vietbao

Làm luật

Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

TTCN - Ngày 1-12 tới, kỳ họp thứ 8 của Quốc hội khóa XI sẽ bế mạc. Dự kiến sẽ có 14 luật và một nghị quyết được thông qua. Riêng lần này, do thôi thúc WTO, tốc độ thông qua có phần nhanh. Thế nhưng, cũng như trong các kỳ họp trước, đã có không ít băn khoăn về công tác, qui trình và năng lực làm luật...

Trước hết là những băn khoăn về “tuổi thọ” và “sự sống” của luật. Khi người dân không chấp hành luật đó, khi người công chức trong khi áp dụng luật đó, tự cho phép diễn dịch tùy ý, luật đó đã “chết”. Khi luật được miễn cưỡng thông qua, như ta thán của một đại biểu Quốc hội về Luật giáo dục: “Hãy thông qua rồi lại bắt tay vào sửa đổi tiếp”, thì luật đó đã thôi “sống”!

“Chẳng phải cuộc sống, quyền tự do và quyền sở hữu tồn tại là do người ta đã làm ra luật; mà ngược lại, do cuộc sống, quyền tự do, quyền sở hữu đã có trước rồi nên người ta mới làm ra luật”

(Frederic Bastiat, nhà kinh tế học Pháp thế kỷ 19)

Phải chăng luật “vắn số” vì thảy đều do các bộ liên quan “nhào nặn” để đáp ứng nhu cầu quản lý và lợi ích của ngành đó (có khi cả những lợi ích từ cơ chế xin/cho)? Luật còn “ngắn tầm” do chính “tầm ngắn” của những người soạn thảo.

Một quan chức Bộ BC-VT đã từng giải thích ý đồ soạn Luật công nghệ thông tin như sau: “Luật này được xây dựng trước mắt sẽ đáp ứng giai đoạn phát triển CNTT trong 3-5 năm tới của đất nước. Các vấn đề cụ thể, chưa rõ hoặc còn đang biến động sẽ được điều chỉnh... sau”!

Khi luật cứ quay lưng với cuộc sống, khi lợi ích công dân cứ phải bị xung đột với lợi ích (có vẻ là chính đáng) của các bộ, ngành, qua nội dung từng bộ luật, thì đó không còn là luật pháp. Những tranh luận về dự thảo Luật đầu tư cho thấy xung đột lợi ích trong trường hợp này là rất lớn.

Khi đề cập đến khả năng sửa đổi dự luật đầu tư, một thành viên Ban nghiên cứu của Thủ tướng khẳng định rằng “Sửa Luật đầu tư cho đúng: chỉ mất 5 phút!”, thì liệu đó là một phát biểu cường điệu hay xác thực? Liệu dự thảo luật đó có đúng (là) chính sách hội nhập của Nhà nước? Tương lai sẽ sớm trả lời “tương lai” của luật này.

Hiến pháp, điều 83, đã ghi rõ: “Quốc hội là cơ quan duy nhất có quyền lập hiến và lập pháp”. Ở mọi chính thể, luật cơ bản cũng đều tuyên cáo như thế. Có nước (như Pháp) bên cạnh các đề án luật do quốc hội soạn, còn chấp nhận các dự thảo luật do chính phủ soạn, song đã được hội đồng nhà nước thông qua trước khi trình quốc hội biểu quyết.

Có nước như Mỹ cho phép đại biểu quốc hội giới thiệu (đệ trình) dự án luật, cho dù trong thực tế dự án này có thể là ý tưởng hay công trình soạn thảo của các nhóm nghiên cứu, các nhóm lobby, cả của các bộ ngành trong chính phủ hay từ chính tổng thống. Đây không phải là một xảo thuật hình thức, mà là để gắn trách nhiệm của đại biểu quốc hội đó với đạo luật đó.

Từ lâu, cả ở Mỹ lẫn ở Pháp, luật mang tên “chủ nhân” của luật: lưu danh hay lưu xú, tùy. Thế họ là tài thánh hay sao mà làm luật tài thế? Không hẳn thế. Chẳng qua họ đã có quá trình làm luật lâu dài: thường thì hạ hay thượng viện đa số là người cũ, thi thoảng mới có người mới; còn về các lĩnh vực chuyên môn đã có những hỗ trợ cần thiết.

Ở VN vấn đề hiện đang có vẻ như rất gai góc: không thể đòi hỏi các đại biểu Quốc hội phải vừa là chuyên gia luật pháp, vừa là chuyên gia am tường từng lĩnh vực của từng bộ luật. Song nói như thế không có nghĩa là không có giải pháp.

Để giải quyết yêu cầu thứ nhất, khả năng làm luật của các đại biểu Quốc hội, từ mấy năm nay đã có những dự án quốc tế như dự án VIE/02/007 “Tăng cường năng lực của các cơ quan dân cử ở Việt Nam” của UNDP hay dự án “Củng cố năng lực dự thảo pháp chế ở VN” của Tổ chức DANIDA... Chính do nằm lòng các dự án đó mà Phó văn phòng Quốc hội Nguyễn Sĩ Dũng mới mạnh dạn phát biểu “Làm luật: không học không làm được” trên VNNet 24-5-2005.

Đến đây nổi lên yêu cầu chuyên nghiệp hóa các đại biểu Quốc hội. Dường như đang có hướng giải quyết. Phát biểu kết thúc Hội nghị đại biểu Quốc hội chuyên trách lần thứ 5, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Văn An đã cho biết: “Khả năng tăng số lượng đại biểu chuyên trách lên 40-50% (so với 24% hiện nay) là hiện thực”. Rồi thì Quốc hội cũng sẽ chuyên nghiệp.

Về yêu cầu thứ hai, am hiểu các lĩnh vực trong xã hội để có thể đóng góp làm luật và giám sát, hiện đã có biện pháp “chọn luật”, theo đó từ kỳ họp lần này đại biểu Quốc hội chỉ đăng ký thảo luận những dự án luật mà mình quan tâm và am hiểu sâu.

Thế nhưng, về lâu về dài cũng còn có thể áp dụng những kinh nghiệm khác. Như có nước khi một dự thảo luật được chủ tịch quốc hội gửi đến một hay nhiều ủy ban trong quốc hội, ủy ban đó sẽ bắt đầu bằng việc tham khảo ý kiến công chúng, ý kiến các chuyên gia, các chuyên ngành, tham khảo trở lại cơ quan chính phủ soạn ra dự thảo luật đó...

Những điều chỉnh cần thiết từ từ ngữ đến nội dung sẽ được thực hiện sau các tham khảo này ( http://thomas.loc.gov/ ). Thế nhưng, cơ sở để ủy ban đó thông qua trước khi trình lại quốc hội vẫn là: dự thảo đó có phù hợp với chính sách hay không. Và đây chính là vai trò của Quốc hội mà điều 83 hiến pháp hiện hành đã qui định.

DANH ĐỨC

Việt Báo

Bài viết cùng chủ đề:Kỳ họp thứ 8 Quốc hội khóa XI

Comment :Làm luật
Ý kiến bạn đọc
Viết phản hồi
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Làm luật bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Lam luat ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Làm luật ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Xã Hội
Making laws
MPs Assembly, through speed, the bill, the National Assembly on the work, investment law, legislators, had, meeting or project, but capacity, the legal, professional
craft - Date to 1-12, 8th session of the National Assembly will close. expected 14 law and a resolution was passed. Particularly this time, inspired by the WTO, with the speed through faster. World but, as in the previous session, there were no less ...
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • Thoi su 24h267 An mang dau long tu viec ly hon gia hoa that
    Thời sự 24h(26/7): Án mạng đau lòng từ việc ly hôn giả hóa thật

    Sự thật sốc về cô gái “hở bạo” tiếp thị Bệnh viện thẩm mỹ Kangnam; Mẹ nạn nhân bị cưa chân phản bác kết luận của Sở Y tế; Vụ trao nhầm con: Nước mắt vẫn chưa ngừng rơi!; Người đàn ông bỏ xe bánh mỳ, nhảy sông Đà vì bị truy sát?; Bệnh nhân phải đóng trước 220 nghìn mới được đi vệ sinh ở bệnh viện

  • Thoi su 24h257 Can bo hon nguc nang Biang
    Thời sự 24h(25/7): Cán bộ hôn ngực nàng Biang

    Kẻ "gạ tình" người mẹ liên quan gì đến vụ cháu bé bị mất tích ở Long Biên?; Vụ xả thải: Bộ TNMT thông báo nóng với Formosa; Ông bố đập sữa trước cửa siêu thị: "Đã mua chịu lại còn kiếm chuyện"; Cán bộ hôn ngực nàng Biang: Xử lý đúng quy trình; Ngày con dâu bỏ đi, bố mẹ chồng khóc cạn nước mắt thương 5 cháu nhỏ

  • Thoi su 24h217 Cong ly nao cho nguoi vo mang noi dau tot cung
    Thời sự 24h(21/7): Công lý nào cho người vợ mang nỗi đau tột cùng

    Đình chỉ hay khen thưởng CSGT "giơ chân" cản người phạm luật?; Xót xa những vụ tự tử vì bệnh tật và tận cùng nghèo khó; "Rác thải Formosa tràn lan, trách nhiệm chính thuộc xã, phường"; Vụ cô gái bị chồng thiêu: Công lý nào cho người vợ đang mang nỗi đau tột cùng?; Mổ nhầm chân: chuyên môn yếu kém hay tắc trách?

  • Thoi su 24h197 Dung sung bat tre em cuop taxi
    Thời sự 24h(19/7): Dùng súng bắt trẻ em, cướp taxi

    Phía sau bản án tử của Vũ Văn Tiến: Con dại một lần, mẹ đau một đời; Hà Nội sẽ trồng cây phượng hoa màu tím, nở quanh năm; Mưa xô ngã cầu bêtông tiền tỷ: Quy trình trách nhiệm; Vụ chất thải Formosa: Doanh nghiệp nói khác Sở TNMT?; Chiếu laser Nội Bài: Phát hiện thủ phạm nhưng khó xử lý

  • Thoi su 24h187 Lo duong day gai goi chan dong showbiz
    Thời sự 24h(18/7): Lộ đường dây gái gọi chấn động showbiz

    Thực phẩm bẩn: Nghịch cảnh con người đang âm thầm giết hại nhau; Vụ chất thải Formosa: Thêm nhiều mâu thuẫn giật mình; Ân hận của người mẹ mỗi đứa con sinh ra của... một ông bố khác nhau; Bác sĩ ra chợ quyên tiền cứu bệnh nhi: Đời xấu xa sao cây táo nở hoa?; Cá hồ chết bốc mùi thối, cả khu phố bịt khẩu trang suốt ngày

  • Thoi su 24h147 Bi ban than cua bo hiep dam den mang thai
    Thời sự 24h(14/7): Bị bạn thân của bố hiếp dâm đến mang thai

    Formosa tự đổi công nghệ luyện cốc: Hành vi tội ác; Uất ức lời kể 5 ngư dân bị tàu TQ đâm chìm tàu ở Hoàng Sa; Nghi án mẹ ép con gái uống thuốc trừ sâu để cùng chết; Bàng hoàng phát hiện suốt 3 năm nuôi nhầm con của 1 gia đình ở cách nhà mình 5 km; Tiếp viên ở quán karaoke ăn mặc mát mẻ, ngồi trên đùi khách rót bia

  • Thoi su 24h137 Chong thieu song vo vi bi can nhan
    Thời sự 24h(13/7): Chồng thiêu sống vợ vì bị cằn nhằn

    Thực hư chuyện 'bố đi hát karaoke gặp đúng con gái làm dịch vụ'; "Bảo kê" xe cấp cứu: Bộ trưởng Y tế vào cuộc quá chậm?; Vụ chôn rác thải Formosa trong trang trại của Giám đốc: Có sai luật?; Tạm giữ nhóm "quái xế" cùng 20 chân dài mặc mát mẻ phục vụ karaoke; 10 năm, gần 60 ngàn tỷ đồng tham nhũng nhưng chỉ thu hồi được 4,6 ngàn tỷ

  • Thoi su 24h127 Vo bop cua quy khien chong chet tuc tuoi
    Thời sự 24h(12/7): Vợ bóp của quý khiến chồng chết tức tưởi

    Phạt 100 triệu phòng khám "mạo danh" Sở Y tế HN "chặt chém" khách; Xe cứu thương ngoại tỉnh phải “mua” bệnh nhân ở Hà Nội?; Formosa lén lút chôn chất thải ở trang trại của Giám đốc Công ty Môi trường; Gây bức xúc lớn, các dự án giao thông BOT được Quốc hội đưa vào giám sát; Vụ gần 400 GV ở Thanh Hóa mất việc: 50-100 triệu đồng chạy làm GV hợp đồng?

  • Thoi su 24h117 Co gai tre xinh dep tu vong ben ve duong
    Thời sự 24h(11/7): Cô gái trẻ xinh đẹp tử vong bên vệ đường

    Sự cố môi trường Formosa: Xác định hàm lượng độc tố dưới đáy biển; Thuê giúp việc 6 triệu/tháng, chủ nhà phẫn nộ vì em bé bị véo tai, ăn tát; Nhà máy làm chết cá đầu nguồn sông Đà không có khu xử lý nước thải; Từ vụ chặn xe cấp cứu: Bảo vệ bệnh viện hay lực lượng..."bảo kê"?; Dọa đuổi ông lão xuống xe, nhân viên xe buýt bị đình chỉ việc

  • Nghin le chuyen tuan qua 1707 23072016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 17/07 - 23/07/2016

    Đau chân trái bác sĩ mổ nhầm chân phải; CSGT giơ chân, người đi xe máy lao dải phân cách; Cán bộ giao thông trách mắng người dân vì tự ý vá đường; Bé gái 4 tuổi mất tích bất ngờ, gia đình kêu gọi giúp đỡ ... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Su kien quoc te noi bat 177237
    Sự kiện quốc tế nổi bật (17/7-23/7)

    Khủng bố trung tâm mua sắm ở Munich làm 10 người thiệt mạng; Samsung xin lỗi vì những clip mua dâm của chủ tịch Lee; Trump chính thức nhận đề cử tổng thống; Trung Quốc ngang ngược tuyên bố tiếp tục cải tạo tại Biển Đông là những tin chính trong tuần qua.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 177 237
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (17/7- 23/7)

    Bị thương chân trái, mổ nhầm chân phải: BV Việt Đức nói gì; Hai bé sơ sinh dính liền ở Hà Giang đã mất; Siêu âm thai bình thường, sinh con bị dị tật: Bài học nào cho bố mẹ; Vợ thờ ơ với 'chuyện ấy', lí do là ở chồng;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Tong Hop Doi Song Tuan Qua 170724072016
    Tổng Hợp Đời Sống Tuần Qua (17/07-24/07/2016)

    Hàng loạt những sản phẩm kém chất lượng, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe người tiêu dùng được phát hiện . Bài toán chi tiêu gia đình, cùng những câu chuyện gia đình, vụ đánh ghen ầm ĩ làm ta giật mình trước lối sống ngày nay, là các thông tin nổi bật nhất tuần.

  • Toan canh kinh te tuan 1707 23072016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (17/07 - 23/07/2016)

    'Đại án' 9000 tỷ đồng tại Ngân hàng Xây dựng, lương của các sếp tập đoàn gần nửa tỷ đồng, giá xăng điều chỉnh giảm mạnh, vấn nạn cà phể bẩn, tăng trưởng tín dụng tiếp tục có con số mới ... Cùng với những thông tin về tài chính- ngân hàng, bất động sản, thị trường tiêu dùng..là những tin tức - sự kiện kinh tế nổi bật tuầ

  • Nghin le chuyen tuan qua 1007 16072016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 10/07 - 16/07/2016

    Formosa chôn 100 tấn chất thải tại Hà Tĩnh; Ngư dân bàng hoàng kể tàu TQ tông chìm tàu cá ở Hoàng Sa; Cô giáo Sài Gòn bị tố tán tỉnh nam sinh lớp 8; 3 năm nuôi nhầm con của 1 gia đình ở cách nhà mình 5 km ... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Su kien quoc te noi bat 107167
    Sự kiện quốc tế nổi bật (10/7-16/7)

    Toà PCA ra phán quyết Trung Quốc không có chủ quyền lịch sử ở Biển Đông; Tân Thủ tướng Anh Theresa May công bố danh sách nội các mới; Khủng bố đẫm máu đúng Quốc khánh Pháp; Đảo chính thất bại ở Thổ Nhĩ Kỳ... là những tin chính trong tuần qua.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 107 167
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (10/7- 16/7)

    Ổ bệnh bạch hầu đang bùng phát mạnh tại Bình Phước; Bác sĩ ra chợ xin từ thiện cứu 2 bé song sinh dính liền; Cảm động câu chuyện về sản phụ ung thư phổi quyết giữ thai nhi; Mách bạn bài thuốc điều trị sẩy thai từ hàng trăm năm trước;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 1007 16072016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (10/07- 16/07/2016)

    Lại nóng chuyện huy động 500 tấn vàng trong dâm, lãi suất tiêu dùng lên tới 70-80%/năm, EVN chiếm hơn 1/3 tổng số nợ mà Chính phủ phải bảo lãnh, nhiều ngân hàng báo lãi khủng trong quý II, kiểm tra xử phạt hàng loạt công ty đa cấp... Cùng với những thông tin về tài chính- ngân hàng, bất động sản, thị trường tiêu dùng..là nhữ