Su ra doi bo luat Hong Duc va bo Dai Viet su ky toan thu

Tags: Hong Duc, Bo Luat Hong Duc, Luat Hong Duc, Le Thai To, Viet Nam, Dai Viet Su Ky Toan Thu, che do phong kien, Phong kien tap quyen, trat tu xa hoi, Le Thanh Tong, su ra doi, duoc xay dung, de bao ve, Thoi Le, nam


Su phat trien cao do cua che do phong kien tap quyen thoi Le so con de ra yeu cau xay dung mot bo phap luat hoan chinh de co dinh nhung trat tu xa hoi co loi cho giai cap thong tri, de bao ve va benh vuc nen chuyen chinh cua giai cap phong kien. Bo Quoc trieu hinh luat (tuc Luat Hong Duc) da ra doi trong hoan canh lich su ay, nham dap ung lai nhung yeu cau phat trien sang giai doan moi cua che do phong kien Viet Nam.

Bo Luat Hong Duc da trai qua mot qua trinh xay dung lau dai tu thoi Le Thai To, den thoi Le Thanh Tong moi hoan thanh.

Ngay sau khi len ngoi vua, trong nam 1428, Le Loi da cung voi cac dai than ban dinh mot so luat le ve kien tung va phan chia ruong dat cua thon xa. Nhung thu hinh phat, nhung le an giam trong Luat Hong Duc (49 dieu thuoc chuong Danh le) phan lon deu duoc quy dinh trong thoi Le Thai To. Ba muoi hai dieu luat trong chuong Dien san de phap che hoa cac the le quan dien cung duoc quy dinh chat che trong nhung nam Thuan Thien (1428-1433) va duoc thuc hien suot trong thoi Le so. Tuy vay chi moi la buoc dau xay dung, nen luat phap thoi Thai To con co nhieu thieu sot nhat la ve phuong dien tu huu tai san. Nhung thieu sot ay se duoc cac trieu vua sau bo sung them.

Trong thoi Thai Tong (1434-1442), mot so nguyen tac xet xu cac vu kien cao va mot so dieu luat nghiem cam nan hoi lo, hanh dong giao thiep voi nuoc ngoai duoc xay dung them.

Den nam 1449, Nhan Tong ban hanh 14 dieu luat khang dinh va bao ve quyen tu huu ruong dat, quy dinh nguyen tac xet xu nhung hanh dong xam pham den quyen tu huu ruong dat. Theo nha su hoc Phan Huy Chu thi “tu do ve sau cac vu tranh kien ve phan chia tai san trong dan gian moi co tieu chuan” (Hinh luat chi trong Lich trieu hien chuong loai chi).

Sang thoi Thanh Tong, trieu dinh lien tiep ban bo nhieu dieu le ve ke thua huong hoa, ve viec bao ve ton ty trat tu va dao duc phong kien, ve viec tran ap moi hanh vi chong doi hay lam nguy hai den dia vi thong tri cua giai cap phong kien. Sach Hong Duc thien chinh thu va Thien Nam du ha tap con ghi chep lai nhieu dieu luat ban bo va thi hanh trong thoi Thanh Tong, theo thu tu tung nam. Rieng trong Thien Nam du ha tap, con ghi lai 40 dieu luat thi hanh trong nam Quang Thuan (1460-1469) va 61 dieu trong nam Hong Duc (1470-1497).

Nam 1483, Thanh Tong sai cac trieu than suu tap tat ca cac dieu luat, cac phep lenh do ban bo va thi hanh trong cac trieu vua thoi Le so, san dinh lai, xay dung thanh mot bo phap dien hoan chinh. Do la bo Quoc trieu hinh luat, ma nguoi ta thuong goi la bo Luat Hong Duc, de de cao vai tro xay dung cua Le Thanh Tong. Thuc ra bo luat do khong phai do Le Thanh Tong sang tao ra, cung khong phai duoc xay dung rieng trong nhung nam Hong Duc (1470-1497), ma la san pham cua mot thoi ky phat trien cuc thinh cua che do phong kien tap quyen Viet Nam, trong ca thoi Le so. Cong lao cua trieu vua Le Thanh Tong la da san dinh cac luat le cua nhung trieu vua truoc de hoan thanh buoc xay dung bo phap dien ay.

Bo Luat Hong Duc, sau khi duoc xay dung da tro thanh phap luat cua thoi Le so va cua cac trieu dai sau cho den the ky XVIII. Cac trieu dai phong kien thoi Le Trung hung (1533-1789) sau nay van lay bo Luat Hong Duc lam quy tac mau muc, chi sua doi, bo sung them mot so dieu khoan phu cho thich hop voi hoan canh xa hoi duong thoi ma thoi.

Bo Luat Hong Duc hien nay con lai (da duoc cac trieu vua thoi Le Trung hung bo sung them) gom 13 chuong, 722 dieu, chia lam 6 quyen: Quyen 1 co 2 chuong: Danh le 49 dieu va Cam ve 47 dieu. Quyen 2 co 2 chuong: Vi che 144 dieu va Quan linh 23 dieu. Quyen 3 co 6 chuong: Ho hon 60 dieu; Dien san 32 dieu; Thuy tang dien san 14 dieu; Tang bo huong hoa 4 dieu; Huu tang bo huong hoa 9 dieu va Gian thong 10 dieu. Quyen 4 co 2 chuong: Dao tac 54 dieu va Dau tung 50 dieu. Quyen 5 co 2 chuong: Tra nguy 38 dieu va Tap luat 92 dieu. Quyen 6 co 2 chuong: Bo vong 12 dieu va Doan nguc 65 dieu (Quoc trieu hinh luat – Vien Su hoc, Nxb Phap ly, H. 1991).

Bo Luat Hong Duc la mot bo luat dien hinh, hoan thien nhat trong lich su Nha nuoc phong kien Viet Nam. Bo luat chua dung nhieu noi dung tien bo, nhan van sau sac, ky thuat phap ly hoan thien hon so voi cac bo luat cung thoi, co nhung diem tiep can gan voi ky thuat phap ly hien dai.

Nam 1479, nha su hoc Ngo Si Lien theo lenh cua Le Thanh Tong bien soan xong bo Dai Viet su ky toan thu. Dai Viet su ky toan thu la mot bo su bien nien gom 15 quyen chia lam 2 phan: phan Ngoai ky chep tu ho Hong Bang cho den Nhi thap su quan gom 5 quyen va phan Ban ky chep tu Dinh Tien Hoang cho den Le Thai To len ngoi (968 - 1428), gom 10 quyen. Thuc ra thi Ngo Si Lien chi chep them phan tu Hong Bang den nha Tran, con tu do ve sau thi dua tren hai tac pham cua Le Van Huu va Phan Phu Tien ma sua chua lai theo phuong phap va quan diem cua minh.

Bo Dai Viet su ky toan thu nay hien nay con nguyen ven va la mot trong nhung bo su xua nhat cua nuoc ta con truyen lai, lam co so cho viec nghien cuu va bien chep nhung tac pham su hoc sau nay.

Vietbao (Theo: Myhanoi)

Thích và chia sẻ bài viết này trên facebook Theo dõi vietbao.vn trên facebook

TIN Khám Phá Việt Nam NỔI BẬT

Kinh hãi "thần y" chữa bách bệnh bằng cách "rút lưỡi", vả mặt

Đang hành nghề thợ hàn, anh Phạm Đức Thắng ở xã Đức Thắng, huyện Hiệp Hòa, tỉnh Bắc Giang, đột nhiên nghỉ việc rồi tự xưng mình là “thần y” có khả năng chữa bách bệnh, thậm chí cả những bệnh nan y mà thế giới vẫn chưa tìm ra phương pháp như: ung thư, HIV, câm điếc bẩm sinh…chỉ bằng liệu pháp xoa bóp, bấm huyệt.

Tìm hiểu: Hong Duc, Bo Luat Hong Duc, Luat Hong Duc, Le Thai To, Viet Nam, Dai Viet Su Ky Toan Thu, che do phong kien, Phong kien tap quyen, trat tu xa hoi, Le Thanh Tong, su ra doi, duoc xay dung, de bao ve, Thoi Le, nam

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: Sự ra đời bộ luật Hồng Đức và bộ Đại Việt sử ký toàn thư

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet Sự ra đời bộ luật Hồng Đức và bộ Đại Việt sử ký toàn thư bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin Su ra doi bo luat Hong Duc va bo Dai Viet su ky toan thu

Nhan xet, hay lien he ve tin Su ra doi bo luat Hong Duc va bo Dai Viet su ky toan thu co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet Su ra doi bo luat Hong Duc va bo Dai Viet su ky toan thu de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Ha noi nghin nam thang long trong chuyen muc Kham pha Viet Nam.

Cac tin khac:

Xem tiep ... Ha noi nghin nam thang long
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0