Toi chi muon noi len nhung suy nghi cua minh

Van te nghia si Can Giuoc

NGUYEN DINH CHIEU

Hoi oi !

Sung giac dat ren,
Long dan troi to.
Muoi nam cong vo ruong,
Xua at con danh noi nhu phao,
Mot tran nghia danh Tay,

Than tuy mat tieng vang nhu mo.

Nho linh xua

Coi cut lam an,
Rieng lo ngheo kho,
Chua quen cung ngua dua toi truong nhung
Chi biet ruong trau o theo lang ho;
Viec cuoc, viec cay, viec bua, viec cay,
Tay von lam quen;
Tap khien, tap mac, tap giao, tap co,
Mat chua tung ngo.
Tieng phong hac phap phong hon muoi thang,
Trong tin quan nhu nang han trong mua.
Mui tinh chien vay va da ba nam,
Ghet thoi moi nhu nha nong ghet co.
Dem thay bong bong che trang lop,
Nhung muon an gan;
Ngay xem ong khoi chay den xi,
Toan ra can co.
Mot moi xa thu do so,
Ha de ai chem ran duoi huu;
Hai vang nhat nguyet choi loa,
Dau dung lu treo de ban cho.
Nao doi ai doi ai bat,
Phen nay xin ra suc doan kinh.
Chang them tron nguoc tron xuoi,
Chuyen nay doc ra tay bo ho.

Kha thuong thay

Von chang phai quan co, quan ve,
Theo giong o linh dien binh;
Chang qua la dan ap, dan lang,
Men nghia lam quan chieu mo
Muoi tam ban vo nghe, nao doi tap ren;
Chin chuc tran binh thu, khong cho bai bo.
Ngoai cat co mot manh ao vai,
Nao doi mang bao tau, bao ngoi,
Trong tay dung mot ngon tam vong,

Chi nai sam dao tu, non go.
Hoa mai danh bang rom con cui,
Cung dot xong nha day dao kia;
Guom deo dung mot ngon dao phay,
Cung chem dang dau quan hai no
Chi nhoc quan Quan giong trong ky trong giuc,
Dap rao luot toi, coi giac cung nhu khong.
Mac ke thang Tay ban dan nho, dan to,
Xo cua xong vao, lieu minh nhu chang co.
Ke dam ngang, nguoi chem doc,
Lam cho ma ta, ma ai hon kinh.
Bon he truoc, lu o sau,
Troi ke tau thiec, tau dong sung no.
Nhung lam long nghia sau dung
Dau biet xac pham voi bo.
Mot chac sa truong rang chu hanh,
Nao hay da ngua boc thay;
Tram nam am phu ay chu quy,
Xa doi guom hum treo mo
Doai song Can Giuoc,
Co cay may dam sau giang;
Chang phai an cuop, an gian day toi,
Ma vi binh danh giac cho cam tam.
Von khong giu thanh, giu luy bo di,
Ma hieu luc theo quan cho dang so.

Nhung nghi rang

Tac dac ngon rau on chua,
Tai boi cho nuoc nha ta
Bat com manh ao o doi,
Mac mo chi ong cha no ?
Vi ai khien quan quan kho nhoc,
An tuyet nam suong ?
Vi ai xui hao luy tan hoang,
Xieu mua nga gio ?
Song lam chi theo quan ta dao,
Quang vua huong, xo ban doc
Nghi lai them buon;
Song lam chi o linh ma ta,
Chia ruou ngot, gam banh mi,
Nghe cang them ho.
Tha thac ma dang cau dich khai,
Ve sau to phu cung vinh,
Hon con ma chiu chu dau Tay,
o voi man di rat kho.

Oi thoi thoi

Chua Lao Ngo nam canh ung dong lanh,
Tam long son gui lai bong trang ram;
Don Tay Duong mot khac dang rua hon,
Tui phan bac troi theo dong nuoc do.
Dau don may, me gia ngoi khoc tre,
Ngon den khuya leo let trong leu,
Nao nung thay, vo yeu chay tim chong,
Con bong xe vat vo truoc ngo.

Oi !

Mot tran khoi tan,
Nghin nam tiet ro.
Binh tuong no hay dong song Ben Nghe,
Con lam cho bon phia may den.
Ong cha ta con o dat Dong Nai,
Ai cuu dang mot phuong con do.
Thac ma tra nuoc non roi no,
Danh thom don sau tinh cung deu khen;
Thac ma ung den mieu de tho,
Tieng hay trai muon doi ai cung mo
Song danh giac, thac cung danh giac,
Linh hon theo giup co binh
Muon kiep nguyen duoc tra thu kia
Song tho vua, thac cung tho vua,
Loi du day da ranh ranh
Mot chu am du den cong do.
Nuoc mat anh hung lau chang rao,
Thuong vi hai chu thien dan.
Cay nhang nghia khi thap nen thom,
Cam boi mot cau vuong tho.

Hoi oi !

Co linh xin huong.

Cam on em Thanh!

Mot em hoc sinh tranh thu chop mat ngay tren duong den truong - Anh: Minh Giang

Toi con nho ngay tu nhung nam lop 7 cac con toi phai hoc thuoc nhung bai tho lam theo the Duong luat cua cac nha tho Trung Quoc nhu “Mao oc vi thu phong so pha ca” (duoc dich ra la “Bai ca nha tranh bi gio thu pha” cua Do Phu), bai “Tinh da tu” (“Cam nghi trong dem thanh tinh” cua Ly Bach), “Vong lu son Boc Bo” (“Xa ngam thac nui Lu” - Ly Bach); “Hoi huong ngau thu” (“Ngau nhien viet nhan buoi moi ve que” - Ha Tri Chuong)... Nghe cac con gao ra ra, toi hoi co hieu khong? Bon tre lac dau: “Chung con khong hieu gi ca!”. Doc ma khong hieu thi lam sao ma nho, ma thuoc, ma thay cai hay cai dep cua bai tho?

Toi nghi qua bao the he, chac chan rat nhieu em hoc sinh khac cung co suy nghi nhu em Thanh. Nhung chi co mot minh em dam noi len su that. Doc bai van cua em, toi cam thay that xau ho: toi da khong co duoc long dung cam nhu em de noi len mot su that da lam toi tran tro bao lau nay.

Ben canh do, nhieu em hoc sinh tu nho den lon da di theo mot con duong khac vua it gap ghenh hon ma de dat yeu cau hon, do la chep lai nhung bai van mau. Va trong khi phai nhoi nhet nhung bai van mo ho, xa la va kho hieu nhu vay thi nhung khai niem don gian nhat, doi thuong nhat nhieu em lai khong biet. Moi day nhat, khi doc de thi van lop 11 nam nay: Hay giai thich cau “Di mot ngay dang hoc mot sang khon”, nhieu em hoc sinh da lung tung hoi nhau: “Ngay dang la ngay gi, cai “sang” no nhu the nao?”.

Troi oi! Lop 11 roi do!

Nhung lam sao co the trach cac em, boi vi o thanh pho chang may em nhin thay cai sang va thay vi phai giai nghia nhung tu Han Viet trong cac bai tho Duong luat, giao vien dau co thi gio de noi voi cac em rang: “Dang co nghia la duong di!”.
Hon bao gio het, giao duc phai doi moi hoan toan va triet de.

Cam on em Nguyen Phi Thanh!

DUY THAO (Nha Trang)