Lao động phổ thông ở Đà Nẵng: Thừa mà thiếu!

Chỉ trong 6 tháng đầu năm 2007, nhu cầu tuyển dụng lao động phổ thông (LĐPT) ở Đà Nẵng 10.000, chỉ có khoảng 1.300 lượt đăng ký và các DN đã tuyển dụng 1.000 LĐPT. Con số tương ứng của năm 2006 là 14.000 - 2.800 và 2.000… Phải chăng, Đà Nẵng đang trong tình trạng “khủng hoảng thiếu” LĐPT, hay nói cách khác là “LĐ chưa qua đào tạo” ?

Trong một đánh giá của Trung tâm DVVL (Sở LĐ-TB-XH TP Đà Nẵng), LĐPT của Đà Nẵng còn hơn 60%; và hàng năm chỉ mới chắp nối việc làm cho khoảng 31% LĐ. Trong lúc đó, dân số trong độ tuổi LĐ (giai đoạn 2000-2006) của Đà Nẵng tăng bình quân 3,46% và lực lượng LĐ tăng 3,1%. Thế nhưng, vì sao LĐPT tại Đà Nẵng vẫn hết sức “khan hiếm” ?

Giám đốc Trung tâm Dịch vụ Việc làm (Sở LĐ-TB-XH) Nguyễn Pháo đánh giá về tình trạng này: Từ điều kiện sinh hoạt, LĐ ở các vùng nông thôn lân cận đã di chuyển về Đà Nẵng làm công, làm thuê, tự hành nghề, LĐ công nhật… có xu hướng tăng. Có thể thấy, sự di chuyển LĐ bắt nguồn từ điều kiện sinh hoạt, thu nhập và sự ổn định của công việc hiện tại và tương lai thể hiện rõ nét nhất. Vì thế, nhiều DN đã có sự điều chỉnh về điều kiện làm việc, mức lương phù hợp thị trường LĐ… Từ các phiên giao dịch việc làm và thực tiễn có thể thấy, hầu hết người LĐ đều có xu hướng muốn được công nhận là một người LĐ được pháp luật LĐ bảo vệ. Song không hẳn tất cả đều như mong muốn. Đến cuối tháng 4.2007, trong số 2.374 đơn vị tham gia BHXH bắt buộc ở thành phố Đà Nẵng đã có đến 211 đơn vị nợ BHXH với số tiền lên đến 28 tỷ đồng. Thậm chí, rất nhiều đơn vị nợ kéo dài với số tiền rất lớn. Liên đoàn LĐ thành phố cũng khẳng định, những vấn đề liên quan đến quyền và lợi ích hợp pháp người LĐ như việc trang bị, thực hiện các quy định về bảo hộ LĐ, an toàn - vệ sinh LĐ, môi trường làm việc… vẫn bị chủ doanh nghiệp né tránh. Mặt khác, yếu tố tiền lương cũng chi phối rất lớn đến sự lựa chọn của người LĐ.

Anh Trần Đức T. - công nhân của một DN xuất khẩu thủy sản, nay đã nghỉ việc - thừa nhận: ”Mức lương chỉ khoảng 1,4 triệu đồng/tháng nhưng phải thường xuyên làm việc trong môi trường lạnh và ẩm, tôi mắc bệnh viêm phổi mãn tính nên phải nghỉ!”. Trong lúc đó, Nguyễn Thị D.H - công nhân Công ty Hữu Nghị, có gia đình ở Đại Lộc (Quảng Nam) - không giấu diếm: ”Có lẽ em sẽ về tìm việc ở KCN Điện Nam - Điện Ngọc cho gần nhà chứ với mức lương tròm trèm 1 triệu đồng hiện nay, quá khó để ở lại Đà Nẵng”. Ngược lại, cô gái Đà Nẵng Hoàng Thị M.H - vốn chỉ mới tốt nghiệp THPT - đã dễ dàng từ bỏ mức lương chừng 1 triệu đồng/tháng của công việc bán đĩa CD vì “thời gian gò bó quá !”. Và Nguyễn Thị T.V - một cô gái đến từ Vinh - lại dễ dàng chấp nhận làm nhân viên tiếp thị cho một hãng thuốc lá vì “mức lương 800.000 đồng là thỏa đáng và thời gian phù hợp với điều kiện sinh hoạt. Đồng thời, công việc cũng thỏa mãn nhu cầu tiếp xúc xã hội của em”.

Từ những phân tích của các ngành chức năng và thực tế, có thể thấy với LĐ nhập cư, việc tìm được một công việc ở Đà Nẵng gần ở mức “lý tưởng” nếu thu nhập đáp ứng phần lớn nhu cầu sinh hoạt. Song với LĐ là cư dân Đà Nẵng, ngoài chế độ tiền lương, mục đích việc làm hiện nay còn là theo sở thích. Vì thế, LĐPT của Đà Nẵng dẫu “thừa” nhưng vẫn “thiếu”. Giải quyết vấn đề này, cần sự phối hợp đồng bộ của cả lãnh đạo chính quyền lẫn các DN; và nhất là cần sự đánh giá cũng như quy hoạch ở tầm vĩ mô.

Bài, ảnh: Vũ Bảo Nguyên