Sao choi la gi

Tags: phat hien ra, co chu ky, chu ky quay, sao choi, trai dat, mat troi, nhin thay, nguoi ta, giong nhu, duoi, toi, nam, sang, khi


Sao choi la gi
Sao choi Halley noi tieng.

Tren bau troi dem den tham dot nhien vut ngang mot vi khach la hiem hoi, choi sang va co hinh dang ky di: dau nhon, duoi to trong giong nhu chiec choi quet nha. Nguoi ta quen goi do la sao choi.

That ra ma noi, sao choi khong the goi la sao vi no chi la mot khoi lon khi lanh trong do chua day cac manh vun va bui vu tru.

Nhung nam gan day, cac nha khoa hoc da phat hien ra trong sao choi con co cac nguyen tu oxy, natri; cac nhom phan tu cacbonic, xyanogen (CN)2, amoniac (NH3), cac hop chat nitril, xyanua, v.v..; cac ion C2+, N2+, CN2+, CO+,CO2+… Nhung chung ta khong the khong coi sao choi cung la mot loai thien the.

Khach “quen” hay chi la “qua duong”

Phan lon cac sao choi deu quay quanh mat troi theo cac quy dao hinh elip det, nguoi ta goi chung la loai sao choi chu ky. Cu cach mot thoi gian nhat dinh chung lai van hanh toi quy dao tuong doi gan mat troi va trai dat nen chung ta co the de dang nhin thay chung.

Chu ky quay quanh mat troi cua cac sao choi rat khac nhau. Sao choi Encke co chu ky ngan nhat la 3,3 nam, tuc la cu cach 3,3 nam ta lai nhin thay no mot lan. Tu nam 1786, phat hien ra sao choi Encke den nay, no da xuat hien 50 lan. Co nhung sao choi co chu ky quay dai hon. May chuc, tham chi may tram nam moi nhin thay chung mot lan. Co nhung sao choi co chu ky quay dai toi may van nam, tham chi lau hon nua. Nhung sao choi do giong nhu “khach qua duong” xuat hien mot lan roi khong biet den chan troi goc bien nao nua. Sao choi sang ruc Hyakutate, duoc nhin thay tu trai dat nam 1996, co chu ky uoc khoang 10.000 nam.

Ten “choi” tu day

Nhung sao choi dien hinh deu chia lam 3 phan: loi choi, soi choi va duoi choi. Loi choi cau tao bang nhung hat the ran kha dam dac, anh sang toa ra xung quanh nhu nhung dai may goi la soi choi. Loi choi ket hop voi soi choi thanh dau choi. Chiec duoi dai sang ruc phia sau goi la duoi choi, co khi mo rong hang trieu km trong vu tru. Duoi choi khong phai co ngay tu khi moi hinh thanh sao choi ma chi khi sao choi bay toi gan mat troi va cac phan tu cua no bi nhung con gio mat troi thoi bat ra xa, boi the duoi sao choi thuong keo dai ve phia doi dien voi mat troi.

Mot sao choi xung quanh dau con co lop may hydro duong kinh toi gan 10 trieu km. O trai dat, chung ta khong nhin thay khoi may do, ma phai dung ve tinh nhan tao bay ra khoi tang khi quyen trai dat moi quan sat duoc.

Muon hinh muon ve

Khong phai cac sao choi deu co hinh dang giong nhau. Nam 1744, nguoi ta phat hien ra sao choi De Cheseaux co toi 6 duoi tao thanh mot goc rong 44 do giong nhu chiec quat giay lon tren bau troi. Nam 1812, Dai Thien van Marseille o Phap phat hien ra mot sao choi la, thoat dau la mot khoi may lon, sau do toa sang nhap nhay va cuoi cung lai bien thanh mot khoi may o giua co mot khoi tron sang mo toa ra bon phia. Dau thang 3 nam 1976 o vung dong bac Trung Quoc xuat hien mot sao choi la co duoi xoe rong nhu duoi chim cong trang, dan chung tu dao Hai Nam toi tinh Hac Long Giang deu nhin thay.

“To xac nhung rong ruot”

Khong mot hanh tinh nao trong he mat troi co the so sanh duoc voi sao choi ve mat the tich. Vi nhu sao choi Halley noi tieng co duong kinh vung soi choi dai toi 570.000 km. Sao choi lon nhat ma loai nguoi ghi nhan duoc co duong kinh vung soi choi dai toi 18,5 trieu km va duoi sao choi do dai toi may tram trieu km.

Nhung sao choi chi la nhung khoi khi loang. Neu ep the khi cua sao choi bang mat do khi quyen tren trai dat thi 8.000 met khoi the khi tren do van chua bang mat do 1 m khoi khi quyen tren trai dat. Neu tiep tuc ep the khi tren sao choi thanh chat ran nhu vo trai dat thi mot sao choi khong lo e rang khong lon hon mot qua doi tren hanh tinh chung ta.

Trong vu tru bao la co rat nhieu sao choi nhung tuyet dai da so deu co kich thuoc nho. Chi co vai ba sao choi lon. Thoi gian ton tai cua sao choi trong vu tru khong lau ben nhu cac sao khac. Moi lan bay toi mat troi, sao choi lai bi ton hao kha nhieu, cu vay dan dan sao choi se tan vo thanh tung dam sao bang va bui vu tru phan tan trong khoang khong menh mong.

(Theo 10 van cau hoi vi sao)

Viet Bao
Thích và chia sẻ bài viết này trên facebook Theo dõi vietbao.vn trên facebook

Chủ đề liên quan
Tìm hiểu: phat hien ra, co chu ky, chu ky quay, sao choi, trai dat, mat troi, nhin thay, nguoi ta, giong nhu, duoi, toi, nam, sang, khi

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: Sao chổi là gì?

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet Sao chổi là gì? bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin Sao choi la gi

Nhan xet, hay lien he ve tin Sao choi la gi co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet Sao choi la gi de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Chuyen do day trong chuyen muc Khoa hoc.

Cac tin khac:

Xem tiep ... Chuyen do day
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0