Chan dung Pham Xuan An Ky 10 An giua cuoc chien tranh

Tags: Viet Nam, Pham Xuan An, Mien Nam, Ap Bac, kinh te thi truong, cuoc chien tranh, voi tu cach, cuoc hanh quan, con nguoi, ky gia, dan chu, giai doan, nhung nguoi, xay dung, my


Khong phai chat cao sieu thanh than ma chinh vi chat nguoi, chinh chat nguoi dam chat khon ngoan, chan thanh cua nguoi Viet da giup ong thanh cong...

Nha bao Pham Xuan An ket than voi nhieu nguoi co the luc. Do Cao Tri la mot trong so do. Than den noi Tri la tu lenh vung 3 co lan ru nha bao An vieng tien don dang bi bao vay o Tay Ninh. Tri hoi co so chet khong, nha bao di truc tiep chien truong? Minh nhu nguoi linh du treo toong teng tren troi, thang nao no ngam ban cung chet. Chet la het. Vo quan doi la da chap nhan hon ten mui dan con gi. Dan tranh anh chu anh tranh duoc dan dau.

Voi y nghi do, ong An hanh nghe bao chi, hay ong la mot si quan Quan doi Nhan dan Viet Nam, hai cai hoa lam mot. Ong da tung muon xe cua Phu Tong thong thoi Ngo Dinh Diem di tham cac khu tru mat, tren xe mang bien so an te, de phong bi phat hien va V.C phuc kich. Tuyen duong xau lam. Sau My qua moi co sua lai, mo rong, khong con quang canh duong di Buon Me Thuot nho xiu. An cung da tung lai xe ra tan Vi tuyen 17.

Sau nay, ong theo ca truc thang My di hanh quan. Da co luc ong tinh phai tap nhay du, chi huy cua ta ngan lai, so nguy hiem qua. Trong tran mac, quan doi va du kich ta thuong ban tia bon nhay du va do la cach diet dich kha hieu qua. Cung da co lan truc thang cho ong bi lua dan nham ban. Sau mot ngay ta thang lon tran Ap Bac, An da theo truc thang My len tan noi. Su lua doi hao nhoang cua Neil Sheehan mieu ta chu yeu ve tran Ap Bac nay. Khong mot dong nghiep nuoc ngoai nao ngo cai nguoi di cung voi ho voi tu cach ky gia di viet tin chien truong ay - Pham Xuan An - la nguoi gop cong lon cho chien thang Ap Bac voi tu cach mot chien si diep bao Quan doi Nhan dan Viet Nam. Chinh ong An va nguoi tieu doan truong quan ta chi huy tran danh nay duoc thuong Huan chuong Chien cong hang Nhi.

Nhung cuoc hanh quan noi xa nhu Ca Mau, Tay Ninh, ong deu di theo voi tu cach ky gia chien truong bang truc thang My.

Trong chuyen di Do Cao Tri to chuc, ong suyt gap nguy hiem mat mang. Neu khong nhuong cho cho ky gia Franscoi’s Sully cua tap chi Newsweek thi ong da chet trong chuyen ay roi. Chiec may bay do bi ban rot va nha bao Franscoi’s Sully da chet trong chuyen di do.

Trong cac chuyen di viet tin chien truong nhu the, voi nhiem vu ky gia, chua bao gio ong dua tin that thiet hoac tin “dau doc” theo kieu tinh bao. Ong chi dung o vi tri phong vien de mo quan he rong, thu thap tin tuc chu khong dung to bao lam cong cu. Khong co mot bai viet nao cua An lam hai cho to bao hoac viet dieu gi khong dung. Chac chan la to Time da kiem tra toan bo nhung bai viet cua ong sau khi Viet Nam thong nhat, ong An duoc biet toi la mot anh hung, mot vi tuong tinh bao Cong san.

Cac nha bao phuong Tay tro lai Sai Gon sau giai phong, vao nhung dip ky niem 30-4 cua cac nam chan, ho van nho den tham nguoi dong nghiep cu. Ngoai tinh cam kinh trong mang tinh chat ca nhan, ho van luon kho vi phai tim cho ra cau tra loi vi sao nuoc My thua cuoc tai xu so nho be lac hau nay. Ho cang mong moi hon nua tim duoc loi giai, thuyet phuc tu con nguoi, tu chieu sau truyen thong van hoa. Ma hon ai het, nguoi mau cua ho can nghien cuu chinh la anh ban dong nghiep An.

An co the tra loi cho ho hieu nhieu dieu, ong co tu duy phan tich khach quan cua nghe bao, co tinh chat sau sac va nghiem can cua nguoi si quan tinh bao, ban than ong lai mang nhieu dac trung cua cuoc song Viet Nam. Con gi hon the! Khong chi la chuyen nhan dinh nhung gi da xay ra, ma chinh ong co the noi ve hom nay, ve duong huong phat trien cua dat nuoc nay, co the giai thich cac nghich ly tu duoi tang sau cua su kien.

Den ngoi nha cua ong hom nay, ban be thay nguoi chien binh ky cuu ay khong nghi. Khong phai vi ong con giup ich rat nhieu cho nghien cuu, giang day, soan tai lieu, ma vi do la mot loi song: ung dung tu tai, khong tham du nhieu nhung lai luon hieu biet. Ong vao nghe tinh bao tu luc 25 tuoi - nhu tat ca nhung nguoi yeu nuoc phai lam mot cong viec cua Cach mang, khong the co lua chon nao khac, khi dan toc mat Doc lap - Tu do, dan nuoc no le.

Nhin vao net lon cua nhung buoc phat trien khang chien ta se thay doi ong Pham Xuan An trai qua tat ca cac giai doan. Tu thoi chong Phap 1945-1954; tu 1954-1960 mien Nam duoi che do Ngo Dinh Diem; tu 1961-1965 giai doan Chien tranh dac biet, dung quan nguy voi vien tro My can quet, don ap chien luoc 10 trieu dong bao. Nhung chuong trinh va ke hoach lon do Staley - Taylor (giao su kinh te Eugene Staley va Dai tuong Maxwell D. Taylor) xay dung nham binh dinh Mien Nam trong mot thang va ke hoach bo sung cua Johnson - Mac Namara binh dinh Mien Nam trong 2 nam 1963-1964 hoan thanh 16 ngan trong tong so 17 ngan ap xa Mien Nam.

Chinh thoi gian do, My thay Diem va quan ta chien thang Ap Bac va Binh Gia vang doi - ket qua cua ba mui giap cong cua quan dan Mien Nam. Giai doan Chien tranh cuc bo 1965-1968 My dua quan o at vao voi y do giai quyet nhanh trong 4 nam, hon mot trieu quan, trong do 50 van linh My do vao. Day cung la giai doan cac chien thang Van Tuong, Playme, Bau Bang, Nui Thanh, Chu Lai, Duong 9. My dien cuong nem bom huy diet Mien Bac hau phuong lon. Nhung chien dich khet tieng quy mo tan k hoc va do do cung thanh lay lung chien cong cua quan dan ta nhu: Chien dich Xeda phon (Cedar Fall), Birmingham, Gionxon City (Johnson City) voi nhung cuoc hanh quan lon kinh khung, toi 45 ngan quan do xuong mot huyen.

Day chinh la giai doan ma Tong chi huy quan su Dai tuong William Westmoreland bi cach chuc va Bo truong Quoc phong Robert S. Mac Namara tu chuc sau Tet Mau Than. Tu 1969-1973 My rut quan, thuc hien hoc thuyet Nixon, mo rong chien tranh Dong Duong. Ta lai co chien cong Duong 9 Nam Lao. My dien cuong phong toa Hai Phong va dem B.52 rai tham bom vao Ha Noi. Sau 1973-1975 la giai doan cuoi cung Viet Nam hoa chien tranh va dan toi chien thang dinh cao 30-4-1975 dat nuoc Viet Nam hoan toan doc lap.

Nhung su phan chia giai doan chien luoc cua khang chien ay, nhu mot cuon su tom tat, nguoi Viet Nam da thuoc. Con nhung con so khung khiep cung duoc tong ket: My chi 720 ty do la cho chien tranh o Viet Nam va da huy dong 70% luc luong luc quan, 60% linh thuy danh bo, 60% khong quan va 40% hai quan, cung voi 22 ngan xi nghiep phuc vu chien tranh.

Cac hang truyen hinh nuoc ngoai cho nhung con so khac nua. 1 kilomet vuong o Viet Nam da phai chiu 6 tan bom My nem xuong. 1/3 rung Viet Nam bi tan pha do bom dan va chat doc rai xuong. Bom Napalm la mot trong nhung thu vu khi tai tieng nhat voi suc nong 2.000 do va nhung chiec may bay chien dau C.47 co sung may, dai lien va 600 qua bom, moi qua bung ra 300 vien bi giet nguoi. Ky gia My da thot len “nam 1968 lam bam dap mot the he chung ta”. Nam 1969 co hon 54 van linh My toi Viet Nam va co 50 ngan tre lai My sau chien tranh. Co toi 2 trieu cuoc hanh quan tim diet trong suot cuoc chien va 36 trieu phi vu chien thuat bang truc thang. Cuoi nam 1969 ky gia nuoc ngoai goi Viet Nam la mot nam mo tap the cua doi quan nuoc ngoai da mat het ly tri. 58 ngan linh My da chet trong cuoc chien tranh Viet Nam.

Trong giao trinh day ve nghiep vu bao chi cua cac Dai hoc My, nguoi ta day cac sinh vien,  cac nha bao tuong lai rang khong nen lam bao theo kieu “nhoi banh” (mush ball) la liet con so, su kien. Nhung co the nao nguoi ta lai quen di duoc nhung con so - da rat tom luoc, tren day?

Tat ca cuoc chien tranh dai dau thuong va anh dung ay, An thuc su an minh trong  mot vi tri chien dau la lung va cam go khong biet co the so sanh voi hang trieu trieu so phan va cau chuyen dac biet cua dan Viet Nam khong? Chi biet rang hom nay, con nguoi ay van tiep tuc mot cuoc song moi cung dan toc. Nguyen tac song va tinh chat con nguoi cua ong van la cua “mua thu cu” nhu tho Xuan Quynh da noi ve tinh yeu. Mua thu da vang hoa cuc, da ra bien ca voi dong nuoc troi, da di theo la ve rung. Tat ca da troi qua, chi con em va anh, la cua mua thu cu thuy chung. Chi co tinh yeu la khong thay doi. Vay la no moi hay cu? So sanh voi tinh yeu nhu the khong he sai ve su thuy chung cua con nguoi da duoc mieu ta la “nguoi yeu ot cong xuong nhung khong de bi danh guc giong cai cay trong giong bao”. Khong de bi danh guc, hay la con nguoi trung kien khong de doi thay?

Vai lan, khi den nha, toi thay ong dang nhat nhanh dong do choi ma dua chau noi de vuong vai. Chu be da di nha tre mau giao. Con nguoi ong, khong giong nhung nguoi ong chi vui voi chau choc lat chu khong chiu duoc nhip song dong cua tre nho. Ong An tu nhan minh la “vu em” vi tham gia rat nhieu vao viec nuoi nang dua chau thiet thoi vi xa me. Ong nhu chinh chu be rat thao “Do choi Duc mac nhat nhung ben va chinh xac”. Ong cam len chiec o to nho. Gio day ong thuoc do choi hon bat cu ong gia va nguoi lon tuoi nao. Tau ho lam ca quy song… khon lam, mot nam thu loi mot ty do. Tau bat chuoc nhanh, ban re thoi, do tiep can thi truong. Thang Macao bat chuoc. Day, cay sap dot hinh con khi tuoi Than. Ong cam chiec xe lua: bi dap len dap xuong hoai van chay. “Do choi thi Nhat van la so mot. Ban cung the gioi het. Re nhat, me day gia, day chuyen. Re, mau hu. Duc, Anh, My lam do ben chat. Tau bat chuoc, ban chiec xe lua, 7,80 ngan. No kiem tien tu nhung nguoi nhu toi. Nhat thua do Tau vi dat hon”. Ong cuoi nhu nhan loi: “Toi hay de y lam. Lam bao phai biet nhung gi con nguoi quan tam. Doc gia thuong thich cai la, cai chua quen thuoc. Co ba loai de tai luon duoc nguoi ta don doc, do la viet ve cac van de xa hoi, viec gia dinh, va viet ve ban than minh, cau chuyen cuoc doi ca nhan…”

Ong dang nghien cuu nhung van de moi cua kinh te thi truong, cho nen “cai nhin do choi” cua ong cung co mau sac tim hieu thuong truong theo cai lien tuong moi vat mot cach tu nhien. Phai xay dung mot tang lop nguoi moi qua kinh te thi truong. Co nhung nguoi di ung khi dung chu Tu ban. Nhung that ra thi truong la san xuat theo nhu cau con nguoi, khong dat cao gia tri san xuat ma chu trong vao gia tri su dung va thi hieu. Con tu ban thi mot xu no cung tinh, loi nhuan la tren het.

Ong noi choi choi nhu tam su voi ban be ve nhung dieu quan tam chung. Phai xay dung nhung lop nguoi moi co trinh do khoa hoc - ky thuat. Con tac gia Thang tram quyen luc noi tieng Tau gioi, no bao tai nguyen cung lon nhung tai nguyen lon nhat van la con nguoi. Viet Nam nhin lai cung se ro: Hai cuoc khang chien chong Phap, chong My vua qua da thang loi trong cac dieu kien khong ai lam noi. Khong co mot nuoc thuoc dia nao gianh duoc doc lap theo cach nhu vay. Toan la chiu thuoc dia kieu moi. Danh thien chien nhu chung ta la phai co con nguoi. Hau can theo kieu duong mon Ho Chi Minh, xe doc Truong Son di cuu nuoc, chi co Viet Nam lam. Do con nguoi sang tao.

Bay gio cu thu dom tren ti vi la so lien: mau thuan ly khai, sac toc cac noi trien mien. Viet Nam van lam theo cach cua minh. Theo ong, phai van dong tinh than duong mon Ho Chi Minh vao kinh te xay dung dat nuoc thi khong the luc nao “an” noi. Kinh te thi truong la khach quan, co tu truoc Chu nghia tu ban. Bay gio thi truong la chien truong, chung ta xay dung Chu nghia xa hoi tren no. Con Tu ban xay dung Chu nghia tu ban bao ve quyen loi dai tu ban. Dau tranh nay cuc, cuc vo gioi han. Nhung suy nghi co tinh “vi mo” nay, ong noi ra rat tam tinh, nhu la dang tu nghi.

Ong van thuong bi ky gia phuong Tay phong van ve dan chu, tu do, voi tu cach la mot nguoi da nem trai ca nhung cay dang ngay trong che do ma ong da het long.

That ra bon ho khong hieu - Morley da viet: “An chang phai la nguoi bien ho cho nhung nguyen do ma anh phuc vu… khong giong Athur - Koestler va nhung nguoi say me chu nghia Mac, toi nghi An chua bao gio sung tin… Dieu ma toi nghi ngo la anh da khong phan biet ro rang dau la chinh ban than, dau la chinh tri va xu so anh. Toi nghi rang anh da hanh xu mot cach tu nhien, chu khong chi vi can dam. Khong phai tinh chat thanh than ma chinh vi chat con nguoi da khien anh that bai”. Cai nhin rieng biet ay da cho rang An da khong duoc tin cay do viec ong An da di “hoc tap cai tao” danh cho nhung nguoi cua Dang can duoc uon nan ve tu tuong.

Ong cung khong suy xet ve viec do lau. Ong ly giai ve dan chu mot cach sang sua nhu mot su hop ly hien nhien. Ong noi voi ky gia My rang dan chu kieu My chi la dan chu cap thap: co che de kiem soat da nguyen chi la co che giup khong noi loan. La het ke, ca trieu nguoi cung khong sao. Cho no la ma biet de sua. Cong doan My cung bieu tinh la het manh me nhung ho khong bao gio duoc tham gia vao duong loi chinh sach. Dan chu chi la duong loi de cai tri dan. Con dan chu xa hoi chu nghia moi la dan chu cap cao. “Cu lay cai thi du kinh te chia phan cai banh - Dan chu xa hoi chu nghia vi da so dan chia phan banh lon. Chu tu ban: chia deu thi tao di an may a. Chuyen do khong co”. Van giong hai huoc va dien giai ly luan cao sieu ra thanh hinh anh don gian. Ong An thuong chinh phuc nguoi khac bang su uyen bac nhung rat gian di va hom hinh.

Chac phai sua lai cau noi cua Morley: khong phai chat cao sieu thanh than ma chinh vi chat nguoi, chinh chat nguoi dam chat khon ngoan, chan thanh cua nguoi Viet da giup ong thanh cong.

(con tiep)

NGUYEN THI NGOC HAI

Viet Bao
Thích và chia sẻ bài viết này trên facebook Theo dõi vietbao.vn trên facebook
Tìm hiểu: Viet Nam, Pham Xuan An, Mien Nam, Ap Bac, kinh te thi truong, cuoc chien tranh, voi tu cach, cuoc hanh quan, con nguoi, ky gia, dan chu, giai doan, nhung nguoi, xay dung, my

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: Chân dung Phạm Xuân Ẩn - Kỳ 10: Ẩn giữa cuộc chiến tranh

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet Chân dung Phạm Xuân Ẩn - Kỳ 10: Ẩn giữa cuộc chiến tranh bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin Chan dung Pham Xuan An Ky 10 An giua cuoc chien tranh

Nhan xet, hay lien he ve tin Chan dung Pham Xuan An Ky 10 An giua cuoc chien tranh co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet Chan dung Pham Xuan An Ky 10 An giua cuoc chien tranh de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Bai bao hay trong chuyen muc Phong su.

Cac tin khac:

Xem tiep ... Bai bao hay
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0