Thứ hai, 28 Tháng mười một 2005, 01:03 GMT+7

Tiếng cồng chiêng

Thế là cồng chiêng Tây nguyên đã trở thành “di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại” (UNESCO công nhận vào ngày 25-11-2005).

Trên cả tính năng thông thường của một nhạc cụ bình thường cốt chỉ phục vụ chuyện “chơi” (giải trí), cồng chiêng Tây nguyên chở theo trên thanh âm của nó cả nền văn hóa, lịch sử nhận thức, xã hội Tây nguyên, bởi ở đó nó như một thứ “công cụ” sản xuất (dùng để cầu mưa mở đường cho một mùa gieo trỉa - như lễ cầu mưa, dùng để cúng lúa mới như lễ cúng lúa mới - khi thu hoạch mùa vụ...).

Cồng chiêng là sợi dây để con người ký gửi tâm linh trước cõi người, thế giới xung quanh (như khi một sinh linh ra đời được nghe tiếng chiêng ở “lễ thổi tai”, rồi theo dọc cuộc đời cho đến khi vang lên tiếng chiêng của “lễ bỏ mả” ngày lìa đời...).

Âm thanh cồng chiêng trở thành thứ máu thịt của người Tây nguyên, neo vào nhà dài ở buôn làng, vang ngoài rẫy, vướng trên rừng… Không một sử thi nào trong quá khứ ở Tây nguyên không có “bóng dáng” cồng chiêng, cũng như không một người nào ở Tây nguyên (hay dù chỉ dạo bước qua), hay một ngày hội, ngày lễ nào ở Tây nguyên mà không nghe thấy thứ âm thanh mộc mạc này.

Cồng chiêng là “sản vật kỳ lạ của Tây nguyên”, nói như nhà văn Nguyên Ngọc thì nó là một thứ dinh dưỡng để Tây nguyên tồn tại. Tức là còn nó, tiếng chiêng còn vang lên, là còn nền văn hóa Tây nguyên - nền văn hóa thân thiện với thiên nhiên.

Và chúng ta đang cố gìn giữ văn hóa cồng chiêng, sau nhiều năm đeo đuổi lập hồ sơ, rồi thuyết trình với UNESCO, với thế giới về giá trị của nó. Tuy nhiên, sự thừa nhận của thế giới mới chỉ là một phần ba con đường ta phải đi.

Hai phần còn lại là câu hỏi làm sao gìn giữ những bộ cồng chiêng cuối cùng sau nhiều chục năm thất thoát, chảy máu nghiêm trọng (và hiện lại đang tiếp tục bị săn lùng bán buôn ráo riết); và đặc biệt trên hết là bài toán về môi trường (không gian) cho nền văn hóa này tồn tại, đó là rừng (không gian diễn xướng - cồng chiêng chỉ được đánh vang lên trong không gian của rừng núi, hơi thở của đại ngàn, nhu cầu sinh hoạt cộng đồng tự nhiên…, chứ không phải trên sân khấu, trước lớp lớp thiết bị điện tử)…?

Tiếng cồng chiêng nhắc nhở về sự ứng xử, cách thức để có một Tây nguyên tồn tại yên bình, sung túc. Hãy nghe tiếng cồng chiêng!

NGUYỄN HÀNG TÌNH

Việt Báo

Nhận xét tin Tiếng cồng chiêng

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Tiếng cồng chiêng bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Tieng cong chieng ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Tiếng cồng chiêng ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Cùng Suy Ngẫm của chuyên mục Xã Hội.

English gongs
Cultural Heritage intangible, culture, gongs, Highlands, becoming, hours, days, holidays, get

What is Highlands gongs have become "cultural heritage Intangible of Humanity "(UNESCO on 25-11-2005) ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h2910 Ca xa di diet ran doc
    Thời sự 24h(29/10): Cả xã đi diệt rắn độc

    Formosa nói gì về yêu cầu tháo dỡ miếu thờ?; Sơ tán nhiều hộ dân vì ‘hố tử thần’ xuất hiện; 7 siêu xe sung công "ế" vì bán đấu giá quá cao; "Mổ xẻ" các phương án cầu mới cạnh cầu Long Biên...

  • Thoi su 24h2810 Tiem nham nuoc cat cho 60 tre
    Thời sự 24h(28/10): Tiêm nhầm nước cất cho 60 trẻ

    Nội Bài, Tân Sơn Nhất: Thừa nhận tồi tệ, quyết chấn chỉnh?; Tiêm nhầm nước cất thay vì vắcxin cho 60 trẻ; Giai thoại Thuyết "buôn vua": Mỗi ngày xài một tỷ; Nổ nồi hơi lò bánh tráng, mái nhà bay lả tả... 

  • Thoi su tuan qua thai nhi vang khoi bung me sau TNGT
    Thời sự tuần qua: thai nhi văng khỏi bụng mẹ sau TNGT

    Ông Nguyễn Bá Thanh vắng mặt tại kỳ họp QH; Điều lạ ở ‘lãnh địa’ của xe quá tải; Bắt tạm giam nguyên Chủ tịch HĐQT Ocean Bank; Mở lại phiên xử vụ TMV Cát Tường trong tháng 11; "Haivl.com bị rút giấy phép vĩnh viễn...

  • Thoi su 24h2610 Haivlcom bi rut giay phep vinh vien
    Thời sự 24h(26/10): Haivl.com bị rút giấy phép vĩnh viễn

    Tình hình chữa bệnh của ông Bá Thanh khả quan; Thực hư khối vàng 300 tỷ trấn yểm mộ nhà đại gia; "Haivl.com bị rút giấy phép vĩnh viễn"; Tai nạn giao thông, thai nhi văng khỏi bụng mẹ...

  • Thoi su 24h2510 Mien nhiem Chu tich Ocean Bank
    Thời sự 24h(25/10): Miễn nhiệm Chủ tịch Ocean Bank

    Nguyễn Văn Hải được xuất cảnh đi Mỹ vì lý do nhân đạo’; Ông Hà Văn Thắm mất chức chủ tịch Ocean Bank; Bất chấp lệnh cấm, Formosa vẫn tự ý xây miếu thờ; Rúng động mẫu nude Việt tố nhiếp ảnh gia sàm sỡ; Kẻ ném xác chị Huyền mơ thấy 2 con nạn nhân; Hà Nội: Xe chở tiền đâm chết người qua đường...là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 24/10.

  • Ban tin suc khoe tuan tu 19 2510
    Bản tin sức khỏe tuần (từ 19 - 25/10)

    Nhiều nghi vấn vụ bé gái chết bất thường tại bệnh viện Quốc Oai: Chẩn đoán rối loạn tiêu hóa, chết vì viêm màng não?; Bác sỹ "ế ẩm", giáo sư đông nghẹt “khách”; Bệnh viện K bị tố “nhũng nhiễu” bệnh nhân; Dầu bẩn Đài Loan nghi lấy nguyên liệu từ Việt Nam?; Bị cúm khi mang thai có nguy hiểm không?; Những cách giảm cân bằng bưởi hiệu quả nhất; Tác dụng phụ kỳ diệu của cực khoái với nam giới; Dùng nước hoa có thể gây ung thư?... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1910 2510
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (19/10 - 25/10)

    Khai mạc kỳ họp thứ 8 Quốc hội khóa 13; Bé gái chết bất thường ở bệnh viện; Nội Bài, Tân Sơn Nhất bị xếp hạng sân bay tệ nhất châu Á; Gửi iPhone qua bưu điện, nhận... 2 cục đá; Bác sĩ từ chối cấp cứu, bệnh nhân tử vong ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1910 2510
    Toàn cảnh Showbiz tuần (19/10 – 25/10)

    Đại sứ bảo vệ động vật hoang dã Thu Minh dùng mật gấu tươi, Vương miện Hoa hậu Việt Nam 2014 trị giá 2,5 tỷ đồng, Vợ cũ tố Lam Trường là người cha thiếu trách nhiệm, Yanbi miệt thị người đồng tính, Hồ Ngọc Hà bị loại tại MTV EMA 2014, Giang Hồng Ngọc đăng quang X - Factor - Nhân tố bí ẩn 2014, Loki Bảo Long bị tố bỏ thi vì yêu lăng nhăng, Nhạc phim do Sơn Tùng M-TP sáng tác lại bị tố đạo nhạc Hàn, Moon Geun Young có bầu dù đã chia tay Kim Bum, Orlando Bloom đang bí mật hẹn hò với Selena Gomez,...là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1910 2510
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (19/10 - 25/10)

    Xót lòng những vụ giết con rồi tự tử; Vụ Thẩm mỹ viện Cát Tường và những điều bất ngờ; Tử tù hiếp dâm tự tử 3 lần vì sợ tiêm thuốc độc; Chân tướng quân sư số một của ông trùm ma túy; “Siêu trộm” kim cương xuyên lục địa bị bắt giữ; Chuyện chưa kể về phiên toà xử “ông trùm” Khánh trắng;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • Tin The gioi noi bat tuan qua tu 19102510
    Tin Thế giới nổi bật tuần qua (từ 19/10-25/10)

    Vụ xả súng kinh hoàng tại tòa nhà quốc hội Canada; Hải quân Thụy Điển đã phát động một cuộc săn tìm tàu lạ trên biển; Giải mã một loạt diễn biến bí ẩn ở Triều Tiên; Bình luận xung quanh việc Trung Quốc mở rộng bãi Đá Chữ Thập ở Trường sa; ... là những tin tức nổi bật trong tuần qua.