Lich Doi nguoi Muong o Hoa Binh can luu giu

Tags: Lich Doi, Hoa Binh, Tet Canh Dan, trong mot nam, mot cong viec, Nguoi Muong, vach khac, luu giu, cua nguoi, thanh tre, nam moi, ngay, thang, lam, lo


Tet Canh Dan 2010 dang can ke, nguoi Muong o tinh Hoa Binh cung voi ba con cac dan toc tren dia ban dang chuan bi don nam moi sau mot nam lao dong vat va.
Cung voi viec xem lich pho thong de biet ngay lanh, thang tot, thi o vung Muong Bi, huyen Tan Lac, dong bao Muong con tim den cac thay Mo de xem lich co truyen cua dan toc Muong - con goi la lich Doi, chuan bi cho mua le hoi Khai Ha - xuong dong.

Lich Doi nguoi Muong lam tren 12 thanh tre, co chieu dai moi thanh khoang 20cm, rong chung 3cm, the hien 12 thang trong nam, cung voi nhung vach khac tren do, nguoi Muong xua da duc ket duoc nhung ngay, thang trong mot nam theo quy luat tu nhien.

Trong nhung thang do co ngay lam an thua lo, co nhung ngay di san ban duoc nhieu thu rung va co nhung ngay mua, bao...

So di, nguoi Muong goi Lich Doi boi lich nay duoc phan chia ngay thang trong mot nam theo su van hanh cua sao Doi, con goi la sao Tua Rua - chom sao nho co bay ngoi van hanh theo chieu tu Dong sang Tay.

Theo quan niem cua nguoi Muong, mot thang cua nguoi Muong xua duoc tinh theo 3 tuan trang, moi tuan la muoi vach khac tren mot thanh tre the hien muoi ngay trong thang. Nhu vay la mot thang co 30 vach khac doc 2 song cua thanh tre do.

Thuong tuan - muoi ngay dau, goi la ngay kay, nhung ngay nay hay duoc nguoi Muong to chuc cuoi xin, khanh thanh, xay nha moi, duoc vach khac cung chieu voi 10 ngay cuoi thang - ha tuan.

Ha tuan la nhung ngay het trang, nguoi Muong thuong khong lam mot cong viec gi het trong nhung ngay nay, neu lam se bi thua lo hoac cong viec se khong duoc suon se.

Trung tuan - muoi ngay giua thang duoc vach khac nguoc song tre, khac chieu voi ngay kay va ngay het trang, duoc nguoi Muong goi la ngay long - ngay co trang neu de vao ngay nay tre con se duoc sang da, thong minh.

Theo cach tinh cua nguoi Muong xua, sao Doi chuyen dich nhanh hon mat trang. Vi tri giua sao Doi va mat trang tuy theo cac thang trong mot nam. Khi sao Doi vuot qua mat trang, nguoi Muong goi do la ngay “Doi vao” hay “ngam Doi”.

Theo lich Doi, nguoi Muong quan niem mot nam co 12 thang, moi thang co mot ten rieng. Cac thang do deu duoc tinh som hon bon thang so voi lich am cua nguoi Viet. Bat dau mot nam moi tinh theo lich cua nguoi Muong vao thang 4 lich Doi.

Lich Doi duoc nguoi Muong coi la lich van su, tinh ngay lanh, thang tot de bat dau mot cong viec gi do nhu lam mua Kay tha, lam nha kay trong - lam mua thuong lam vao Kay tha la thang 1, thang 12 Muong - lam an thang nay thuan loi, suon se, con lam nha vao ngay Kay trong tuc thang 3 Muong se duoc kin dao va chac chan.

Lich Doi cung duoc dung trong ngay di san thu, bat ca hoac di duong: thuom tha duoc cai may thu; thuom trong duoc cai may ca; khoa ho duoc gio di duong; thuom ngang may com may ruou. Ngay Thuom tha, thang muoi di san thu gap nhieu may man; ngay Thuom trong vao thang 4 va khoa ho, thang 7, Thuong ngang thang Gieng.

Lich Doi khong thay doi theo nam, 12 thanh tre duoc nguoi Muong su dung trong suot cuoc doi minh, tren do co duc lo, canh bao nhung ngay lam an thua lo hoac that bai, thang nao cang nhieu lo cang nen tranh va co nhung ngay dai lo (bon lo trong mot ngay) khong lam mot cong viec gi het.

Bac Bui Van Eu, Mo lang xom Lam, xa Phong Phu, huyen Tan Lac cho biet lich Doi duoc nguoi Muong xua duc ket tu nhieu doi roi truyen lai cho con chau sau nay, tren do co vach khac nhung hinh tuong trung cho ngay mua, ngay bao, hao, lo, ngay ca, thu.

Bac Eu cho biet them do thay doi khi hau toan cau, trai dat nong len, nen lich Doi co nhieu thay doi. Vao thoi diem hien tai la thang Gieng Muong thuong ret run, vay ma van chua thay lanh cong.

Lich Doi la mot su tong hop, duc ket kinh nghiem qua nhieu doi cua nguoi Muong xua, la bieu hien ruc ro tu duy Muong trong su nhan thuc the gioi xung quanh. Lich Doi giup nguoi Muong tranh nhung ngay xau, khong may man de cay hai, dung vo ga chong nhung ngay dep troi.

Tuy nhien, lich Muong can duoc luu giu, boi hien tai rat it nguoi biet xem lich Doi, chi nhung thay Mo lang co tuoi moi nhan xet chinh xac tung ngay trong thang va tung thang trong nam./.

Vietbao (Theo: vietnamgateway.org:100)


Tìm hiểu: Lich Doi, Hoa Binh, Tet Canh Dan, trong mot nam, mot cong viec, Nguoi Muong, vach khac, luu giu, cua nguoi, thanh tre, nam moi, ngay, thang, lam, lo

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: Lịch Đoi người Mường ở Hòa Bình - cần lưu giữ

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet Lịch Đoi người Mường ở Hòa Bình - cần lưu giữ bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin Lich Doi nguoi Muong o Hoa Binh can luu giu

Nhan xet, hay lien he ve tin Lich Doi nguoi Muong o Hoa Binh can luu giu co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet Lich Doi nguoi Muong o Hoa Binh can luu giu de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Phong tuc tap quan trong chuyen muc Kham pha Viet Nam.

Cac tin khac:

Xem tiep ... Phong tuc tap quan
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0