Thứ tư, 14 Tháng một 2004, 16:48 GMT+7

Tết ông Công, ông Táo đang đổi thay theo thời cuộc

Tet ong Cong ong Tao dang doi thay theo thoi cuoc
Một bộ vàng mã với đầy đủ giầy, áo, quần và cả... cá chép nữa.

Các cụ già truyền miệng rằng ngày xưa, cúng ông Công, ông Táo phải dùng cá chép kho hay rán. Thế nhưng tục này đã được "chuyển thể": từ con cá chép nấu chín đến cá chép sống và bây giờ là cá giấy để đốt hoá vàng - một cách giản tiện hóa tập tục cho phù hợp với cuộc sống hiện đại.

Năm nay, không khí Tết dường như đến muộn. Mãi tới sáng 23 tháng chạp, nhìn cảnh đi lại, nhộn nhịp mua bán vàng mã và khói hóa vàng bốc lên ở trước cửa gia đình, nhiều người mới nhận ra rằng Tết đã đến rất gần.

Con phố Hàng Mã đông nghẹt người. Đèn lồng, dây kim tuyến, vàng mã, giấy mầu xanh đỏ trông khá bắt mắt. Hàng hoá tại đây luôn "thức thời" nhằm đáp ứng nhu cầu của người dân. Con cá chép cho ông Công, ông Táo cưỡi về trời được họ biến từ tươi sống thành giấy để hoá vàng. Anh Hùng, một người bán hàng ở đây cho biết: "Chỉ trừ tiền xu, tất cả những gì có thể biến thành vàng mã chúng tôi đều có sẵn ở đây".

Ngay đến mâm cúng trong gia đình cũng đang được thương mại hoá. Tại hầu hết các chợ lớn của Hà Nội như chợ Hôm, Đồng Xuân, Hàng Bè... đều có dịch vụ đặt mâm cúng thần bếp với đủ món truyền thống. Vấn đề thời sự là virus cúm gà có thể lây lan gây bệnh ở người cũng thể hiện trên mâm cúng: thay bằng gà luộc sẵn ngậm ớt, nhiều khách hàng thay bằng chân giò lợn hay thịt vai. Công chức nhà nước nào cuối năm đang bận rộn với việc tổng kết, chỉ cần bỏ ra gần 100.000 đồng là có thể yên tâm bởi đã có người lo cho lễ cúng truyền thống này.

Chị Trang, nhà tại Giảng Võ cho biết, cả nhà đều là công chức nhà nước nên rất bận. Từ sáng sớm, chị cùng bố mẹ đã dậy đi chợ, hoá vàng và đốt cá chép giấy, hoàn thành thủ tục trước giờ đi làm. Chị nói: "Các cụ bảo phải tiễn ông Táo trước giờ ngọ (12h trưa) nên nếu chờ đi làm về thì muộn mất".

Ngày trước, không chỉ riêng dịp cúng ba ông đầu rau người dân mới dùng cá chép. Bởi cứ Tết, giỗ chạp... người nông dân phía Bắc đều có nồi cá chép kho, rán, thậm chí làm gỏi để thắp hương. Theo tiếng Hán, tên chữ của cá chép là "Lý Ngư", bị đọc lệch ra là "Lý Dư". "Lý" là đương nhiên, lẽ phải; "Dư" là đầy đủ, dư thừa. Thông qua món ăn, người nông dân Bắc bộ xưa vốn quanh năm phải lo đối mặt với nghèo đói mong muốn được đầy đủ hơn. Ấy vậy nên với việc lễ cúng ông Công, ông Táo, ngoài cá chép ra, tất cả các món cá khác đều không có ý nghĩa.

Tet ong Cong ong Tao dang doi thay theo thoi cuoc
Cá chép sống đang bị cá giấy cạnh tranh quyết liệt.

Theo giáo sư Nguyễn Lân Dũng, tục cúng thần bếp bằng các món cá đã qua chế biến chỉ là truyền miệng, không có sách nào ghi lại. Còn cụ Tấn, 74 tuổi, quê ở Thanh Hóa thì khẳng định, làm thế nào thì làm, cứ cúng ông Công, ông Táo là dân quê phải làm một đĩa cá chép kho. Ý nghĩa thật sự thế nào thì cụ cũng... chịu.

Dù ý nghĩa thật thế nào thì những nét truyền thống cũng chỉ mang ý nghĩa tâm linh, và đang dần mất đi. Cụ Hải, ở phường Tràng Tiền, quận Hoàn Kiếm, còn vương vấn với những tục lệ cũ cho rằng, đây không phải là vấn đề mê tín hay cổ hủ. Mọi người cần kế thừa và lưu giữ những giá trị truyền thống.

Mạnh Tuấn

Việt Báo
Chủ đề liên quan

Nhận xét tin Tết ông Công, ông Táo đang đổi thay theo thời cuộc

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Tết ông Công, ông Táo đang đổi thay theo thời cuộc bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Tet ong Cong ong Tao dang doi thay theo thoi cuoc ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Tết ông Công, ông Táo đang đổi thay theo thời cuộc ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Xã Hội của chuyên mục Xã Hội.

Year Mr. Gong, Mr. Apple is changing by the time the
match, carp, his apples, his work, change, history, yellow goods, people, worship, customs, festival, live

The old word of mouth has it that, ancestors and Industry, he must use Apple warehouse or fried carp. But this process has been "transformed": from cooked carp to carp fish life and is now burning of paper to gold - a simplified way of practice for ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h2811 Bao so 4 do bo Binh DinhKhanh Hoa
    Thời sự 24h(28/11): Bão số 4 đổ bộ Bình Định-Khánh Hòa

    Chỉ lấy phiếu 1 lần/nhiệm kỳ, giữ nguyên 3 mức; Xem xét lại hành vi kinh doanh trái phép của ‘bầu’ Kiên; Bão số 4 di chuyển nhanh, đổ bộ Bình Định - Khánh Hòa; Vung 300 triệu nhờ “vợ hờ” đẻ con trai; Xem xét khởi tố người chồng vụ cô dâu 14 tuổi... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 28/11.

  • Thoi su 24h2711 Xu phuc tham bau Kien
    Thời sự 24h(27/11): Xử phúc thẩm bầu Kiên

    Kiểm tra tài sản con trai ông Trần Văn Truyền; Dừng dự án của nhà đầu tư TQ ở đèo Hải Vân; Xét xử phúc thẩm vụ bầu Kiên; Nữ sinh chết trong nhà nghỉ vì cuộc tình tay ba?; Nổ súng trấn áp 2 kẻ cướp giật ở trung tâm Sài Gòn; Áp thấp nhiệt đới vào biển Đông... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 27/11.

  • Thoi su 24h2611 Bang cuop chat tay lay 50 cay vang
    Thời sự 24h(26/11): Băng cướp chặt tay lấy 50 cây vàng

    Dẹp xe quá tải: Hà Tĩnh đang ‘nợ’ một lời hứa; Băng nhóm chặt tay cướp 50 cây vàng gây chấn động; Nữ sinh lớp 10 chết bất thường trong nhà nghỉ; Nhiều tình tiết mới vụ mất điện hàng không hy hữu...

  • Thoi su 24h2511 Ung ho phuong an nghi Tet 9 ngay
    Thời sự 24h(25/11): Ủng hộ phương án nghỉ Tết 9 ngày

    Chi tiền triệu mua tin về tham nhũng; “Mất điện tại sân bay do UPS hỏng là nói sai!”; Ủng hộ phương án nghỉ Tết 9 ngày; Phó giám đốc bệnh viện E trung ương bị bắt tại nhà nghỉ; Bị dồn ép, cước taxi, vận tải giảm tới trên 30%; Cha ruột giết con gái đang mang thai... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 25/11.

  • Thoi su trong ngay Danh ghen tren may bay
    Thời sự trong ngày: Đánh ghen trên máy bay

    Bến Tre, TPHCM thu hồi đất, dỡ nhà ông Trần Văn Truyền; Bộ trưởng Thăng: Sự cố mất điện có phải phá hoại?; SGK tiếng Anh: "Làm ầm ĩ là...không biết gì"; "Hố tử thần" sụt lún trở lại; "2 bà, 1 ông" đánh nhau trên máy bay...

  • Nghin le chuyen tuan qua 2311 2911
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (23/11 - 29/11)

    Ông Trần Văn Truyền và những câu nói chống tham nhũng nổi bật; Sự cố mất điện sân bay: Chờ thanh lọc cán bộ yếu kém; Hai máy bay Việt Nam suýt đâm nhau; Vì sao rắn lục xuất hiện ồ ạt ở nhiều nơi? ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Ban tin suc khoe tuan tu 232911
    Bản tin sức khỏe tuần (từ 23-29/11)

    65 tiêu chí đánh giá năng lực cơ bản bác sĩ đa khoa; Những trường hợp không được hưởng bảo hiểm y tế; Dịch hạch có nguy cơ lây lan vào Việt Nam là rất lớn; “Chỉ mặt” thuốc thúc chín trái cây; Không phải ăn cháo là sẽ tốt cho dạ dày; Lưu ý khi mẹ bầu tập thể dục mùa đông; 10 bệnh bé dễ mắc vào mùa đông các mẹ nên đề phòng; 8 lý do khiến bạn không nên từ chối sex; Giảm cân kiểu Nhật: Đơn giản mà hiệu quả; Cải cúc - Món rau ngon, trị bệnh ngày đông... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 2311 2911
    Toàn cảnh Showbiz tuần (23/11 – 29/11)

    Đám cưới trong mơ của Doãn Tuấn - Quỳnh Nga, Lam Trường - Yến Phương, Hai người đẹp rút lui khỏi cuộc thi Hoa hậu Việt Nam, Giáng My diện đầm xuyên thấu dự khai mạc liên hoan phim, Nguyễn Thị Loan bị chê khả năng nói Tiếng Anh, Trương Thị Ma

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 2311 2911
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (23/11 - 29/11)

    Bắt đầu xét xử phúc thẩm Nguyễn Đức Kiên và đồng phạm; Câu chuyện hoàn lương sau những tội ác; Những lỗi vi phạm giao thông và mức xử phạt; Bắt chước phim hành động, đào hầm trộm ngân hàng gây chấn động; Những “chiêu trò” lừa đảo qua Facebook; Vì sao án oan Nguyễn Thanh Chấn chưa được giải hết?.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • Su kien quoc te noi bat 2311 2911
    Sự kiện quốc tế nổi bật (23/11 - 29/11)

    Bộ trưởng Quốc Phòng Mỹ, Chuck Hagel từ chức; bạo lực bùng phát trở lại ở Ferguson; một thời hạn mới lại được đưa ra cho thỏa thuận về vấn đề hạt nhân Iran... là những tin tức nổi bật trong tuần qua.

1