Chuyen la ve lang san ca map o Quang Ngai

Tags: Quang Ngai, Nghia An, Ly Son, Tu Nghia, Cao Tan, Anh Tan, cau chuyen ly ky, nghe cau ca, chuyen di bien, ca map, San Ca, ngu dan, day cau, luoi cau, cuoi cung, anh


Nhung cau chuyen ly ky, mao hiem cua cac doi cau ca map cuoi cung tren lang bien Tu Nghia, Binh Son va huyen dao Ly Son (Quang Ngai).

Chien loi pham sau chuyen cau ca map
Chien loi pham sau chuyen cau ca map .

Dem. Ca mot vung bien ngoai khoi phia Nam mo to duoi con trang dau thang. Kinh ngu Cao Tan (thon Tan An, Nghia An, Tu Nghia, Quang Ngai) khan truong chi huy gan chuc anh tho khoe nhanh chong lap moi vao cac luoi cau chuan bi cho gio san moi.

Doan day du to bang ngon tay ut, dai den 4km, lap hon 1.000 luoi cau duoc ren duc sac ben. Phai mat gan 2-3 ta ca, cat thanh tung mieng moi lam du moi cho so luoi cau tren. Anh Tan, lai con tau 300 ma ngua QNg 97319TS dang no may xinh xich di thanh vong dai tren mat bien.

Moi doan day 20 sai duoc lap 1 luoi cau, tha nhanh xuong bien. Du gap rut nhung gan 2 tieng dong ho, ca vung bien dai moi duoc phu doc luoi cau boi cac tay tho san ca map lao luyen.

O tuoi 42, doi mat ngu dan Cao Tan van sang to, cham chu nhin mat bien em chi lon gon vai con song bien theo chieu gio. Anh uon nguc, vuon doi tay chac nich, rit mot dieu thuoc dai: “Khong phai vung bien nao, thoi diem nao cung san duoc ca map. Loai ca khon nhat nhi duoi day dai duong nay, neu khong co bai se kho thang”.

Muot mo hoi von ca

Dang mua Bac (thang 2-3 am lich), anh Tan cho tau dap song gan ca tuan tu cau cang Sa Ky (Quang Ngai) ra tan vung bien phia Nam, giap ranh nuoc ngoai de tha cau, san ca map. Theo anh Tan: mua nay ca map hay ve an o cac ran san ho, phai su dung cac loai moi rieng.

Kinh nghiem hon 20 nam theo nghe san ca map, khien anh day dan kinh nghiem, thong thuoc tung duong bien, con nuoc, noi tru ngu, di cu cua loai ca bien hung du. “Thuong cac mua khac, chi can moi chet co the tha cau. Nhung mua Bac, ca map vao ran phai tim cho duoc cac moi song, moi co the khien chung can cau”.

"Nghe cau ca map kha pho bien, la mot trong nhung nghe cau truyen thong cua ngu dan dia phuong. Hien con hon chuc tau thuyen lang chai Tan An van dang theo nghe nay, tao su phong phu, da dang cho cac mat hang hai san. Gia thu mua ca map kha cao trong thoi gian gan day, khien ngu dan thu loi tot”. ong Do Ngoc Tay - Chu tich UBND xa Nghia An

Chua day tieng dong ho sau gio tha cau, chiec day du dong day bao hieu vai diem moi xuat hien ca map. Anh Tan cung cac ngu dan cham chu, theo doi.

Chiec day cau rung ban bat, roi lang yen… Doan gap phai “doi thu” tinh ranh, kinh ngu Cao Tan cho keo doan day, thay moi. “Cho no loai moi thuong hang, at thang”, giong anh qua quyet.

Moi “ca nhay” (loai ca heo) tanh rinh, con quay dap duoc gim luoi, tha xuong mat nuoc bien den dac. Dung nhu du tinh cua tay cau lao luyen, chi chung vai phut sau, day cau cang phung, lien tuc lac manh vao may toi, keo ca con tau di mot doan dai.

Anh Tan chay tu khoang lai, truc tiep xong xuong dieu khien may keo. Nhung vong tay gan thuoc quay nhanh, mo dan chiec day cau ve phia bien. Cac ngu dan lien tuc keo roi tha, von nhau cung vai con ca map mac cau. Phia xa, vung bien mo to quay len vung song lon, lan rong. “To day, phai can than, khong duoc de chung xong cau”- anh Tan dac y, chi dao.

Vai tay cau tre va mo hoi, khong dam chop mat nhin ve phia bien. Doan day cuoc muon dan dut neu khong co su “cuong - nhu” kip thoi cua vi kinh ngu lao luyen. Theo kinh nghiem, ca nho chi can an may toi se keo ngay duoc len khoang. Nhung voi con “cop bien” hiem co nay, phai von den vai tieng doi han mat mau, met nhu.

Lao ngu Cao Chang gan mot doi san ca map
Lao ngu Cao Chang gan mot doi san ca map .

Tay cac ngu dan do ran boi nhung lan keo day cung la luc vung bien dan im. Anh Tan het lon, huy dong anh em cat “me luoi” quyet dinh cho con “cop bien” len mat bien. Nhung chiec sao ba moc de san duoi bien. Ca tau tron mat nhin con ca map to dai nhu cai cot dinh, dan dan troi len mat nuoc. Phai xoay xo du cach, tau anh Tan moi co the dua len khoang, dung vat nang cung dap vao dau ca map de dua vao khoang uop lanh.

“Day la con ca dang nho trong doi san ca map cua minh. Nang den gan tan”, anh Tan ke.

Nhung tay san cao thu

Cao Tan duoc liet vao danh sach cac “cao thu” san ca map cua lang chai Nghia An. Chi trong vong chua day 3 thang tu dau nam den nay, anh da co 3 chuyen di bien thang loi, thu ve hang chuc tan ca map, ban lai gan 2 ty dong.

Le Dinh Trung (45 tuoi, Nghia An), chu tau ca cau ca map lon tren dia ban, vua tro ve sau chuyen cau dat 6-7 tan ca map, cap ben ca Nghia Phu (Tu Nghia). Ong Trung noi: chua nam nao ngu dan trung lon ca map nhu thoi gian vua qua. Moi chuyen thu duoc vai tan ca la chuyen thuong.

Hon 1 thang rong ruoi san ca map, ong Trung thu ve gan ty bac. Gan 25 nam nay, ong Trung miet mai theo duoi nghe san map. Khong it lan du dinh theo nghe luoi vay, cau muc Truong Sa nhung cai cam giac moi lan chien thang loai ca map hung du nhu mot suc hut khien ong gan mai voi nghe.

Lao Trung ranh rot tung loai ca map nham (ca trang), map den, map cao… nhung vung, thoi diem danh bat tuy theo moi loai. “Phai luon luon thay doi moi cau moi de du duoc ca. Neu co mot con mac cau,? thi it nhung con ca map khac cung an moi nay, phai thay doi moi. Rieng moi “ca nhay” loai thuc an hao hang cua loai ca map co the khien ca chuc con dinh cau la chuyen thuong”.

Ong Tran Thai Son (Nghia An), chu tau ca QNg 95762 - mot tay san ca map co tieng, cung cho hay: truoc con nuoc (thuy trieu) ca map thuong an tap nhat. Neu tha cau dung thoi diem nay tha ho ma bat ca. Truong hop ca chi von gion ma khong an moi thi khong voi danh thuyen bo di. Chi can cho den dem mai tha cau, ca map se dinh.

Nhung doi cau cuoi cung

Lao ngu Cao Chang (78 tuoi, Nghia An, Tu Nghia) - vi “cao thu” gia con sot lai cua nghe san ca map trong lang - ke: chang nho nghe san ca map co tu thoi nao, deu cha truyen con noi. Hien gia dinh lao co den 3 con trai cung ke nghiep voi tong so gan chuc chiec tau cong suat lon.

Nhung nam 1970-1980, phuong tien cua lao Chang chi la chiec thuyen buom loi dung huong gio hoac cheo tay. Khong co la ban, may dinh vi, tam ngu hay cac loai Icom hien dai, cac chuyen san ca map bien deu dua vao kinh nghiem.

“Phai mat 1 ngay dem moi cheo gan 30 hai ly toi dao Ly Son, moi nguoi nghi ngoi roi toi hom sau moi bat dau cau map. Hoi do chi cach Ly Son vai hai ly, ca map da lon von trong cac ran san ho, du loai to nho khac nhau. Moi thuyen cau co 3-4 ngu dan. Nguoi tha luoi, nguoi cheo thuyen, dung day tha xuong do muc nuoc can sau de doan luong lach cua ca map...”.

Thoi ay moi day cau bang soi cuoc to co 350 luoi, dung cac loai moi nhu ca nuc, ca ngu, ca hoi, dac biet la cac loai moi tanh se de nhu loai ca map. Kinh nghiem cua lao cho thay, loai ca bien hung du nay lai rat thich can cau vao thoi diem tu rang sang tro di.

Xe lay vay ca map
Xe lay vay ca map.

Khong co may toi, cac ngu dan phai cuon day cuoc vao quanh bung, chan dap manh vao man thuyen de lay suc keo moi lan bat ca map. Kho khan, nguy hiem nhung phong trao cau ca map ngay ay soi dong, co den vai chuc thuyen nho giong thuyen moi dem. Lao Chang bao: bay gio ca lang nghe cau map chi con sot lai vai thuyen cau voi do 5-7 tay cau gioi. Con lai di theo nghiep khac.

Tai lang bien ?Binh Thanh (Binh Son), cac doi cau map tu vai chuc tau thuyen nay chi con dem tren dau ngon tay. Ong Do Tung (59 tuoi), chu tau ca QNg 55746, mot trong nhung tau san ca map cuoi cung tai Binh Thanh cho hay: Bay gio phai ra tan ngoai khoi moi co ca map.

Nhieu ngu dan thay kho, kho nen bo nghe. Chung toi con cau ca map nhung ket hop voi cac nghe cau khac de tang thu nhap. Theo cac lao ngu nay, cau ca map doi hoi su sac sao, oc quan sat, phan doan tot, su nhanh nhen dut khoat trong tung duong cau nen nhieu ngu phu tre kho co the noi nghiep.

Anh Nguyen Chuc (35 tuoi, thon Tay, An Hai, Ly Son) gan voi nghiep cau ca map tu hon chuc nam truoc, boc bach: ngay theo cha di san “cop bien”, anh tu tin hon. Nay mot minh mot thuyen, suc tre kho so bi bang su ranh ma cua loai ca tinh quai nay.

Ngam ngui nghe cau ca map

Ly Son noi tieng voi nghe lan bien, san hai sam, nhung ong Nguyen Khanh, cha anh Chuc lai mo loi voi nghe san ca map. Hon 40 nam voi nghe, cuoi cung lao cung mat mang voi chinh nghiep cau cua minh.

“Mot toi mua he giua nam 2006, khi dang cau ca map ngoai khoi, cach dao den ca nghin hai ly. Chiec day bong mac ca cang phung, roi cuon ong lao veo xuong bien. Chi trong tich tac nhung u vay ca map keo tung dan den man thuyen. Chung toi ra suc xua duoi nhung khong kip. Den khi vot len duoc, ong da bi ca map ep chet”, anh Chuc ke lai.

Chi Hoa, vo anh chuc ngam ngui: tu ngay bo chong mat, ca map cung theo ong di luon nen cac chuyen di bien cua anh Chuc hau nhu khong thu loi hieu qua. Hue von la may.

Hon 25 nam troi qua, nhung lao ngu Cao Quoc (70 tuoi, Nghia An) van nho nhu in cai lan suyt roi vao ham rang ca map. Chuyen di bien nam 1985, bat ngo chiec day cau cang phung boi con ca map quay dap va phong nguoc huong thuyen. Ong Quoc bi day cau vuong vao chan roi keo xuong bien. May ma chiec day cau chot gian ra giup ong vung chan lao len mat nuoc de nho ung cuu. Tu do ong bo luon nghe.

“Voi ngu phu, nghe nao cung day bat trac. Chuyen nhung ngu dan bi dinh luoi cau rach toac chan tay, bi ca map vung vay, de len nguoi gay thuong tich la dieu khong hiem gap. Anh em chi biet khuyen bao nhau can trong, con co nhung cai he sui thi kho long doan truoc” - anh Tan noi.

Theo UBND xa Nghia An, Tu Nghia, Quang Ngai: den nay co khoang gan chuc ngu dan tren dia ban hanh nghe cau ca map gap nan, bo mang hoac bi thuong tat. Dien hinh, truong hop ong Le Tam, trong chuyen ra khoi dau nam 2003 bi tu vong trong luc cau ca map. Co truong hop nhu ngu dan Cao Tan, khi dang cau map thi bi lac vao tam bao Chanchu (nam 2006). Tau bi song danh dap, gay chan vit, pha may. May man duoc mot tau cung dia phuong cuu vot kip.

Nguyen Huy - TP

Tin doc them

» Chuyen o Ba Vi: Ca lang mang giac mong dai gia
» Ngoi lang lam giau bang nghe nau cao… dom
» Nguoi tha vo bom, xac phao… lam “ngoi lang ky la"
» Nguoi Ha Noi gan do vao Quang Binh dung ngoi lang ky la
» Ngoi lang mua may bay ve lam... sat vun o Bac Ninh
» Lang da the o HN: Lay le cho chong, yeu ca co cua vo
» Lang da the o Ha Noi: Lay chi, lap phong nhi voi em
» Lang da the o Ha Noi: 4 lan lay vo van chua nan
» Ngay thu do co ngoi lang da the


Viet Bao
Thích và chia sẻ bài viết này trên facebook Theo dõi vietbao.vn trên facebook

TIN Phóng Sự NỔI BẬT

Khi Tây làm trai bao, lừa tình, gạt tiền thiếu nữ Việt

Lâu nay khi nhắc tới người Tây, người dân Việt Nam thường nghĩ tới sự văn minh, lịch sự, nghiêm túc chấp hành pháp luật và sự giàu có về tài chính. Tuy nhiên, thời gian vừa qua, báo chí và phương tiện truyền thông liên tục đăng tải nhiều thông tin đáng chê trách về một số người ngoại quốc ở Việt Nam.

Tìm hiểu: Quang Ngai, Nghia An, Ly Son, Tu Nghia, Cao Tan, Anh Tan, cau chuyen ly ky, nghe cau ca, chuyen di bien, ca map, San Ca, ngu dan, day cau, luoi cau, cuoi cung, anh

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: Chuyện lạ về làng săn cá mập ở Quảng Ngãi

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet Chuyện lạ về làng săn cá mập ở Quảng Ngãi bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin Chuyen la ve lang san ca map o Quang Ngai

Nhan xet, hay lien he ve tin Chuyen la ve lang san ca map o Quang Ngai co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet Chuyen la ve lang san ca map o Quang Ngai de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Phong su tong hop trong chuyen muc Phong su.

Cac tin khac:

Xem tiep ... Phong su tong hop
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0