Rắc rối như lương công chức

Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

Chuyên đề: Lương công chức & muôn màu bổng lộc

+ Muôn đường... lương lậu


+ Tay trái “nuôi” tay phải
+ Thu nhập... ngoài luồng
+ Trả lương theo vị trí? công việc?
+ Cải cách lương trong cải cách hành chính

Rac roi nhu luong cong chuc
Bức xúc lớn nhất của chính sách tiền lương hiện nay là sự rắc rối và thiếu khoa học trong cơ chế xây dựng và quản lý nó. Và mỗi lần điều chỉnh là mỗi lần chắp vá.

Về khoa học, tiền lương tối thiểu là mức lương thấp nhất mà người làm công ăn lương được hưởng. Nó là “lưới an toàn” giúp người lao động được bảo vệ khi người trả lương muốn trả cho anh ta mức lương càng thấp càng tốt. Tuy nhiên, mức lương tối thiểu (MLTT) phải được xây dựng trên các yếu tố đo lường về trình độ sản xuất, năng suất lao động, các lợi thế cạnh tranh... sao cho người lao động thật sự được bảo đảm mức sống và sự “bảo hiểm” đó không làm ảnh hưởng đến các chức năng khác của lương.

Nhưng theo các chuyên gia, MLTT từ trước đến nay ở VN đặt ra quá thấp, không đảm bảo tái sản xuất sức lao động cho người lao động và nó lại chi phối quá lớn, quá cứng nhắc trên toàn bộ các khu vực nhận lương. Bộ LĐ-TB&XH thống kê: MLTT ban hành năm 1993 chỉ đảm bảo 70% nhu cầu thực tế, năm 1997 chỉ đạt 50%, năm 1999 đạt 58%, năm 2001 đạt 68% và năm 2003 chỉ đạt 72,5%. Mặc dù thời gian qua đã có một số điều chỉnh MLTT nhưng sự điều chỉnh này là quá chậm so với mức tăng giá cả tiêu dùng, càng khiến đời sống những người hưởng lương khó khăn thêm...

Hậu quả là nó hạn chế hiệu quả lao động. Riêng khu vực các cơ sở kinh tế nhà nước khó có khả năng bố trí lao động hợp lý, chia cắt thị trường lao động (trong và ngoài quốc doanh) và thiếu minh bạch trong hạch toán kinh doanh khiến thất thu ngân sách, giảm sức mua dân cư... MLTT lại được áp dụng chung cho các khu vực nên đã gây rối loạn hệ thống tổ chức tiền lương, không phát huy được chức năng “lưới an toàn” của nó mà còn gây khó khăn cho công tác điều chỉnh tiền lương và tình trạng chảy máu chất xám.

Chỉ số quan trọng nhất trong phương pháp tính lương hiện hành là hệ số lương. Cách tính hệ số dựa trên hai nhóm yếu tố là độ phức tạp lao động và điều kiện lao động khiến phải ra đời tới mấy trăm thang, bảng lương. Việc chuyển xếp lương và điều động CBCC, cải cách thủ tục hành chính bị cản trở bởi hàng trăm thang bảng lương này. Cách xếp lương theo ngạch với mô hình chung là: sơ cấp, trung cấp, chuyên viên, chuyên viên chính, chuyên viên cao cấp (và tương đương) bị xem là một công thức máy móc, cứng nhắc.

Nhiều ngành đã không đủ ngạch để xây dựng tiêu chuẩn theo lương. Đối với khu vực sản xuất kinh doanh, quan điểm ấn định thu nhập cho người lao động còn tác hại hơn nhiều. Theo cách tính này thì tuy “bội thực” thang, bảng lương nhưng thật ra vẫn không bao quát được hết các ngành nghề. Nhất là nền kinh tế thị trường, sản phẩm, kết cấu ngành nghề không ngừng mới. Thang, bảng lương cứng nhắc và bình quân nhưng công nghệ, tiêu chuẩn cấp bậc lại luôn thay đổi khiến chính sách tiền lương càng xa rời thực tiễn.

Khoảng cách giữa các bậc của thang lương được thiết kế với nhiều bất hợp lý. Cụ thể là từ bậc 1, 2, 3 có khoảng cách 10-12% nhưng các bậc 4, 5, 6 thì lại lũy tiến 20% trở lên. Cá biệt có bậc liền nhau nhưng mức lương hơn kém tới 60%.

Quan điểm bình quân được thể hiện rõ nhất trong tương quan lương của viên chức chuyên môn, nghiệp vụ quá thấp so với lương công nhân (kỹ sư đào tạo năm năm có hệ số 1,78 nhưng công nhân đào tạo 18 tháng thường xếp bậc 3 với hệ số lương là 1,62).

Với viên chức quản lý gồm ba chức danh giám đốc, phó giám đốc và kế toán trưởng được gắn với năm hạng DN tùy theo độ phức tạp quản lý và hiệu quả sản xuất kinh doanh. Tuy nhiên, thực tế thì độ phức tạp và hiệu quả của DN luôn biến động và có rất nhiều hạng... Đối với các chức danh quản lý, cán bộ cấp cao, mức lương không cao hơn mặt bằng xã hội là mấy và cũng không tương xứng với trách nhiệm, khối lượng công việc phải gánh vác.

Thế nhưng, chính sách tiền lương lại đẻ ra các chế độ bao cấp bằng hiện vật khác như: phụ cấp trách nhiệm, xe công, điện thoại, nhà công vụ... dành cho tầng lớp này. Chính sách này không được luật hóa và nhập nhèm khiến người được hưởng và người không được hưởng đều thấy không công bằng nhưng Nhà nước vẫn tốn kém rất lớn.

Mức tăng lương bình quân 5% cho mỗi bậc (2-3 năm/bậc) là quá thấp. Và trên thực tế, gần như mọi trường hợp cứ tăng lương theo định kỳ chứ chưa căn cứ vào năng lực và kỷ luật làm việc. Có những bậc lương đề ra chỉ để cho “đẹp” chứ không ai có thể đạt được. Ví dụ bậc lương thứ 16 đối với công nhân thì phải mất 30 năm “thuận buồm xuôi gió” mới có thể đạt.

Về phần ưu đãi ngành nghề cũng không được xã hội đồng tình, nhất là khi nghỉ hưu thì ưu đãi vẫn hiệu lực. Dẫn đến lương hưu của sĩ quan gấp hai lần lương hưu của CBCC... Tóm lại, chính sách tiền lương không chỉ không khuyến khích người lao động mà còn trói buộc khu vực sản xuất kinh doanh của Nhà nước; cản trở công tác cải cách hành chính, gây xuống cấp đạo đức công chức.

Rac roi nhu luong cong chuc

Theo Bộ LĐ-TB&XH, chế độ tiền lương VN chia làm hai dạng: thang lương và bảng lương. Thang lương áp dụng với công nhân kỹ thuật trực tiếp sản xuất. Bảng lương áp dụng với các nghề công nhân không xác định được tiêu chuẩn cấp bậc kỹ thuật và tất cả các viên chức (Đảng, đoàn thể, hành chính, sự nghiệp, lực lượng vũ trang và viên chức trong doanh nghiệp). Nhà nước ban hành một mức lương tối thiểu áp dụng chung cho các khu vực (trừ khu vực doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài).

Mức này được tính toán trên một số yếu tố khoa học với mục đích chính là đảm bảo mức sống tối thiểu cho người lao động. CBCC (gọi tắt tất cả các viên chức) được hưởng lương theo mức lương tối thiểu (MLTT) nhân với một hệ số nhất định.

Hệ số này được tính theo hai chỉ số là độ phức tạp lao động và điều kiện lao động. Các chỉ số trên hình thành từ những chỉ số phụ, cụ thể như trình độ đào tạo, thời gian để thạo việc, độ nhạy bén... hay trách nhiệm với kết quả công việc, với tính mạng con người, với đối nội đối ngoại... Lực lượng vũ trang được xác định lương theo cấp hàm.

Các hệ số lại chia theo bốn khu vực: Cán bộ do dân cử, bầu cử có 10 hệ số mức lương; thấp nhất là 4,3 và cao nhất là 13 (tổng bí thư và chủ tịch nước). Viên chức hành chính sự nghiệp có 56 hệ số từ 1,48 đến 9,33. Viên chức thừa hành phục vụ (quản lý doanh nghiệp) có 32 hệ số từ 1 đến 3,11. Công nhân doanh nghiệp có 66 hệ số lương từ 1 đến 5,22.

MLTT nhân với hệ số sẽ ra một con số lương nhất định. Con số này là mức lương bậc 1. Mỗi CBCC sẽ có một thời gian làm việc khác nhau nên họ lại được hưởng theo bậc lương tăng dần gọi là bậc lương thâm niên. Có bao nhiêu bậc và bao nhiêu năm thì tăng một bậc lại là câu chuyện của từng ngành. Mỗi ngành chia làm nhiều ngạch công chức (ngạch là bảng tiêu chuẩn về chức vụ và cấp chuyên môn, nghiệp vụ trong ngành đó). Ngạch cao nhất có 16 bậc lương và thấp nhất có bảy bậc.

Thời gian nâng bậc là hai năm với ngạch có độ phức tạp thấp và 3-4 năm với ngạch có độ phức tạp cao. Cán bộ lãnh đạo được hưởng thêm phụ cấp chức vụ. Toàn bộ hệ thống bảng lương công chức có 21 ngành chia ra 196 ngạch lương tương ứng với 196 ngạch công chức. Ngoài ra còn có một bảng lương riêng dành cho chuyên gia cao cấp, chia làm ba bậc để áp dụng với những tài năng chính trị, kinh tế, hành chính, KHKT, giáo dục, y tế, văn hóa nghệ thuật. Trong khu vực sản xuất kinh doanh thì chia ra hai dạng: công nhân và viên chức doanh nghiệp. Họ được chia lương theo 21 thang lương và 24 bảng lương. Có bảng lương dành riêng cho các nghệ nhân.

Rac roi nhu luong cong chuc

NGỌC VINH - QUANG THIỆN - KIM SƠN - KIM LIÊN - HỮU NGHỊ - Y.T. thực hiện

Việt Báo
Comment :Rắc rối như lương công chức
Viết phản hồi
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Rắc rối như lương công chức bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Rac roi nhu luong cong chuc ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Rắc rối như lương công chức ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Xã Hội
Trouble as civil servants salary
wage policy, minimum wage, production area, workers, complexity, perplexity, multiplier, payroll, public servants, The salary, management level, year, volume
Frustrated largest wage policy is that the scientific problems and lack of mechanisms to build and manage it. And every time, every time adjustment patchwork ..
Kỳ án rúng động và chuyện nghề của người "bắt tử thi lên tiếng"
Kỳ án rúng động và chuyện nghề của người "bắt tử thi lên tiếng"

Một lần tận thấy ông Tiếp làm việc, nhiều người đã tởn đến già. Tuy nhiên, với chuyên gia pháp y này thì chuyện vày vò, mổ xẻ tử thi là việc quá đỗi bình thường.

  • Thoi su 24h2306 Cha om con 28 thang tuoi nhay lau tu tu
    Thời sự 24h(23/06): Cha ôm con 28 tháng tuổi nhảy lầu tự tử

    Tai nạn thảm khốc trên đèo Prenn: Cấm xe lưu thông vào ban đêm; Nhân viên BV Bạch Mai "buôn" điện thoại: "Buôn" 4 phút; Cặp bồ với "chồng nhà người ta", cô gái trẻ bị lột áo ngay tại nơi làm việc; Thảm sát Bình Phước: Gian nan nộp tiền khắc phục hậu quả; Thanh Hoá: Phát hiện nhầm con sau 4 năm vì cha mẹ trắng trẻo, con ngăm đen

  • Thoi su 24h2206 Hung thu giet hai nu sinh lop 12
    Thời sự 24h(22/06): Hung thủ giết hại nữ sinh lớp 12

    Nhận đỡ đầu con của Đại tá Trần Quang Khải tới năm 18 tuổi; Đằng sau người đàn bà chạy xe ôm 'ghê gớm' ở bến xe Gia Lâm; Nữ sinh trường Cao đẳng Công thương mất tích bí ẩn hơn nửa tháng; Trục lợi từ video khoe thân qua Facebook Live ở Việt Nam; Tai nạn kinh hoàng, xe cứu thương nát đầu, 10 người thương vong

  • Thoi su 24h2106 100 dan choi phe ma tuy trong khach san
    Thời sự 24h(21/06): 100 dân chơi phê ma túy trong khách sạn

    Hàng loạt bé trai Hà Nội dưới 5 tuổi dễ trở thành “thái giám”; Phạt nặng xe không treo khẩu hiệu: Nặng bệnh hình thức; Đã có ‘vòng kim cô’, chủ dự án BOT hết thời ‘tay không bắt giặc’; TNGT 7 người chết: Hàng nghìn HS nghẹn ngào tiễn đưa 3 cô giáo; Hi hữu ở HN: Chủ say rượu ngủ giữa đường, chó nhất quyết đứng trông

  • Thoi su 24h2006 Co dau xinh dep mat tich khi tam
    Thời sự 24h(20/06): Cô dâu xinh đẹp mất tích khi tắm

    Máy bay CASA 212 bị nạn: Ngóng đợi tin các anh trở về đất Mẹ; Tai nạn ở đèo Prenn 7 người chết: Nhiều sai phạm cần khởi tố vụ án ; Vỡ hồ chứa nước đãi titan: Hàng loạt sai phạm chỉ được coi là "thiếu sót"?; Vụ đánh ghen tại bigc quận Hà Đông, Hà Nội: Hành vi “có tổ chức” sẽ bị xử lý nghiêm!;

  • Thoi su 24h1706 Phan no co giao tat bom bop vao mat tre
    Thời sự 24h(17/06): Phẫn nộ cô giáo tát bôm bốp vào mặt trẻ

    Máy bay chở chín người tìm Su-30MK2 mất tích; Nửa đêm, bị kẻ lạ mặt ném mắm tôm vào nhà "khủng bố" tinh thần?; Đã tìm được thi thể phi công Trần Quang Khải; Phẫn nộ clip cô giáo tát bôm bốp vào mặt bé trai 3 tuổi; Bùng nổ các vụ đánh ghen: Trước hả hê, sau hối hận; CSGT phạt lỗi lốp mòn, đèn mờ bằng... mắt: Bức xúc!

  • Thoi su 24h1606 Danh ghen kinh hoang o Ha Dong
    Thời sự 24h(16/06): Đánh ghen kinh hoàng ở Hà Đông

    CSGT phạt lỗi lốp mòn, đèn mờ bằng... mắt; Mẹ 9x bỏ xác con gái ở bụi keo: Bán xe máy, quay lại xin làm phụ hồ; Cuộc sống hiện tại của 3 cha con bé trai bị bỏ rơi ở quán phở; Hơn 1.000 người tìm phi công Su-30 từ Hà Tĩnh đến Thái Bình; Gia cảnh của mẹ trẻ bị tố giả khổ lên mạng xin sữa cho con rồi đem bán

  • Thoi su 24h1506 Con rai vang ma quanh dam cuoi bo
    Thời sự 24h(15/06): Con rải vàng mã quanh đám cưới bố

    Chốt hạn đường sắt Cát Linh-Hà Đông:Phi thường hay phi thực tế?; Dòi trong cơm KTX ĐHQG: Chắc nuốt vài chục con vào bụng rồi!; Sữa Meiji Nhật Bản ở Việt Nam có thể là hàng giả; "Cò" dịch vụ đăng ký xe máy: Đưa 3,8 triệu đồng, 30 phút sau có giấy tờ!; Bé trai bị cắn tím người: Hiệu trưởng trường MN đến tận nhà xin lỗi

  • Thoi su 24h1406 MB tiem kich Su30MK2 mat lien lac
    Thời sự 24h(14/06): MB tiêm kích Su30-MK2 mất liên lạc

    Đường sắt Cát Linh-Hà Đông lại thất hứa: Lỗi phía Việt Nam?; Phượt thủ người Anh mắc sai lầm gì khi leo núi ở Sa Pa?; Máy bay tiêm kích Su30-MK2 mất liên lạc trong khi bay huấn luyện; Nữ sinh tử vong sau truyền nước: Phòng khám Thành Mỹ chịu trách nhiệm?; Rò rỉ khí độc amoniac ở hãng nước đá, nhiều người chạy tán loạn;

  • Thoi su 24h1306 Co gai bi sat hai nhet trong bao tai
    Thời sự 24h(13/06): Cô gái bị sát hại, nhét trong bao tải

    Tranh cãi về chất phenol "cực độc" trên cá nục; Báo động giới trẻ hồn nhiên mua "bóng cười" bằng mạng sống; Chồng nổi máu ghen dùng dao kề cổ vợ gây náo loạn Hà Nội; Đã xác định nguyên nhân nữ sinh 20 tuổi tử vong sau khi truyền nước; Dân xếp hàng chờ nhân viên BV Bạch Mai "buôn" điện thoại

  • Nghin le chuyen tuan qua 1906 25062016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 19/06 - 25/06/2016

    9 quân nhân trên Casa 212 đã hy sinh; Tai nạn thảm khốc ở đèo Prenn - Đà Lạt; An toàn hàng không sân bay Nội Bài bị uy hiếp vì tia lazer; Một giáo viên “phản pháo” việc tuyển dụng vợ phi công Khải; Những vụ đánh ghen lột trần tình địch giữa phố ... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 196 256
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (19/6 - 25/6)

    Căn bệnh cướp mạng gần 5.000 phụ nữ Việt mỗi năm; Sử dụng điều hòa quá lạnh làm tăng nguy cơ đột quỵ và tử vong; 10 thực phẩm Trung Quốc chuyên gia Mỹ khuyên tránh xa; Chuyên gia chia sẻ bài thuốc hạ sốt cho trẻ bằng cây nhà lá vườn;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Su kien quoc te noi bat 196256
    Sự kiện quốc tế nổi bật (19/6-25/6)

    Người Anh lựa chọn rời EU; bão tử thần tấn công Trung Quốc, 898 người thương vong; Chủ tịch Kim Jong Un tự tin tên lửa Triều Tiên đã có thể đánh trúng Mỹ'; Tổng thống Indonesia họp kín bàn cách phá 'đường lưỡi bò'... là những tin đáng chú ý trong tuần này.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 126 186
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (12/6 - 18/6)

    Cô gái 20 tuổi tử vong sau khi được truyền dịch; Cá nục nhiễm chất cực độc phenol; Bé gái 5 tuổi liệt mặt vì mẹ bật điều hoà suốt đêm; Con bị tật bẩm sinh, đừng chậm trễ... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1206 18062016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 12/06 - 18/06/2016

    Máy bay Su-30, CASA gặp nạn trên biển; Bé trai 2 tuổi bị bỏ rơi cùng lá thư tuyệt vọng; Cá nục nghi nhiễm chất Phenol cực độc; Hot girl bị đánh ghen lột đồ tại siêu thị Big C Hà Đông; Cô giáo tát bôm bốp vào mặt bé trai 3 tuổi... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1206 1806
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (12/06 - 18/06)

    Đánh ghen "hội đồng" trước BigC Hà Đông; Toàn cảnh vụ dùng ô tô truy sát, nã đạn ở Hải Dương; Những bí mật đường dây cá độ nghìn tỷ của chủ salon ôtô; Từ chối chuyện chăn gối, chồng bị vợ đánh đến chết; Thầy tu trẻ vướng chuyện ái tình đẫm máu và nước mắt;....là những tin đáng chú ý.

  • Su kien quoc te noi bat 56116
    Sự kiện quốc tế nổi bật (5/6-11/6)

    Trung Quốc ráo riết xây dựng hải đăng ở Trường Sa; Nga có thể đánh bại NATO trong 60 giờ; Tổng thống Obama hậu thuẫn mạnh mẽ cho bà Hillary Clinton; Trung Quốc sẽ xây trạm nghiên cứu khổng lồ dưới Biển Đông... là những tin đáng chú ý trong tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 0506 11062016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (05/06 - 11/06/2016)

    Bộ Tài chính tiếp tục yêu cầu BIDV, Vietinbank phải trả cổ tức bằng tiền mặt; Vinalines xin thanh lý 6 con tàu; Bầu Đức viết tâm thư xin cổ đông thời gian vượt khó; lãi suất cho vay mua nhà ở xã hộixuống còn 4,8%...Cùng với những thông tin về tài chính- ngân hàng, bất động sản, thị trường tiêu dùng..là những tin tức - sự kiện

  • Nghin le chuyen tuan qua 0506 11062016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 05/06 - 11/06/2016

    Phượt thủ người anh tử nạn khi leo Fansipan; Chìm tàu du lịch trên sông Hàn; Cá chết nổi trắng hồ Hoàng Cầu; Cột điện mọc xuyên nhà dân giữa Hà Nội; Ớn lạnh thứ ma dược mới núp bóng thuốc lá thơm; Lộ diện đường dây mua chứng chỉ tiếng Anh có 1-0-2 tại Ninh Bình... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.