Quảng cáo bánh mỳ năm 1902 như thế nào?

Lật giở báo chí tuần qua, tin người mẫu làm tiền, tin bóng đá loạn đả, tin nông dân giữ đất… Nói chung là tin "nóng" đến nhức đầu.

Bỗng dưng bắt được mấy tờ "Nông cổ mín đàm" năm 1902, xem lại bỗng thấy có tác dụng giả trí mà suy ngẫm. Bây giờ hỏi "Nông cổ mín đàm" là gì, chắc gì sinh viên đại học đã giải nghĩa nổi. Cách đây 110 năm, báo chí nước ta đã đi những bước đầu tiên, đọc những tờ báo xưa xưa ấy, nói thế nào viết thế, mới thấy ngôn ngữ báo chí nước ta, ngôn ngữ đời sống của nhân dân ta đã khác rất nhiều.

"Nông cổ mín đàm" là tờ báo về nông nghiệp và thương nghiệp. Có lẽ đó là tờ báo kinh tế đầu tiên ở nước ta, ngay từ đầu thế kỷ đã ra hàng tuần, do người Pháp làm chủ, một người Việt là Lương Khắc Ninh làm nội dung.

Hãy xem mẩu quảng cáo sau đây của một hàng bánh mỳ ở Sài Gòn, trên số báo ngày 16/10/1902 (tôi chép nguyên cách viết chính tả thời đó): "Nhà bánh mì của người An-nam làm là Pierre-Ngạn tại đường Kinh-lấp, tục gọi Boulevard Charner số 95. Người làm bành mì này học nghề làm như người Langsa, bánh tốt và ngon, bột chẳng có pha vật chi vô hết, chỉ có ý làm hơn của người ta đặng để bán, bán giá thường, và có thứ bánh ngon ngọt lắm, xin anh em mua thử mà dùng, thì biết ngon hơn hay là kém hơn của những người khác".

Dường như quảng cáo như trên vẫn chưa thấy hiệu quả, khoảng 1 tháng sau, ông Ngạn chủ hiệu bánh mì này lại quảng cáo kiểu khác trên số báo 16/11/1902. Mở đầu như sau: "Lời rao cho chư Quí-Viên đặng hay, nay tôi có lập một tiệm bánh mì tại (… địa chỉ như trên)..., bánh rất tốt, làm bột mì Langsa ròng, chẳng có pha, xin khi mua cho cẩn thận kẻo lộn bánh của chệc, lại trong tiệm tôi có nhiều thứ bánh ngọt và bánh mặng ngon lắm. Lại có bán nhiều thứ rượu Langsa nhứt hạng ngon ngọt mát bổ, giá bán rẻ hơn chỗ khác, có Café, sữa bò Chocolat dùng sớm mai và chiều. Vậy như viên quan quý khách có rảnh xin đến quán tôi, trước chơi sau giúp người đồng ban với nhau làm cho nên việc lâu dài".

Như vậy, thông tin cho ta biết, có nhiều hiệu bánh mỳ cạnh tranh với ông Ngạn, trong đó có các hiệu bánh của người Tàu, người Sài Gòn gọi là "Chệt", trong báo này viết là "chệc", lại không viết hoa. Kết thúc, chủ quán Ngạn kêu gọi tinh thần người "đồng ban", không rõ là thế nào.

Có một vài điều chú ý về văn bản chính tả chữ Việt hồi cách đây 110 năm. Những địa danh thì viết có gạch nối, chỉ có chữ hoa từ đầu tiên như: An-nam, Kinh-lấp; còn tên nước Pháp thì viết liền: Langsa. Tên địa danh bằng chữ Pháp thì viết nguyên: Boulevard Charner, tên gọi cà phê hay sô cô la cũng viết nguyên từ chữ Pháp. Có một vài chữ bây giờ luận không ra, "chư Quí- Viên" là gì? Có lẽ là "các quí vị" chăng. Chữ "mặn" viết là "mặng"…

Nhân đây, xin đọc đoạn quảng cáo bán xe hai bánh cũng trên các số báo 1902, đọc giải trí cho vui: "Nơi nhà Thầy-Phát ở tại đường Tháp-mười số 40, bán một cái xe Hai-bánh sơn vernis, có đèn, đồ bắt kê tây và ngựa. Xe đồ và ngựa còn mới tinh hảo đã chơi chừng hai mươi ngày, như vị nào muốn mua hãy đến đó xem coi, bán rẻ hơn giá thường".

Ngôn ngữ báo chí, ngôn ngữ văn chương bây giờ khác xa ngôn ngữ bình dân, đó là xu thế phát triển hợp quy luật, nhưng cũng có nguy cơ giáo điều hóa, đến nỗi đôi khi giới trí thức coi ngôn ngữ bình dân là thấp kém. Cũng lại là một kiểu nguy cơ mới…

Xuân Hưng

Việt Báo

TIN Xã Hội NỔI BẬT

Ly kỳ chuyện săn "ma gà" giữa đại ngàn Xuân Sơn

Vào những ngày cuối năm, tại bản Cỏi nằm sâu trong vườn quốc gia Xuân Sơn, thuộc huyện Thanh Sơn, tỉnh Phú Thọ, người dân ở khắp nơi đổ xô về săn lùng và tìm mua gà chín cựa.

Bộ trưởng Đinh La Thăng: "Thay ngay các nhà thầu yếu kém"

Bộ trưởng Bộ Giao thông vận tải yêu cầu khẩn trương rà soát lại năng lực nhà đầu tư, giải quyết dứt điểm các đơn vị yếu kém, thay thế bằng các nhà thầu có đầy đủ năng lực...

Nguồn cung vắc xin dịch vụ bị hạn chế

PGS.TS Trần Đắc Phu, Cục trưởng Cục Y tế Dự phòng cho biết, hiện lượng vắc xin dịch vụ cung ứng cho năm nay đang rất hạn chế do nhà sản xuất không cung cấp đủ. Việc người dân chờ đợi tiêm vắc xin dịch vụ rất nguy hiểm.

Nhận xét tin Quảng cáo bánh mỳ năm 1902 như thế nào?

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Quảng cáo bánh mỳ năm 1902 như thế nào? bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Quang cao banh my nam 1902 nhu the nao ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Quảng cáo bánh mỳ năm 1902 như thế nào? ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Cùng Suy Ngẫm của chuyên mục Xã Hội.

1902 Advertising bread like?
How to, advertising, bread, newspapers, language, people, information, make, year, writing

1902 Advertising bread How-flip through the press last week, a private money-making model , Loan Information soccer, private farmers to keep land ... News "hot" headaches ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Xã Hội


  • Thoi su 24h282 Dam dai phan cach o to bi xuyen toac
    Thời sự 24h(28/2): Đâm dải phân cách, ô tô bị xuyên toạc

    'Để công an xã điều tra dễ bỏ lọt, oan sai'; Đâm vào dải phân cách, ô tô bị xuyên toạc trên cao tốc; Tịch thu bán đấu giá hòn đá gần 30 tấn, giá chục tỷ đồng;... là những thông tin thời sự đáng chú ý ngày 27/2.

  • Thoi su 24h272 Giang chuc 2 PGD So
    Thời sự 24h(27/2): Giáng chức 2 PGĐ Sở

    Giảm gần 3 tỷ USD xây sân bay Long Thành; Bán sân bay Phú Quốc lấy vốn xây sân bay Long Thành; Thanh Hóa bắt xe giường nằm ‘nhồi" 117 khách; Hai PGĐ sở đánh nhau bị giáng chức, cảnh cáo;Đắk Nông: Đào được hòn đá quý 27 tấn...

  • Thoi su 24h 262 Vietjet muon mua lai nua san bay Noi Bai
    Thời sự 24h (26/2): Vietjet muốn mua lại nửa sân bay Nội Bài

    ATM của Agribank bị phá, lấy đi gần 1 tỷ đồng; Vietjet muốn mua lại nửa sân bay quốc tế Nội Bài; Phá sàn vàng "hút" 180 tỷ đồng của nhà đầu tư; Ùn tắc kéo dài: Hà Nội tháo rào chắn; Tháng 3, có 4 đợt không khí lạnh...

  • Thoi su trong ngay Cuong do la len tieng ve vu tai nan
    Thời sự trong ngày: Cường đô la lên tiếng về vụ tai nạn

    Ông Nguyễn Quang Lập được tại ngoại điều tra; Siêu xe gây tai nạn đứng tên sở hữu Cường “đô la”; Sáp nhập ngân hàng: Những chuyện hậu trường; Cụ ông tử vong sau một giờ thuê khách sạn...

  • Thoi su 24h092 Hai xe khach tong nhau 10 nguoi chet
    Thời sự 24h(09/2): Hai xe khách tông nhau, 10 người chết

    Hai xe khách tông nhau, 10 người chết; Đề nghị cách chức TBT báo Người cao tuổi; Sập hầm khai thác đá xanh, 3 người tử vong; 2 người Việt lọt danh sách tỷ phú thế giới; Nơi củ sâm to bằng… củ sắn... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 9/2.

  • Su kien quoc te noi bat 222 282
    Sự kiện quốc tế nổi bật (22/2 - 28/2)

    Lãnh đạo Đảng đối lập Nga bị ám sát ngay tại Moscow; kết quả vòng đám phán thứ 2 giữa Mỹ và Cuba; Mỹ xác nhận thông tin Trung Quốc đang tiến hành xây dựng các cảng hải quân và sân bay trên các đảo trên Biển Đông... là những tin chính trong tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 2202 2802
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (22/02 - 28/02)

    Hàng loạt tai nạn thảm khốc trong 9 ngày nghỉ Tết; Mùng 6 Tết, dân làng Ném Thượng vẫn chém lợn ở sân đình; Hỗn chiến tại Lễ hội Đền Gióng; Tiền lẻ, chen lấn: Nét đặc trưng “mới” của lễ hội Việt? ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua. ------------

  • Toan canh Showbiz tuan 2202 2802
    Toàn cảnh Showbiz tuần (22/02 – 28/02)

    ó nên chỉ trích hình ảnh GS Vũ Khiêu 'thơm' má hoa hậu Kỳ Duyên?,Vợ Baggio tiết lộ sảy thai 2 lần, bị 'cắm vài ba chục cái sừng', Các ngôi sao tranh cãi về “Chiếc váy màu gì?”, Kim Hyun Joong sắp có con với bạn gái bị hành hung, “Thiên thần” Karlie Kloss bỏ Victoria’s Secret,...là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 2202 2802
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (22/02 - 28/02)

    Ly kỳ chuyện đời các tướng cướp; Bị cáo về nhà ăn tết với… người bị hại; Vụ án khó điều tra bậc nhất lịch sử phá án Công an Hải Phòng; Những lá thư xin lỗi nức nở từ trại giam; 200 bánh heroin và những người đón Tết muộn; Các tổ 141 bắt nhiều vụ vận chuyển ma túy trong dịp Tết;......là những tin đáng chú ý trong tuần. ------------ Xem thêm: Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (22/02 - 28/02), http://vietbao.vn/An-ninh-Phap-luat/Tin-An-ninh-Phap-luat-tuan-qua-2202-2802/2147540033/218/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tong hop Doi song tuan qua 232 292
    Tổng hợp Đời sống tuần qua (23/2 - 29/2)

    Dư âm của Tết Nguyên Đán vẫn còn đọng lại trong những câu chuyện gia đình, không khí lễ hội khắp mọi nơi. Những phong tục thờ cúng, giải hạn đầu năm trong dân gian; Những câu chuyện về ngày Thầy thuốc Việt Nam 27/2; Nhiều tấm gương sáng trong đời sống... và những tin tức an toàn thực phẩm bẩn là những thông tin nổi bật tuần vừa qua... ------------ Xem thêm: Tổng hợp Đời sống tuần qua (23/2 - 29/2), http://vietbao.vn/Doi-song-Gia-dinh/Tong-hop-Doi-song-tuan-qua-232-292/2147540036/111/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn