Quảng cáo bánh mỳ năm 1902 như thế nào?

Lật giở báo chí tuần qua, tin người mẫu làm tiền, tin bóng đá loạn đả, tin nông dân giữ đất… Nói chung là tin "nóng" đến nhức đầu.

Bỗng dưng bắt được mấy tờ "Nông cổ mín đàm" năm 1902, xem lại bỗng thấy có tác dụng giả trí mà suy ngẫm. Bây giờ hỏi "Nông cổ mín đàm" là gì, chắc gì sinh viên đại học đã giải nghĩa nổi. Cách đây 110 năm, báo chí nước ta đã đi những bước đầu tiên, đọc những tờ báo xưa xưa ấy, nói thế nào viết thế, mới thấy ngôn ngữ báo chí nước ta, ngôn ngữ đời sống của nhân dân ta đã khác rất nhiều.

"Nông cổ mín đàm" là tờ báo về nông nghiệp và thương nghiệp. Có lẽ đó là tờ báo kinh tế đầu tiên ở nước ta, ngay từ đầu thế kỷ đã ra hàng tuần, do người Pháp làm chủ, một người Việt là Lương Khắc Ninh làm nội dung.

Hãy xem mẩu quảng cáo sau đây của một hàng bánh mỳ ở Sài Gòn, trên số báo ngày 16/10/1902 (tôi chép nguyên cách viết chính tả thời đó): "Nhà bánh mì của người An-nam làm là Pierre-Ngạn tại đường Kinh-lấp, tục gọi Boulevard Charner số 95. Người làm bành mì này học nghề làm như người Langsa, bánh tốt và ngon, bột chẳng có pha vật chi vô hết, chỉ có ý làm hơn của người ta đặng để bán, bán giá thường, và có thứ bánh ngon ngọt lắm, xin anh em mua thử mà dùng, thì biết ngon hơn hay là kém hơn của những người khác".

Dường như quảng cáo như trên vẫn chưa thấy hiệu quả, khoảng 1 tháng sau, ông Ngạn chủ hiệu bánh mì này lại quảng cáo kiểu khác trên số báo 16/11/1902. Mở đầu như sau: "Lời rao cho chư Quí-Viên đặng hay, nay tôi có lập một tiệm bánh mì tại (… địa chỉ như trên)..., bánh rất tốt, làm bột mì Langsa ròng, chẳng có pha, xin khi mua cho cẩn thận kẻo lộn bánh của chệc, lại trong tiệm tôi có nhiều thứ bánh ngọt và bánh mặng ngon lắm. Lại có bán nhiều thứ rượu Langsa nhứt hạng ngon ngọt mát bổ, giá bán rẻ hơn chỗ khác, có Café, sữa bò Chocolat dùng sớm mai và chiều. Vậy như viên quan quý khách có rảnh xin đến quán tôi, trước chơi sau giúp người đồng ban với nhau làm cho nên việc lâu dài".

Như vậy, thông tin cho ta biết, có nhiều hiệu bánh mỳ cạnh tranh với ông Ngạn, trong đó có các hiệu bánh của người Tàu, người Sài Gòn gọi là "Chệt", trong báo này viết là "chệc", lại không viết hoa. Kết thúc, chủ quán Ngạn kêu gọi tinh thần người "đồng ban", không rõ là thế nào.

Có một vài điều chú ý về văn bản chính tả chữ Việt hồi cách đây 110 năm. Những địa danh thì viết có gạch nối, chỉ có chữ hoa từ đầu tiên như: An-nam, Kinh-lấp; còn tên nước Pháp thì viết liền: Langsa. Tên địa danh bằng chữ Pháp thì viết nguyên: Boulevard Charner, tên gọi cà phê hay sô cô la cũng viết nguyên từ chữ Pháp. Có một vài chữ bây giờ luận không ra, "chư Quí- Viên" là gì? Có lẽ là "các quí vị" chăng. Chữ "mặn" viết là "mặng"…

Nhân đây, xin đọc đoạn quảng cáo bán xe hai bánh cũng trên các số báo 1902, đọc giải trí cho vui: "Nơi nhà Thầy-Phát ở tại đường Tháp-mười số 40, bán một cái xe Hai-bánh sơn vernis, có đèn, đồ bắt kê tây và ngựa. Xe đồ và ngựa còn mới tinh hảo đã chơi chừng hai mươi ngày, như vị nào muốn mua hãy đến đó xem coi, bán rẻ hơn giá thường".

Ngôn ngữ báo chí, ngôn ngữ văn chương bây giờ khác xa ngôn ngữ bình dân, đó là xu thế phát triển hợp quy luật, nhưng cũng có nguy cơ giáo điều hóa, đến nỗi đôi khi giới trí thức coi ngôn ngữ bình dân là thấp kém. Cũng lại là một kiểu nguy cơ mới…

Xuân Hưng

Việt Báo

Video được xem nhiều nhất

10 cử chỉ bị coi là thô bỉ khi đi du lịch nước ngoài
00:00 / --:--

Video nổi bật

TIN Xã Hội NỔI BẬT

Hy hữu những lần nhặt được vali tiền, vàng ở Việt Nam

Họ đều là những người lao động có cuộc sống mưu sinh vất vả, nhưng vô tình nhặt được tiền, vàng – món quà từ “trên trời rơi xuống” họ bỗng chốc đổi đời thành "đại gia".

Nhận xét tin Quảng cáo bánh mỳ năm 1902 như thế nào?

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Quảng cáo bánh mỳ năm 1902 như thế nào? bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Quang cao banh my nam 1902 nhu the nao ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Quảng cáo bánh mỳ năm 1902 như thế nào? ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Cùng Suy Ngẫm của chuyên mục Xã Hội.

1902 Advertising bread like?
How to, advertising, bread, newspapers, language, people, information, make, year, writing

1902 Advertising bread How-flip through the press last week, a private money-making model , Loan Information soccer, private farmers to keep land ... News "hot" headaches ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Xã Hội


  • Thoi su 24h278 Bat GD la chong cua mot a hau
    Thời sự 24h(27/8): Bắt GĐ là chồng của một á hậu

    Lương tối thiểu Việt Nam quá cao?; Bắt giám đốc là chồng một Á hậu chiếm đoạt 300 tỉ đồng; Chân dung Hoa hậu có gia thế hoành tráng nhất Việt Nam; Thông tin bất ngờ về tài xế taxi gây náo loạn phố HN

  • Thoi su 24h268 Them vu ca nha bi truy sat o Gia Lai
    Thời sự 24h(26/8): Thêm vụ cả nhà bị truy sát ở Gia Lai

     Tàu đâm ôtô, lái xe văng xuống cống tử vong; Ông Đặng Thành Tâm đối mặt với tin đồn bị bắt; Một nửa ít biết của MC Thanh Tùng, Thụy Vân; Bé gái bị mẹ tẩm xăng đốt vì thiếu nợ tiền vé số; 

  • Thoi su 24h258 Sat cong trinh duong sat tren cao roi trung o to
    Thời sự 24h(25/8): Sắt công trình đường sắt trên cao rơi trúng ô tô

     Dân khóc ròng vì 1.600 cây sưa đỏ bị chặt trộm; Thanh sắt công trình đường sắt trên cao rơi trúng ô tô; Ảnh bất ngờ của MC Long Vũ, Anh Tuấn; Xác định được lái xe Audi gây tai nạn trên cao tốc; 

  • Thoi su 24h248 Ca gia dinh tu lam dam tang cho minh
    Thời sự 24h(24/8): Cả gia đình tự làm đám tang cho... mình

     Bộ GTVT lên tiếng vụ xây cầu treo phục vụ chủ tịch xã; Lạ: Đang sống, cả nhà tự làm đám tang cho mình; Siêu xe 15 tỷ "nát đầu" sau khi đâm dải phân cách; Tài sản kếch xù của đại gia vừa đột tử ở HN; 

  • Thoi su tuan qua Tham an chem chet 4 nguoi o Gia Lai
    Thời sự tuần qua: Thảm án chém chết 4 người ở Gia Lai

    Bộ trưởng nhận trách nhiệm về bất cập trong xét tuyển ĐH; Ông Đoàn Văn Vươn được đề nghị đặc xá năm 2015; Xuất hiện dòng suối 'máu' bất thường ở Điện Biên; MC Thảo Vân bị tổn thương nặng nề trên máy bay; Giết vợ rồi đi cả ngàn km về quê chém chết tình địch; Xe máy chứa hơn một tỷ đồng bỏ lại bên lề đường...là những thông tin thời sự nổi bật tuần qua.

  • Nhung vu canh sat giao thong bat cuop
    Những vụ cảnh sát giao thông bắt cướp

    Đã có rất nhiều trường hợp vận chuyển ma túy, đối tượng truy nã bị bắt giữ ngay trên đường di chuyển và dĩ nhiên ở góc độ này, Cảnh sát giao thông chính là những người đấu tranh trực tiếp với những kẻ phạm tội

  • Bangkok rung chuyen vi danh bom
    Bangkok rung chuyển vì đánh bom

    19 giờ tối 17/8, một quả bom được cài ngay bên trong khuôn viên ngôi đền Hindu giáo ở trung tâm thủ đô Bangkok của Thái Lan đã phát nổ, gây ra một cảnh tượng tang hoang, hỗn loạn. Chưa có tổ chức nào nhận trách nhiệm gây ra vụ..

  • Tang tiep 1 ty gia noi bien do len 3
    Tăng tiếp 1% tỷ giá, nới biên độ lên +/-3%

    Nhận định về tình hình kinh tế Việt Nam trong sự biến động của tỷ giá, HSBC cho biết, Việt Nam trong thời gian gần đây đã thể hiện là một trong vài nền kinh tế châu Á có số liệu xuất khẩu mạnh mẽ... ------------ Xem thêm: Tăng tiếp 1% tỷ giá, nới biên độ lên +/-3%, http://vietbao.vn/tp/Ty-gia-tang/12367640/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Be 5 tuoi da day thi vi an com me nau
    Bé 5 tuổi đã dậy thì vì ăn cơm mẹ nấu

    Đó là lời khẳng định của các bác sỹ chuyên ngành trước hiện tượng, có nhiều trẻ mới chỉ 5 tuổi, thậm chí 2-3 tuổi đã có những biểu hiện của tuổi dậy thì.

  • Ong bo 9X gio bang xin viec giua duong
    Ông bố 9X giơ bảng xin việc giữa đường

    Mang tấm biển kể lể về hoàn cảnh khó khăn sau tốt nghiệp, ông bố 9X nhận được rất nhiều ý kiến đa chiều từ dân mạng, các bạn trẻ.

  • Tin Suc khoe tuan qua 15082208 Tranh cai clip tam be so sinh trong bon inox
    Tin Sức khỏe tuần qua (15/08-22/08): Tranh cãi clip tắm bé sơ sinh trong bồn inox

    Clip tắm bé sơ sinh trong bồn rửa inox gây tranh cãi; Cẩn trọng với bệnh viêm màng não; Bé gái 5 tuổi đã dậy thì vì ăn cơm mẹ nấu; Con nhiễm lỵ amip, đau bụng triền miên vì mẹ cho ăn cơm "nhá"; Ăn chay tốt cho sức khỏe hay không; Suy kiệt cơ thể và nhập viện vì mắc chứng loạn dâm;...là những tin sức khỏe đáng chú ý tuần qua. ------------ Xem thêm: Tin Sức khỏe tuần qua (15/08-22/08): Tranh cãi clip tắm bé sơ sinh trong bồn inox, http://vietbao.vn/Suc-khoe/Tin-Suc-khoe-tuan-qua-15082208-Tranh-cai-clip-tam-be-so-sinh-trong-bon-inox/2147590769/248/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Toan canh kinh te tuan 1608 22082015
    Toàn cảnh kinh tế tuần 16/08 - 22/08/2015

    Chiều 19/8 giá xăng giảm gần 800 đồng/lít, với lần điêu chỉnh này các DN xăng dầu vẫn tiếp tục lãi lớn nhờ giá xăng dầu NK giảm xuống mức thấp kỷ lục; cũng ngày 19/8 NHNN quyết định tăng thêm 1% tỷ giá bình quân liên ngân hàng giữa đồng Việt Nam với Đô la Mỹ, nới biên độ tỷ giá từ +/-2% lên +/-3% với mục đích chủ động dẫn dắt thị trường; CEO và Phó tổng giám đốc DongA Bank bị đình chỉ chức vụ, quyền hạn tại ngân hàng... Cùng với đó, những thông tin về bất động sản, tài chính- ngân hàng, thị trường tiêu dùng... tiếp tục là những tin tức, sự kiện kinh tế nóng hổi trong tuần vừa qua. ------------ Xem thêm: Toàn cảnh kinh tế tuần 16/08 - 22/08/2015, http://vietbao.vn/Kinh-te/Toan-canh-kinh-te-tuan-1608-22082015/2147590745/47/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Nghin le chuyen tuan qua 1608 2208
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (16/08 - 22/08)

    Bục túi nước hầm lò than ở Quảng Ninh; Thực hư sinh viên trường múa thoát y phản cảm ở quán bar?; Cô gái xinh đẹp bỗng hóa thành bà lão đã qua đời; Tắm trẻ sơ sinh trong bồn rửa bát; Hà Nội mất nước, trách nhiệm như đứa trẻ mồ côi....là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua. ------------ Xem thêm: Nghìn lẻ chuyện tuần qua (16/08 - 22/08), http://vietbao.vn/Xa-hoi/Nghin-le-chuyen-tuan-qua-1608-2208/2147590760/157/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1608 2208
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (16/08 - 22/08)

    Đằng sau những vụ đột kích sới bạc lớn; Những má mì xinh đẹp điều hành bán dâm; 'Nóng' tội phạm trộm cắp xe máy; Những chiến công thầm lặng của lực lượng 141 Hà Nội; Nghi án con dâu hạ độc cả nhà bằng thuốc trừ sâu tại Trung Quốc; Những “bóng hồng” phá án khiến không ít trùm ma túy phải khiếp sợ;.....là những tin đáng chú ý trong tuần. ------------ Xem thêm: Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (16/08 - 22/08), http://vietbao.vn/An-ninh-Phap-luat/Tin-An-ninh-Phap-luat-tuan-qua-1608-2208/2147590736/218/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Su kien quoc te noi bat 168228
    Sự kiện quốc tế nổi bật (16/8-22/8)

    Bangkok rung chuyển vì đánh bom; Indonesia đánh chìm 34 tàu cá nước ngoài; tình hình căng thẳng trên bán đảo Triều Tiên; nữ Thủ tướng đầu tiên của Hàn Quốc lãnh án tù... là những tin chính trong tuần qua.