Ireland, Giant"s Causeway la mot khu vuc nui da co cau truc hinh to ong, gom khoang 40.000 cot da bazan khong lo, mau den, co hinh luc giac, bat giac nam xen ke, xep chong len nhau vuong vuc.

Viet Nam tuyet dep trong chum anh ghenh da dia vong quanh the gioi 9

Theo nghien cuu cua cac nha khoa hoc, Giant"s Causeway la ket qua cua tran phun trao nui lua dien ra tu cach day 50 - 60 trieu nam truoc. O cac vach da, chieu cao trung binh cua cac cot bazan o Causeway len den 100m.

Viet Nam tuyet dep trong chum anh ghenh da dia vong quanh the gioi 10
Nhung khoi da hinh luc giac xep chong len nhau nhu hinh to ong tao nen hieu ung thi giac tuyet dep.

Thoat nhin, nhung tang da bazan giong nhu buoc chan cua nguoi khong lo. Boi vay ma noi day tung luu truyen mot giai thoai hap dan ve mot ga khong lo Fionn Mac Cumhaill xep nhung cot da thanh con duong di den tan Scotland de giao dau voi doi thu cua minh - Benandonner.

Viet Nam tuyet dep trong chum anh ghenh da dia vong quanh the gioi 11

Giua duong, Fionn ngu quen nen Benandonner toi Bac Ireland de tim ong. Vo Fionn thay doi thu cao lon hon chong nen nhanh tri lay chan quan quanh nguoi, cai trang ong hanh dua tre va noi voi Benandonner do la con trai minh. Thay dua tre khong lo dang nam ngu, Benandonner chot nghi cha dua be chac han con to lon hon nen voi quay ve Scotland. Tren duong ve, Benandonner tim cach lam hong con duong de Fionn khong the tim thay minh.

Viet Nam tuyet dep trong chum anh ghenh da dia vong quanh the gioi 12

Khong chi co nhung ghenh da dia khong lo dep mat, Giant’s Causeway con la thien duong cua nhieu loai chim bien quy hiem nhu hai au Fulmar, hai au Petrel, chim Razorbill… Ngoai ra, noi day con la tu hop nhieu loai thuc vat la nhu cay hanh bien Vernal squill, co duoi trau bien va loai hoa phong lan ech xinh dep...

Viet Nam tuyet dep trong chum anh ghenh da dia vong quanh the gioi 13

Vao nam 1986, Giant’s Causeway duoc to chuc UNESCO cong nhan la Di san Thien nhien the gioi.


3. Ghenh da dia Los Organos, Tay Ban Nha

Viet Nam tuyet dep trong chum anh ghenh da dia vong quanh the gioi 14

Nam giua hon dao La Gomera xinh dep, Los Organos la mot trong nhung vach da bazan tu nhien ngoan muc nhat tren quan dao Canary cua Tay Ban Nha. Nhung khoi da vuon cao 800m va rong 200m huong ve phia bien trong giong nhu nhung thanh dan ong, chinh vi vay ma vach da nay co ten la “Los Organos” (tam dich: nhung thanh dan ong).

Viet Nam tuyet dep trong chum anh ghenh da dia vong quanh the gioi 15

Nhung cot tru bazan nay gan nhu thang dung, duoc xep canh, xen ke nhau tao mot khung canh hung vi ben canh suon doc cua vach da. Theo cac nha khoa hoc, nhung cot da khong lo nay chinh la ket qua cua vu phun trao nui lua hoat dong manh me da xay ra tai khu vuc nay hang trieu nam truoc.

Viet Nam tuyet dep trong chum anh ghenh da dia vong quanh the gioi 16

Sau do, mot lop nham thach day co mau den da bao phu len hon dao. Khi nham thach nguoi di, chung ket tinh lai tao thanh nhung cot da bazan hinh luc giac ma ta thay nhu ngay nay. Theo thoi gian, su bao mon cua nuoc bien khien cho nhung khoi da bazan o day hien ra nhu mot buc tranh nghe thuat thien nhien song dong.

4. Ghenh da dia o hang dong Fingal, Scotland

Fingal la mot hang dong nam tren hon dao Staffa khong nguoi sinh song o Scotland. Qua nghien cuu, hang dong Fingal co dia hinh khong giong bat ki hang dong nao khac tren the gioi.

Viet Nam tuyet dep trong chum anh ghenh da dia vong quanh the gioi 17

No duoc hinh thanh hoan toan tu nhung cot da bazan luc giac, tuong tu nhu trong cau truc cua Giant"s Causeway o Bac Ireland. So sanh hai cau truc, nguoi ta thay chung deu la ket qua cua tran phun trao nui lua dien ra tu cach day 50 - 60 trieu nam truoc.

Viet Nam tuyet dep trong chum anh ghenh da dia vong quanh the gioi 18

Chieu cao cua chan cot tru khoang chat bazan o hang dong Fingal lo ra ma nguoi ta do duoc la 72m, phan chon duoi bien co khi len toi 700m. Ben trong, nhung cot da bazan sau canh noi nhau chay dai suot long hang co chieu cao len toi 23m va nam o do sau 82m.

Viet Nam tuyet dep trong chum anh ghenh da dia vong quanh the gioi 19


* Bai viet co su dung tu lieu tham khao tu cac nguon: Amusing Planet, Wikipedia, Flickr... cung phan hinh anh tai Viet Nam do Vivian Nguyen, Andy Tran thuc hien.

Theo Kenh14.vn