Tiêu cực, thất thoát gần 28 tỷ đồng xây trường học

Công trình THCS Dân tộc nội trú Trà Bồng (Quảng Ngãi) thi công dang dở. Ảnh: SGGP

Thanh tra Chính phủ vừa báo cáo Thủ tướng kết quả thanh tra xây dựng trường học của 50 tỉnh, thành. Hàng loạt sai phạm bị phát hiện như quyết toán khống, thi công sai thiết kế, chỉ định thầu sai quy định... Hệ quả của những tiêu cực này là những ngôi trường lún nứt, xuống cấp thảm hại.

Thanh tra các tỉnh, thành đã tiến hành thành tra 586 công trình, 92 dự án, tổng số vốn hơn 1.600 tỷ đồng. Kết quả đã phát hiện sai phạm 27,6 tỷ đồng, trong đó quyết toán khống 4,9 tỷ đồng, thất thoát gần 1 tỷ đồng... Một số địa phương có nhiều sai phạm là Lạng Sơn, Quảng Ngãi, Bình Định, Lâm Đồng.

Tiêu cực từ xét thầu đến thi công

Theo quy định, với những gói thầu nhỏ hơn 500 triệu đồng, phải tổ chức chọn thầu với ít nhất 3 nhà thầu chào giá. Thế nhưng, một số địa phương không mời các nhà thầu chào giá, mà chỉ định thầu theo giá thẩm định của Sở Xây dựng. Tại Thừa Thiên Huế, thanh tra đã phát hiện dự án xây 8 phòng học của trường Trần Đăng Lưu chỉ định thầu sai quy định, còn dự án trường Hương Thuỷ có dấu hiệu bán thầu.

Việc thanh quyết toán cũng có nhiều sai phạm, phổ biến là tình trạng quyết toán khống khối lượng như: thi công ít quyết toán nhiều, không làm vẫn quyết toán. Tình trạng này khá phổ biến ở thành phố Hải Phòng.

Tại tỉnh Lâm Đồng, trung bình 2 công trình bị thanh tra thì có 1 công trình thi công không đúng thiết kế. Thanh tra Quảng Ngãi cũng đã phát hiện 32/52 công trình tay vịn gỗ cầu thang thi công không đúng thiết kế và dự toán được duyệt.

Những tiêu cực trong khâu chọn thầu, thi công đã dẫn đến tình trạng xuống cấp ở hàng loạt công trình. Mặc dù đang trong thời gian bảo hành nhưng trường THCS Nguyễn Hoa, Tuy An, Phú Yên đã sụt lún phần hè. Cũng tại tỉnh Phú Yên, trường mẫu giáo thị trấn Hai Riêng, Sông Hinh vừa mới xây dựng xong đã nút nứt. Tại THCS Tân Thạnh (Long An), nhà thầu đã ăn bớt công đoạn dùng máy đầm nén 9 tấn dẫn đến công trình bị sụt, lún nền, tường bị nứt...

100% công trình bị thanh tra ở Lạng Sơn đều sai phạm

Giữ kỷ lục về những sai phạm trong xây dựng trường học là Lạng Sơn. Khi tiến hành thanh tra các công trình trường học tại tỉnh này, đã phát hiện tất cả công trình đều có sai phạm như thi công thiếu khối lượng, không đúng chủng loại vật tư... Thanh tra tỉnh đã kiến nghị thu hồi nộp ngân sách gần 500 triệu đồng. Hai doanh nghiệp có nhiều sai phạm đã bị kiến nghị không được tham gia các công trình xây dựng trường.

Những vi phạm của Lạng Sơn còn nghiêm trọng hơn khi UBND tỉnh "ép" chương trình mục tiêu quốc gia phải dùng cửa nhựa do địa phương sản xuất. 735 phòng học đã phải dùng cửa nhựa, chi phí tăng thêm so với dùng cửa gỗ khoảng 3,66 tỷ đồng. Bộ GD&ĐT đã có công văn báo cáo Thủ tướng về những sai phạm này.

Những học sinh nghèo của tỉnh Bình Định cũng trở thành nạn nhân của những hành vi tiêu cực. Thanh tra địa phương đã phát hiện sai phạm gần 420 triệu đồng. Hàng loạt trường học tại tỉnh này như THCS Nhơn Hoà, huyện An Nhơn; tiểu học Tây Xuân huyện Tây Sơn đã bị thấm sê nô mái, cánh cửa bị sệ sát nền nhà, chủng loại vật tư bị đánh giá là quá kém chất lượng.

Đại diện Thanh tra Chính phủ, Tổng thanh tra Quách Lê Thanh đã kiến nghị Thủ tướng chỉ đạo UBND các tỉnh, thành kiểm điểm trách nhiệm cá nhân, đơn vị để xảy ra sai phạm; thu hồi sai phạm kinh tế. Thanh tra Chính phủ cũng đề nghị Thủ tướng chỉ đạo thanh tra việc mua sắm và sử dụng thiết bị dạy học - đặc biệt là những vấn đề báo chí đã phản ánh thời gian qua.

Việt Anh