Day tieng Viet nao

Tags: Sai Gon, o nuoc ngoai, tieng Viet, phuong ngu, xa hoi, ngon ngu, trong nuoc, Nguoi Viet, day, hoc, dan, dung, my


Day tieng Viet nao
Bui Thanh

Hien nay, cong dong nguoi Viet o nuoc ngoai dang lo phat trien viec day tieng Viet cho the he thu ba.

Day la the he sinh ra va lon len o nuoc ngoai, thuong chi noi tieng Viet mot phan nao voi cha me, con moi su giao tiep - ke tu mau giao tro di - deu bang ngon ngu cua xu so noi ho dang sinh song.

Mot so to chuc trong nuoc cung co ke hoach ho tro cong cuoc nay. Trao doi voi ong Hai Thuy, nguoi da tung nhieu nam day tieng Viet o trong nuoc cung nhu o nuoc ngoai.

+ Phong vien: Mot so ba con nguoi Viet o nuoc ngoai cho biet cac truong lop day tieng Viet cho nguoi Viet o nuoc ngoai khong co chuong trinh thong nhat, moi noi lam theo mot cach. Xin ong cho biet, trong nuoc co the lam duoc gi de ho tro ba con o nuoc ngoai?

- Ong Hai Thuy: Chuong trinh khong thong nhat ma ket qua dat duoc la nguoi hoc noi va hieu tieng Viet tot la du roi. Nhung theo cho toi duoc biet thi van de khong phai o cho do. Co mot so nguoi day co luc con e ngai day nhung tu ngu ma trong nuoc quen dung, vi so bi hieu lam la “tiep tay cho cong san”. Gat sang ben nhung chuyen dinh kien nay no con ton tai o mot so nguoi, chung ta co the thay rang tuy theo muc dich ma day tieng.

Neu nguoi hoc chi can giao dich voi ba con o hai ngoai bang thu (ma cac nha ngon ngu hoc thuong goi la) phuong ngu xa hoi la mot thu bien the cua tieng Viet, thi ho cu viec hoc thu phuong ngu do de giao dich chi voi nhau thoi. Nhung neu ho dinh co quan he voi nguoi trong nuoc thi khong the nao tranh khoi phai dung tu ngu quen dung trong nuoc - du thich hay khong thich...

O day, co the ngo qua tinh cach thuc te cua nguoi My: Truong dai hoc Washington (o Seattle, My) lan dau tien mo khoa day tieng Viet da quyet dinh dung thu tieng Viet chinh thuc duoc su dung trong nuoc, mac du da co nhieu cha me sinh vien co y kien voi nha truong la cho con cai ho hoc tieng Viet cua Sai Gon cu.

Con ban than toi, khi duoc moi tu Ha Noi sang My day tieng Viet nam 1987 va 1988 da duoc cac truong dai hoc My giao cho cac giao trinh (day tieng Viet) cua cac tac gia da tung lam viec voi chinh quyen Sai Gon truoc 1975 hoac la nguoi My chinh cong; ho noi rang do la giao trinh chinh thuc do nha truong qui dinh. Nhung cung khong quen ri tai toi la toi hoan toan tu do phat trien bai hoc ra ngoai voi bat ky tai lieu tham khao nao.

Va ket qua chinh ban than toi cung khong ngo la tuyet dai da so sinh vien My (ke ca My goc Viet) chi quan tam den thu tieng dang duoc noi o trong nuoc. Sach bao ma ho dat mua la Nhan Dan, Quan Doi Nhan Dan, Tap Chi Cong San...; con dai duoc nghe la Dai Tieng noi VN ma luc do chi co may sinh vien la quan nhan My duoc cu di hoc moi co du phuong tien bat song ngan de nghe duoc va ghi lai cho moi nguoi cung nghe.

+ Sao lai goi la phuong ngu xa hoi?

- Phuong ngu vung mien chang han nhu tieng Ha Noi, tieng Hue, tieng Sai Gon, tieng Nghe, tieng Quang la dua theo dia ly, con phuong ngu xa hoi la noi ve thu tieng noi cua mot cong dong nguoi co hoan canh song tach biet ve mat xa hoi voi cong dong chu the.

+ Nhu vay tieng Viet o hai ngoai la mot phuong ngu cua tieng Viet?

- Dung, chi co mot tieng Viet voi kha nhieu phuong ngu cua no; phuong ngu nao cung co nhung net hay net rieng cua no. Net hay thi dong gop cho ngon ngu toan dan, net rieng thi giu lai cho minh.

+ Vay nguoi trong nuoc co the giup soan cac chuong trinh hoc tieng Viet cho nguoi Viet o nuoc ngoai khong?

- Nhu tren toi da noi, neu nguoi hoc muon hoc cai do hoac can co su giao tiep voi nguoi trong nuoc. Va lai chu nghia chang co toi tinh gi den noi cho nguoi ta dung no lam cho tuon trao han thu, boi vi tu ngu co hai mat: danh va thuc.

Chang han nhu danh tu tieng Duc “demokratie” co hai mat danh va thuc the nao? Danh: “hinh thuc cai tri trong do moi quyet dinh cua nha nuoc duoc the hien truc tiep hoac gian tiep boi da so cong dan thong qua bau cu trung thuc” (dinh nghia nhu vay thi ai chang dong y); con ve mat thuc thi vao thoi buc tuong Berlin chua bi pha vo, nguoi dan Cong hoa dan chu Duc (Dong Duc) co cach hieu demokratie khac voi nguoi dan Cong hoa lien bang Duc (Tay Duc).

Khi day ngon ngu, nguoi ta day cai danh la chinh. Chi khi can hieu ro them ve dat nuoc, con nguoi mot xu so nao do, nguoi ta moi ket hop them phan thuc. Hay thi du nhu hai tu “di” va “ve”, ban than chung - ve mat danh - la rat vo tu. Nhung hay phan biet neu mot nguoi Viet song o nuoc ngoai noi: “Toi di Viet Nam” va “Toi ve Viet Nam”.

Nhu vay, neu ngai co nhung hieu lam, soan bai day tieng Viet cho ba con hien song o nuoc ngoai nen chu y den diem nay, chu khong phai so rang tu nay khong cong san, tu kia cong san. Thi du ve demokratie va “di”, ve” tren day da chung to.

+ Nhan tien xin hoi them: vay trong nuoc co con phuong ngu xa hoi khong?

- Phuc tap va dai dong day. Chi co the noi rat tom tat: truoc 1945 ta co cac phuong ngu vung mien o ca Bac Trung Nam. Trong thoi ky khang chien chong Phap, mot bo phan nguoi Viet song trong vung goi la “tu do” (luc do hieu don thuan voi y nghia la khong co ngoai nhan thong tri), tuc la vung do Chinh phu khang chien cai tri; con bo phan kia thi song trong vung goi la vung “bi dich tam chiem” (luc do co quan doi Phap dong).

The che chinh tri, kinh te khac nhau da dan dan tao ra hai thu phuong ngu xa hoi khac nhau. Ke thua hai the che do sau nay la hai chinh quyen Dan chu cong hoa o mien Bac va Cong hoa o mien Nam. Den day tinh hinh phuc tap them o cho mot so nguoi mien Nam tap ket ra Bac, dong thoi mot so lon nguoi mien Bac di cu vao Nam. Su hinh thanh hai phuong ngu xa hoi duoc pha tron bang ca nhung yeu to cua phuong ngu vung mien.

Con phuong ngu xa hoi cua cong dong nguoi Viet o nuoc ngoai bay gio lai phuc tap them mot tang nua: do la so cong cua phuong ngu xa hoi cua vung lanh tho thuoc chinh quyen Sai Gon truoc 30-4-1975, ma da so la nhung nguoi bo nuoc ra di sau 1975, voi phuong ngu xa hoi cua vung lanh tho thuoc chinh quyen Dan chu cong hoa o mien Bac, ma da so la nhung nguoi di hoc tap va lao dong o cac nuoc xa hoi chu nghia cu roi o lai tam thoi hoac vinh vien.

+ Phuong ngu xa hoi dong vai tro quan trong nhu the nao trong doi song xa hoi?

- Co the minh hoa bang hai cau chuyen vui sau day: mot nhan vien biet kich nguoi Viet (von nguoi Bac di cu vao Nam) duoc My phai tu Sai Gon ra mien Bac de hoat dong pha hoai. Vao mot quan nuoc, vui cau chuyen, anh ta buot mieng chi mot tu “Anh Quoc” la du de bi dan quan dia phuong phat hien va go co. Vi thoi gian do, hau nhu khong ai o mien Bac goi nuoc Anh la Anh Quoc.

Mot can bo ngan hang tu mien Bac (la nguoi goc mien Nam tap ket ra Bac), sau khi da tra hinh qua mot so nuoc phuong Tay, tro ve Sai Gon lot vao hoat dong tai mot ngan hang, co lan buot mieng: “Ho co tai khoan o day chua?”. May sao luc do chi co mot nguoi tre tuoi yeu nuoc dung canh nghe thay, nhac kheo: “Chu moi o mien Bac vo? Chu nen than trong?”. Luc do Sai Gon goi account la truong muc, khong ai noi tai khoan.

+ Vay co nghia la trong nuoc hien nay khong con phuong ngu xa hoi nua?

- Sau ngay 30-4-1975, tinh trang cach biet xa hoi khong con nua thi cac phuong ngu xa hoi cung khong con “dat” de ton tai. Chung hoa dan vao nhau de cung nhau tro thanh mot thu ngon ngu cong dong duy nhat, tat nhien van giu lai cac phuong ngu vung mien. Voi su phat trien cua cac phuong tien truyen thong dai chung, ngay ca cac phuong ngu vung mien cung dang co xu huong xich lai gan nhau hon. Nguoi song o cac dia phuong khac nhau hien nay rat de dang hieu nhau hon truoc day rat nhieu do hang ngay hang gio tiep xuc voi cac giong doc, giong noi tren cac dai phat thanh, truyen hinh.

+ Xin ong cho biet y kien ve hien trang cua thu ngon ngu cong dong duy nhat nhu ong vua noi.

- Do la tieng Viet ma moi nguoi Viet song trong nuoc dang dung den. Cuoc song xa hoi dang phat trien mot cach nhanh chong, cho nen ngon ngu - cong cu giao tiep cua con nguoi trong xa hoi - cung phat trien theo. Ma moi su vat tren con duong phat trien thi ben canh nhung mat tich cuc la chu yeu, bao gio chang co dinh theo nhung rac ruoi khong tranh khoi.

+ Xin cu the hon mot chut.

- La cong cu giao tiep cua xa hoi, tieng Viet da va dang lam tron nhiem vu. Xa hoi VN khong gap truc trac gi do tieng Viet gay ra. Do la mat tich cuc. Con co nhung tu ngu, cau cu, ma co nguoi nay nguoi no chua ung y lam thi do cung la chuyen thuong tinh. Vi du co nguoi che la “Lam gi co dai bang ma lai co tieu bang (de chi state cua nuoc My)?” thi cung chang khac gi co nguoi che la “ Lam gi co xo (de chi tung nuoc cong hoa xo viet cua Lien Xo) ma lai co Lien Xo?”.

Cung nhu co nguoi che la “sao co tu Viet di tham ma lai di dung tu Han tham quan”, thi anh kia che lai: “sao co tu Viet phan mem ma lai di dung tu Han nhu lieu?”. Tom lai, ngon ngu co cai logic cua no, bat chap su phan xet cua bat ky ai. Da so noi the, vay no la the. The thoi.

+ Vay co nghia la moi thu tieng noi tuc tiu, lech lac cu duoc phep ton tai?

- Gia su toi noi: “Toi thich tuot tuon tuot” de bieu dat cai y la toi thich tat ca, khong tru cai nao, thi chac khong ai che trach gi toi noi sai, ma nguoi ta van hieu toi. Tuot tuon tuot la loi noi, khong phai ngon ngu. Ai cung co quyen phat ra bat ky loi noi nao, chi can luu y la loi noi do co dat yeu cau giao tiep la nguoi nghe minh co phan ung nhu minh mong muon hay khong. Vang tuc, dung nhieu tu long... hoac thuoc linh vuc loi noi (cai ma ngon ngu chua thu thap vao minh) hoac thuoc linh vuc van hoa, dao duc.

Khong trach ai ve mat ngon ngu o day duoc. Khong ai la nguoi co quyen phan xet ngon ngu la lich su hay khong lich su, dung hay sai, do hoac hay; nhieu lam chi nen khuyen “nen” hay “khong nen” nhu nhung nguoi Phap khon ngoan da tung lam tu rat lau doi voi thu tieng cua ho ma ho luc nao cung nang niu, tu hao. Dang tiec la co nhung y kien che trach tieng me de ma khong biet den su phan biet can ban loi noi - ngon ngu nay.

Tuc tiu nhat den nhu chu “no” (mot so noi o Nghe An) hay “deo” (mot so noi o dong bang Bac bo) thi bay gio o cac dia phuong do nguoi ta cung chi hieu nhu dong nghia voi “khong”, “chang”, tat nhien chung van khong “di vao” ngon ngu duoc.

PV thuc hien

Viet Bao

Thích và chia sẻ bài viết này trên facebook Theo dõi vietbao.vn trên facebook

TIN Giáo Dục NỔI BẬT

Bảo đảm mục tiêu chương trình và công bằng trong viết sách giáo khoa

Quốc hội vừa thông qua Nghị quyết về đổi mới chương trình, sách giáo khoa (CT, SGK) giáo dục phổ thông, bắt đầu áp dụng từ năm học 2018-2019. Ðể thực hiện đổi mới, Bộ Giáo dục và Ðào tạo (GD và ÐT) phải chủ trì xây dựng, thẩm định và ban hành chương trình giáo dục phổ thông cũng như tiêu chí đánh giá, phê duyệt SGK.

Sách cho học sinh đang bị buông lỏng và lợi dụng

Việc học của các con luôn là mối quan tâm hàng đầu của các vị phụ huynh, vì thế việc lựa chọn sách cho học sinh như: sách giáo khoa, sách tham khảo, sách nâng cao... cho phù hợp với lứa tuổi con cái mình luôn được các vị phụ huynh chú trọng.

Đánh giá bằng nhận xét: Mỗi GV chỉ cần một cuốn sổ

Theo lãnh đạo Bộ GD-ĐT, giáo viên dù dạy một hay nhiều môn, chỉ cần thiết kế một cuốn sổ (bằng giấy hoặc điện tử) theo dõi chất lượng giáo dục, do giáo viên quản lý sử dụng.

Tìm hiểu: Sai Gon, o nuoc ngoai, tieng Viet, phuong ngu, xa hoi, ngon ngu, trong nuoc, Nguoi Viet, day, hoc, dan, dung, my

Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: Dạy tiếng Việt nào?

Ban co the doc ban tieng Viet co dau cua bai viet Dạy tiếng Việt nào? bang cach nhan chuot vao duong dan tren.

Lien he ve tin Day tieng Viet nao

Nhan xet, hay lien he ve tin Day tieng Viet nao co the gui bang duong dan o duoi. Ban nen gui kem tieu de bai viet Day tieng Viet nao de lam tham khao. Bai viet nay thuoc chuyen de Tin giao duc trong chuyen muc Giao duc.

Cac tin khac:

Xem tiep ... Tin giao duc
Kenh Tin RSS Kenh Tin RSS | Du Bao Thoi Tiet | Lich Xem TV | Lien He - Contact | Quang Cao | Viec Lam | Dieu Kien Su Dung | Bao Ve Tinh Rieng Tu | Sitemap

Copyright©2008 VietBao.vn, Thu Vien Thong Tin Tong Hop Viet Nam va The Gioi, phien ban thu nghiem phan mem Viet Bao Viet Nam, beta 1.0