Thứ bảy, 05 Tháng mười một 2005, 10:15 GMT+7

Tiên Yên - Quảng Ninh: Nơi hủ tục còn sót lại

Tien Yen Quang Ninh Noi hu tuc con sot lai
Phụ nữ Tiên Yên vẫn “hồn nhiên” gánh chịu những hủ tục mà chẳng biết kêu ai.

Kinh tế kém phát triển, người dân ít được học hành là một trong những nguyên nhân để các hủ tục vẫn còn “đất” bám rễ. Tại một số bản vùng cao ở Quảng Ninh, chuyện tảo hôn, coi phụ nữ như một món hàng sẵn sàng gả bán, đổi chác khi “không thích nữa”… đang diễn ra như cơm bữa.

Con gái bản ế, cán bộ có chịu trách nhiệm được không?

Theo chân chị Tô Thị Dương - Phó Chủ tịch Hội Phụ nữ huyện Tiên Yên, tôi tìm về xã Phong Dụ - một xã nghèo miền núi có số dân gần 4.000 người với 5 dân tộc anh em chung sống. Phong Dụ là xã thuộc chương trình 135 của Chính Phủ, nhìn những mái nhà tranh vách đất xiêu vẹo, lơ lửng lưng chừng núi, ai cũng có thể hiểu được rằng cuộc sống của người dân nơi đây còn rất nhiều khó khăn.

Trong số các dân tộc ít người ở xã Phong Dụ thì người Dao Thanh Phán là tộc người vẫn mang nặng nhiều phong tục lạc hậu nhất, đặc biệt là trong chuyện dựng vợ, gả chồng. Theo anh Đặng Văn Quân - Trưởng Ban Văn hoá xã Phong Dụ, con gái người Dao Thanh Phán 12, 13 tuổi là lấy chồng, cô nào đến 16 tuổi đã bị coi như ế...

Con gái dân tộc Dao về nhà chồng khi đang là một đứa trẻ, ở với gia đình chồng một thời gian, chỉ cần không hợp với bố mẹ chồng sẽ bị đem bán cho người khác. Năm 2003, con gái Sáng Phúc là Chíu Nhì Múi (lấy chồng lúc 14 tuổi) sau khi về ở với gia đình nhà chồng được khoảng 5 năm thì bị bán cho người khác.

Có những trường hợp lấy chồng một thời gian, dù hai đứa trẻ thích nhau, nhưng do không vừa ý bố mẹ chồng người con dâu cũng bị bán. Trường hợp này, thường bố mẹ chồng đưa cho con trai mình một ít tiền bảo đi chợ chơi, khi “người chồng” về đến nhà không thấy “vợ” đâu, hỏi ra mới biết bố mẹ đã bán rồi, thế là cũng đành chịu.

Người Dao Thanh Phán coi chuyện mua con dâu người khác về làm vợ cho con trai mình là chuyện bình thường. Ví như con gái Sáng Phúc về làm dâu nhà Vòng Tắc Sàu được một thời gian thì bị bán lấy gần 6 triệu đồng. Sau đó, chẳng hiểu sao cô lại bị bán lần nữa với giá 8 triệu đồng. Khi biết mình bị bán, chị thấy thế nào? “Không biết làm cái gì cả, thấy người ta đến đón thì phải đi thôi” - Chíu Nhì Múi trả lời bình thản và coi đó là chuyện đương nhiên không thể khác được.

Cũng theo anh Quân, trước đây, con gái Dao ở vùng này nhiều khi không khác gì một món hàng. Lần đầu lấy chồng thì được tổ chức đám cưới khá linh đình, nhưng nếu bị bán thì chỉ biết cúi đầu đi theo phía người mua mà thôi. Những người phụ nữ sống một cuộc đời cam chịu, khi còn là con gái, bố mẹ mình gả đâu thì chịu đấy. Về nhà chồng rồi phải lao động cật lực, nhưng chỉ cần không được lòng chồng hoặc bố mẹ chồng thì sẽ bị bán đi...

Nạn tảo hôn của đồng bào dân tộc ít người ở xã Phong Dụ nói riêng và huyện Tiên Yên nói chung cách vài ba năm trở về trước là “chuyện thường ngày ở huyện”. Khi cán bộ đến vận động cưới gả đúng tuổi theo quy định của pháp luật, thầy Mo Chìu Nhì hỏi “để đến 18 tuổi mới cho kết hôn thì già rồi, ai lấy? Nếu con gái bản tao ế thì chúng mày có chịu trách nhiệm được không?”. Phải đến năm 2003, khi Toà án nhân dân huyện Tiên Yên đưa ra xét xử lưu động hai vụ tảo hôn ở xã này thì thầy Mo Chìu Nhì mới bắt đầu hiểu ra và xuôi theo...

Nặng lòng hủ tục

Hiện nay, nạn tảo hôn ở Phong Dụ về cơ bản đã được xoá bỏ, tuy nhiên nó vẫn có thể tái diễn bất cứ lúc nào nếu việc công tác vận động không được quan tâm đúng mức. Vì vậy, các cán bộ địa phương vẫn luôn luôn “cảnh giác”. Chỉ cần nghe nhà nào rục rịch cưới vợ, gả chồng cho con chưa đến tuổi là ngay lập tức hội viên Hội Phụ nữ, đoàn viên thanh niên đến nhà vận động và đề nghị gia đình viết bản cam kết...

Bên cạnh nạn tảo hôn đã được giải quyết, các cán bộ xã Phong Dụ và huyện Tiên Yên vẫn đang đau đầu về một số hủ tục khác của đồng bào dân tộc ít người. Đó chính là việc trọng nam khinh nữ, nhà nào chưa có con trai thì phải “phấn đấu” cho bằng được. Hầu hết các gia đình trong độ tuổi sinh đẻ ở Phong Dụ đều sinh đến con thứ 3, thậm chí một số cặp vợ chồng còn trẻ mà đã có đến 6, 7 đứa con.

Chị Nông Thị Dương - Chủ tịch Hội Phụ nữ xã tâm sự: Vấn đề này chúng tôi cũng đã vận động nhiều rồi, nhưng rất khó nên chưa thể thực hiện được ngay. Tâm lý trọng nam khinh nữ vẫn đè nặng trong quan niệm của người dân nơi đây, nhà nào không có con trai thì người chồng hay bị bạn bè trêu chọc là “không biết đẻ”... vậy là họ lại “quyết tâm”...

Ngoài ra, người dân tộc ở Phong Dụ còn duy trì một tập quán lạc hậu khác về chuyện vệ sinh. Có thể nói là tiện đâu họ “giải quyết” ở đấy, chỉ cần một vài bụi cây che khuất là xong. Chị Nông Thị Dương kể, khi có công việc đi vào các làng bản này, chị sợ nhất là vướng phải “mìn”, vì xung quanh nhà gần như chỗ nào cũng có. Lần đầu tiên chị vào bản, gặp ngày nắng nóng thế là đủ các thứ mùi bốc lên, đến lúc này chị mới hiểu được nỗi vất vả của những người làm công tác Hội...

Các đoàn thể đến vận động bà con làm nhà vệ sinh thì nhận được câu trả lời chỉ còn biết mếu: “không có tiền”. Chị Phạm Thị Huyền - Chủ tịch Hội Phụ nữ huyện Tiên Yên nói rằng, dẫu biết sẽ còn gặp rất nhiều khó khăn mới có thể xoá bỏ hết được các hủ tục ở vùng quê này, đặc biệt là quan niệm phải có con trai bằng được và khâu vệ sinh trong cuộc sống nhưng Hội Phụ nữ huyện cũng sẽ “làm bằng được”.

Chỉ hi vọng “chiến dịch” thanh toán hủ tục tại Phong Dụ nói riêng và Tiên Yên nói chung sẽ bắt đầu từ việc giúp dân làm kinh tế. Thoát khỏi đói nghèo, lạc hậu, các hủ tục sẽ không còn đất sống.

Phương Thảo

Việt Báo

Nhận xét tin Tiên Yên - Quảng Ninh: Nơi hủ tục còn sót lại

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Tiên Yên - Quảng Ninh: Nơi hủ tục còn sót lại bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Tien Yen Quang Ninh Noi hu tuc con sot lai ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Tiên Yên - Quảng Ninh: Nơi hủ tục còn sót lại ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Xã Hội của chuyên mục Xã Hội.

Tien Yen - Quang Ninh: Place leftover bad practices
Tien Yen, Du Phong, Quang Ninh, Society, ethnic minorities and underdevelopment, bad practices, women, girls, child marriage, parents, people, to, sell, house

less-developed economy, less educated people is one of the reasons for the bad practices still "land" rooted. In some highland areas of Quang Ninh, about marriage, considered as a woman willing to marry the item for sale, barter as "do not like ...



  • Thoi su 24h184 De cu nguoi thay Tuong Ngo
    Thời sự 24h(18/4): Đề cử người thay Tướng Ngọ

    Cả nước hơn 7.000 ca sởi, Hà Nội đang đỉnh dịch; Bộ Công an đề cử người thay Tướng Ngọ; Bầu Kiên: Từ siêu xe đến dép tổ ong ngày ra tòa; Thảm cảnh gia đình vụ nổ mìn kinh hoàng 2 người chết

  • Thoi su trong ngay Ong Gia khai ve bau Kien
    Thời sự trong ngày: Ông Giá khai về bầu Kiên

    Nạn nhân vụ Cát Tường bị rạch bụng sau khi chết?; Hoãn phiên xử bầu Kiên và đồng phạm; Ông Trần Xuân Giá khai gì về bầu Kiên?; Nổ súng xối xả trong nhà nghỉ chấn động Cần Thơ; Tai nạn thảm khốc trên cao tốc, 5 người chết...

  • Thoi su 24h164 Xe cho xang chay giua pho
    Thời sự 24h(16/4): Xe chở xăng cháy giữa phố

    Ông Võ Văn Thưởng nhậm chức Phó bí thư TP.HCM; Hợp long cầu dây văng lớn nhất Việt Nam; Hoang mang số liệu trẻ tử vong do dịch sởi; Hà Nội: Cháy lớn tại khu công nghiệp Vĩnh Tuy

  • Thoi su trong ngay 2 ca si bi cuop giua Sai Gon
    Thời sự trong ngày: 2 ca sĩ bị cướp giữa Sài Gòn

    Bộ Giáo dục xin 34 nghìn tỷ đổi mới chương trình; Dừng xử vụ Cát Tường, trả hồ sơ điều tra bổ sung; Chết tức tưởi sau khi bác sĩ rút 3 lọ tủy sống; Hai ca sỹ bị cướp giữa Sài Gòn...

  • Thoi su tuan qua Ca nha bi cuon vao gam oto
    Thời sự tuần qua: Cả nhà bị cuốn vào gầm ôtô

    Đường Trường Chinh bị nắn cong như thế nào; Nóng trước phiên xử vụ Cát Tường; Kỳ lạ hai xe ô tô chung biển số xanh “san bằng tất cả”; Nữ sinh mang thai ngất ở lớp rồi tử vong; Vì sao không công bố dịch sởi?...

  • Nghin le chuyen tuan qua 134 204 Benh soi lan rong hang tram tre tu vong
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (13/4 - 20/4): Bệnh sởi lan rộng, hàng trăm trẻ tử vong

    Số trẻ mắc sởi tăng cao, số ca tử vong do sởi và các biến chứng do sởi chưa có dấu hiệu dừng lại khiến người dân hoang mang, còn các cơ sở y tế thì phải gồng mình chống quá tải trong suốt một tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1304 1904
    Tin An ninh – Pháp luật tuần qua (13/04 – 19/04)

    Hà Tĩnh: dân bắt công an, phá nhà cán bộ; Tòa trả hồ sơ, yêu cầu điều tra lại vụ Cát Tường; Hoãn phiên tòa xét xử \'Bầu Kiên\' và đồng phạm; Xả súng kinh hoàng vào cảnh sát ở Cần Thơ; Dương Chí Dũng có \'cửa\' thoát án tử?; Thiêu sống người tình vì ngoại tình với con trai;..........là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • Toan canh Showbiz tuan 134 194
    Toàn cảnh Showbiz tuần (13/4 – 19/4)

    NSND Trịnh Thịnh qua đời, cuộc chia tay gây tiếc nuối của "cặp đôi vàng" Trương Ngọc Ánh - Trần Bảo Sơn, ca sĩ Minh Quân phanh phui sự hào nhoáng giả tạo của showbiz, người mẫu Phương Mai, Nathan Lee bị lên án vì "mạt sát" Huyền Chip, hay HH Trúc Diễm, Bà Tưng, diễn viên Kim Hiền, ca sĩ Lâm Chi Khanh đều liên tiếp bật mí tình yêu với người hâm mộ là những thông tin nổi bật của showbiz Việt trong tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 13 1942014
    Toàn cảnh kinh tế tuần 13 - 19/4/2014

    Kể từ ngày 16/04, Tòa án Nhân dân Thành phố Hà Nội sẽ bắt đầu xét xử bầu Kiên và những con số trong vụ án này thu hút sự quan tâm của đông đảo dư luận. Ngoài ra, những thông tin xung quanh làn sóng sáp nhập ngân hàng, gói tín dụng 50.000 tỷ đồng... cũng là những sự kiện tài chính nóng hổi được dự luận quan tâm.

  • Tong hop Doi song tuan qua 134 204
    Tổng hợp Đời sống tuần qua (13/4 - 20/4)

    Dịch sởi hoành hành gây ra những nỗi đau xé lòng và nhiều câu chuyện đáng bàn khác; Số phận của những em bé bị đẩy vào nạn tảo hôn; Tâm sự đắng lòng của những người đồng tính; Xót xa những phận gái bị lừa trở thành gái mại dâm; Những cách dạy con hay, mẹo vặt hữu ích cho gia đình; Nhức nhối vấn đề thực phẩm bẩn là những tin tức nổi bật tuần qua...