Bich hoa chim trong da la khoi nghia Hai Ba Trung

Tags: Cua Chua, Quang Tay, Trung Trac, Duong Chi Thanh, Trung Nhi, Trung Quoc, Khoi nghia Hai Ba Trung, su lanh dao, dinh tien hoang, co lien quan, bich hoa, hinh ve, Van Long, vung dat, trong da, nui


GS. Duong Chi Thanh cho rang, nhung bich hoa mo ta cuoc khoi nghia duoi su lanh dao cua hai ba Trung Trac, Trung Nhi dau cong nguyen.
Tin lien quan

» Bich hoa bi an: Hinh ve cua ma quy hay ban do kho bau? (ky 3)
» Ngo ngang nhung bich hoa bi an tren nui Cua Chua (ky 2)
» Ky cong tim bich hoa bi an tren nui da Ninh Binh (ky 1)


Cang quan sat ky, toi cang co cam giac ma mi tu nhung hinh ve bi an nay. Nhung hinh ve nhu the lan sau vao trong da, hien ra khi gap nuoc, roi lai chim vao vinh cuu. Toi xe mau giay trang, quet vao mot duong net nho cua mot hinh ve khong quan trong lam, thi thay hien tuong la: mau do thoi ra giay nhu mau mau. Tuy nhien, khi nuoc tren to giay bi gio thoi kho, thi cai mau do nhu mau mau ay cung nhat dan roi bien thanh mau vang nho nho cua da.

Bich hoa chim trong da la khoi nghia Hai Ba Trung?
Nhieu bich hoa o rat cao tren vach da.

Viec quet mau giay vao hinh ve cung thoi mau ra de dang, vay ma hinh ve van ton tai ro net hang tram, hang ngan nam nay thi that kho hieu. Quan sat ky tren cac bich hoa, toi thay nhieu cho vet da bi duc deo nham nho, co cho bi duc sau vao 1-2cm. Ro rang do la vet duc chu khong phai vet vo tu nhien. Nhung dieu la la cac net ve van khong mat di du bi duc pha.

Toi thac mac dieu nay, thi Nguyen Van Nhan, anh chang lai do giai thich rang, ngay con be, chinh Nhan va dam ban chan trau thuong vao khu vuc nay bat doi, vat xoai. Biet tren vach da co nhung bich hoa ma nguoi lon bao la cua ma quy, song Nhan va dam ban khong so, cu lay dao, liem duc pha, lay da cuoi ghe, tim cach pha huy. Thoi thi du kieu pha hoai, chi vi tinh to mo va ngua tay cua dam tre trau.

Bich hoa chim trong da la khoi nghia Hai Ba Trung?
Nhan cung dam ban thoi nho thuong duc deo nhung bich hoa nay.

Nhung co dieu ky la, la sau khi duc deo pha hoai chan che, tham chi khong nhin thay nhung bich hoa nua, nhung chi mot thoi gian sau, doi nuoc len, lai thay chung hien ro mon mot, khong mo hon truoc teo nao. Pha chan khong duoc thi thoi, sau nay lon len, co y thuc, thi khong ai pha hoai nua. Tre nho bay gio cung khong biet den su ton tai cua cac bich hoa trong vach nui nay, nen no duoc bao ton kha tot.

Quan sat ky, thi nhung hinh ve nay duoc ve truc tiep len mat da tu nhien, khong co dau hieu cua su mai dua, tao tac lai mat vach da, cung khong co dau hieu cua vet xam tren da. The nhung, chat lieu cua hinh ve nay lai ngam rat sau trong do, den noi cao, duc cung khong lam mat duoc net ve. Toi trom nghi rang, co le, day la bi quyet cua nguoi xua, ma chat lieu ve cua ho co kha nang ngam sau vao trong da.

Bich hoa chim trong da la khoi nghia Hai Ba Trung?
Du bi chat chem, duc deo, song bich hoa van khong bien mat.

Mot cau hoi rat thu vi, nhung khong de gi co the tra loi: Ai la truyen nhan cua nhung hinh ve bi an tren vach nui Cua Chua nay?

Nui Cua Chua cung nhu hau het cac day nui khac o Ninh Binh la nui da voi, nen co rat nhieu hang dong. Rieng nui Cua Chua cung co vo so hang dong rat sau va thong voi nhau. Cach khu vuc mai da co hinh ve do 70m co mot kha hang sau. Theo anh chang lai do Nguyen Van Nhan, hang da nay co rat nhieu doi. Thoi tre, Nhan thuong cung tre con trong xom vao hang quay luoi bat doi. Tuy nhien, hang nay doc dung nen khong xuong sau duoc. Toi thu nem da vao trong, nghe ro tieng doi bay u u trong dong.

Bich hoa chim trong da la khoi nghia Hai Ba Trung?
Hinh ve nay co lien quan gi den nguoi nguyen thuy tung song trong hang Thui Tho?

Trong so nhung hang dong o day nui Cua Chua, dang chu y nhat la hang Thu Tho, nam ngay chan nui, cach mai da co bich hoa khong xa lam. Tai hang dong, cac nha khoa hoc Ninh Binh da phat hien mot so mang tram tich, cach ngay nay tren 10.000 nam ken day vo oc suoi, vo trai nuoc ngot, oc nui, xuong thu... Nhu vay, vao thoi diem cach ngay nay tren 10.000 nam da co nguoi co sinh song va tru ngu trong hang dong nay. Phai chang, day la nhung bich hoa cua nguoi nguyen thuy? Du sao, day cung la mot gia thuyet, du kho co the tim duoc cu lieu de chung minh.

Nguoc ve lich su hang ngan nam truoc, vung dat Van Long mang nhieu huyen thoai. Day la noi sinh ra 4 nu tuong cua Hai Ba Trung, thanh Nguyen Minh Khong (Khong Lo thien su) va vua Dinh Tien Hoang. Nhu vay, Van Long chinh la vung dat sinh vuong, sinh thanh.

Bich hoa chim trong da la khoi nghia Hai Ba Trung?
Hinh thuc te le co, hay mo ta ve chien thang cua vua Dinh?

Co GS. Tran Quoc Vuong tung co thoi gian ve day nghien cuu va theo ong day la vung dat co rat quan trong, co nhieu truyen thuyet truyen lai trong dan gan voi cac di tich lich su quan trong, dac biet la thoi ky Hai Ba Trung va Dinh Tien Hoang, can phai lam sang ro.

GS. Tran Quoc Vuong phat hien ra mot dieu la la ten lang, ten xa o vung dat nay co nghia nhu dia danh hanh chinh quoc gia va chuc vu trieu dinh. Chang han nhu thon Chi Le (la chuc vu tuong duong chanh van phong), thon Phu Long (nghia la dat trieu dinh), lang Mai Chung (hoi nghi), Tap Ninh (quan vo), Chung Hoa (quan van)… Roi cac loai cua ra vao nhu Cung Que, Cung Soi (cua trieu dinh). Vuon thi co Long Vien Vuon, Vuon Thi, Vuon Trau… Qua day, co the thay, vung dat nay co lien quan den trieu dinh thoi Dinh Tien Hoang xung vuong.

Bich hoa chim trong da la khoi nghia Hai Ba Trung?
Hay day la bich hoa mo ta khoi nghia Hai Ba Trung?

Nhac den vung dat Van Long, phai nhac den Tu vi Hong Nuong, 4 nu tuong thoi Hai Ba Trung. Ngay Hai Ba Trung day binh khoi nghia, 4 ba da roi vung que Gia Vien theo Hai Ba Trung di danh giac Han. Ngay chien thang, dong do o Phong Chau, do co cong lon danh giac, Ba Trung ban thuong cho 4 vi nu tuong. Tuy nhien, 4 ba khong nhan chau bau, ma xin Ba Trung mien thue cho dan chung noi 4 ba di qua trong mot ngay. Hai Ba Trung da cap cho 4 nu tuong quan ly manh dat ma 4 ba di qua tu luc mat troi moc, den khi mat troi lan. Dan vung do khong phai dong thue cho nha nuoc vi da co cong sinh thanh 4 vi nu tuong tai ba.

Sau nay, Ba Trung ve tham Tu vi Hong Nuong, thay manh dat nui doi nhap nho giua canh dong ngap nuoc trang xoa, nhu the rong luon tren may, nen da dat ten cho vung dat la Van Long. Nam 1996, Thac si Nguyen Ngoc Luyen, khi do la giam doc Khach san Hoa Lu, lam de tai nghien cuu ve vung dat ngap nuoc Gia Vien de phat trien du lich. Ong da tap hop cac cu gia trong vung de lay y kien va thong nhat dat ten vung dat ngap nuoc rong 3.500ha nay la Van Long, theo ten Hai Ba Trung dat khi xua. Nam 1998, Khu bao ton ngap nuoc Van Long duoc thanh lap.

Tim hieu trong vung, toi nhan thay rang, o vung Van Long nay, lang nao cung tho Tu vi Hong Nuong. Nguoi dan trong vung coi 4 ba nhu vi thanh, la me cua dan lang. Tong so co den 24 ngoi den tho 4 nu tuong nay o Van Long.

Bich hoa chim trong da la khoi nghia Hai Ba Trung?
Bich hoa o Quang Tay (Trung Quoc). (Anh TS. Trinh Nang Chung cung cap)

Xet rong va sau ve lich su vung Van Long mot chut, de co su lien tuong den nhung bich hoa tren mai da day nui Cua Chua.

Cac cu gia trong xom dat gia thuyet rang, phai chang, nhung bich hoa tren nui co lien quan den viec vua Dinh Bo Linh danh dep 12 su quan? Hinh anh nguoi to lon tay cam chuy, tay cam dao la tuong, con nhung nguoi nho nhay mua reo ho, tay cam vu khi la quan, an mung chien thang?

Trong qua trinh tim hieu ve bich hoa tren da, toi may man co duoc tap tai lieu da dich ra tieng Viet, do TS. Trinh Nang Chung, Truong phong Khoa hoc (Vien Khao co hoc Viet Nam) cung cap. Theo tai lieu nay, thi vung Quang Tay (giap Viet Nam) cung co rat nhieu bich hoa tren da, ma ho goi la nham hoa. Nam 1956, GS. Duong Chi Thanh, thuoc Hoc vien dan toc Trung uong Trung Quoc, da cong bo tai lieu “Ninh Minh huyen Minh Giang luong ngan nhai bich co hoa dieu tra” cho rang, nhung bich hoa o Quang Tay mo ta cuoc khoi nghia duoi su lanh dao cua hai ba Trung Trac, Trung Nhi dau cong nguyen. GS. Thanh cho rang, nhung bich hoa nay la di ton cua cuoc khoi nghia do.

Bich hoa chim trong da la khoi nghia Hai Ba Trung?
Anh tren vach da o Quang Tay mo ta khoi nghia Hai Ba Trung! (Anh TS Trinh Nang Chung cung cap).

Tai lieu “Vu thuat van hoa dich di ton - Quang Tay Ta Giang nham hoa phau tich” va “Quang Tay Ta Giang nham hoa” cua Vuong Khac Vinh, Khau Trung Luan, Tran Vien Chuong (Trung Quoc) viet: Can cu vao su khac biet cua cac hinh ve tren nham hoa bieu hien ra, cho rang noi dung ma nham hoa phan anh la cac loai hoat dong le nghi vu thuat cua nguoi Lac Viet, nhu cac hoat dong te ngay, te trong, le song, le quy than, le than ruong, le than dat, cau chien tranh thang loi, te nguoi, te vat to…

Lieu bich hoa tren vach nui Cua Chua co lien he gi voi thoi ky Hai Ba Trung khoi nghia, va co lien he voi nhung hinh ve o Quang Tay? Cang nghien cuu, tim hieu, cang thay nhieu thu vi sau nhung bich hoa an trong vach da trieu nam tuoi nay.

Con tiep…

Pham Ngoc Duong
Viet Bao
Thích và chia sẻ bài viết này trên facebook Theo dõi vietbao.vn trên facebook

TIN Phóng Sự NỔI BẬT

Nỗi truân chuyên của phận người chuyển giới

Số người có nhu cầu chuyển giới ở Việt Nam ngày càng tăng. Nhiều người đã sang Thái Lan để phẫu thuật để “từ bỏ” những cái gì không thuộc giới tính của mình để chuyển sang phái khác. Chi phí cho những ca giải phẫu đó không cao lắm nhưng cũng là gánh nặng của nhiều người có gia cảnh nghèo.

Tìm hiểu: Cua Chua, Quang Tay, Trung Trac, Duong Chi Thanh, Trung Nhi, Trung Quoc, Khoi nghia Hai Ba Trung, su lanh dao, dinh tien hoang, co lien quan, bich hoa, hinh ve, Van Long, vung dat, trong da, nui

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: Bích họa chìm trong đá là khởi nghĩa Hai Bà Trưng?

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet Bích họa chìm trong đá là khởi nghĩa Hai Bà Trưng? bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin Bich hoa chim trong da la khoi nghia Hai Ba Trung

Nhan xet, hay lien he ve tin Bich hoa chim trong da la khoi nghia Hai Ba Trung co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet Bich hoa chim trong da la khoi nghia Hai Ba Trung de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Phong su tong hop trong chuyen muc Phong su.

Cac tin khac:

Xem tiep ... Phong su tong hop
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0