9 dieu ban chua biet ve bo nao con nguoi

Tags: bo nho dai han, co quan thi giac, te bao nao, dieu ky la, lien quan den, co quan he, bo nao, Nao nguoi, vo nao, con nguoi, ky uc, do la, vung, toi, noi


Nao nguoi... Do la mot bi an ma nhan loai con dang kham pha. Dieu ky la la, vo nao voi do day chi vai mm, nhung chua toi 75% cac te bao nao va la noi luu giu “ky uc”, suy nghi, tinh cach, dac diem, cam xuc va y thuc cua con nguoi.

Nao nguoi... Do la mot bi an ma nhan loai con dang kham pha (Anh minh hoa: http://managementcraft.typepad.com)

1. Vo nao, voi do day chi vai mm, nhung chua toi 75% cac te bao nao (khoang tu 10 cho toi 100 ti te bao). Vo nao chinh la noi luu giu “ky uc”, suy nghi, tinh cach, dac diem, cam xuc va y thuc cua con nguoi.

2. Bo nao nguoi co kich thuoc chi bang 2 nam tay. Nhung khi trai phang ra, kich thuoc cua nao nguoi co the to bang kich thuoc cua mot qua bong ro.

3. Vay bo nao hinh thanh cam giac nhu the nao? Trong nao co tren 30 noi xu ly thong tin do mat dua len. O phan vo nao phu trach co quan thi giac (visual cortex) va mot khu vuc lien ke do, thong tin duoc phan loai, gan ket va danh dau dia chi. Mot vung thu 3 co trach nhiem xac dinh hinh dang va chuyen dong cua vat. Vung thu tu phu trach ca mau sac va hinh dang, trong khi vung thu 5 theo doi va ve ra ban do giup chung ta hieu va di theo chuyen dong cua vat.

4. Mot diem khac biet lon giua nao nguoi va bo nho may tinh: cac chuc nang cua nao nguoi la cac tin hieu thuoc ve hoa hoc chu khong phai tin hieu dien. Nao nguoi khong can lap trinh va hoat dong mot cach tu phat.

Mot vai no-ron co the phan ung toi 1.000 tin hieu nhan duoc tu cac co quan cam thu hoac tu cac no-ron khac (duoc goi la hien tuong tiep hop).

Vi du, o co quan khuu giac (bi suy giam nhieu o co the nguoi) co toi 6 trieu no-ron hoat dong, moi no-ron nhan khoang 10.000 tin hieu tu cac no-ron lan can.

5. Moi no-ron trong nao nguoi deu co cac te bao phu (khoa hoc goi la glial). Nhung te bao nay giu cho nao luon ket dinh, hoat dong nhu mot bo phan cach ly dien giua cac no-ron, chong tiem nhiem va hinh thanh mot hang rao bao ve.

6. Bo nho la gi? That kho co the tra loi can ke bo nho la gi! Nhung cac nha khoa hoc da phan biet bo nho tuyen nhan - declarative (cac do vat) va bo nho thu tuc - procedural (thoi quen va tap tuc).

Co nhieu loai bo nho: bo nho rat ngan han, bo nho ngan han, bo nho tam thoi - luu giu nhung thuc te vua xay ra, va bo nho dai han - duoc luu lai thanh ky nang. Bo nho dai han co lien quan den vo nao truoc va cac thong tin sau khi da duoc chon loc de luu vao bo nho dai han se truyen cac xung dien qua mot phan cua bo nao goi la hippocampus (tam dich la ca ngua), qua trinh cung cap nang luong cho bo nho dai han, lam tang kha nang cua cac no-ron de truyen tai thong diep.

Mot ly thuyet khac cho rang cac nhip dieu dien trong nao co lien quan mat thiet den nhau. Nhung dao dong lap di lap lai (giong nhip trong) giup lien ket giua cac thong tin giu lai duoc va chuyen dong trong khi rat nhieu te bao nao duoc huy dong.

Cac nha khoa hoc tin rang co nhieu loai bo nho duoc luu lai tai cac phan cua bo nao, moi khai niem trong bo nho o phan do deu co lien quan den nhau.

Hach hanh nhan, mot nhan o day nao, xu ly cac ky uc lien quan den su so hai. Cac tuyen basal gan voi thoi quen va cac ky nang vat ly, trong khi tieu nao lai lien ket voi qua trinh tiep thu va nhung phan xa co dieu kien.

7. Hoat dong ngon tu phuc tap cua con nguoi co quan he voi 2 noi tren bo nao. Nhung gi chung ta muon noi duoc bat dau o mot phan cua vo nao trai goi la “vung Wernickle”. Vung nay trao doi thong tin voi “vung Broca”, dam bao cac quy tac ngu phap. Xung dien di tu nhung vung nay toi cac co tham gia vao hoat dong phat ngon. Nhung vung nay duoc gan voi cac co quan thi giac (giup chung ta co the doc duoc), cac co quan thinh giac (giup nghe thay nhung gi nguoi khac noi, hieu va tra loi) va cung co mot noi (goi la ngan hang bo nho) giup nho lai nhung y kien co gia tri.

8. Lien ket giua cac no-ron thay doi lien tuc, va khi khong dung den chung co the tu dong an di. Do la ly do tai sao bo nao luon can nhung kich thich lien tuc trong tri oc va cac tro choi tu duy.

Nhung dua tre moi sinh khong bi mu, nhung chung phai phat trien cac co quan thi giac. Thoat dau, chung chi nhin thay nhung vat o gan ke. Dan dan, chung bat dau nhin duoc nhung vat day du 3 chieu khi co kha nang phan biet duoc cac hinh anh do mat dem lai. Neu mot trong hai mat luc do bi vo nhe, dua be se khong the nhin thay gi, vi khi tin hieu di vao tu mat con lai se kiem soat phan vo nao phu trach cac co quan thi giac.

Am nhac giup phat trien kha nang phat ngon va cu xu xa hoi cua tre. Nhung dua tre duoc hoc them o cac lop nhac co kha nang noi tot hon va doc nhanh hon nhung dua khac. Cac dung cu nay co tac dung nhieu trong viec phat trien ky nang cua tre.

9. Ban cau nao phai co quan he mat thiet voi xuc cam va nhung anh huong cua am nhac, trong khi ban cau nao trai thien ve phan tich hon, co quan he voi tu duy va kha nang logic.

  • Bui Thanh (Theo Softpedia)
Viet Bao
Tìm hiểu: bo nho dai han, co quan thi giac, te bao nao, dieu ky la, lien quan den, co quan he, bo nao, Nao nguoi, vo nao, con nguoi, ky uc, do la, vung, toi, noi

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: 9 điều bạn chưa biết về bộ não con người

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet 9 điều bạn chưa biết về bộ não con người bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin 9 dieu ban chua biet ve bo nao con nguoi

Nhan xet, hay lien he ve tin 9 dieu ban chua biet ve bo nao con nguoi co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet 9 dieu ban chua biet ve bo nao con nguoi de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Tin Khoa Hoc trong chuyen muc Khoa hoc.

Cac tin khac:

Xem tiep ... Tin Khoa Hoc
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0