Ninh Thuan Cuu rung ngap man Dam Nai

Tags: Dam Nai, So Thuy, Ho Hai, Phuong Hai, Hon Thien, moi truong sinh thai, rung ngap man, Tinh Ninh Thuan, su sam hoi, co hieu qua, nuoi tom, khoi phuc, dien tich, Rung Sac, dia


Su sam hoi muon mang cua nhung nguoi dan tung tan pha tang pham quy bau nay cua thien nhien doi voi Ninh Thuan, cung no luc cua chinh quyen hien van chua du de khoi phuc co hieu qua vung rung ngap man Dam Nai.

It ai ngo rang vung dat thieu mua, thua nang tinh Ninh Thuan da tung co mot vung rung ngap man rong hang tram hecta phu xanh song nuoc Dam Nai. Do la mot tang pham cua thien nhien da cong bang ban cho vung dat kho han Ninh Thuan. Ngoai tac dung can bang moi truong sinh thai, Dam Nai mot thoi la nguon song can ban cua hang ngan cu dan quanh vung.

Khi nghe nuoi tom cong nghiep phat trien, rung ngap man tu nhien bi con nguoi tan pha den can kiet de lay dat nuoi tom. Su tan pha do dien ra khoc liet, mat dam bi “thuy mac hoa”. The nhung hau qua cuoi cung cung giang truc tiep xuong nhung "ke huy diet": Do rung mat nen the can bang sinh thai bi pha vo, keo theo... nghe nuoi tom roi vao canh lao dao!

Ninh Thuan Cuu rung ngap man Dam Nai

Mang rung sac hiem hoi con nguyen sinh o ven chan nui Hon Thien.

Trong ky uc cua nhung nguoi dan dia phuong, nay chi con in dam hinh tuong cay duoc, cay mam bam re sau vao long dat vuon thang roi toa bong xuong che xanh mat mat dam… Theo y kien cua cac nha khoa hoc, nguoi dan dia phuong tha thiet mong muon Nha nuoc som dau tu khoi phuc rung ngap man Dam Nai. Day la giai phap can co dua Dam Nai thoat khoi tinh trang o nhiem moi truong, khoi phuc can bang sinh thai va tao dieu kien phat trien ben vung nghe nuoi trong thuy san.

Khi cay rung bi tan pha...

Ngoi chom hom tren nen dat tro troi giua leu tom, lao nong Tran Van Trung chi tay ve phia mat dia, ngam ngui noi: "Hoi truoc, vung nay toan la rung sac. Cay duoc, cay mam moc day dac, khong thay anh nang mat troi. Con tom, con ghe theo nuoc trieu len, vao lam o de trong dia. Cu hai con nuoc (nua thang) xo dia mot lan la rung reng co tien xai. Con tom, con ca lon thi bat ban; con nho tha lai vo dia nuoi tiep. Tom su nuoi tu nhien to bang ngon chan cai, cu 20 con can chac nui mot ky lo. Tom ca Dam Nai beo ngay, thit thom lung duoc khap noi ua chuong. Dan lam dia o thon Hon Thien tui tui nam kheo chan hut thuoc la cung du an du mac...".

Khi nghe nuoi tom cong nghiep phat trien, nhieu ho thi nhau chat rung sac mo rong mat dia. "Gia dinh toi san 8 sao dia, do long tham nen tiep tuc pha 3600m2 rung sac lam dia." - ong Trung ke - "May nam dau lam an con kha kha, trang trai het no nan dau tu lam dia thi con du chut dinh. Tu nam 2000 den nay, nghe nuoi tom su bi lao dao gom!".

Moi truong o nhiem, dich benh hoanh hanh, dan nuoi tom lien tuc that bai. Muoi nha lam dia thi het chin nha mac no, lai me de lai con chong chat. Rieng gia dinh ong Trung no tren 400 trieu dong, khong biet lay gi tra cho ngan hang. Tha tom xuong dia ma hai chan cu buoc long thong nhu di tren may. Hoi con tom duoc mua duoc gia, 1hecta dia co nguoi dam mua gan nua ty dong nhung ong khong chiu ban. Bay gio, muon ban de tra no vay ngan hang xong la giai nghe nhung…khong ai mua. "Hay tin Nha nuoc co chu truong trong rung ngap man, ba con tui rat mung!" - ong tho dai.

Cung tam trang nhu lao nong Tran Van Trung, anh Le Van Ngon o thon Phuong Cuu (xa Phuong Hai), ke: “Toi cung da tung pha 8000m2 rung ngap man lay dat lam dia. May nam dau, nuoi tom kha gia lam. Khi moi truong nuoc Dam Nai o nhiem nang, gia dinh toi cung nhu ba con quanh lang lam an that bai tham hai. Tom tha nuoi chet hang loat. No nan nhu chua chom. Phong lao phai theo lao. Nuoi tom that bat, chi co lay tom moi hy vong go duoc no. Nhung cang nuoi tom thi no cang day. Gia dinh toi da mang no den 150 trieu dong. Hoi do, cam rua chat rung sac khong tiec tay, chu a! Nay, dem nam nghi lai thay tiec vo cung!”.

Trong thoi ky an nen lam ra voi con tom su, nguoi dan dia phuong da pha gan 300ha rung sac tu nhien ven dam de mo rong ao dia, dua dien tich nuoi tom su len 898ha, voi san luong trung binh dat 2.400 tan (toan tinh co 1.370 ha, san luong 4.000 tan). Rieng nam 2003, vung Dam Nai co 417ha bi nhiem benh, chiem 46% dien tich ao nuoi; so ho nuoi tom co lai chi chiem tren 10%. Nguyen nhan dan toi that bai trong nghe nuoi tom su cua nong dan Dam Nai: Do phat trien ao dia mang tinh tu phat; su dung hoa chat bua bai; mam benh chua duoc xu ly triet de; rung ngap man ven dam bi tan pha; phuong phap va ky thuat nuoi chua tuan thu theo quy dinh cua nganh chuc nang, v.v…

Ninh Thuan Cuu rung ngap man Dam Nai
Anh Le Van Ngon tu nguyen trong cay tren vung rung ngap man da bi tan pha.

Do do, viec dau tu khoi phuc rung ngap man ven dam la viec lam vua cap bach vua lau dai nham gop phan dua moi truong nuoc thoat khoi tinh trang o nhiem.

Trong su nuoi tiec muon mang ve hau qua cua chuyen tu tay minh chat pha rung lay dat nuoi tom de roi nhan lay su trung phat cua thien nhien, bay gio anh Le Van Ngon ngay ngay lang le nhat nhung cay duoc troi dat tren song nuoc de trong lai tren nen dat cu, voi uoc mong tra lai mot phan cho mau xanh rung ngap man tu nhien...

Khoi phuc rung Dam Nai: "Kiep nan" moi, voi... luoi cao!

Ky su Luu Xuan Vinh, giam doc So Thuy san Ninh Thuan, cho rang khoi phuc rung ngap man Dam Nai la mot trong nhung giai phap can ban de cuu nguy cho moi truong Dam Nai dang bi o nhiem nang. Voi dien tich mat nuoc tu nhien 1200ha, chua khoang 24 trieu m3 nuoc, co 320 loai thuy san sinh song, Dam Nai la mot trong 12 dam pha quan trong cua Viet Nam.

Dam Nai mang tinh dien hinh cua dam pha nhiet doi kho han ven bien, giu vai tro dieu chinh ngap lut cho toan khu vuc bo cat va can bang nguon nuoc ngam khan hiem cua nam xa ven dam, thuoc huyen Ninh Hai. Dam Nai con tung la “la phoi” lam sach moi truong sinh song cua dan cu quanh dam va Khu du lich Ninh Chu.

Ninh Thuan Cuu rung ngap man Dam Nai

Cay duoc moi trong nham phuc hoi rung ngap man Dam Nai.

Tu nam 2002, So Thuy san Ninh Thuan thuc hien De an khoi phuc rung ngap man Dam Nai voi dien tich 5ha, mat do trong 6.000 cay/ha. Trong do, co 2ha cay duoc va 3ha cay mam trong bai boi thuoc dia ban hai xa Ho Hai va Phuong Hai, voi kinh phi dau tu 51,5 trieu dong. Hien nay, So Thuy san tiep tuc trong moi 10ha va trong bo sung dien tich bi chet voi nguon von dau tu 65,7 trieu dong. Muc tieu cua de an: Khoi phuc moi truong sinh thai; cai thien chat luong nguon nuoc phuc vu nuoi tom su va cac loai thuy hai san song ven bo; tao co so khoa hoc va thuc tien de mo rong dien tich trong rung ra dien rong. Ong Asano Tetsumi, dai dien To chuc Phuc hoi Rung ngap man cua Nhat Ban (ACTMANG) tai Viet Nam da danh gia cao ket qua trong rung tai Dam Nai. To chuc nay da tai tro cho du an 43,6 trieu dong va khang dinh tiep tuc ho tro tai chinh cho viec khoi phuc rung ngap man tai Ninh Thuan.

Theo buoc chan nhung nguoi trong rung, chung toi tim den vung bai boi ven Dam Nai thuoc xa Ho Hai. Dieu bat ngo den thu vi la ven chan nui Hon Thien con mot tham rung sac gan nhu nguyen sinh, rong khoang 3ha. Day la tham rung ngap man tu nhien duy nhat con ton tai giua vung non nuoc Dam Nai menh mong. Anh Le Hoa, 54 tuoi, nguoi tu nguyen giu tham rung nguyen sinh, cho biet: ”Vat rung nay nam sat chan dia cua gia dinh nen toi giu no de bao ve dia. Anh em tui co hon 3ha dia, ca nha xum lam khong xue nen khong co nhu cau mo rong dien tich. Tuoi tho tui gan bo voi cay duoc, cay mam o vung dat nay va nhin thay loi ich lau dai cua rung sac nen khong no chat. Nho vat rung nay con giu duoc giong nen anh em khuyen ngu va ba con ben xa Phuong Hai qua lay giong ve ben trong. Nong dan da tra gia qua dat cho viec pha rung lam dia. Mong rang chinh quyen dia phuong dau tu day manh toc do khoi phuc rung sac de ba con duoc nho”.

The nhung anh Tran Quoc Khanh, nong dan xa Ho Hai tham gia trong rung cho So Thuy san tai Dam Nai, lai buc xuc cho biet: ”Toi dang nhan trong 2ha rung voi mat do 6.000 cay/ha. Nhung cay duoc, cay mam vua cam xuong dat da bi ba con di xuong danh luoi tren dam cao mat. Bay gioda la giua thang 9/2004, neu tinh trang nay keo dai thi chua biet toi chung nao gio moi trong xong dien tich de nhan duoc tien cong lao dong 600.000d/ha. Neu cap tren thieu bien phap bao ve nghiem ngat thi dien tich rung trong moi se bi luoi cao di, so cay song se thua thot”.

Dam Nai la mot tai san vo gia cua tinh Ninh Thuan, can phai co chu the truc tiep quan ly, cham soc va bao ve. Nhu vay, khong chi can tang cuong tuyen truyen, giao duc, thuyet phuc va co bien phap bao ve nham ngan chan triet de tinh trang danh bat hai san lam hu hai rung trong ven bai boi Dam Nai nhu hien nay, ma can nhieu bien phap tong hop khac nua.

Theo de nghi cua PGS TS Nguyen Chu Hoi, Vien Kinh te va Quy hoach Thuy san, tinh Ninh Thuan can xay dung the che lien nganh de quan ly tong hop Dam Nai. Can phat trien ben vung Dam Nai tren co so bao dam su hai hoa giua loi ich kinh te voi an sinh xa hoi va moi truong sinh thai, ket hop chat che giua nuoi trong thuy san voi phat trien rung ngap man va du lich sinh thai.

Bai, anh: Thai Son Ngoc

Viet Bao

Tìm hiểu: Dam Nai, So Thuy, Ho Hai, Phuong Hai, Hon Thien, moi truong sinh thai, rung ngap man, Tinh Ninh Thuan, su sam hoi, co hieu qua, nuoi tom, khoi phuc, dien tich, Rung Sac, dia

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: Ninh Thuận: Cứu rừng ngập mặn Đầm Nại

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet Ninh Thuận: Cứu rừng ngập mặn Đầm Nại bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin Ninh Thuan Cuu rung ngap man Dam Nai

Nhan xet, hay lien he ve tin Ninh Thuan Cuu rung ngap man Dam Nai co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet Ninh Thuan Cuu rung ngap man Dam Nai de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Tin Khoa Hoc trong chuyen muc Khoa hoc.

Cac tin khac:

Xem tiep ... Tin Khoa Hoc
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0