Qua eo Lap Cap

Tags: Lap Cap, Hoa Son, Quang Binh, Minh Hoa, Xa Hoa Son, mat ong, ngan sach, khai thac, goi la, co mot, bo, cay, nam, nguoi, duong


Qua eo Lap Cap
Canh dong... bo o Hoa Son
TTCN - Xa Hoa Son don doc trong thung lung sau tham cua huyen reo cao Minh Hoa, Quang Binh.

Con duong Ho Chi Minh nhu mot vet chi da noi Hoa Son gan hon voi vung dan cu phia ngoai day nui Lap Cap. Tuy vay, tu duong Ho Chi Minh muon vo den xa Hoa Son cung phai qua chang duong dai hon 15km. Tren doan nay co mot eo nui ma dan quen goi la eo Lap Cap.

Goi la eo, nhung that ra day la mot con deo dai gan 10km co hon 1km co do doc mat duong tu 50-60 do, chay uon luon giua mot ben la vach da cao sung sung, mot ben la vuc sau hun hut. Suot doan deo Lap Cap, xe may cua toi chi gang bo len bang so mot qua tung tang da long chong, banh nay tong toc. Hai lan nguoi va xe da nam chong gong ben vach nui vi truot banh, nguoi dan xuong mat duong lon nhon da gan ga. Qua duoc eo, chan tay run lap cap vi met moi.

Bo... nhieu hon dan

Tren dinh eo mot thanh nien dang dung roi quat lay quat de vao chan mot con bo. Anh bao: “Dap chung mo han cung khong chiu di. Ca tieng dong ho roi ma han cu nhu choc tuc tui, nam li ra do mai!” Con bo cua anh di lac xuong phia hem vuc. Anh mung vi tim duoc no, nhung de dua no ve duoc thi chua biet den khi nao.

Duoi chan eo Lap Cap co mot cai choi. Ong lao chu choi ngoi vot may ben duong bao: “Bo o Hoa Son nhieu hon dan, vi dan dua bo di ban qua kho nen dan bo cu ton lai, sinh soi mai len hang nam. Dua bo di ban, khi len duoc mot phan deo Lap Cap la bo chun chan, khuyu goi roi nam lai khong chiu di nua”. Ong ke: “Ngay xua nguoi dan moi lan dem bo di ban, den chan deo la phai cot bo, dat nai chuoi ra duong, thap huong khan cung, cau khan cho thanh than tren rung... giup dua bo qua duoc deo”.

Nguoi dan Hoa Son co cau noi: an cho no ma lo bo len eo (Lap Cap) la the. Chi 1km thoi o doan cao nhat cua eo nhung nguoi Hoa Son dua bo di ban phai mat hon hai, ba tieng dong ho moi qua duoc. Den duoc cho ho lai chiu them thiet thoi: cu biet bo Hoa Son la nguoi mua tra re lai. Dua bo ra duoc cho da kho, dua bo ve cang tiec cong hon, the la ho danh rung rung nhin nhau roi ban tong ban thao ma ve kip vuot qua eo Lap Cap truoc khi mat troi lan.

Qua eo Lap Cap
Hoc sinh nghi chan tren eo Lap Cap
“Xa hien co so dan la 1.410 nguoi, nhung dan trau, bo thi co toi 2.600 con bo bo me - de chac an, ong Dinh Xuan Duc, bi thu dang uy xa - lat cuon so tay bao co them 297 con be, nghe moi de trong nam 2004 ni nua, vi chi tat ca la...”.

Doc tu dau den cuoi xa, nhieu dong co xanh tuoi trong nhu nhung canh dong... bo. Bo duoc tha rong trong rung. Ong Duc cho hay bo o day khong bao gio bi mat trom. Truoc nay xa chi co mot lan bo bi mat trom vao nam 2003, nhung chi can chu bo som phat hien mat bo, len eo Lap Cap la bat lai duoc ngay. Vi trom dat bo den do la bo... xin nghi, duoi danh cach nao cung khong chiu di.

Cay... ngan sach xa

Do la mot cay goi la den, nhung dan trong xa van quen goi la cay mat ong. Nam cach xa hon nua ngay duong loi rung co mot cay cao khoang 40m, doan duoi goc co duong kinh den nam nguoi om (8m), la nho nhu la cay tram, vo xu xi, khi bi chat vo ua nhua. Nhua nay co the lay dot lam duoc chay rat lau.

Ong bi thu xa ke: “dieu dac biet cay nay khi cao 7-8m thi than cay noi len mot vong u phinh ra kha lon nhu binh ruou cu toi lat nguoc, vi vay bon gau rung khong tai nao leo len duoc de an mat ong. Chang ai hieu vi le gi ma ong rung hang nam cu theo nhau ve tu lai o cay nay de lam to, xay mat. Trong khi canh do con co hang chuc cay den khac nhung chung khong he lam to lay mot cai. Nam ong ve nhieu, ca cay co hon 120 to treo lung lang nhu trai buoi, nam it cung co duoc nam, bay chuc to. Mat trong cac to nay vat ra vang huom.

La cay giua rung, nhung rung la tai nguyen cua Nha nuoc, vay thi xa phai quan ly de khai thac cho co hieu qua! Van ban cua UBND xa qui dinh nhu vay. Vay la tu nhieu nam qua, xa da quan ly va khai thac mat ong tren cay de ban thu tien vao cho... ngan sach xa. Ong Duc cuoi: “Cay ni cho thu vo luong mat ong 3-4 ta, ban di ngan sach xa cung co duoc nam, sau trieu dong roi, so voi tong thu ngan sach cua toan xa (chu yeu la tu phi dong co va phi ban bo) 10 trieu dong/nam”.

Cu den thang sau duong lich, vao ky thu hoach mat la xa cu mot doi quan gan 20 nguoi di leo cay lay mat. Ai nay deu trum kin dau. Lay mat o cay nay khong duoc hun duoi ong bang khoi. Vi nhu the dan ong se bi chet rat nhieu, nam sau khong du dan lam mat.

Mot, hai nam gan day cay mat ong chi co duoc tu 30-40 to moi nam. Do cay mat ong bi nhieu nguoi o vung khac den khai thac trom mat bua bai, lai lay luon ca to ve ngam ruou uong, lam cho dan ong “gian doi” bo di dau mat nhieu. Khi cay mat ong bi that thu, ca xa ai cung thay buon boi nhu ong Duc noi: “Ngan sach xa thu duoc tu cay mat ong phan lon dung vo viec tham hoi, tang qua cac gia dinh thuong binh, liet si, gia dinh co hoan canh kho khan, hoan nan. Mot phan nua dung thuong con em hoc gioi, hay thi dau vo cac truong dai hoc. De “moi goi” dan ong tro lai voi cay den, tu cuoi nam 2002 xa da khong khai thac mat...

LAM GIANG

Viet Bao
Thích và chia sẻ bài viết này trên facebook Theo dõi vietbao.vn trên facebook

Chủ đề liên quan

TIN Phóng Sự NỔI BẬT

Thực hư lang vườn chữa bệnh như “phù thủy” ở Sơn La

Nhiều năm qua, ông Bàn Văn Tụ, người dân tộc Dao ở Phù Yên, Sơn La đã chữa bệnh cho hàng trăm lượt người. Chỉ bằng những dụng cụ thô sơ và phương pháp nhuốm màu mê tín dị đoan.

Tìm hiểu: Lap Cap, Hoa Son, Quang Binh, Minh Hoa, Xa Hoa Son, mat ong, ngan sach, khai thac, goi la, co mot, bo, cay, nam, nguoi, duong

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: Qua eo Lập Cập

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet Qua eo Lập Cập bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin Qua eo Lap Cap

Nhan xet, hay lien he ve tin Qua eo Lap Cap co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet Qua eo Lap Cap de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Phong su tong hop trong chuyen muc Phong su.

Cac tin khac:

Xem tiep ... Phong su tong hop
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0