Chuyen cam dong ve nhung dua tre lac rung Tay Nguyen thang 3 1975

Tags: Phi Ly, Tay Nguyen, Kon Tum, Ksor Hoa, Ksor Minh, Ia Mla, dua tre, gia dinh, me ruot, that lac, me nuoi, dua be, buon, ba, minh


Chuyen cam dong ve nhung dua tre lac rung Tay Nguyen thang 3 1975
Ba Ksor H Nu, me nuoi Minh.
30 nam truoc, hang nghin gia dinh bi loi cuon vao cuoc thao chay cung linh nguy Sai Gon ra khoi Tay Nguyen, hang tram dua tre da that lac gia dinh. Bay gio nhieu nguoi trong so do thanh con cua buon lang.

Nhung dua con nuoi tinh co

Ngay 10/3/1975, ta giai phong Buon Ma Thuot tran chien mo man cho cuoc hanh trinh giai phong hoan toan mien Nam thong nhat nuoc nha. Ngay sau khi Buon Ma Thuot ve tay cach mang, quoc lo 14 va 26 cat dut, quan ta chan luon duong tiep vien cua dich tren quoc lo 19 noi Binh Dinh voi Tay Nguyen.

3 tinh con lai cua dich la: Plei Ku, Phu Bon, Kon Tum va mot phan Dak Lak chi duy nhat mot duong bo rut ve xuoi la duong 7 (nay la quoc lo 25 noi quoc lo 14 o Chu Se-Gia Lai voi quoc lo 1 o Tuy Hoa-Phu Yen).

Quan dich rut chay khoi Tay Nguyen tuyen truyen nhieu nguoi dan: “Phai nhanh chong tan cu o lai cong san toi se giet chet het!”. Hang nghin gia dinh nhe da nghe theo cung linh nguy thao chay tan loan tren duong so 7.

Roi con duong doc dao nay bi quan ta chot chat “nut co chai” deo To Na, dong nguoi di tan bang vao rung sau nui tham tu tan bo lai hang tram dua tre. Rat may hau het so tre nay da duoc ba con dan toc JRai nhan ve buon nuoi duong.

Cho den bay gio van chua co con so thong ke cu the nhung dua tre that lac gia dinh thang 3/1975 duoc ba con cac dan toc JRai o Phu Bon, Phu Tuc (nay la huyen A Yun Pa va Krong Pa) nhan nuoi la bao nhieu. Chi rieng buon Bang xa Ia RSay- Krong Pa chung toi duoc biet co den 4 truong hop la: Ksor Phi Ly, Ksor Hoa, Ksor Mien va Kpa H’Duoi. Hau het cac xa o Krong Pa deu co nhung dua tre bi that lac gia dinh duoc dan lang nhat ve nuoi nhu xa Ia Mla, Chu Gu, Ia Suom...

Ro Lan Sop, con re ba Ksor HNu o buon Bang-Ia Mla ke: Mat troi len khoi ngon nui, Sop vao rung gui lua. Di ngang qua canh rung H’Mui anh nghe tieng tre khoc. Lan theo tieng khoc dua tre tim den Sop gap mot dua be chung 5 tuoi chi mac coc do lot da thit tim tai.

Thay anh, dua tre vo cung mung ro chay den. No that lac me tu luc nao khong ro. Ro Lan Sop dan dua be ve cho me vo la Ksor H’Nu nuoi duong. Theo phong tuc cua nguoi JRai dua tre mang ho me va duoc dat ten la Ksor Minh.

Ba H’Nu ke: Co le khong quen voi tap tuc an uong cua nguoi JRai nen Minh vua ve nha ba da dau thap tu nhat sinh suot 2 thang lien, bung chuong len, toc rung het. Gia dinh ba thay nhau cham nom chay chua het thay het thuoc moi cuu song duoc Minh. Ba vo liet si nay thuong Minh nhu con ruot, cho no an hoc roi dung vo cho no nhu bao dua con khac cua minh.

Ksor Phi Ly cho biet ba me chi co den 10 nguoi con, Phi Ly la con thu 8 trong gia dinh. Nam 1975 nhung anh chi lon trong nha deu duoc ba me gui het, khi thao chay khoi Plei Ku ba Nguyen Thi Bo cong Hang (ten khai sinh cua Phi Ly) tay am dua em ke chay den vung nay thi ba bi thuong o chan.

Ba Bo giu lai dua con nho, gui Hang cho mot nguoi linh cong di. Nguoi linh tu tran, Hang bo vo giua rung. Doi khat va hoang so dua be 3 tuoi tim xuong ben song uong nuoc va nam lai day. Ksor Cach o buon Bang xa Ia R Say di danh luoi phat hien duoc lien mang dua tre ve cho nguoi chi la Ksor H’Rop nuoi.

Cung danh luoi tren doan song Pa nay A Ma Suot phat hien mot dua be gai 7 tuoi dang nam chon minh duoi cat. So tay len mui thay no con tho nhung nguoi da lanh cung. Ma Suot mang no ve lang dung kiem cay rang dua tre ra nho nuoc vao va suoi am cho no. Dan dan dua tre tinh lai. Ba Ksor Kop me nuoi dat cho dua tre nay ten la Ksor Hoa.

Khi chung toi gap Ksor Hoa goi lai chuyen xua, khong kim duoc nuoc mat, chi ke: 30 nam roi ma tam tri Hoa van con nho nhu in nhung ngay khung khiep ay. Bi lac gia dinh Hoa doi va so qua. Dem o giua rung mot minh lam sao dua be gai 7 tuoi khong hot hoang duoc.

Khi tim duoc bo song thay bai cat trang, Hoa quyet dinh chon minh xuong day cho chet, con hon la ngoi tren rung cho thu du an thit. Ong troi van con thuong Hoa nen khien Ma Suot nhin thay de lan thu 2 Hoa sinh ra trong doi!

Tu nguyen lam nguoi cua buon lang

Chuyen cam dong ve nhung dua tre lac rung Tay Nguyen thang 3 1975
Ksor Minh (nguoi dung giua)
Ksor Phi Ly bay gio la y si benh vien khu vuc Ia Syem, co chong la anh Nguyen Huu Hien va cau con trai khau khinh 9 tuoi lay ho me theo tap quan nguoi JRai: Ksor Duy. Phi Ly bao me nuoi rat thuong chi, ba H’Rop luc nhan nuoi Phi Ly da co 3 co con gai, Ly la con ut.

Nam 1976 me Phi Ly co den khu vuc nay tim con, nguoi ta chi gia dinh HRop nhat duoc mot dua be tam ay song ba Bo den hoi gia dinh me nuoi Phi Ly do qua quyen luyen da giau con, khong tra lai. Ba H’Rop thuong bo con nuoi vao thung phi giau nen goi be la Phi (khi lon len ban be treu choc xau ho qua co be ve bao me them chu Ly thanh Phi Ly).

Den nam 1987 khi Phi Ly da duoc me nuoi cho hoc den lop 9, nho nguoi co uy tin khuyen giai, me nuoi moi dong y cho me ruot nhan con.

Ba Bo dua con gai bi that lac hon 12 nam rong ve quan Thu Duc-TP Ho Chi Minh doan tu voi gia dinh. Song voi ba me anh chi em ruot o thanh pho ma long da Phi Ly nam o buon Bang-Ia RSay.

O cung ba me ruot chua day mot nam Phi Ly quyet dinh tro lai Tay Nguyen song voi me nuoi. Phi Ly duoc me dong vien di hoc Trung cap Y te o Gia Lai de ve phuc vu nguoi dan buon lang.

Ksor Minh o buon Bron, xa Ia Mla cung duoc ba me ruot o Kon Tum tim ra nam 1978. Khi ay co thay giao nguoi Kon Tum day hoc o day biet chuyen ve ke lai voi ba me ruot cua Minh. Gia dinh Minh tim duoc con lien mo mot con bo va 4 ghe ruou dai ca buon an mung.

Gia dinh nan ni Minh ve Kon Tum voi ba me ruot nhung Minh khong di. Minh van ve tham cha me anh em o thi xa Kon Tum nhung anh quyet dinh chon manh dat tai sinh ra minh lam que huong.

Nam 1990, anh ket hon voi Kpah e - co be mo coi ba me tu nho, chi co 2 chi em song voi di nhung net na xinh dep. Vo chong hoc sinh duoc 3 nguoi con, 2 gai 1 trai. Ksor Tlang - anh nuoi cua Minh cho biet gia dinh Minh rat hanh phuc, lam an gioi nhat lang nay.

2 vo chong co 3 cai ray gan 10 ha, hon 20 con bo va mot co ngoi khang trang. Hon 15 nam ho chung song voi nhau chua bao gio ho cai va to tieng voi nhau, du vat va the nao Kpah e van luon tuoi cuoi. Ksor Hoa cung da duoc ba me ruot hien nay song song o Tra Ba-Plei Ku tim duoc nhung chi van o lai lay chong, sinh con lam nguoi buon lang.

So nguoi may man duoc cha me ruot tim duoc nhu Ksor Hoa, Ksor Minh, Phi Ly... khong nhieu. Chung toi duoc biet co den may chuc nguoi nhu Ksor Mien, Kpah H’Duoi (buon Bang), Ksor H’Lum buon Nu... cho den nay van khong biet goc gac dong ho.

Du co tim duoc cha me ruot hay khong ho cung da la nhung dua con cua buon lang, hau het deu da co vo co chong, co mot cuoc song binh yen duoi nhung mai nha san.

HK (Thang 3/2005)

Viet Bao
Thích và chia sẻ bài viết này trên facebook Theo dõi vietbao.vn trên facebook

Chủ đề liên quan

TIN Phóng Sự NỔI BẬT

Tục lệ phơi xác trong đám tang ở Hà Giang

Không chỉ mổ hơn chục con trâu, bò để làm đám, người Mông ở Hà Giang còn làm lễ treo xác người chết trong nhà nhiều ngày rồi mới mang ra phơi nắng và đem chôn cất.

Tìm hiểu: Phi Ly, Tay Nguyen, Kon Tum, Ksor Hoa, Ksor Minh, Ia Mla, dua tre, gia dinh, me ruot, that lac, me nuoi, dua be, buon, ba, minh

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: Chuyện cảm động về những đứa trẻ lạc rừng Tây Nguyên tháng 3/1975

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet Chuyện cảm động về những đứa trẻ lạc rừng Tây Nguyên tháng 3/1975 bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin Chuyen cam dong ve nhung dua tre lac rung Tay Nguyen thang 3 1975

Nhan xet, hay lien he ve tin Chuyen cam dong ve nhung dua tre lac rung Tay Nguyen thang 3 1975 co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet Chuyen cam dong ve nhung dua tre lac rung Tay Nguyen thang 3 1975 de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Phong su tong hop trong chuyen muc Phong su.

Cac tin khac:

Xem tiep ... Phong su tong hop
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0