"Thương mại hóa" báo chí là gì?

TTCN - Ngôn ngữ nhiều lúc nghĩ cũng phức tạp thật. “Công nghiệp” thành “công nghiệp hóa” vẫn giữ được ý nghĩa tích cực nhưng “thương mại” biến ra “thương mại hóa” thì có vấn đề lớn. Tại Đại hội đại biểu Hội Nhà báo TP.HCM diễn ra vào đầu tuần này, có đại biểu đòi định nghĩa rõ từ này, kẻo báo chí mang tiếng “thương mại hóa” trong khi hoàn toàn không có ý định làm báo “lá cải”.

Số là trong những năm gần đây, khi đưa ra nhận xét về báo chí, phần yếu kém, từ thường được dùng là “xu hướng thương mại hóa” nhưng không ai chịu đưa ra một định nghĩa rõ ràng thế nào là thương mại hóa. Giới nhà báo hiểu rõ “thương mại hóa” ở đây ý muốn nói đến xu hướng câu khách bằng chuyện vụ án giật gân với những miêu tả tỉ mỉ, khêu gợi tò mò ở người đọc hay bằng những bài báo khai thác chuyện đời tư, chuyện phòng the hay những cảnh đời ngang trái chỉ nhằm mục đích bán được báo.

Giới báo chí chân chính đồng tình với những phê phán xu hướng chiều theo thị hiếu tầm thường có ở một số tờ báo. Họ lên án những tờ báo xa rời tôn chỉ mục đích, chỉ lo đăng hình “tươi mát”, tô đậm chuyện tình dục, hay quảng cáo trá hình thành những bài viết ca ngợi. Thế nhưng từ “thương mại hóa” không phản ánh được xu hướng này; ngược lại nó có nguy cơ gây hiểu nhầm.

Ở đây có hai loại thương mại hóa. Một trường đại học “thương mại hóa” một nghiên cứu khoa học thành công là chuyện tốt, trong khi một tổ chức hay một công ty cố tình “thương mại hóa” hoạt động từ thiện của họ rõ ràng là chuyện xấu. Mục đích của cả hai đều là kiếm tiền nhưng ý nghĩa của hai hoạt động hoàn toàn khác nhau. Tờ báo cố tình chạy theo lợi nhuận bằng mọi giá, kể cả sử dụng những kỹ thuật câu khách rẻ tiền đáng bị lên án nhưng tờ báo đặt mục tiêu bán nhiều báo, đăng nhiều quảng cáo để cân đối thu chi, để đầu tư cho công nghệ làm báo hiện đại không thể xem là “thương mại hóa” theo nghĩa xấu được.

Một khi từ “thương mại hóa” bị hiểu sai, nó sẽ dẫn đến những hệ lụy cho làng báo. Nếu có một quan chức ngành văn hóa cầm tờ báo có quảng cáo nhiều và phê phán “đây là biểu hiện của thương mại hóa” thì chết giới báo chí. Một bài báo tường thuật một phiên tòa có những cán bộ cấp cao bị đưa ra xét xử vì tội tham nhũng, kể rõ các hành vi tham ô của các vị này được nhiều độc giả đọc kỹ và báo bán chạy. Nếu chỉ nhìn số lượng báo bán ra tăng vọt mà phê phán tờ báo đang đi theo “xu hướng thương mại hóa” thì cụm từ này rõ ràng là một gáo nước lạnh dội tắt nhiệt tình yêu nghề săn tin của phóng viên.

Bước tiến lớn của làng báo VN là tự chủ về tài chính; có nghĩa không phải dựa vào ngân sách nhà nước, tiền bán báo, tiền đăng quảng cáo dùng để bù đắp được những khoản chi. Dĩ nhiên vẫn còn nhiều tờ báo vì nhiệm vụ chính trị hay vai trò xã hội cần phải được Nhà nước tiếp tục cấp ngân sách để hoạt động. Một tờ báo nghiên cứu về Hán-Nôm chẳng hạn sẽ có rất ít người đọc nhưng vẫn rất cần thiết cho xã hội nên cần có nguồn chi để tiếp tục duy trì.

Những nỗ lực làm ra tờ báo bán chạy không phải vì những bài báo “lá cải” phải được trân trọng vì đây chính là biểu hiện cao nhất của chức năng định hướng dư luận. Nếu báo làm ra không có người đọc, làm sao người làm báo mong tác động đến dư luận quần chúng? Trong nền kinh tế thị trường, báo chí là kênh thông tin nhanh nhạy nhất cho hoạt động kinh tế thông qua các trang quảng cáo. Quảng cáo nhiều do nhà quảng cáo biết họ tìm đúng tờ báo có nhiều người đọc là điều đáng mừng, chứ không phải là chuyện đáng lo ngại. Mức độ quảng cáo chính là thước đo tốc độ phát triển của nền kinh tế, của sự cạnh tranh lành mạnh và ý thức tôn trọng người tiêu dùng. Quảng cáo lố lăng lại là chuyện khác.

Giả thử bây giờ mà nói báo chí, giống như các lĩnh vực khác, cần phải cạnh tranh nhiều hơn nữa, ắt sẽ có người gán ngay cái nhãn muốn “thương mại hóa” báo chí hay sao. Nhưng bình tâm suy xét, báo chí cạnh tranh có nghĩa sẽ phải đưa tin chính xác hơn, bài viết phải sâu sắc hơn. Điều này sẽ giúp loại trừ các bài báo mang tính suy diễn, bịa chuyện. Báo chí cạnh tranh cũng có nghĩa báo này nói sai sẽ có báo khác phản ứng để người đọc cuối cùng nhận được thông tin đúng đắn. Báo này chạy theo số lượng bán báo bằng cách đăng tin giật gân, sẽ có báo khác đưa tin đúng bản chất sự việc. Người đọc cuối cùng sẽ là người phán xét bằng khoản tiền họ bỏ ra mua báo. Nếu có một sự cạnh tranh lành mạnh như thế để nâng cao chất lượng báo chí thì đâu phải là “thương mại hóa” mà chính là “chuyên nghiệp hóa” cho làng báo Việt Nam.

NHIÊU TỨ

Việt Báo

TIN Xã Hội NỔI BẬT

Sẽ chẳng còn con gì ngoài con người!

Trong vài năm trở lại đây, việc động vật bị hành hạ và động vật quý hiếm bị giết hại vì mục đích thu lợi nhuận đang diễn ra một cách đầy man rợ bởi bàn tay con người

Nhận xét tin "Thương mại hóa" báo chí là gì?

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết "Thương mại hóa" báo chí là gì? bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Thuong mai hoa bao chi la gi ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc "Thương mại hóa" báo chí là gì? ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Xã Hội của chuyên mục Xã Hội.

"Commercialization" What is journalism?
The House, In General, the Congress delegates, commercialization, clearly defined, completely, industrialization, magazines, newspapers, advertising, readers, competition, trends, talk, do

Handicraft - Language more time to think it is also complex. "Industrial" to "industrialized" remain positive meaning but "commercial" turn out "commercialize" the big problem. At the Congress of the Vietnam Journalists' Association took place on ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Xã Hội


  • Thoi su 24h317 Thong tin moi ve vu sat hai 6 nguoi
    Thời sự 24h(31/7): Thông tin mới về vụ sát hại 6 người

     ĐH đồng loạt công bố điểm nhận hồ sơ xét tuyển; Tàu hải quân chở hơn 600 du khách rời Cô Tô; Thông tin mới về vụ sát hại 6 người ở Bình Phước; Phi công hotgirl làm cơ trưởng máy bay hàng không Việt Nam;  

  • Thoi su 24h307 Do xo ra suoi vot vang den sau lu
    Thời sự 24h(30/7): Đổ xô ra suối vớt "vàng đen" sau lũ

     Tàu hải quân chở 350 khách rời Cô Tô; Người dân đổ xô ra suối vớt "vàng đen" sau lũ lịch sử; Trường ĐH Bách khoa Hà Nội có hiệu trưởng mới; Vụ đại gia nợ 1600 tỷ: Thừa nhận cáo trạng có thiếu sót!; 

  • Thoi su 24h297 Lu lich su lam 17 nguoi chet
    Thời sự 24h(29/7): Lũ lịch sử làm 17 người chết

    Thống kê điểm thí sinh theo khối thi A,A1,B,C,D; Mưa lũ Quảng Ninh: Đã có 23 người chết và mất tích; Chủ tịch thuê người thi hộ trong khi đi nghỉ mát; Bắt người phụ nữ từng lên truyền hình vì "làm kinh tế giỏi"; 

  • Thoi su 24h287 HN ban 21 phat dai bac dip Quoc khanh
    Thời sự 24h(28/7): HN bắn 21 phát đại bác dịp Quốc khánh

     Hà Nội bắn 21 phát đại bác dịp Quốc khánh; 15 người chết trong lũ, Quảng Ninh xin ứng cứu; Ngưỡng xét tuyển đại học là 15 điểm; Người phụ nữ Indonesia kêu cứu vì chồng cũ "lừa" bắt con ở VN;

  • Thoi su 24h277 QN ngap nang sau tran mua lich su
    Thời sự 24h(27/7): QN ngập nặng sau trận mưa lịch sử

    Quảng Ninh ngập nặng sau trận mưa lịch sử; Biểu tượng sexy nhất của điện ảnh Việt thập niên 90; Vì sao hàng xóm không mua 'bức tường 1 tỷ'?; Hà Nội: Cảnh nhấc bổng xe tải mắc kẹt trên cầu vượt; Hàng chục cán bộ ngân hàng tại phiên xử đại gia nợ 1.600 tỷ...là những thông tin thời sự nổi bật ngày 27/7.

  • Hiem hoa tu thang may thang cuon
    Hiểm họa từ thang máy - thang cuốn

    Thêm một tai nạn thang máy thảm khốc xảy ra ở Trung Quốc: một cô gái chết bị kẹt đầu vào thang máy ở tầng 17, còn thân thể treo ở tầng 16. ------------ Xem thêm: Hiểm họa từ thang máy - thang cuốn, http://vietbao.vn/tp/Hiem-hoa-tu-thang-may-thang-cuon/12182378/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Nhung chuyen tinh cam dong
    Những chuyện tình cảm động

    Vì tình yêu, Đức Phú quyết định hủy hợp đồng lao động ở nước ngoài để trở về Việt Nam chỉ sau 2 tháng xa nhau vì không thể chịu nổi nỗi nhớ nhung. ------------ Xem thêm: Những chuyện tình cảm động, http://vietbao.vn/tp/Nhung-chuyen-tinh-cam-dong/12197738/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Mua lu ngap lut bat thuong o Quang Ninh
    Mưa lũ ngập lụt bất thường ở Quảng Ninh

    Người dân Quảng Ninh đang phải đối mặt với những khó khăn chồng chất trong việc khắc phục hậu quả trận mưa lũ lịch sử.

  • Du khach Viet an cap o Thuy Si
    Du khách Việt ăn cắp ở Thụy Sĩ

    Chưa tìm được cách ngăn ngừa người ra nước ngoài buôn lậu, trộm cắp hoặc vi phạm thuần phong mỹ tục nước sở tại nên chúng ta sẽ còn xấu mặt dài dài

  • Bat nguyen Chu tich Tap doan Dau khi VN
    Bắt nguyên Chủ tịch Tập đoàn Dầu khí VN

    Cựu Chủ tịch Tập đoàn Dầu khí quốc gia Việt Nam (PetroVietnam - PVN) Nguyễn Xuân Sơn bị khởi tố để điều tra hành vi "thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng" - tội danh được quy định tại điều 285 Bộ luật Hình sự. Báo điểm.. ------------ Xem thêm: Bắt nguyên Chủ tịch Tập đoàn Dầu khí VN, http://vietbao.vn/tp/Bat-nguyen-Chu-tich-Tap-doan-Dau-khi-VN/12123701/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Nghin le chuyen tuan qua 2607 0108
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (26/07 - 01/08)

    Toàn cảnh mưa lũ lịch sử tàn phá Quảng Ninh; Hiểm họa từ thang cuốn trong siêu thị; Các cơ quan HN chào cờ hát Quốc ca sáng thứ 2 từ 1/8; Vạch trần thủ đoạn “mẹ bệnh sắp chết” để lừa người đi đường ....là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua. ------------ Xem thêm: Nghìn lẻ chuyện tuần qua (26/07 - 01/08), http://vietbao.vn/Xa-hoi/Nghin-le-chuyen-tuan-qua-2607-0108/2147582510/157/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Su kien quoc te noi bat 26718
    Sự kiện quốc tế nổi bật (26/7-1/8)

    Trung Quốc ngăn chặn máy bay Lào trên vùng Biển Hoa Đông; Thủ lĩnh Taliban đã chết, phó thủ lĩnh lên thay; Hy vọng tìm thấy tung tich chiếc máy MH 370 cùng những người có mặt trên chuyến bay định mệnh này lại được nhen nhóm; Thủ lĩnh Taliban đã chết cách đây 2 năm... là những tin quốc tế đáng chú ý trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 277 317
    Toàn cảnh Showbiz tuần (27/7 - 31/7)

    Sau scandal "văng tục", Tuấn Hưng gây xúc động mạnh trên facebook, Facebook của Lệ Quyên bị hack để vay mượn tiền, Nữ ca sĩ phá thai 4 lần tuyên bố là gái còn trinh gây bức xúc, Đỗ Mạnh Cường lại bị chơi xấu bằng... bùa ngải?, Hồ Ngọc Hà bị phản đối dự show hot nhất hành tinh.... là những tin hot nhất trong tuần này

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 2607 0108
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (26/07 - 01/08)

    500 bánh heroin giấu trong bình gas; Kinh hoàng "nhồi" bé gái sơ sinh vào vali đem đi bán; Trang Trần sẽ hầu toà vì chống người thi hành công vụ vào tháng 8; Liên tiếp những vụ cướp tiệm vàng trắng trợn; Cảnh báo những chiêu lừa trên Facebook mà ai cũng có thể... dính; Con đường tội lỗi dẫn đến trại giam của Hào Anh;.....là những tin đáng chú ý trong tuần. ------------ Xem thêm: Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (26/07 - 01/08), http://vietbao.vn/An-ninh-Phap-luat/Tin-An-ninh-Phap-luat-tuan-qua-2607-0108/2147582306/218/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Toan canh kinh te tuan 2607 01082015
    Toàn cảnh kinh tế tuần 26/07 - 01/08/2015

    Trong báo cáo quản trị của công ty Quốc Cường Gia Lai vừa công bố Hồ Ngọc Hà không còn tên trong danh sách người liên quan tới Cường đôla, Bộ Công Thương cho biết giá xăng giảm nhỏ giọt nguyên nhân do thuế quá cao, một số thông tin phản ánh về việc Bộ Tài chính chỉ đạo vụ chuyên trách xúc tiến đề nghị với NHNN cho ngân sách vay tới 30.000 tỷ đồng, đùi gà Mỹ sẽ bị kiện bán phá giá tại VN...Cùng với đó, những thông tin về tài chính ngân hàng, bất đông sản và thị trường tiêu dùng... tiếp tục là những tin tức, sự kiện kinh tế nóng hổi trong tuần vừa qua. ------------ Xem thêm: Toàn cảnh kinh tế tuần 26/07 - 01/08/2015, http://vietbao.vn/Kinh-te/Toan-canh-kinh-te-tuan-2607-01082015/2147582459/47/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn