Quảng cáo bánh mỳ năm 1902 như thế nào?

Lật giở báo chí tuần qua, tin người mẫu làm tiền, tin bóng đá loạn đả, tin nông dân giữ đất… Nói chung là tin "nóng" đến nhức đầu.

Bỗng dưng bắt được mấy tờ "Nông cổ mín đàm" năm 1902, xem lại bỗng thấy có tác dụng giả trí mà suy ngẫm. Bây giờ hỏi "Nông cổ mín đàm" là gì, chắc gì sinh viên đại học đã giải nghĩa nổi. Cách đây 110 năm, báo chí nước ta đã đi những bước đầu tiên, đọc những tờ báo xưa xưa ấy, nói thế nào viết thế, mới thấy ngôn ngữ báo chí nước ta, ngôn ngữ đời sống của nhân dân ta đã khác rất nhiều.

"Nông cổ mín đàm" là tờ báo về nông nghiệp và thương nghiệp. Có lẽ đó là tờ báo kinh tế đầu tiên ở nước ta, ngay từ đầu thế kỷ đã ra hàng tuần, do người Pháp làm chủ, một người Việt là Lương Khắc Ninh làm nội dung.

Hãy xem mẩu quảng cáo sau đây của một hàng bánh mỳ ở Sài Gòn, trên số báo ngày 16/10/1902 (tôi chép nguyên cách viết chính tả thời đó): "Nhà bánh mì của người An-nam làm là Pierre-Ngạn tại đường Kinh-lấp, tục gọi Boulevard Charner số 95. Người làm bành mì này học nghề làm như người Langsa, bánh tốt và ngon, bột chẳng có pha vật chi vô hết, chỉ có ý làm hơn của người ta đặng để bán, bán giá thường, và có thứ bánh ngon ngọt lắm, xin anh em mua thử mà dùng, thì biết ngon hơn hay là kém hơn của những người khác".

Dường như quảng cáo như trên vẫn chưa thấy hiệu quả, khoảng 1 tháng sau, ông Ngạn chủ hiệu bánh mì này lại quảng cáo kiểu khác trên số báo 16/11/1902. Mở đầu như sau: "Lời rao cho chư Quí-Viên đặng hay, nay tôi có lập một tiệm bánh mì tại (… địa chỉ như trên)..., bánh rất tốt, làm bột mì Langsa ròng, chẳng có pha, xin khi mua cho cẩn thận kẻo lộn bánh của chệc, lại trong tiệm tôi có nhiều thứ bánh ngọt và bánh mặng ngon lắm. Lại có bán nhiều thứ rượu Langsa nhứt hạng ngon ngọt mát bổ, giá bán rẻ hơn chỗ khác, có Café, sữa bò Chocolat dùng sớm mai và chiều. Vậy như viên quan quý khách có rảnh xin đến quán tôi, trước chơi sau giúp người đồng ban với nhau làm cho nên việc lâu dài".

Như vậy, thông tin cho ta biết, có nhiều hiệu bánh mỳ cạnh tranh với ông Ngạn, trong đó có các hiệu bánh của người Tàu, người Sài Gòn gọi là "Chệt", trong báo này viết là "chệc", lại không viết hoa. Kết thúc, chủ quán Ngạn kêu gọi tinh thần người "đồng ban", không rõ là thế nào.

Có một vài điều chú ý về văn bản chính tả chữ Việt hồi cách đây 110 năm. Những địa danh thì viết có gạch nối, chỉ có chữ hoa từ đầu tiên như: An-nam, Kinh-lấp; còn tên nước Pháp thì viết liền: Langsa. Tên địa danh bằng chữ Pháp thì viết nguyên: Boulevard Charner, tên gọi cà phê hay sô cô la cũng viết nguyên từ chữ Pháp. Có một vài chữ bây giờ luận không ra, "chư Quí- Viên" là gì? Có lẽ là "các quí vị" chăng. Chữ "mặn" viết là "mặng"…

Nhân đây, xin đọc đoạn quảng cáo bán xe hai bánh cũng trên các số báo 1902, đọc giải trí cho vui: "Nơi nhà Thầy-Phát ở tại đường Tháp-mười số 40, bán một cái xe Hai-bánh sơn vernis, có đèn, đồ bắt kê tây và ngựa. Xe đồ và ngựa còn mới tinh hảo đã chơi chừng hai mươi ngày, như vị nào muốn mua hãy đến đó xem coi, bán rẻ hơn giá thường".

Ngôn ngữ báo chí, ngôn ngữ văn chương bây giờ khác xa ngôn ngữ bình dân, đó là xu thế phát triển hợp quy luật, nhưng cũng có nguy cơ giáo điều hóa, đến nỗi đôi khi giới trí thức coi ngôn ngữ bình dân là thấp kém. Cũng lại là một kiểu nguy cơ mới…

Xuân Hưng

Việt Báo

Video được xem nhiều nhất

Nghệ thuật làm gốm sứ khiến bạn phải lóa mắt
00:00 / --:--

Video nổi bật

TIN Xã Hội NỔI BẬT

“Trảm” ngay người đề xuất nhập toa tàu cũ

Thông tin ngành đường sắt Hà Nội đề xuất nhập hơn 100 toa tàu cũ từ Trung Quốc đã làm dư luận bức xúc. Ngay trong ngày 3-2, Bộ trưởng Đinh La Thăng đã chỉ đạo cách chức người chủ xị đề xuất này

Clip: Lý do những chậu hoa ven hồ Hoàn Kiếm cứ "không cánh mà bay"

Những ngày qua, câu chuyện nhiều chậu hoa ven hồ Hoàn Kiếm bỗng dưng "không cánh mà bay" sau mỗi đêm, đã khiến nhà quản lý và các công nhân cây xanh môi trường rất đau đầu. Và đây có lẽ chính là lý do. Một hình ảnh rất buồn...

Nhận xét tin Quảng cáo bánh mỳ năm 1902 như thế nào?

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Quảng cáo bánh mỳ năm 1902 như thế nào? bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Quang cao banh my nam 1902 nhu the nao ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Quảng cáo bánh mỳ năm 1902 như thế nào? ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Xã Hội.

1902 Advertising bread like?
How to, advertising, bread, newspapers, language, people, information, make, year, writing

1902 Advertising bread How-flip through the press last week, a private money-making model , Loan Information soccer, private farmers to keep land ... News "hot" headaches ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Xã Hội


  • Thoi su 24h0402 Virus Zika teo nao lay qua duong quan he
    Thời sự 24h(04/02): Virus Zika teo não lây qua đường quan hệ

    Những lần “trảm tướng” nhanh như chớp của Bộ trưởng Thăng; Hành trình vây bắt đối tượng có lệnh truy nã đặc biệt nguy hiểm; Hành lý của khách bị rạch ở sân bay: Thanh tra Bộ GTVT vào cuộc; Phá trọng án trong những ngày Tết nguyên đán đã cận kề;Câu chuyện giảm nghèo chưa bao giờ dừng lại;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 04/02/2016.

  • Thoi su 24h0302 Dot phao no co the bi tu den 7 nam
    Thời sự 24h(03/02): Đốt pháo nổ có thể bị tù đến 7 năm

    Sửa tàu Cát Linh-Hà Đông, Trung Quốc chưa nghe: Tội hình thức; “Ngáo đá” khống chế hai cháu bé, dọa dội nước sôi; "Choáng" với quy trình sản xuất chè Đinh 3 triệu đồng/kg; Sự thật sau lời đồn về cái chết bí ẩn của nam sinh trên cầu; Liên tiếp có nhiều trẻ em nhập viện vì ngộ độc chì trong thuốc cam;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 03/02/2016.

  • Thoi su 24h0202 sap bay lua doi 3 trieu lay 12 trieu
    Thời sự 24h(02/02): sập bẫy lừa đổi 3 triệu lấy 12 triệu

    3/14 mẫu thực phẩm phục vụ Tết không đạt chất lượng; 102 người đi bộ bị xử phạt trong ngày đầu: "Cần nhưng chưa đủ"?; Bị phát hiện bột ngọt từ nguyên liệu TQ, chốt cửa tẩu tán; WHO ban bố tình trạng khẩn cấp toàn cầu về virus Zika;

  • Thoi su 24h0102 Dao mo moi chon trom di 1 phan co the
    Thời sự 24h(01/02): Đào mộ mới chôn, trộm đi 1 phần cơ thể

    Kẻ gian đào mộ mới chôn, trộm đi một phần cơ thể; Đã tháo dỡ hết biển báo dưới 50km/h sau 10 ngày; CSGT trưng dụng tài sản cá nhân, tổ chức: Luật quy định thế nào?; "Người dân đừng trộm hoa ven hồ Gươm nữa"; Đã có kết quả xét nghiệm gạo từ thiện gây ngộ độc;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 01/02/2016.

  • Thoi su 24h2901 Nghi pham giet vo chong dai gia o TG
    Thời sự 24h(29/01): Nghi phạm giết vợ chồng đại gia ở TG

    Nghi “ăn gạo từ thiện… ngộ độc”: Hội nạn nhân chất độc da cam lên tiếng; Hành trình phá đường dây ma túy hội quý tử con nhà giàu; Việt Nam lên phương án đối phó với virus Zika gây teo não; Sân bay Nội Bài lên tiếng vụ "vòi vĩnh": Người tố trên Facebook nói gì?; Coi chừng lỡ chuyến tàu Tết vì... vé không hợp lệ!;... là những tin tức thời sự nổi bật

  • Tet binh than 2016
    Tết bính thân 2016

    Người Việt có thói quen quan tâm tới cuộc sống cá nhân của nhau. Nhưng điều này không phải phù hợp, thậm chí thành khiếm nhã. Tết là dịp điều này thể hiện rõ nhất.

  • Xu phat nguoi di bo vi pham giao thong o HN
    Xử phạt người đi bộ vi phạm giao thông ở HN

    Tai nạn giao thông chết người do người đi bộ gây ra ở TP.HCM và Hà Nội đáng báo động.

  • Hari Won Tran Thanh Yeu that hay PR
    Hari Won - Trấn Thành: Yêu thật hay PR?

    Showbiz Việt hôm qua (3/2) dậy sóng sau khi hình ảnh MC đắt show bậc nhất hiện nay "khóa môi", cõng người yêu cũ Đinh Tiến Đạt xuất hiện trên mạng.

  • Virus Zika gay tat dau nho o tre so sinh
    Virus Zika gây tật đầu nhỏ ở trẻ sơ sinh

    Mỹ vừa ghi nhận ca lây nhiễm virus Zika gây bệnh teo não đầu tiên không phải do muỗi đốt mà dường như từ quan hệ tình dục.

  • Tien gia cong khai rao ban tren facebook
    Tiền giả công khai rao bán trên facebook

    Lợi dùng lòng tham và sự nhẹ dạ cả tin của người dân, một số đối tượng đã dùng thủ đoạn đổi tiền thật lấy tiền giả để chiếm đoạt tài sản. ------------ Xem thêm: Tiền giả công khai rao bán trên facebook, http://vietbao.vn/tp/Tien-gia-cong-khai-rao-ban-tren-facebook/13583762/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Su kien quoc te noi bat 31162
    Sự kiện quốc tế nổi bật (31/1-6/2)

    Lệnh Hoàn Thành tiết lộ cho tình báo Mỹ bí mật thâm cung của Bắc Kinh; Hoà đàm Syria tạm ngừng do giao tranh khốc liệt trên chiến trường; Bà Clinton chính thức giành chiến thắng 'sít sao nhất lịch sử'; Viễn cảnh nước Anh rời khỏi Liên minh châu Âu đã cận kề.... là những tin chính trong tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 3101 06022016
    Toàn cảnh kinh tế tuần 31/01 – 06/02/2016

    Ngày 2/2/2016 diễn ra buổi họp báo Công bố giá thành sản xuất kinh doanh điện năm 2014, ông Đinh Quang Tri – Phó tổng giám đốc Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) khẳng định chưa có kế hoạch tăng giá điện, tuy nhiên tới mùa cao điểm, doanh nghiệp 'chưa nói trước được điều gì'. Cũng trong buổi họp này, tổng kết hoạt động kinh doanh của tập đoàn này, EVN lãi hơn

  • Nghin le chuyen tuan qua 0102 05022016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 01/02 - 05/02/2016

    Xử phạt người đi bộ vi phạm giao thông ở HN; CSGT trưng dụng tài sản của dân gây tranh cãi; Đề xuất mua tàu Trung Quốc cũ; Hoa trang trí ở hồ Gươm bị ăn trộm; Các điểm bắn pháo hoa giao thừa Tết Bính Thân 2016 tại 64 tỉnh, thành... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 3101 0602
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (31/01 - 06/02)

    Cảnh báo nạn trộm cắp, cướp giật dịp Tết; Phận tù 'mồ côi', Tết về rưng rưng nước mắt; Tiền giả công khai rao bán trên facebook; Rượu bia ngày Tết và những hệ lụy: Từ rượu giả đến tai nạn giao thông; Hành trình cảm động của người cha qua 15 tỉnh, thành đi tìm con; Phá án là trách nhiệm chứ không phải chiến công;.....là những tin đáng chú ý.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 311 62
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (31/1 - 6/2)

    Thái Lan phát hiện virus Zika, Bộ Y tế Việt Nam họp khẩn; Ăn tiết canh ngày Tết, dễ chết như chơi; Trẻ nhập viện liên tiếp vì ngộ độc chì từ thuốc cam; Không biết bị lạc nội mạc tử cung: Nhiều phụ nữ vô sinh;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.