Khuat khuc Ke Cho

Tags: Ke Cho, Thang Long, Pho co Ha Noi, su qua tai, khuat khuc, ngoi nha, cai gi, nhung nguoi, noi ve, khu pho, hang, nam, van, noi


Neu phai chon mot cai gi do de noi ve Ha Noi, toi chac se co nhieu nguoi khong ngan ngai chon ngay nhung cai “khuat khuc” pho co.
Hinh anh dep nhat ve Thu do co le la trong cau ca dao xua: Gio dua canh truc la da/Tieng chuong Tran Vu, canh ga Tho Xuong/Mit mo khoi toa ngan suong/Nhip chay Yen Thai mat guong Tay Ho. Sau lang, lang man va hao hung nhat chinh la nhung "tieng duong cam trong can nha do" cua Ha Noi mua dong nam 1946, khi ma nguoi Ha Noi hung huc trong khi the chien dau, khi nhung chien si cuoi cung roi hao luy, cung chinh la ngoi nha, goc pho cua minh trong cai tam trang "Nguoi ra di dau khong ngoanh lai/Sau lung them nang la roi day". Nhung, cai lam nen hon cot cua dat ngan nam van vat, cai khong the ta duoc thanh loi, cai noi lich su, hien tai va tuong lai, chinh la cuoc song sinh dong va day mau sac cua pho co.
1.jpg
O Quan Chuong – Dau tich mot Ha Noi xua
Mot nguoi Nhat, ong Kato Norio, nguyen Truong ban tieng Viet cua Dai truyen hinh NHK da goi do la "mot cai gi day": "Ha Noi la mot thanh pho la: Dang sau su thay doi trong thay ro nhu nhung khu do thi moi xuat hien, nhung khach san, nha hang moi duoc khai truong, nhung duong sa va ha tang co so moi duoc xay dung… la cuoc song phia sau ben trong, van ben bi mot cai gi do khong de gi doi thay". Kato Norio, sau khi ve huu da chon Ha Noi, voi "mot cai gi do", chu khong phai Tokyo, de lam noi sinh song cuoi cung cua minh.

Nha tho Tran Quang Quy da co mot cau tho rat dep ve Ha Noi: Co hang com/Ganh mua thu vao pho

2.jpg
Co hang com/Ganh mua thu vao pho (anh phuc dung 3D)
Tieng rao dem. Nhung ganh hang hoa. Nhung "co hang com". "Nhung pho cu, hep va khuat khuc, voi nhung nha tho ra thut vao, nhung mai tuong di xuong tung bac nhu cau thang, nhung cua so gac nho be va kin dao"... Ben nay mot cua hang tap hoa co day du qua son den, co chong giay ban va ong but nho, co co hang thuy mi ma hang pho van khen la gai dam dang. Ben kia, nha mot ong cu Tu, co tieng tre hoc vang, co cau hoc tro xinh trai dung hau che thay ben trang ky"  nhu trong van cua Thach Lam ve mot "Ngay ay". Tat ca duong nhu la nhung nhan to tu mot ngan nam cu da lam nen cuoc song sinh dong, lam nen cai hon cot cua pho co.
Theo nhung nghien cuu cua PGS TS Pham Van Tinh, chu "Ke cho" doc dao cua Ha Noi da co trong sach vo, tham chi trong mot cuon tu dien tu nhung nam 1651. Do la cuon tu dien tieng Viet dau tien viet bang chu Quoc ngu, con goi Tu dien Viet - Bo - La (Dictionarium Annamiticum Lusitanum et Latinum) cua Alexandre de Rhodes xuat ban tai Roma, 1651. Muc tu Ke duoc A. de Rhodes giai nghia: "Nhung nguoi, chi dung noi ve nguoi ta khi noi cach khong kinh trong. Ke cho: Nhung nguoi o trong cho, nghia la nhung nguoi o kinh do Dong Kinh". Trong Tu dien Bach khoa Viet Nam,  ghi: "Trong nhung the ki 17-18, cac nha buon va giao si phuong Tay den Viet Nam thuong goi Thang Long la Ke Cho".
Theo TS Phan Van Tinh: Tuy chi la mot cach noi dan da, nom na song cang ngay Ke Cho cang tro nen dac dung do su doc dao, gay su chu y ve ngon tu. Dac biet, no duoc coi nhu mot dau tich ngon ngu "hoa thach" cua mot thoi, phan anh chan thuc mot hoat dong quan trong, chu yeu, pho bien cua manh dat kinh ki Thang Long tu xua den nay, khi noi day tro thanh mot dia diem san xuat, buon ban, luu thong cac san pham hang hoa... nhon nhip, sam uat: "Chang ve Ke Cho tham thay/ Nho mua cau dau trau cay cho nang" (ca dao).
Bay gio, pho co Ha Noi da "Khong co nhung cai khuat khuc danh cho ta nhieu cai bat ngo, khong co mot ngon cay hoa nho sau buc tuong thap, khien chung ta doan duoc ca mot thua vuon nho ben trong, o day biet dau lai khong thuot tha mot vai thieu nu khue cac nhu xua". Khong con may ve di vang, ve canh pho xa kinh ky hoi cu Lan Ong, mot tui tho, mot bo thuoc, di tu Bat Trang den Ho Tay de chua cho hoang tu. Chu "Ke cho" cung khong con la mot ten goi de chi mot Ha Noi hien dai. Nhung nhip song tap nap, day nhung mau sac khong the tim kiem o bat cu noi dau khac cua pho co Ha Noi thi van con nguyen. Tat nhien, con do ca tinh cach "ke cho".
3.jpg
Cho hoa Tet trong pho co Ha Noi (anh phuc dung 3D)
Cuoc song ay lam say me cac chuyen gia nguoi Duc cua Vien Goethe. Mau sac ay da lam "phat cuong" nhung nha bao ton nguoi Phap. "Phat cuong" la chu ma thi truong Toulouse, ong Jea Luc Moudenc da dung de chi tinh cam cua minh voi nhung khu pho be nho, ban co, noi co nhung ngoi nha nam xep ben nhau theo loi hop diem. Jea Luc Moudenc goi pho co Ha Noi la "khu pho doc dao co mot khong hai". Va chinh KTS Jean- Pierre Pribetich, mot nguoi thuoc Bo Van hoa Phap, da lien tuc len tieng ve viec hoan chinh "Ho so de nghi xep hang Pho co HN la Di san the gioi" de trinh len UNESCO.
Viec co mot ho so de trinh Unesco la can thiet, nhung cai can bay gio la phai giai quyet cau chuyen "nha o chuot" dang sau ve giang mac hao nhoang ngay giua dat phon hoa kinh ky
Tu 11 nam nay, co hang chuc du an da ban den chuyen cai tao va bao ton khu pho co. Nhung ban den va de do. Va dang sau nhung cai "khuat khuc" la nhung khu o chuot voi ngo nho toi tam, ho xi thung, bep than to ong, buong tam quay bang vai mua tren pho va nguoi chong len nguoi. Nha so 47 Hang Bac duoc coi la mot trong so nha co nhat voi nien dai 180 nam, noi ma moi bau cua, mang tuong deu ghi dau an cua lich su, dang chet chim trong su qua tai voi 5 ho gia dinh, 30 nhan khau dang sinh song. Co nguoi noi, nguoi dan pho co Ha Noi gio da tro nen "ke cho" hon khi hang dem van kien tri dut chan vao gam tu de ngu voi chi nua nguoi tren manh chieu nho. Khi hang tram nguoi o Hang Thung, Hang Thiec bam tru trong 4m2 nha ma moi chuyen "ngu" cung la ca mot van de du da nam xep nhu ca hop. Khi 50 ho va 200 con nguoi o 53 Hang Buom sang sang van vui ve,  nhan nhin xep hang di chung moi cai nha ve sinh be ti teo. Lai co nguoi khac, cung noi rat dung rang: Nhin thuc trang khu pho co Ha Noi thi ro la dang co su chuyen dong nguoc, am tham va cay dang theo chieu ty le nghich voi con so dem nguoc hang ngay tren chiec dong ho ma chinh quyen Ha Noi cho dung len gan den Ba Kieu. Ngoi nha cu cua danh nhan Nguyen Van Sieu o so 12-14 pho mang ten ong. Nha so 86 hieu Chan Hung cua gia dinh co GS Pham Huy Thong, noi da to chuc dam cuoi cua co Thu tuong Pham Van Dong. Nha so 10 Hang Dao, noi hon 100 nam truoc day (nam 1907) van la truong Dong Kinh Nghia Thuc...chi la mot trong so 245 ngoi nha co va 614 ngoi nha cu dang xuong cap tram tram trong. Chu tram trong co the hieu la co the sup do bat cu luc nao.
Dang sau nhung cai khuat khuc cua "pho co", noi rat co the bong nhien hien ra mot mai dinh, mot pho tuong, gio day dang la su bien mat cua cac di tich. 165 di tich cac loai. Con so do la co dinh. 60 di tich khong con dau tich. Con so nay thi dang dan tang len. Va su qua tai, mot ngay nao do se bien tat ca nhung di tich thanh phe tich. Va nhung nguoi gia, ngoai cau chuyen muu sinh ben quan che chen, be bang chieu rong giua hai mep cot dien, them mot noi lo toan nhung thang con trai qua lua khong lay duoc vo. "Cuoc song chat choi va ngheo kho den muc hai nguoi con trai, deu da xap xi 40 ma van chua anh nao lay duoc vo".
Tinh cach ke cho chinh la mot trong nhung nguyen nhan gay ra kho khan trong viec di dan ra khoi pho co du co khi 4m2 pho co do duoc "mac ca" bang 80 m2 chung cu hien dai.
Va viec bao ton pho co, khong nhu ky vong dung lai mot khu pho mang du phong vi cua pho thi Thang Long xua, chi moi dung lai o muc do "thi diem": So nha 87 Ma May va 38 Hang Dao, them mot doan pho Ta Hien nhan 1000 nam Thang Long. Su qua tai, cung voi tinh cach ke cho ro rang da vuot xa so voi su tinh toan cua cac nha bao ton ca ta, lan Tay, lan Nhat. Nha Ha Noi hoc Nguyen Vinh Phuc khong it lan da noi ve tinh "hang pho, hang phuong" cua nguoi Thang Long- Ke Cho. Gio day "Nguoi ta qua trong dong tien ma thanh vo luan hay qua de cao ban nga ma tro thanh ich ky, san san vut rac sang hang xom, khong nhu ngay xua bo me day con ra he quet rac quet luon giup lang gieng…"- ong than van
Noi nhu ong Vinh Phuc: "Neu pho co xua mang ve dep cua mot co gai mong manh, voc lieu minh mai thi gio day voc dang ay da… phat tuong” khi ma "van hoa ke cho" da ung xu mot cach tho bao voi nhung ngoi nha co loi kien truc co, khong nhieu, con sot lai.

"Doi khi di qua, mot canh cua he mo, chung ta duoc thoang nhin vao; bong mot thieu nu nhe qua san, hinh dang mot ong cu gia cui minh tren cay canh. Tat ca cuoc doi cua nhung ke ben trong, cuoc doi xua, nhung y nghi cu, nhung hy vong va mong uoc khac bay gio". Duong nhu tu nhung nam 30 cua the ky truoc, Thach Lam da nhuom mau phien muon truoc su doi thay trong nhung "cuoc phiem du ngoai pho" khi ong "Nhan xet nhung ve dep cung nhu ve xau cua pho phuong, than mat voi nhung thu vui choi hay nhung canh lam than, voi nhung nguoi Ha Noi cung nhu ta".

Vietbao (Theo: queviet.pl)


Thích và chia sẻ bài viết này trên facebook Theo dõi vietbao.vn trên facebook

TIN Khám Phá Việt Nam NỔI BẬT

Ukraine, Nga đạt thỏa thuận về cung cấp nhiên liệu hạt nhân

Một quan chức tại Kiev ngày 25/11 cho biết Công ty điện hạt nhân quốc gia Energoatom của Ukraine đã đạt được thỏa thuận với Công ty nhiêu liệu quốc doanh TVEL của Nga về việc cung cấp nhiên liệu hạt nhân cho các lò phản ứng của Ukraine trong vòng 2 năm tới.

Tìm hiểu: Ke Cho, Thang Long, Pho co Ha Noi, su qua tai, khuat khuc, ngoi nha, cai gi, nhung nguoi, noi ve, khu pho, hang, nam, van, noi

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: Khuất khúc Kẻ Chợ

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet Khuất khúc Kẻ Chợ bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin Khuat khuc Ke Cho

Nhan xet, hay lien he ve tin Khuat khuc Ke Cho co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet Khuat khuc Ke Cho de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Ha noi nghin nam thang long trong chuyen muc Kham pha Viet Nam.

Cac tin khac:

Xem tiep ... Ha noi nghin nam thang long
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0