Ve tinh F-1 cua Phong nghien cuu khong gian FSpace, thuoc tap doan FPT, se bay vao vu tru cuoi tuan nay tu bai phong cua Nhat Ban.
> Nguoi Viet Nam viet ten len vu tru
> Ve tinh cua FPT se phong len quy dao thang toi
 |
| Ve tinh F-1 do Phong nghien cuu khong gian FSpace nghien cuu. Anh: Huong Thu. |
Theo ke hoach, thoi diem phong ten lua bat dau luc 11h18 (gio Nhat Ban), tuc 9h18 sang (gio Ha Noi) thu 7 tuan nay. Ve tinh F-1 da duoc lap ghep len tau van tai HTV-3 cung 4 ve tinh khac la RAIKO, FITSAT-1, WE WISH va TechEdSat, tat ca se duoc phong len vu tru bang ten lua day HII-B tai bai phong Tanegashima cua Co quan nghien cuu va phat trien Hang khong vu tru Nhat Ban (JAXA).
F-1 co kich thuoc 10x10x10 cm va nang 1 kg. Ve tinh do nhom FSpace bat tay vao nghien cuu va che tao tu cuoi nam 2008, voi muc tieu la phai "song" duoc trong khong gian va phat tin hieu ve tram dieu khien trai dat, chup duoc anh do phan giai thap (640x480) cua trai dat va toc do truyen du lieu tu ve tinh dat 1.200 bit/giay.
Ngay 18/6/2009 khi lan dau tien nhom FSpace mang F-1 tu trong phong thi nghiem ra ngoai troi de thu nghiem lien lac khoang cach xa. Nhom da mang F-1 ra cau Thang Long (khoang cach 7 km), san bay Noi Bai (20 km) va cuoi cung la len dinh nui Tam Dao (50 km) hoat dong trong moi truong khong phai phong thi nghiem. F-1 da phat tin hieu, lien lac thanh cong voi tram dieu khien mat dat (dat tai toa nha FPT Cau Giay). FSpace da ra lenh tu xa cho F-1 chup anh, do dac cac thong so va gui ve.
Khi F-1 lan dau tien “xuat ngoai” sang Nhat Ban ngay 14/3/2011 (dung 1 ngay ngay sau tran dai dong dat kinh hoang) de thu nghiem rung dong (vibration test). Luc do giao su Nakasuka cua truong dai hoc Tokyo da giup FSpace thu nghiem rung dong cho ve tinh.
Do la chuyen xuat ngoai dau tien cua F-1 va tinh co do lai vao dung thoi khac bi dong dat, song than. Thoi diem do, Tokyo cung bi cat dien luan phien, nhung cac giao su Nhat Ban da uu tien cho FSpace thu nghiem F-1. Chay may thu nghiem rung dong rat ton dien nen ho phai tam dung nhung hoat dong khac. Cuoi cung F-1 da vuot qua ky thu nghiem rung dong thanh cong.
Thang 11/2011, F-1 duoc chuyen sang My cho cong ty doi tac NanoRacks o Houston, Texas de chuan bi ky danh gia an toan bay. Khi sang My, F-1 con duoc di chuyen toi mot so phong thi nghiem o cac bang khac de tien hanh cac thu nghiem cuoi cung.
Anh Vu Trong Thu, Truong phong nghien cuu FSpace cho biet lan phong nay co diem khac biet lon voi nhung lan phong ve tinh truyen thong. Thong thuong cac ve tinh duoc dat truc tiep len ten lua, sau khi duoc phong len, ten lua se day ve tinh ra quy dao va ve tinh bat dau hoat dong. Tuy nhien, truoc xu the che tao cac ve tinh nho dang phat trien manh tren the gioi kem theo nhu cau phong tang cao, cac nha khoa hoc mong muon tim kiem hinh thuc khac nhieu co hoi bay len quy dao hon. Vi vay, JAXA va Co quan Hang khong Vu tru My (NASA) phoi hop de xuat y tuong su dung Tram Vu tru Quoc te (ISS) la noi phong cac ve tinh nho vao khong gian.
"Day la y tuong moi. Trong lich su tung co 3 ve tinh duoc tha ra tu tram ISS la Nanosputnik 28/3/2005, SuitSat-1 3/2/2006 va Kedr 4/8/2011 voi cach lam thu cong, tuc la phi hanh gia se phai tien hanh mot chuyen di bo ra khong gian va tha ve tinh ra ngoai. Lam nhu the rat rui ro va nguy hiem cho ve tinh va phi hanh gia do, nen JAXA de xuat cach dung canh tay robot tren tram ISS duoc dieu khien boi phi hanh gia de tha cho cac ve tinh nho vao vu tru lan nay, trong do co F-1", anh Thu noi.
Theo anh Thu, neu nhu thu nghiem nay thanh cong, thi chac chan trong tuong lai se co nhieu ve tinh nho nua tiep buoc bay vao vu tru theo cach lam moi nay.
Thang 6 vua qua, F-1 da vuot qua ky danh gia an toan bay va dap ung day du tieu chuan ky thuat cua JAXA. Sau do, F-1 duoc chuyen toi Trung tam vu tru Tsukuba, Nhat Ban de tap ket cung 4 ve tinh nho khac. Giai doan lap ghep ve tinh len ong phong J-SSOD va dong goi can than tren tau van tai HTV-3 da hoan thanh. Tau HTV-3 cung da duoc chuyen toi trung tam vu tru Tanegashima cua Nhat de cho ngay phong len khong gian cuoi tuan nay.
Huong Thu
