![]() |
| “Cau” Tam dang nhap vai trong mot gia dong - Anh: Viet Dung |
Do la lan dau tien nhung ong dong, ba cot trinh dien nhung man nhap hon day mau sac tam linh tren… san khau lap lanh anh den, chu khong phai la dien tho nghi ngut khoi huong.
Theo lich sap xep cua ban to chuc, doan “cau” Tam (ong dong nguoi Kim Thanh, Hai Duong) dam nhiem man “len dong” dau tien cua lien hoan hau thanh. “Cau” Tam van chiec ao phong do chot, quan bo bac mau, lang xang chay di chay lai chi dao cac “de tu” bai tri ban tho… Ben hong san khau, con nhang, de tu cua “cau” tat bat sap sua le vat, bay bien mam qua... Giua san den, ngay truoc nha tien le, san khau noi nhung ong dong ba cot sap trinh dien noi bat len voi anh den sang ruc, long dinh (ban tho) nghi ngut khoi huong, bap bung anh nen. Hai ben treo bon buc tranh cach dieu hinh bon vi quan vo nom uy nghi long lay. Toi lai gan cac con nhang, de tu cua “cau” Tam bat chuyen. Chi T., mot “de tu ruot” cung que voi “cau” Tam, ho hoi khoe: “Dem nay toi phu dong cho “cau”. “Cau” mo dien o nha dong de tu lam, nhung den tham gia hoi dien nay chi than can cua “cau” moi duoc di cung thoi, bay gio co mat tai day cung phai gan 100 nguoi…”.
|
Dung 20g, sau bai phat bieu khai mac cua giam doc So VH-TT tinh Hai Duong Dang Viet Cuong, “cau” Tam buoc ra chieu dong trong tieng vo tay nong nhiet. “Cau” mac bo quan ao lua trang, toc vuot keo bot, mat to son diem phan, mai toc de dai nhu con gai. “Cau” cui dau chao khan gia thanh thuc nhu mot ca si. “Cau” tu tu ngoi xuong chieu dong truoc cap mat hoi hop doi theo cua hang ngan khan gia va con nhang, de tu. Theo chan “cau”, bon phu dong (hai nam, hai nu) nhanh chong chuan bi trang phuc, le lat… Canh cung van noi nhac, tieng dan khoan thai, trong phach don dap, giong hat van vut bong bao trum len khong gian san den.
Nhung gia dong vun vut troi qua, khi thi “cau” hoa than thanh mot vi tuong tran giu mien bien ai tien lui mua dai long dao vun vut, khi thi la mot menh quan lon uy nghiem oai ve, luc lai hoa than thanh mot co gai mien cao dang tung tang nhay mua giua bat ngan nui rung. Giong hat van luc diu dat, luc vui nhon tung bung, tam trang buon vui cua khan gia cung bien doi theo tung gia dong. Co luc ca dam dong say me vo tay hoa cung nhip trong phach, co luc ve mat ai cung buon nao ne theo tieng dan, giong hat ai oan ke ve noi niem oan khuat cua nguoi anh hung. Moi lan “cau” Tam trinh dien den cao trao, hai de tu than can cua cau ngoi san ben canh ga chieu dong lai no phao giay trong tieng vo tay co vu nong nhiet cua khan gia.
3 gio sang, man dien thu tu cua dem hoi “len dong” do ong dong Vu Khac Long, Hai Phong the hien. Trong khi canh khan gia U-20 co ve tham met, mot so roi chieu dong ra ve, thi nhieu cu gia co 70-80 tuoi van trang dem cung “hau bong”. Ba cu Yen, hon 80 tuoi, nha ngay sau den Kiep Bac, cho biet: “Toi cung may cu trong lang ru nhau den xem. Canh cung van hat hay that. Chua bao gio toi duoc xem mot gia hau nhu the nay”.
|
- Len dong (hay con goi la hau bong) la nghi le pho bien nhat cua dao Mau. Trong nghi le nay, nguoi ta tin rang linh hon cua cac vi than se nhap vao nguoi len dong de nghe loi cau khan cua nguoi di le. Dao Mau la mot tin nguong dan gian VN tho cac nu than (thuong goi la cac Thanh Mau). Dao Mau la mot phan quan trong trong he thong tin nguong dan gian va ban sac dan toc cua VN, duoc tho tai cac den, phu. O mien Bac VN, cac chua cung co ban tho Mau (tien Phat, hau Mau). Dao Mau khong chu trong vao cuoc song sau khi chet ma quan tam den cuoc song hien tai, va cau hoi lam the nao de nguoi ta co the dat duoc mot cuoc song hanh phuc va day du tren tran gian. Dao Mau co hai dip le hoi quan trong: “Thang tam gio cha, thang ba gio me”, ky niem ngay mat cua Duc Thanh Tran (cha) va Lieu Hanh cong chua (me). - Ong Nguyen Khac Minh, truong Ban quan ly khu di tich Con Son - Kiep Bac: “Thuc chat “hau bong” la mot sinh hoat van hoa tam linh thuoc ve dan gian co tu lau doi, co y nghia ton vinh cac nhan vat lich su cung voi cong trang cua ho duoi hinh thuc nhap hon va hat van. Ve nghe thuat dien xuong dan gian, day la mot tong hop nhieu dien xuong khac. Co toan bo dan nhac dan toc; co hat cheo, hat van; co kich mua, nhay, hoa trang, le nghi. Mot nguoi dien nhung 36 gia dong, hoa than vao 36 nhan vat voi nhung tam trang dien xuat khac nhau. Day la hoi cua dan, chung toi chi dung ra chu tri de nguoi dan tu lam”. |
TRONG PHU
Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet Lễ hội lên đồng bang cach nhan chuot vao duong dan tren.
Nhan xet, hay lien he ve tin Le hoi len dong co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet Le hoi len dong de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Bai bao hay trong chuyen muc Phong su.
Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap