Ky I Tam tinh tu nhung nguoi ban Lao
|
Chien tranh, nhung nguoi linh tinh nguyen Viet Nam tung chung chien hao voi cac chien si Pa Thet Lao tren cac mat tran Trung Lao, Ha Lao. Thoi binh, tam thinh tinh cua nhan dan Lao "dua" bo doi Viet Nam di tim hai cot dong doi. Chien tranh da qua di, nhieu chien si tinh nguyen Viet Nam da nam lai tren nuoc ban Lao. Doi 192 thuoc Bo CHQS tinh Thua Thien - Hue duoc thanh lap voi nhiem vu cao ca: Tim va cat boc mo cac liet si hy sinh tai nuoc ban dua ve an tang tren dat me. Ho da don nhan nhung tinh cam nong am va su giup do nhiet thanh cua ba con cac bo toc Lao. Nhung nguoi me Lao Trung ta Tran Trung Thanh, nguoi duoc phan cong ve doi 192 tu ngay dau thanh lap noi co le anh la nguoi hanh phuc nhat doi vi anh co rat nhieu me. 15 nam troi qua, doi chan anh da di qua hau het cac ban lang cua hai tinh Se Cong va Xaravan cua nuoc ban Lao.
Khi biet bo doi Viet Nam qua Lao tim hai cot dong doi, me Lan da chu dong di hoi ba con cac ban lang. Noi dau bao co the co mo liet si, me Lan lai cam cui viet thu sang Viet Nam bao tin cho doi. Tin cua me cho du khong chinh xac 100%, nhung cung la co so de doi tham tra. Tu nguon tin ay, rat nhieu liet si da duoc tro ve voi que huong. Mot lan, doi 192 tien hanh tim kiem mo liet si o ban Xoong Kha Loong, cach trung tam huyen Khoong Se Don vai chuc cay so duong rung. Biet cac con bo doi Viet Nam thieu rau, thieu thuc pham, me Lan cu moi tuan lai lan loi tiep te. Hon hai thang rong nhu vay. Dot do, doi 192 da tim va cat boc duoc 20 ngoi mo liet si. Me Lan bat khoc nhu da tim duoc chinh nhung dua con cua minh. “Bon toi vua boc xong ngoi mo cuoi cung, anh em vua nghi, me Lan vao, me khoc, om tung tui hai cot nhu om con cua me. Anh em toi khoc het ca!”. Dau nam 2007, me Lan mat, doi 192 day dut vi chua den dap duoc gi cho me. Anh Thang, mot chien si doi 192 ke: Co truong hop o huyen Ca Lum, mot nguoi me Lao biet cho co mo liet si Viet Nam nhung dut khoat me khong bao. Chi vi thay cac con Viet Nam cua me vat va, me chi ma nho khong co, lai hanh toi cac con! Ca doi xum lai van dong me moi chi. Va me lan loi dua den tan noi, o cung doi, lo com nuoc cho anh em.
“Neu khong co cac me Lao o ban do, chung em chac khong dung len duoc. Cac me nau com cho an, ca ban co may con ga cung lam thit cho an. Cac me cu nhin bon em noi: sao cac con giong con bo doi Viet Nam cua me ngay xua qua!” - Thang ke. Cac chien si quan tinh nguyen Viet Nam xua tren dat ban Lao da de lai mot tinh cam sau dam trong long nhan dan nuoc ban. Trong hanh trinh 15 nam tim mo liet si tren nuoc ban Lao, can bo chien si doi 192 cung da nhan duoc nhung vong tay yeu thuong cua nhung nguoi me Lao. "Lo cho nguoi than cua minh..." Co le lan di tim va cat boc mo liet si tai Lao lau nhat, quy mo nhat cua doi 192 la dot tim tim kiem tai ban Non Xa Phang, huyen Khoong Se Don.
Dia diem tim mo giap bien gioi Thai Lan. Tinh hinh an ninh khong yen on nen phia ban cu han mot tieu doan bao ve khu vuc khai quat. Doi 192 duoc bao ve ba vong: vong ngoai la dan quan, du kich dia phuong, tiep den la quan doi, vong cuoi cung la cong an Lao. Dung o dia diem tap ket duoi chan nui nhin len cua hang, anh em trong doi uoc chung vai cay so. Tuong se nhe nhang voi nhung doi chan da qua quen voi rung sau, vuc tham. The nhung, khi len moi biet, doc dung dung, mot ben la vach da, mot ben la vuc sau, chi can say chan thi... Ca doi xuat phat tu 7h sang, len den noi vua dung trua. Mot tran tro xuat hien trong dau doi truong Thanh: leo len duoc roi, trien khai tim kiem se ban ra phuong an, nhung cao the nay, hiem tro the nay, lay dau nuoc cho anh em. Con thoi com, con cho ngu. Doc duoc y nghi ay, gia lang Bun Phan vo vai: “Bo doi chi huy yen tam, minh chuan bi ca roi!”. Khi biet tin bo doi Viet Nam ve ban de khai quat hang co hai cot liet si, ong Bun Phan da chuan bi tat ca. Ong phan cong cho tung noc (gia dinh) tung nhiem vu cu the. Nhom noc nay lo nuoc, nhom noc kia lo nau com, nhom thi lo thuc an. Cu the luan phien nhau. Chinh ong cung la nguoi da bao tin cho chinh quyen ve hang da co hai cot liet si Viet Nam. Hai thang troi rong ra, ban Non Xa Phang tap trung lo cho bo doi Viet Nam. Mua he o Lao nang gat, buoi trua cu dung khi mat troi chieu thang dinh dau, ca doi nhan duoc nhung gui com, thuc an, nuoc. Nuoc phai gui len vat va, anh em bao nhau tiet kiem. Nuoc rua mat dung luon thanh nuoc tam. Thay vay, dan ban bao nhau tranh thu, moi nguoi mot gui, chuyen nuoc len deu dan. Tham met voi nhung cong viec tim kiem, nhung chang ai dam keu, khi nhin thay nhung thanh nien dan quan gui com, gui nuoc. Ao uot dam mo hoi, mat tai di vi mat nuoc. Ban chan ho toe mau vi vap phai da tai meo. Ngay nao cung vay, gio com, gio nuoc chinh xac khong sai, khong cham. Ba con chan tinh bao, cham dua com len bo doi doi, lay suc dau ma lam.
Ca dan ban, ca chien si doi 192 vat va dao boi. Phai no min de mo cua hang, nhung do cau tao dia chat, dao duoc bao nhieu, no min bao nhieu, dat da tu tren cao do tran xuong lap lai nhu cu. Nhung gi tim duoc chi la nhung doan day du, chiec luoc, manh huy hieu quan tinh nguyen. Luc bat tong tam, doi 192 phai rut quan. Gia Bun Phan noi trong nuoc mat: "Thoi, da gang het suc nhung khong duoc, biet lam sao day. Cac anh ay da hy sinh vi chung toi, bay gio khong the ve que me, nam lai day. Cac can bo cu ve noi voi ba con Viet Nam rang chung toi se lo cho cac anh nhu nguoi than cua minh”. Chia tay trong nuoc mat, lan ay, doi 192 khong cat boc duoc mot hai cot nao, nhung cac anh cung yen long khi dong doi minh nam lai day da co ba con ban Non Xa Phang cham soc...
|
||||||||
|
Viet Bao
|
