Quảng cáo bánh mỳ năm 1902 như thế nào?

Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

Lật giở báo chí tuần qua, tin người mẫu làm tiền, tin bóng đá loạn đả, tin nông dân giữ đất… Nói chung là tin "nóng" đến nhức đầu.

Bỗng dưng bắt được mấy tờ "Nông cổ mín đàm" năm 1902, xem lại bỗng thấy có tác dụng giả trí mà suy ngẫm. Bây giờ hỏi "Nông cổ mín đàm" là gì, chắc gì sinh viên đại học đã giải nghĩa nổi. Cách đây 110 năm, báo chí nước ta đã đi những bước đầu tiên, đọc những tờ báo xưa xưa ấy, nói thế nào viết thế, mới thấy ngôn ngữ báo chí nước ta, ngôn ngữ đời sống của nhân dân ta đã khác rất nhiều.

"Nông cổ mín đàm" là tờ báo về nông nghiệp và thương nghiệp. Có lẽ đó là tờ báo kinh tế đầu tiên ở nước ta, ngay từ đầu thế kỷ đã ra hàng tuần, do người Pháp làm chủ, một người Việt là Lương Khắc Ninh làm nội dung.

Hãy xem mẩu quảng cáo sau đây của một hàng bánh mỳ ở Sài Gòn, trên số báo ngày 16/10/1902 (tôi chép nguyên cách viết chính tả thời đó): "Nhà bánh mì của người An-nam làm là Pierre-Ngạn tại đường Kinh-lấp, tục gọi Boulevard Charner số 95. Người làm bành mì này học nghề làm như người Langsa, bánh tốt và ngon, bột chẳng có pha vật chi vô hết, chỉ có ý làm hơn của người ta đặng để bán, bán giá thường, và có thứ bánh ngon ngọt lắm, xin anh em mua thử mà dùng, thì biết ngon hơn hay là kém hơn của những người khác".

Dường như quảng cáo như trên vẫn chưa thấy hiệu quả, khoảng 1 tháng sau, ông Ngạn chủ hiệu bánh mì này lại quảng cáo kiểu khác trên số báo 16/11/1902. Mở đầu như sau: "Lời rao cho chư Quí-Viên đặng hay, nay tôi có lập một tiệm bánh mì tại (… địa chỉ như trên)..., bánh rất tốt, làm bột mì Langsa ròng, chẳng có pha, xin khi mua cho cẩn thận kẻo lộn bánh của chệc, lại trong tiệm tôi có nhiều thứ bánh ngọt và bánh mặng ngon lắm. Lại có bán nhiều thứ rượu Langsa nhứt hạng ngon ngọt mát bổ, giá bán rẻ hơn chỗ khác, có Café, sữa bò Chocolat dùng sớm mai và chiều. Vậy như viên quan quý khách có rảnh xin đến quán tôi, trước chơi sau giúp người đồng ban với nhau làm cho nên việc lâu dài".

Như vậy, thông tin cho ta biết, có nhiều hiệu bánh mỳ cạnh tranh với ông Ngạn, trong đó có các hiệu bánh của người Tàu, người Sài Gòn gọi là "Chệt", trong báo này viết là "chệc", lại không viết hoa. Kết thúc, chủ quán Ngạn kêu gọi tinh thần người "đồng ban", không rõ là thế nào.

Có một vài điều chú ý về văn bản chính tả chữ Việt hồi cách đây 110 năm. Những địa danh thì viết có gạch nối, chỉ có chữ hoa từ đầu tiên như: An-nam, Kinh-lấp; còn tên nước Pháp thì viết liền: Langsa. Tên địa danh bằng chữ Pháp thì viết nguyên: Boulevard Charner, tên gọi cà phê hay sô cô la cũng viết nguyên từ chữ Pháp. Có một vài chữ bây giờ luận không ra, "chư Quí- Viên" là gì? Có lẽ là "các quí vị" chăng. Chữ "mặn" viết là "mặng"…

Nhân đây, xin đọc đoạn quảng cáo bán xe hai bánh cũng trên các số báo 1902, đọc giải trí cho vui: "Nơi nhà Thầy-Phát ở tại đường Tháp-mười số 40, bán một cái xe Hai-bánh sơn vernis, có đèn, đồ bắt kê tây và ngựa. Xe đồ và ngựa còn mới tinh hảo đã chơi chừng hai mươi ngày, như vị nào muốn mua hãy đến đó xem coi, bán rẻ hơn giá thường".

Ngôn ngữ báo chí, ngôn ngữ văn chương bây giờ khác xa ngôn ngữ bình dân, đó là xu thế phát triển hợp quy luật, nhưng cũng có nguy cơ giáo điều hóa, đến nỗi đôi khi giới trí thức coi ngôn ngữ bình dân là thấp kém. Cũng lại là một kiểu nguy cơ mới…

Xuân Hưng

Việt Báo
Comment :Quảng cáo bánh mỳ năm 1902 như thế nào?
Viết phản hồi
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Quảng cáo bánh mỳ năm 1902 như thế nào? bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Quang cao banh my nam 1902 nhu the nao ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Quảng cáo bánh mỳ năm 1902 như thế nào? ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Xã Hội
1902 Advertising bread like?
How to, advertising, bread, newspapers, language, people, information, make, year, writing
1902 Advertising bread How-flip through the press last week, a private money-making model , Loan Information soccer, private farmers to keep land ... News "hot" headaches ..
Choáng với thu nhập cực khủng của trai đẹp massage sung sướng
Choáng với thu nhập cực khủng của trai đẹp massage sung sướng

Nhận mình là số 1 trong động massage sung sướng, dù không quá đẹp trai nhưng với ngón nghề điêu luyện, P. có thu nhập cực khủng, hơn 100 triệu mỗi tháng.

  • Thoi su 24h296 Ly ky chuyen bo xuong to ke giet nguoi
    Thời sự 24h(29/6): Ly kỳ chuyện bộ xương tố kẻ giết người

    Nâng lương, thăng quân hàm 9 quân nhân phi hành đoàn CASA-212; Gái trẻ bị giật túi xách ngã bất tỉnh "suýt chết" trên phố Hà Nội; Sự thật giật mình về xuất xứ của những gói bột màu nhuộm miến; Cô gái xinh như hotgirl bị tố lấy tiền từ thiện mưu lợi cá nhân; Vợ trẻ dùng mũ bảo hiểm “phang” túi bụi vào đầu chồng mặc con khóc thét giữa phố

  • Thoi su 24h286 Nguyen nhan phuot thu Anh thiet mang
    Thời sự 24h(28/6): Nguyên nhân phượt thủ Anh thiệt mạng

    Vụ cháy 4 người chết: Đau đớn dãy quan tài xếp cạnh nhau; Hộp đen máy bay quan trọng thế nào trong việc 'giải phẫu' tai nạn?; Từ 1/8: Trạm thu phí để xe ùn tắc sẽ bị phạt 70 triệu đồng; Shipper khốn đốn vì bị kẻ giả mạo nhân viên cửa hàng lừa mất gần 2 triệu đồng; Gia đình phượt thủ người Anh tử nạn ở Fansipan hé lộ nguyên nhân thiệt mạng

  • Thoi su 24h276 6 diem mo trong vu an o Binh Phuoc
    Thời sự 24h(27/6): 6 điểm mờ trong vụ án ở Bình Phước

    Thảm cảnh chung cư: Nước phun từ thang máy vào phòng ngủ tầng 21; Ngân hàng ưu tiên tuyển người cùng họ sếp: Vi phạm luật lao động?; 'Ngáo đá' có thể dẫn đến hành vi giết người chặt xác; Vợ xinh đẹp mất tích lúc đang tắm: Người yêu cũ bất ngờ lên tiếng; Hé lộ cuộc mua bán củ sâm Ngọc Linh "khủng" quý hiếm hơn 100 tuổi

  • Thoi su 24h2306 Cha om con 28 thang tuoi nhay lau tu tu
    Thời sự 24h(23/06): Cha ôm con 28 tháng tuổi nhảy lầu tự tử

    Tai nạn thảm khốc trên đèo Prenn: Cấm xe lưu thông vào ban đêm; Nhân viên BV Bạch Mai "buôn" điện thoại: "Buôn" 4 phút; Cặp bồ với "chồng nhà người ta", cô gái trẻ bị lột áo ngay tại nơi làm việc; Thảm sát Bình Phước: Gian nan nộp tiền khắc phục hậu quả; Thanh Hoá: Phát hiện nhầm con sau 4 năm vì cha mẹ trắng trẻo, con ngăm đen

  • Thoi su 24h2206 Hung thu giet hai nu sinh lop 12
    Thời sự 24h(22/06): Hung thủ giết hại nữ sinh lớp 12

    Nhận đỡ đầu con của Đại tá Trần Quang Khải tới năm 18 tuổi; Đằng sau người đàn bà chạy xe ôm 'ghê gớm' ở bến xe Gia Lâm; Nữ sinh trường Cao đẳng Công thương mất tích bí ẩn hơn nửa tháng; Trục lợi từ video khoe thân qua Facebook Live ở Việt Nam; Tai nạn kinh hoàng, xe cứu thương nát đầu, 10 người thương vong

  • Thoi su 24h2106 100 dan choi phe ma tuy trong khach san
    Thời sự 24h(21/06): 100 dân chơi phê ma túy trong khách sạn

    Hàng loạt bé trai Hà Nội dưới 5 tuổi dễ trở thành “thái giám”; Phạt nặng xe không treo khẩu hiệu: Nặng bệnh hình thức; Đã có ‘vòng kim cô’, chủ dự án BOT hết thời ‘tay không bắt giặc’; TNGT 7 người chết: Hàng nghìn HS nghẹn ngào tiễn đưa 3 cô giáo; Hi hữu ở HN: Chủ say rượu ngủ giữa đường, chó nhất quyết đứng trông

  • Thoi su 24h2006 Co dau xinh dep mat tich khi tam
    Thời sự 24h(20/06): Cô dâu xinh đẹp mất tích khi tắm

    Máy bay CASA 212 bị nạn: Ngóng đợi tin các anh trở về đất Mẹ; Tai nạn ở đèo Prenn 7 người chết: Nhiều sai phạm cần khởi tố vụ án ; Vỡ hồ chứa nước đãi titan: Hàng loạt sai phạm chỉ được coi là "thiếu sót"?; Vụ đánh ghen tại bigc quận Hà Đông, Hà Nội: Hành vi “có tổ chức” sẽ bị xử lý nghiêm!;

  • Thoi su 24h1706 Phan no co giao tat bom bop vao mat tre
    Thời sự 24h(17/06): Phẫn nộ cô giáo tát bôm bốp vào mặt trẻ

    Máy bay chở chín người tìm Su-30MK2 mất tích; Nửa đêm, bị kẻ lạ mặt ném mắm tôm vào nhà "khủng bố" tinh thần?; Đã tìm được thi thể phi công Trần Quang Khải; Phẫn nộ clip cô giáo tát bôm bốp vào mặt bé trai 3 tuổi; Bùng nổ các vụ đánh ghen: Trước hả hê, sau hối hận; CSGT phạt lỗi lốp mòn, đèn mờ bằng... mắt: Bức xúc!

  • Thoi su 24h1606 Danh ghen kinh hoang o Ha Dong
    Thời sự 24h(16/06): Đánh ghen kinh hoàng ở Hà Đông

    CSGT phạt lỗi lốp mòn, đèn mờ bằng... mắt; Mẹ 9x bỏ xác con gái ở bụi keo: Bán xe máy, quay lại xin làm phụ hồ; Cuộc sống hiện tại của 3 cha con bé trai bị bỏ rơi ở quán phở; Hơn 1.000 người tìm phi công Su-30 từ Hà Tĩnh đến Thái Bình; Gia cảnh của mẹ trẻ bị tố giả khổ lên mạng xin sữa cho con rồi đem bán

  • Nghin le chuyen tuan qua 1906 25062016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 19/06 - 25/06/2016

    9 quân nhân trên Casa 212 đã hy sinh; Tai nạn thảm khốc ở đèo Prenn - Đà Lạt; An toàn hàng không sân bay Nội Bài bị uy hiếp vì tia lazer; Một giáo viên “phản pháo” việc tuyển dụng vợ phi công Khải; Những vụ đánh ghen lột trần tình địch giữa phố ... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 196 256
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (19/6 - 25/6)

    Căn bệnh cướp mạng gần 5.000 phụ nữ Việt mỗi năm; Sử dụng điều hòa quá lạnh làm tăng nguy cơ đột quỵ và tử vong; 10 thực phẩm Trung Quốc chuyên gia Mỹ khuyên tránh xa; Chuyên gia chia sẻ bài thuốc hạ sốt cho trẻ bằng cây nhà lá vườn;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Su kien quoc te noi bat 196256
    Sự kiện quốc tế nổi bật (19/6-25/6)

    Người Anh lựa chọn rời EU; bão tử thần tấn công Trung Quốc, 898 người thương vong; Chủ tịch Kim Jong Un tự tin tên lửa Triều Tiên đã có thể đánh trúng Mỹ'; Tổng thống Indonesia họp kín bàn cách phá 'đường lưỡi bò'... là những tin đáng chú ý trong tuần này.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 126 186
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (12/6 - 18/6)

    Cô gái 20 tuổi tử vong sau khi được truyền dịch; Cá nục nhiễm chất cực độc phenol; Bé gái 5 tuổi liệt mặt vì mẹ bật điều hoà suốt đêm; Con bị tật bẩm sinh, đừng chậm trễ... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1206 18062016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 12/06 - 18/06/2016

    Máy bay Su-30, CASA gặp nạn trên biển; Bé trai 2 tuổi bị bỏ rơi cùng lá thư tuyệt vọng; Cá nục nghi nhiễm chất Phenol cực độc; Hot girl bị đánh ghen lột đồ tại siêu thị Big C Hà Đông; Cô giáo tát bôm bốp vào mặt bé trai 3 tuổi... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1206 1806
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (12/06 - 18/06)

    Đánh ghen "hội đồng" trước BigC Hà Đông; Toàn cảnh vụ dùng ô tô truy sát, nã đạn ở Hải Dương; Những bí mật đường dây cá độ nghìn tỷ của chủ salon ôtô; Từ chối chuyện chăn gối, chồng bị vợ đánh đến chết; Thầy tu trẻ vướng chuyện ái tình đẫm máu và nước mắt;....là những tin đáng chú ý.

  • Su kien quoc te noi bat 56116
    Sự kiện quốc tế nổi bật (5/6-11/6)

    Trung Quốc ráo riết xây dựng hải đăng ở Trường Sa; Nga có thể đánh bại NATO trong 60 giờ; Tổng thống Obama hậu thuẫn mạnh mẽ cho bà Hillary Clinton; Trung Quốc sẽ xây trạm nghiên cứu khổng lồ dưới Biển Đông... là những tin đáng chú ý trong tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 0506 11062016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (05/06 - 11/06/2016)

    Bộ Tài chính tiếp tục yêu cầu BIDV, Vietinbank phải trả cổ tức bằng tiền mặt; Vinalines xin thanh lý 6 con tàu; Bầu Đức viết tâm thư xin cổ đông thời gian vượt khó; lãi suất cho vay mua nhà ở xã hộixuống còn 4,8%...Cùng với những thông tin về tài chính- ngân hàng, bất động sản, thị trường tiêu dùng..là những tin tức - sự kiện

  • Nghin le chuyen tuan qua 0506 11062016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 05/06 - 11/06/2016

    Phượt thủ người anh tử nạn khi leo Fansipan; Chìm tàu du lịch trên sông Hàn; Cá chết nổi trắng hồ Hoàng Cầu; Cột điện mọc xuyên nhà dân giữa Hà Nội; Ớn lạnh thứ ma dược mới núp bóng thuốc lá thơm; Lộ diện đường dây mua chứng chỉ tiếng Anh có 1-0-2 tại Ninh Bình... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.