Thuoc tru sau sinh hoc Dung trung diet sau benh
|
Do cac loai hoa chat bao ve thuc vat truyen thong gay o nhiem moi truong va anh huong toi suc khoe con nguoi nen nhieu nuoc tren the gioi, trong do co Viet Nam, dang chuyen dan sang su dung cac bien phap phong tru sinh hoc. Mot trong cac phuong phap do la tuyen trung ky sinh gay benh con trung.
Co the noi Vien Sinh thai va Tai nguyen sinh vat la don vi dau tien o Viet Nam nghien cuu, phan lap tuyen trung huu ich va su dung nhung sinh vat nay de diet tru sau hai trong nong nghiep. Trong nhung nam qua, sau khi thu nghiem tai mot so dia phuong cho ket qua tot, Vien da bat dau chuyen gia cong nghe san xuat cho mot so don vi. De tim hieu ky hon ve loai thuoc tru sau sinh hoc nay, phong vien TS da co cuoc trao doi voi TS Nguyen Ngoc Chau, truong phong tuyen trung. Duoc biet cac chuyen gia tai Vien bat dau nghien cuu tuyen trung tu nam 1997, vay cho toi nay da phan lap duoc bao nhieu loai tuyen trung o Viet Nam?
Trong so hang nghin loai tuyen trung ky sinh o con trung thi chi co nhom Entomopathogenic nematodes (EPN) co kha nang vua ky sinh vua gay benh cho con trung (do vay duoc goi la tuyen trinh ky sinh gay benh con trung). Binh thuong thi EPN song tu do trong dat va mang theo vi khuan cong sinh. Khi tim duoc vat chu (sau hai), tuyen trung se tham nhap vao xoang mau qua cac lo mo tu nhien hoac truc tiep qua lop vo va giai phong vi khuan. Vi khuan sinh soi, tiet protein doc, giet chet vat chu trong vong 24 - 48 gio. Do vay, nhung tuyen trung nay duoc su dung lam tac nhan sinh hoc de san xuat thuoc sinh hoc tuyen trung. Cho toi nay, chung toi da phan lap duoc 58 chung tuyen trung, trong do da dinh loai duoc 16 loai, tat ca deu co tac dung phong tru sinh hoc va khong doc hai doi voi con nguoi. Trong 16 loai nay thi da cong bo 6 loai moi doi voi khoa hoc the gioi. 9 loai con lai ve mat co so phan tu cung la nhung loai moi va sap cong bo. O Viet Nam, do dung thuoc hoa hoc nhieu nen he sinh thai nong nghiep bi suy giam, mat can bang, giet chet cac sinh vat huu ich. Do vay, khong the tim thay tuyen trung huu ich trong dat nong nghiep va tham chi la rung tai sinh. Nhung tuyen trung tren duoc tim thay trong rung gia, cac khu bao ton va dinh nui cao. O nhieu nuoc, tuyen trung ky sinh gay benh con trung da duoc ung dung rong rai trong phong tru sinh hoc sau hai, con tinh hinh o Viet Nam? Cac nuoc phat trien nhu My, Australia va chau Au da co hang chuc cong ty san xuat tuyen trung huu ich va da thuong mai hoa che pham sinh hoc. Tai Dong Nam A, Malaysia va Thai Lan cung dang nghien cuu theo huong nay, trong do Thai Lan da thuong mai hoa mot so che pham. Dac biet la Trung Quoc da thuong mai hoa cac che pham sinh hoc tuyen trung diet sau duc than hai tao, le, dao. Hien Trung Quoc co cac nha may san xuat lon o Quang Dong, Bac Kinh... Tai Viet Nam, ke tu nam 1999, chung toi da bat dau san xuat che pham sinh hoc tuyen trung. Cho toi nay, da san xuat duoc 7 che pham trong do 1 che pham duoc san xuat tu tuyen trung nhap noi va 6 che pham su dung 6 chung tuyen trung ban dia. Ket qua thu nghiem cho thay nhung che pham nay co the diet duoc gan 30 loai sau hai khac nhau. Thu nghiem tren quy mo 1-2ha cho thay cac che pham diet duoc sau keo da lang hai nho o Ninh Thuan (ty le sau chet la 70%), sau xam hai thuoc la o Ba Vi (85-90%), bo hung den hai mia o Thanh Hoa (50-65%). Hien chung toi da chuyen giao cong nghe san xuat cho Ninh Thuan o quy mo mot xuong san xuat nho va tiep tuc chuyen gia cho mot so noi khac. Cac chuyen gia da su dung phuong phap nao de san xuat che pham sinh hoc tuyen trung?
Chung toi su dung hai loai cong nghe la in vivo (dung con trung song, cu the la ngai sap, de nhan nuoi tuyen trung huu ich) va cong nghe in vitro (dung moi truong nhan tao va thiet bi nhan nuoi). Cong nghe in vivo don gian hon nhung mat nhieu thoi gian hon. Trong khi do, cong nghe in vitro thi lai nhanh hon, co the san xuat mot me 45kg sinh khoi moi thang. Neu su dung hai loai cong nghe nay thi kho co the thuong mai duoc do toc do nhan nuoi cham, gia thanh cao. Chang han phai ton 1,1 trieu dong/ha de diet tru bo hung den hai mia, so voi 750.000 dong doi voi su dung thuoc hoa hoc. Do vay, huong di cua chung toi trong thoi gian toi la ap dung cong nghe cao, dung thiet bi len men tu dong (bioreactor) de nhan nuoi tuyen trung. Cong nghe nay se tao nhieu sinh khoi hon va giup ha gia thanh san xuat. Han che lon nhat cua cac che pham tuyen trung hien nay la gi? Nhung tuyen trung tren song trong dat nen rat thich hop cho viec diet sau hai song trong dat. Do vay, kha nang diet sau hai song tren la van con han che. Chang han nhu de diet sau keo da lang hai nho o Ninh Thuan, chung toi phai phoi che tuyen trung voi gi duong de tao moi truong song thuan loi cho tuyen trung, do vay chung moi diet duoc sau hai. Xin cam on ong!
Tin lien quan: |
||||||
|
Viet Bao
|
